8 APRIL 2018
PORTFOLIO LEVENSBESCHOUWING 2
LISA
Haapabovt2B
,Inhoud
Opdrachten en taken............................................................................................................................... 2
Opdracht 1.1 – definitie van levensbeschouwing/levensvisie ............................................................ 2
Opdracht 1.2 – samenhang tussen domeinen en aspecten ................................................................ 4
Opdracht 1.3 – levensbeschouwelijke thema’s in literatuur en kunst................................................ 5
Opdracht 1.4 – voorbeelden levensbeschouwing in de politiek en kritisch burgerschap op de
praktijkschool ...................................................................................................................................... 7
Oproep............................................................................................................................................ 7
Oorlog ............................................................................................................................................. 7
Opdracht 1.5 – interview leerkracht ................................................................................................... 9
Opdracht 2.1 – interview kinderen ................................................................................................... 10
Opdracht 3.1 – een levensbeschouwelijk betrokken leerkracht ....................................................... 11
Opdracht 4.1 – de webquest ............................................................................................................. 12
Taak 5 – reflectieverslag ........................................................................................................................ 13
Bronnenlijst ........................................................................................................................................... 14
Bijlagen .................................................................................................................................................... 0
,Opdrachten en taken
Opdracht 1.1 – definitie van levensbeschouwing/levensvisie
▪ Een samenhangend geheel - min of meer:
Ieder mens in de samenleving heeft zijn of haar eigen opvattingen en overtuigingen. Mensen
verwachten dat ze binnen een samenleving veel opvattingen en overtuigingen delen met elkaar maar
dit is vaak niet het geval. De opvattingen en overtuigingen worden bijvoorbeeld wel met elkaar
gedeeld maar er worden geen acties aan verbonden.
Voorbeeld uit mijn eigen leven: wanneer ik in de bus zit is mijn opvatting dat ‘jongere’ mensen
opstaan voor ‘oudere’ mensen of mensen die slecht ter been zijn. Ik ga ervan uit dat anderen deze
opvatting met mij delen maar toch zie ik vaak genoeg dat jongere niet opstaan voor ouderen of
mensen die slecht ter been zijn.
▪ Bewuste en onbewuste levensvisie:
Een jong kind is zich meestal niet bewust van zijn eigen levensvisie. Het heeft geen kijk op hoe hij
bijvoorbeeld in het leven staat of hoe hij met anderen omgaat. Kinderen ontwikkelen vaak pas een
levensvisie na de puberteit. Ze doen dit dan vooral tijdens verdrietige of blije gebeurtenissen. Ze
worden dan geconfronteerd met zichzelf. Ook na de puberteit staat de levensvisie van de mens nooit
vast.
Voorbeeld uit mijn eigen leven: toen ik nog op de basisschool zat ging mijn vis dood. Daar was ik een
poosje heel verdrietig om. Tijdens deze gebeurtenis ben ik met mijn moeder in gesprek gegaan over
wat dood nou is, waarom mijn vis dood was en waar mijn vis naar toe zou gaan.
▪ Overtuigingen opvattingen en beelden
Levensbeschouwelijke opvattingen zijn een belangrijk aspect in de levensvisie maar in totaal zijn er
nog vijf andere aspecten van een levensvisie: ervaringen, opvattingen, beelden, rituelen, sociale
verbanden en moraal.
Voorbeeld uit mijn eigen leven: ik ben niet-gelovig opgevoed en heb mijn basisschool periode
doorgebracht op een openbare basisschool. Hier heb ik enig ervaring opgedaan met andere geloofs-
en cultuurovertuigingen. Toch kan ik van mijzelf zeggen dat ik een eigen levensvisie heb. Ik heb een
eigen manier ontwikkeld waarop ik in het leven sta en dit staat los van levensbeschouwelijke
opvattingen. Binnen mijn levensvisie spelen de andere aspecten dus ook een grote rol.
▪ Over de mens en de wereld:
Binnen de mens in zijn wereld speelt levensbeschouwing continu een rol. Levensbeschouwing is altijd
aanwezig in het leven in verschillende domeinen: de wereld van: de dingen, de andere mensen, de
maatschappij, de geschiedenis, ik en het geheel.
