Geschreven door studenten die geslaagd zijn Direct beschikbaar na je betaling Online lezen of als PDF Verkeerd document? Gratis ruilen 4,6 TrustPilot
logo-home
Samenvatting

Samenvatting - Decentrale selectie psychologie RUG

Beoordeling
-
Verkocht
1
Pagina's
35
Geüpload op
21-05-2025
Geschreven in
2024/2025

Deze samenvatting geeft een overzicht van de inhoudelijke stof die je moet kennen voor de decentrale selectie van Psychologie aan de Rijksuniversiteit Groningen. De focus ligt op de theorie uit de opgegeven hoofdstukken en andere belangrijke onderwerpen die tijdens de selectie getoetst worden. De samenvatting is vertaald vanuit Engels naar Nederlands. Je vindt hierin de belangrijkste begrippen, concepten en samengevatte uitleg van de leerstof die je moet bestuderen. Het is bedoeld als hulpmiddel om grip te krijgen op de hoeveelheid stof en beter voorbereid aan de selectie deel te nemen. Let op: het onderdeel statistiek, dat ook deel uitmaakt van de selectie, is in deze samenvatting nog niet verwerkt.

Meer zien Lees minder
Instelling
Vak

Voorbeeld van de inhoud

Inleiding psychologie H2
Hoe wordt de wetenschappelijke methode gebruikt in psychologisch onderzoek?
- De drie hoofddoelen van wetenschap identificeren
- De wetenschappelijke methode beschrijven
- Maak onderscheid tussen theorieën, hypothesen en onderzoek (Maak onderscheid tussen theorieën,
hypothesen en onderzoek)
2.1
Psychologie is een wetenschap. Empirisch onderzoek omvat het verzamelen en analyseren van gegevens en
vereist zorgvuldig geplande, systematische stappen.

Er zijn drie primaire doelen van wetenschap;
- Beschrijving (=beschrijving), wat een fenomeen is (wat, waarom,
- Voorspellen (=voorspelling), voorspellen wanneer en waar het zich voordoet
- Verklaring (=uitleg), verklaren waarom het optreedt
Psychologische wetenschap gebruikt onderzoek om te beschrijven wat een fenomeen is, te voorspellen waar en
wanneer het zich voordoet en de mechanismen te verklaren waarom het zich voordoet.

Wetenschappelijk bewijs verkregen door empirisch onderzoek wordt beschouwd als het best mogelijke bewijs
om een bewering te ondersteunen. Onderzoek omvat het zorgvuldig verzamelen, analyseren en interpreteren
van gegevens (= metingen die tijdens het onderzoeksproces worden verzameld). Bij het uitvoeren van
onderzoek volgen wetenschappers een systematische procedure die de wetenschappelijke methode wordt
genoemd.

De wetenschappelijke methode is een samenspel van onderzoek, theorieën en hypothesen. Een theorie is een
verklaring of model van hoe een fenomeen werkt. Een
theorie bestaat uit onderling verbonden ideeën of
concepten en wordt gebruikt om waarnemingen uit het
verleden te verklaren en voorspellingen te doen over
toekomstige gebeurtenissen. Een hypothese is een
specifieke, testbare voorspelling, die beperkter is dan de
theorie waarop ze gebaseerd is. Hoe weten we of een
theorie goed is? Het moet mogelijk zijn om hypotheses te
testen die aantonen dat de theorie fout is. Goede
theorieën neigen ook naar eenvoud.
Occam stelde voor dat wanneer er twee concurrerende
theorieën bestaan om hetzelfde fenomeen te verklaren,
de eenvoudigste van de twee theorieën over het
algemeen de voorkeur heeft. Dit principe staat bekend als
Occam's scheermes of de wet van de spaarzaamheid.

2.2
Nadat je een waarneming hebt gedaan en een theorie hebt geformuleerd, moet je een reeks van zeven stappen
volgen die de wetenschappelijke methode definiëren:
- Stap 1; stel een specifieke, toetsbare onderzoeksvraag.
Een goede theorie leidt tot een grote verscheidenheid aan interessante onderzoeksvragen. Meestal is het zinvol
om te beginnen met een basisvraag die de theorie direct toetst.
- Stap 2; verdiep je in wat er al bekend is over je theorie.
Als je eenmaal een onderzoeksvraag hebt, wil je de literatuur doorzoeken om te zien wat wetenschappers al
hebben ontdekt dat relevant is voor jouw theorie. Een literatuuronderzoek is een overzicht van de
wetenschappelijke literatuur die betrekking heeft op jouw theorie.
- Stap 3; vorm een hypothese (hypothese) die als leidraad dient voor je onderzoek
Op basis van wat je in je literatuuronderzoek hebt geleerd, ontwerp je tests - dat zijn specifieke onderzoeken -
gericht op het onderzoeken van de voorspellingen van de theorie. Deze specifieke testbare
onderzoeksvoorspellingen zijn je hypothesen. Resultaten van een test die consistent zijn met een goede
hypothese kunnen ondersteuning bieden voor je theorie. En, even belangrijk, resultaten die niet consistent zijn
met je hypothese moeten worden gezien als bewijs tegen je hypothese.
- Stap 4; ontwerp een onderzoek

