,DE PEDAGOGISCHE OPDRACHT VAN DE SCHOOL
LISA VAN LEEUWE
Klas: Haapabovt2B
Docent: Ingrid Samson
Toetscode: 2215PEDOPA
1
,Voorwoord
Voor u ligt het onderzoek ‘de pedagogische opdracht van de school’. Dit onderzoek is uitgevoerd
door Merel Beentjes, Lisa van Leeuwe en Chiara Moriconi. Het onderzoek is begin september 2017
gestart.
Tijdens dit onderzoek zijn wij aan de slag gegaan met het ontwerpen van een eigen ideale
basisschool. Om te ontdekken wat voor ons de ideale basisschool is hebben wij een theoretisch kader
opgesteld en praktijkvragen beantwoord met behulp van onderzoeken in de praktijk. Hierdoor
hebben wij veel inspiratie opgedaan. Aan de hand hiervan hebben wij een schoolconcept kunnen
opstellen. In dit verslag is het uitgebreide schoolconcept te lezen.
Eind oktober hebben wij helaas afscheid moeten nemen van onze medestudent Denise Tiemeijer.
Hierdoor moesten wij wat taken opnieuw herverdelen, dit heeft niet voor verdere problemen
gezorgd. De samenwerking is voorspoedig verlopen. De taken zijn vanaf het begin duidelijk verdeeld
en alle afspraken zijn nagekomen. Daarbij wisten wij goed wat wij van elkaar konden verwachten, er
zijn dan ook veel effectieve contactmomenten geweest. Al met al kunnen wij zeggen dat wij met
plezier dit onderzoek hebben uitgevoerd.
Bij deze willen wij Ingrid Samson bedanken voor de duidelijke en goede begeleiding tijdens het
uitvoeren van dit onderzoek. Ten slotte willen wij ook onze stagebegeleidsters bedanken voor het
duidelijk beantwoorden van de vragen van het interview.
2
,Inhoud
Voorwoord.............................................................................................................................................2
Inleiding..................................................................................................................................................4
De onderzoeksmethode.........................................................................................................................5
Theoretisch kader...................................................................................................................................6
Resultaten contextonderzoek...............................................................................................................10
Ontwerpen ideale school: OBS de Levensboom...................................................................................11
Onderwijsconcept/visie van OBS de Levensboom............................................................................11
1. De missie en visie van OBS de Levensboom.....................................................................................13
Missie...............................................................................................................................................13
Visie..................................................................................................................................................13
2. De organisatie van het onderwijs.....................................................................................................14
Het zelfstandig werken.....................................................................................................................14
Voorzieningen in het schoolgebouw................................................................................................14
3. De inhoud van het onderwijs............................................................................................................15
De kerndoelen..................................................................................................................................15
De methodes....................................................................................................................................15
Activiteiten door de bouwen heen...................................................................................................16
4. Zorg...................................................................................................................................................16
Het volgen van leer- en ontwikkelingsproces van de leerlingen.......................................................16
Zorg voor leerlingen met speciale behoeften...................................................................................16
5. Ouderbetrokkenheid........................................................................................................................17
Het belang van ouderbetrokkenheid................................................................................................17
Contactmomenten met ouders........................................................................................................17
De ouderraad....................................................................................................................................17
6. Het rooster.......................................................................................................................................18
Conclusie..............................................................................................................................................19
Reflectie................................................................................................................................................20
Bronnenlijst..........................................................................................................................................21
Bijlagen.................................................................................................................................................22
Preconcept en reflectie en integratie...............................................................................................22
Overige bijlagen van het onderzoek.................................................................................................25
Format interview-analyse.............................................................................................................25
3
,Inleiding
In Nederland zijn er verschillende basisscholen, elke basisschool heeft een eigen identiteit. Deze
identiteit wordt vormgegeven door verschillende visies: de levensbeschouwelijke visie, de
pedagogische visie en de onderwijskundige visie.
Tijdens dit onderzoek, de pedagogische opdracht van de school, wordt er door een groep pabo-
studenten van de Hogeschool van Inholland vormgegeven aan een eigen ideale school. Dit doen zij in
opdracht van gemeente Amsterdam. Binnen een multiculturele nieuwbouwwijk in Amsterdam mist
er alleen nog een kleinschalige basisschool waarin de leerlingen ruimte krijgen om zich te
ontwikkelen tot wie zij zijn. De studenten zijn deze uitdaging aan gegaan en gaan aan de slag met het
ontwerpen van een ideale school voor de desbetreffende nieuwbouwwijk in Amsterdam.