Voorbeeld uit mijn eigen leven: af en toe kijk ik naar oude foto’s van mijn ouders. Ik vergelijk die foto’s
dan met foto’s van nu. Ik word mij er steeds meer van bewust dat mijn ouders ouder worden en dat ik
hier geen grip op heb. Ik heb het daar soms moeilijk mee. Dit associeer ik dan met de levensvraag:
waarom gaan mensen dood?
▪ De alledaagse verschijnselen:
Binnen een levensvisie horen ook bijzondere verschijnselen en gebeurtenissen zoals bijvoorbeeld
wonderen, het ontstaan van de aarde en het leven na de dood. Bij levensbeschouwing gaat het om
het zelf betekenis geven aan alledaagse dingen of ervaringen.
Voorbeeld uit mijn eigen leven: de vader van mijn vriend is helaas overleden. Ik vind het altijd fijn om
te denken dat zijn vader van boven naar ons toekijkt. Ik doe dit door betekenis te geven aan ‘aparte’
gebeurtenissen. Bijvoorbeeld wanneer het licht in huis opeens uitvalt of aangaat zonder dat iemand
aan de aan- uitknop zit. Ik reageer dan door de vader van mijn vriend de schuld te geven.
, ▪ Een levensvisie verklaart en reikt betekenis aan:
Een levensvisie staat voor wat belangrijk is in het leven, hoe het leven in elkaar zit, wat de betekenis
van het leven is en wat je ziet en ervaart. Ieder mens heeft zijn persoonlijke levensvisie. Het is
belangrijk dat andere mensen die levensvisie en betekenis herkennen en ondersteunen.
Voorbeeld uit mijn eigen leven: ik vind het belangrijk dat mensen niet roken en desnoods proberen te
stoppen met roken. Aan roken geef ik de betekenis van ongezondheid of zelfs de dood. Ik vind het
raar dat mensen veel geld betalen voor iets wat slecht voor je is en waar je zelfs aan dood kunt gaan.
Mijn stiefvader rookt en kan deze visie niet met mij delen. Dit kan uitlopen tot de nodige discussies.
PORTFOLIO LEVENSBESCHOUWING 2
LISA
Haapabovt2B
,Inhoud
Opdrachten en taken............................................................................................................................... 2
Opdracht 1.1 – definitie van levensbeschouwing/levensvisie ............................................................ 2
Opdracht 1.2 – samenhang tussen domeinen en aspecten ................................................................ 4
Opdracht 1.3 – levensbeschouwelijke thema’s in literatuur en kunst................................................ 5
Opdracht 1.4 – voorbeelden levensbeschouwing in de politiek en kritisch burgerschap op de
praktijkschool ...................................................................................................................................... 7
Oproep............................................................................................................................................ 7
Oorlog ............................................................................................................................................. 7
Opdracht 1.5 – interview leerkracht ................................................................................................... 9
Opdracht 2.1 – interview kinderen ................................................................................................... 10
Opdracht 3.1 – een levensbeschouwelijk betrokken leerkracht ....................................................... 11
Opdracht 4.1 – de webquest ............................................................................................................. 12
Taak 5 – reflectieverslag ........................................................................................................................ 13
Bronnenlijst ........................................................................................................................................... 14
Bijlagen .................................................................................................................................................... 0
,Opdrachten en taken
Opdracht 1.1 – definitie van levensbeschouwing/levensvisie
▪ Een samenhangend geheel - min of meer:
Ieder mens in de samenleving heeft zijn of haar eigen opvattingen en overtuigingen. Mensen
verwachten dat ze binnen een samenleving veel opvattingen en overtuigingen delen met elkaar maar
dit is vaak niet het geval. De opvattingen en overtuigingen worden bijvoorbeeld wel met elkaar
gedeeld maar er worden geen acties aan verbonden.
Voorbeeld uit mijn eigen leven: wanneer ik in de bus zit is mijn opvatting dat ‘jongere’ mensen
opstaan voor ‘oudere’ mensen of mensen die slecht ter been zijn. Ik ga ervan uit dat anderen deze
opvatting met mij delen maar toch zie ik vaak genoeg dat jongere niet opstaan voor ouderen of
mensen die slecht ter been zijn.
