samenleving
Inhoudsopgave
Inhoud
Inhoudsopgave.......................................................................................................................................1
Hoofdstuk 0 – bronnen van het verleden...............................................................................................6
0.1 terreinverkenning.........................................................................................................................6
0.2 archeologie: het werk van de archeoloog.....................................................................................6
0.3 geschiedenis: het werk van de historicus.....................................................................................6
Hoofdstuk 1 – jagers en boeren..............................................................................................................7
1.1 Van jagers tot landbouw...............................................................................................................7
Levenswijze van jagers-verzamelaars.............................................................................................7
Verspreiding van de eerste mens...................................................................................................7
Jagers en verzamelaars...................................................................................................................7
Landbouw en landbouwsamenleving.............................................................................................8
1.2 De eerste steden.........................................................................................................................10
De eerste stedelijke gemeenschappen.........................................................................................10
Godsdienst en hiërarchie..............................................................................................................10
1.3 Het schrift...................................................................................................................................11
1.4 Soorten bronnen.........................................................................................................................11
Hoofdstuk 2 – de Grieken en Romeinen...............................................................................................12
2.1 Griekse beschaving.....................................................................................................................12
De poleis.......................................................................................................................................12
Bevolkingsgroei en kolonisatie.....................................................................................................12
Geboorte en democratie..............................................................................................................12
De Acropolis..................................................................................................................................12
2.2 romeinse rijk...............................................................................................................................13
De mythe......................................................................................................................................13
De bouwkunst...............................................................................................................................13
, Groei van het romeinse imperium................................................................................................14
2.3 godenrijk.....................................................................................................................................15
2.4 de limes......................................................................................................................................15
2.5 de Germaanse cultuur................................................................................................................16
Volksverhuizing.............................................................................................................................17
2.6 Christendom...............................................................................................................................17
Hoofdstuk 3 – Monniken en Ridders....................................................................................................18
3.1 Christendom en Europa..............................................................................................................18
Christendom onder de romeinen.................................................................................................18
Verspreiding van het Christendom...............................................................................................19
3.2 de Islam......................................................................................................................................20
Ontstaan en verspreiding van de Islam.........................................................................................20
3.3 hofstelsel en feodalisme.............................................................................................................22
Feodalisme...................................................................................................................................23
3.4 terpen.........................................................................................................................................24
Hoofdstuk 4 – Steden en staten...........................................................................................................25
4.1 handel en steden........................................................................................................................25
Nieuwe steden..............................................................................................................................25
Markten en jaarmarkten...............................................................................................................25
4.2 staatsvorming.............................................................................................................................26
Verhouding tussen vorst en adel..................................................................................................26
Kruistochten.................................................................................................................................28
4.3 stedelijke burgerij.......................................................................................................................29
Stadsrechten.................................................................................................................................29
Geld en kooplieden.......................................................................................................................30
Hanzesteden.................................................................................................................................31
4.4 kerk en staat...............................................................................................................................31
Investituurstrijd............................................................................................................................31
Kruistochten.................................................................................................................................32
4.5 Floris V........................................................................................................................................33
Hoofdstuk 5 – Ontdekkers en Hervormers...........................................................................................34
5.1 Europese expansie......................................................................................................................34
Begin van Europese overzeese expansie......................................................................................34
Uitvindingen.................................................................................................................................34
Scheepvaart..................................................................................................................................34
Exploitatie.....................................................................................................................................35
, Ontdekkingsreizen........................................................................................................................36
5.2 Christelijke kerk..........................................................................................................................37
Misstanden in de Katholieke kerk.................................................................................................38
5.3 de opstand..................................................................................................................................38
De opstand voor Nederland..........................................................................................................38
Het bestuur in de Nederlanden....................................................................................................40
Het begin van de opstand.............................................................................................................41
Land van Middeleeuwse steden...................................................................................................42
Wereld en mensbeeld......................................................................................................................43
Renaissance..................................................................................................................................43
Humanisme...................................................................................................................................43
Beroemde kunstenaars.................................................................................................................44
5.5. Nederlandse ontdekkers............................................................................................................45
Hoofdstuk 6 – Regenten en Vorsten.....................................................................................................46
6.1 handelskapitalisme.....................................................................................................................46
Inleiding........................................................................................................................................46
Lange reizen..................................................................................................................................46
VOC en WIC..................................................................................................................................47
Economische ontwikkelingen.......................................................................................................48
6.2 bloei republiek............................................................................................................................49
Inleiding........................................................................................................................................50
Culturele bloei..............................................................................................................................50
6.3 specerijenhandel........................................................................................................................51
6.4 absolutisme................................................................................................................................52
Staatvorming in de 17e eeuw........................................................................................................52
Het streven van vorsten naar absolute macht..............................................................................53
6.5 revolutie van de wetenschap......................................................................................................54
Wetenschappers en de kerk.........................................................................................................54
Wetenschap..................................................................................................................................55
6.7 Hugo de Groot............................................................................................................................55
6.8 Rampjaar 1672........................................................................................................................55
Hoofdstuk 7 – Pruiken en Revoluties....................................................................................................56
7.1 Driehoeks handel........................................................................................................................56
Plantages......................................................................................................................................56
7.2 afschaffing slavernij....................................................................................................................57
7.2 twee revoluties...........................................................................................................................58
, De democratische revolutie..........................................................................................................58
De geschiedenis van Noord-Amerika............................................................................................59
Franse revolutie............................................................................................................................60
7.4 verlichting...................................................................................................................................62
De verlichting................................................................................................................................62
Uitgangspunten voor de verlichting..............................................................................................63
Belangrijke personen in de tijd van verlichting.............................................................................64
Verlicht absolutisme.....................................................................................................................66
7.5 de Patriotten...........................................................................................................................66
7.6. Eise Eisinga................................................................................................................................67
Hoofdstuk 8 – Burgers en Stoommachines...........................................................................................68
8.1 tot 1848......................................................................................................................................68
Liberalisme...................................................................................................................................68
Revolutiejaar 1848........................................................................................................................68
8.2 politieke stromingen...................................................................................................................69
8.3 het parlementair stelsel..............................................................................................................70
8.4 Industriële revolutie...................................................................................................................71
Stoommachines............................................................................................................................72
Slechte omstandigheden..............................................................................................................72
8.5 Aletta Jakobs...............................................................................................................................73
8.6 modern imperialisme..................................................................................................................74
Hoofdstuk 9 – Twee wereldoorlogen...................................................................................................75
9.1 de eerste wereldoorlog..............................................................................................................75
Oorzaken......................................................................................................................................75
De loopgravenoorlog....................................................................................................................76
Einde oorlog..................................................................................................................................76
9.2 het interbellum...........................................................................................................................77
De beurskrach van 1929...............................................................................................................77
De situatie in Duitsland.................................................................................................................78
9.3 Nationaalsocialisme....................................................................................................................78
Oorzaken tweede wereldoorlog...................................................................................................79
9.4 tweede wereldoorlog.................................................................................................................80
9.5 de Duitse bezetting.....................................................................................................................82
Jodenvervolging............................................................................................................................83
9.6 Anne Frank..................................................................................................................................84
Hoofdstuk 10 – tijd van televisie en computer.....................................................................................85