Voor deze ideale school is gekozen voor een eigen ontwerp (een X-school). Er is voor een X-school
gekozen omdat er op deze manier een ontwerp voor een veelzijdige school kan worden neergezet.
Op deze manier kunnen er veel verschillende soorten visies en vormen van onderwijs worden
verwerkt in het schoolconcept. De naam van de basisschool is OBS De Levensboom.
De hoofdvraag van het onderzoek luidt: ‘Hoe geeft OBS De Levensboom vorm aan de pedagogische
opdracht van het onderwijs?’ Binnen dit onderzoek wordt er dus gekeken naar de visie, de
opvoeding, de manier van omgaan met verschillen tussen leerlingen en de burgerschapsvorming van
OBS De Levensboom.
De hoofdvraag van het onderzoek wordt ondersteund door drie theoretische en drie praktijkgerichte
deelvragen.
De theoretische deelvragen luiden:
1. Wat zijn de elementen van traditionele en/of hedendaagse vernieuwingsscholen?;
2. Wat is burgerschap en op welke manier kun je burgerschap terugzien op de basisschool?;
3. Wat betekent differentiatie binnen het basisonderwijs en wat is het belang van
gedifferentieerd lesgeven?
De praktijkgerichte deelvragen luiden:
1. Hoe wordt er op onze stagescholen gewerkt aan burgerschapsvorming?;
2. In hoeverre zijn de verzorgers/ouders betrokken bij de schoolse ontwikkeling van hun kind?;
3. Op welke manier wordt er gedifferentieerd lesgegeven op onze stagescholen?
4
, De onderzoeksmethode
De hoofdvraag: ‘hoe geeft OBS De Levensboom vorm aan de pedagogische opdracht van het
onderwijs’ wordt ondersteund door zes deelvragen. Drie gericht op de theorie en drie gericht op de
praktijk. De deelvragen zullen worden beantwoord binnen een theoretisch kader en in de praktijk.
Binnen de onderzoeksmethode zal per deelvraag worden beschreven hoe de benodigde informatie zal
worden verkregen.
De theoretische deelvragen luiden:
1. Wat zijn de elementen van traditionele en/of hedendaagse vernieuwingsscholen?
Literatuuronderzoek:
Om de benodigde informatie te verkrijgen is er een literatuuronderzoek gestart. In de literatuur
wordt gekeken naar de elementen van onderwijsvernieuwers. Deze informatie is verkregen door de
literatuur: Meer dan Onderwijs [ CITATION Edd15 \l 1043 ] en de website: moodle.inholland.nl. Op
Moodle is er gebruik gemaakt van de theorie uit kennisbasis leerpsychologie.
2. Wat is burgerschap en op welke manier kun je burgerschap terugzien op de basisschool?
Literatuuronderzoek:
Om de benodigde informatie te verkrijgen is er gestart met een literatuuronderzoek. In de literatuur
is er gekeken naar wat burgerschapsvorming inhoudt en hoe dit kan worden weergegeven op de
basisschool. Op de website: tule.slo.nl is er gekeken naar de tussendoelen van burgerschapsvorming.
3. Wat is gedifferentieerd lesgeven en wat is het belang van gedifferentieerd lesgeven?
Literatuuronderzoek:
Om de benodigde informatie te verkrijgen zal er worden gestart met een literatuuronderzoek. In de
literatuur wordt er gekeken naar het boek: Meer dan Onderwijs (Alkema, 2015) en de websites: wij-
leren.nl en mikegershon.com.
De praktijk deelvragen luiden:
1. Hoe wordt er op onze stagescholen gewerkt aan burgerschapsvorming?
2. In hoeverre zijn de verzorgers/ouders betrokken bij de schoolse ontwikkeling van hun kind?
3. Op welke manier wordt er gedifferentieerd lesgegeven op onze stagescholen?
De praktijk:
De praktijkdeelvragen zullen worden beantwoord a.d.h.v. een opgesteld interview. Dit interview zal
worden afgenomen bij de mentor. Het interview zal worden uitgewerkt binnen de resultaten van het
contextonderzoek. Tot slot zullen de schoolgidsen, het schoolplan en de schoolwebsite worden
bekeken.