▪ Bewuste en onbewuste levensvisie:
Een jong kind is zich meestal niet bewust van zijn eigen levensvisie. Het heeft geen kijk op hoe hij
bijvoorbeeld in het leven staat of hoe hij met anderen omgaat. Kinderen ontwikkelen vaak pas een
levensvisie na de puberteit. Ze doen dit dan vooral tijdens verdrietige of blije gebeurtenissen. Ze
worden dan geconfronteerd met zichzelf. Ook na de puberteit staat de levensvisie van de mens nooit
vast.
Voorbeeld uit mijn eigen leven: toen ik nog op de basisschool zat ging mijn vis dood. Daar was ik een
poosje heel verdrietig om. Tijdens deze gebeurtenis ben ik met mijn moeder in gesprek gegaan over
wat dood nou is, waarom mijn vis dood was en waar mijn vis naar toe zou gaan.
▪ Overtuigingen opvattingen en beelden
Levensbeschouwelijke opvattingen zijn een belangrijk aspect in de levensvisie maar in totaal zijn er
nog vijf andere aspecten van een levensvisie: ervaringen, opvattingen, beelden, rituelen, sociale
verbanden en moraal.
Voorbeeld uit mijn eigen leven: ik ben niet-gelovig opgevoed en heb mijn basisschool periode
doorgebracht op een openbare basisschool. Hier heb ik enig ervaring opgedaan met andere geloofs-
en cultuurovertuigingen. Toch kan ik van mijzelf zeggen dat ik een eigen levensvisie heb. Ik heb een
eigen manier ontwikkeld waarop ik in het leven sta en dit staat los van levensbeschouwelijke
opvattingen. Binnen mijn levensvisie spelen de andere aspecten dus ook een grote rol.
▪ Over de mens en de wereld:
Binnen de mens in zijn wereld speelt levensbeschouwing continu een rol. Levensbeschouwing is altijd
aanwezig in het leven in verschillende domeinen: de wereld van: de dingen, de andere mensen, de
maatschappij, de geschiedenis, ik en het geheel.
Voorbeeld uit mijn eigen leven: af en toe kijk ik naar oude foto’s van mijn ouders. Ik vergelijk die foto’s
dan met foto’s van nu. Ik word mij er steeds meer van bewust dat mijn ouders ouder worden en dat ik
hier geen grip op heb. Ik heb het daar soms moeilijk mee. Dit associeer ik dan met de levensvraag:
waarom gaan mensen dood?
▪ De alledaagse verschijnselen:
Binnen een levensvisie horen ook bijzondere verschijnselen en gebeurtenissen zoals bijvoorbeeld
wonderen, het ontstaan van de aarde en het leven na de dood. Bij levensbeschouwing gaat het om
het zelf betekenis geven aan alledaagse dingen of ervaringen.
Voorbeeld uit mijn eigen leven: de vader van mijn vriend is helaas overleden. Ik vind het altijd fijn om
te denken dat zijn vader van boven naar ons toekijkt. Ik doe dit door betekenis te geven aan ‘aparte’
gebeurtenissen. Bijvoorbeeld wanneer het licht in huis opeens uitvalt of aangaat zonder dat iemand
aan de aan- uitknop zit. Ik reageer dan door de vader van mijn vriend de schuld te geven.
, ▪ Een levensvisie verklaart en reikt betekenis aan:
Een levensvisie staat voor wat belangrijk is in het leven, hoe het leven in elkaar zit, wat de betekenis
van het leven is en wat je ziet en ervaart. Ieder mens heeft zijn persoonlijke levensvisie. Het is
belangrijk dat andere mensen die levensvisie en betekenis herkennen en ondersteunen.
Voorbeeld uit mijn eigen leven: ik vind het belangrijk dat mensen niet roken en desnoods proberen te
stoppen met roken. Aan roken geef ik de betekenis van ongezondheid of zelfs de dood. Ik vind het
raar dat mensen veel geld betalen voor iets wat slecht voor je is en waar je zelfs aan dood kunt gaan.
Mijn stiefvader rookt en kan deze visie niet met mij delen. Dit kan uitlopen tot de nodige discussies.