De stagescholen van de studenten:
Merel Beentjes: Steve JobsSchool De Ark in Heemskerk
Lisa van Leeuwe: OBS In ’t Veld in Zaandam
Chiara Moriconi: OBS De Delta in Assendelft
5
LISA VAN LEEUWE
Klas: Haapabovt2B
Docent: Ingrid Samson
Toetscode: 2215PEDOPA
1
,Voorwoord
Voor u ligt het onderzoek ‘de pedagogische opdracht van de school’. Dit onderzoek is uitgevoerd
door Merel Beentjes, Lisa van Leeuwe en Chiara Moriconi. Het onderzoek is begin september 2017
gestart.
Tijdens dit onderzoek zijn wij aan de slag gegaan met het ontwerpen van een eigen ideale
basisschool. Om te ontdekken wat voor ons de ideale basisschool is hebben wij een theoretisch kader
opgesteld en praktijkvragen beantwoord met behulp van onderzoeken in de praktijk. Hierdoor
hebben wij veel inspiratie opgedaan. Aan de hand hiervan hebben wij een schoolconcept kunnen
opstellen. In dit verslag is het uitgebreide schoolconcept te lezen.
Eind oktober hebben wij helaas afscheid moeten nemen van onze medestudent Denise Tiemeijer.
Hierdoor moesten wij wat taken opnieuw herverdelen, dit heeft niet voor verdere problemen
gezorgd. De samenwerking is voorspoedig verlopen. De taken zijn vanaf het begin duidelijk verdeeld
en alle afspraken zijn nagekomen. Daarbij wisten wij goed wat wij van elkaar konden verwachten, er
zijn dan ook veel effectieve contactmomenten geweest. Al met al kunnen wij zeggen dat wij met
plezier dit onderzoek hebben uitgevoerd.
Bij deze willen wij Ingrid Samson bedanken voor de duidelijke en goede begeleiding tijdens het
uitvoeren van dit onderzoek. Ten slotte willen wij ook onze stagebegeleidsters bedanken voor het
duidelijk beantwoorden van de vragen van het interview.
2
,Inhoud
Voorwoord.............................................................................................................................................2
Inleiding..................................................................................................................................................4
De onderzoeksmethode.........................................................................................................................5
Theoretisch kader...................................................................................................................................6
Resultaten contextonderzoek...............................................................................................................10
Ontwerpen ideale school: OBS de Levensboom...................................................................................11
Onderwijsconcept/visie van OBS de Levensboom............................................................................11
1. De missie en visie van OBS de Levensboom.....................................................................................13
Missie...............................................................................................................................................13
Visie..................................................................................................................................................13
2. De organisatie van het onderwijs.....................................................................................................14
Het zelfstandig werken.....................................................................................................................14
Voorzieningen in het schoolgebouw................................................................................................14
3. De inhoud van het onderwijs............................................................................................................15
De kerndoelen..................................................................................................................................15
De methodes....................................................................................................................................15
Activiteiten door de bouwen heen...................................................................................................16
4. Zorg...................................................................................................................................................16
Het volgen van leer- en ontwikkelingsproces van de leerlingen.......................................................16
Zorg voor leerlingen met speciale behoeften...................................................................................16
5. Ouderbetrokkenheid........................................................................................................................17
Het belang van ouderbetrokkenheid................................................................................................17
Contactmomenten met ouders........................................................................................................17
De ouderraad....................................................................................................................................17
6. Het rooster.......................................................................................................................................18
Conclusie..............................................................................................................................................19
Reflectie................................................................................................................................................20
Bronnenlijst..........................................................................................................................................21
Bijlagen.................................................................................................................................................22
Preconcept en reflectie en integratie...............................................................................................22
Overige bijlagen van het onderzoek.................................................................................................25
Format interview-analyse.............................................................................................................25
3
,Inleiding
In Nederland zijn er verschillende basisscholen, elke basisschool heeft een eigen identiteit. Deze
identiteit wordt vormgegeven door verschillende visies: de levensbeschouwelijke visie, de
pedagogische visie en de onderwijskundige visie.
Tijdens dit onderzoek, de pedagogische opdracht van de school, wordt er door een groep pabo-
studenten van de Hogeschool van Inholland vormgegeven aan een eigen ideale school. Dit doen zij in
opdracht van gemeente Amsterdam. Binnen een multiculturele nieuwbouwwijk in Amsterdam mist
er alleen nog een kleinschalige basisschool waarin de leerlingen ruimte krijgen om zich te
ontwikkelen tot wie zij zijn. De studenten zijn deze uitdaging aan gegaan en gaan aan de slag met het
ontwerpen van een ideale school voor de desbetreffende nieuwbouwwijk in Amsterdam.
Voor deze ideale school is gekozen voor een eigen ontwerp (een X-school). Er is voor een X-school
gekozen omdat er op deze manier een ontwerp voor een veelzijdige school kan worden neergezet.
Op deze manier kunnen er veel verschillende soorten visies en vormen van onderwijs worden
verwerkt in het schoolconcept. De naam van de basisschool is OBS De Levensboom.
De hoofdvraag van het onderzoek luidt: ‘Hoe geeft OBS De Levensboom vorm aan de pedagogische
opdracht van het onderwijs?’ Binnen dit onderzoek wordt er dus gekeken naar de visie, de
opvoeding, de manier van omgaan met verschillen tussen leerlingen en de burgerschapsvorming van
OBS De Levensboom.
De hoofdvraag van het onderzoek wordt ondersteund door drie theoretische en drie praktijkgerichte
deelvragen.
De theoretische deelvragen luiden:
1. Wat zijn de elementen van traditionele en/of hedendaagse vernieuwingsscholen?;
2. Wat is burgerschap en op welke manier kun je burgerschap terugzien op de basisschool?;
3. Wat betekent differentiatie binnen het basisonderwijs en wat is het belang van
gedifferentieerd lesgeven?
De praktijkgerichte deelvragen luiden:
1. Hoe wordt er op onze stagescholen gewerkt aan burgerschapsvorming?;
2. In hoeverre zijn de verzorgers/ouders betrokken bij de schoolse ontwikkeling van hun kind?;
3. Op welke manier wordt er gedifferentieerd lesgegeven op onze stagescholen?
4
, De onderzoeksmethode
De hoofdvraag: ‘hoe geeft OBS De Levensboom vorm aan de pedagogische opdracht van het
onderwijs’ wordt ondersteund door zes deelvragen. Drie gericht op de theorie en drie gericht op de
praktijk. De deelvragen zullen worden beantwoord binnen een theoretisch kader en in de praktijk.
Binnen de onderzoeksmethode zal per deelvraag worden beschreven hoe de benodigde informatie zal
worden verkregen.
De theoretische deelvragen luiden:
1. Wat zijn de elementen van traditionele en/of hedendaagse vernieuwingsscholen?
Literatuuronderzoek:
Om de benodigde informatie te verkrijgen is er een literatuuronderzoek gestart. In de literatuur
wordt gekeken naar de elementen van onderwijsvernieuwers. Deze informatie is verkregen door de
literatuur: Meer dan Onderwijs [ CITATION Edd15 \l 1043 ] en de website: moodle.inholland.nl. Op
Moodle is er gebruik gemaakt van de theorie uit kennisbasis leerpsychologie.
2. Wat is burgerschap en op welke manier kun je burgerschap terugzien op de basisschool?
Literatuuronderzoek:
Om de benodigde informatie te verkrijgen is er gestart met een literatuuronderzoek. In de literatuur
is er gekeken naar wat burgerschapsvorming inhoudt en hoe dit kan worden weergegeven op de
basisschool. Op de website: tule.slo.nl is er gekeken naar de tussendoelen van burgerschapsvorming.
3. Wat is gedifferentieerd lesgeven en wat is het belang van gedifferentieerd lesgeven?
Literatuuronderzoek:
Om de benodigde informatie te verkrijgen zal er worden gestart met een literatuuronderzoek. In de
literatuur wordt er gekeken naar het boek: Meer dan Onderwijs (Alkema, 2015) en de websites: wij-
leren.nl en mikegershon.com.
De praktijk deelvragen luiden:
1. Hoe wordt er op onze stagescholen gewerkt aan burgerschapsvorming?
2. In hoeverre zijn de verzorgers/ouders betrokken bij de schoolse ontwikkeling van hun kind?
3. Op welke manier wordt er gedifferentieerd lesgegeven op onze stagescholen?
De praktijk:
De praktijkdeelvragen zullen worden beantwoord a.d.h.v. een opgesteld interview. Dit interview zal
worden afgenomen bij de mentor. Het interview zal worden uitgewerkt binnen de resultaten van het
contextonderzoek. Tot slot zullen de schoolgidsen, het schoolplan en de schoolwebsite worden
bekeken.
De stagescholen van de studenten:
Merel Beentjes: Steve JobsSchool De Ark in Heemskerk
Lisa van Leeuwe: OBS In ’t Veld in Zaandam
Chiara Moriconi: OBS De Delta in Assendelft
5