,Het ontwerpen van een onderzoek betekent dat je beslist welke onderzoeksmethode je wilt gebruiken om je
hypothese te testen. Een enquête is een goede manier om een eerste inzicht in je hypothese te krijgen. Je kunt
ook een echt experiment uitvoeren.
- Stap 5; voer het onderzoek uit
Zodra je je onderzoeksmethode hebt gekozen, voer je het onderzoek uit: Deelnemers werven en hun
antwoorden meten (via een enquête). Veel mensen noemen deze stap gegevens verzamelen of data
verzamelen. Bij alle onderzoek komen variabelen kijken. Een variabele is iets in de wereld dat kan variëren
(=variëren) en dat de onderzoeker kan manipuleren (=manipuleren) (veranderen), meten (=meten) (evalueren),
of beide. Onderzoekers moeten deze variabelen nauwkeurig definiëren en op een manier die de methoden
weerspiegelt die worden gebruikt om ze te beoordelen.
Dit doe je door een operationele definitie te ontwikkelen voor elk van je variabelen. Ze kwalificeren
(beschrijven) en kwantificeren (meten) variabelen zodat de variabelen objectief begrepen kunnen worden. Door
goede operationele definities te gebruiken, kunnen andere onderzoekers precies weten welke variabelen je
hebt gebruikt, hoe je ze hebt gemanipuleerd en hoe je ze hebt gemeten.
- Stap 6; analyseer de gegevens
De volgende stap is het analyseren van je gegevens. Er zijn twee manieren om gegevens te analyseren. Ten
eerste wil je de gegevens beschrijven. Ten tweede wil je weten welke conclusies je uit je gegevens kunt trekken.
Je moet weten of je resultaten zinvol zijn of dat ze toevallig zijn.
- Stap 7; rapporteer de resultaten
Niet-gerapporteerde resultaten hebben geen waarde, omdat
niemand de informatie kan gebruiken. In plaats daarvan
maken wetenschappers hun bevindingen openbaar om de
maatschappij ten goede te komen, om de wetenschappelijke
cultuur te ondersteunen en om andere wetenschappers in
staat te stellen voort te bouwen op hun werk. Dit kan op
verschillende manieren.
Korte of initiële rapporten kunnen worden gepresenteerd op
wetenschappelijke conferenties, waar wetenschappers hun
werk presenteren in korte lezingen of op gedrukte posters.
Volledige rapporten kunnen gepubliceerd worden in een
wetenschappelijk tijdschrift met collegiale toetsing of op een
preprint server, waar andere wetenschappers het werk
kunnen evalueren en becommentariëren.
Peer review is een proces waarbij andere wetenschappers met
vergelijkbare expertise onderzoeksrapporten evalueren en
bekritiseren. Peer review biedt een controle om de kwaliteit
van de methoden en de geldigheid van de conclusies te
garanderen. Preprints worden steeds populairder omdat ze
wetenschappers in staat stellen om resultaten veel sneller aan
het vakgebied en het grote publiek te presenteren dan ze
anders in wetenschappelijke tijdschriften zouden kunnen
doen. Preprints kunnen ook door veel mensen worden
beoordeeld.


2.3
Zodra de resultaten van een onderzoek bekend zijn, keren onderzoekers terug naar de oorspronkelijke theorie
om de implicaties van de gegevens te evalueren. Als in het onderzoek de juiste methoden en gegevensanalyse
zijn gebruikt om de hypothese te testen, ondersteunen en versterken de gegevens de theorie of suggereren ze
dat de theorie moet worden aangepast of verworpen. Dan begint het proces opnieuw.

Replicatie houdt in dat een onderzoek wordt herhaald om te zien of de resultaten hetzelfde (of vergelijkbaar)
zijn. Als de resultaten van twee of meer onderzoeken hetzelfde zijn, of op zijn minst dezelfde conclusie
ondersteunen, neemt het vertrouwen in de bevindingen toe. Deze onafhankelijke replicaties bieden een
sterkere ondersteuning omdat ze de mogelijkheid uitsluiten dat een kenmerk van de oorspronkelijke setting,
zoals de persoonlijkheid van de onderzoeker, kan hebben bijgedragen aan de bevindingen. Replicatie is een
belangrijke methode om ons vertrouwen in wetenschappelijke resultaten te vergroten.

,Onderzoeken herhalen niet altijd. Soms worden onderzoeken niet herhaald omdat de theorie zelf fout is en het
oorspronkelijke onderzoek vals positief was. Een vals positief resultaat treedt op wanneer de
onderzoekshypothese onjuist is, maar het onderzoek bij toeval een ogenschijnlijk betrouwbaar resultaat
oplevert. Het is ook mogelijk dat een onderzoek niet wordt gerepliceerd omdat factoren die niet als belangrijk
werden verondersteld, toch een verschil blijken te maken. Jarenlang hebben wetenschappers zich
beziggehouden met een aantal twijfelachtige onderzoekspraktijken die er onbedoeld voor zorgden dat hun
onderzoeken minder snel gerepliceerd konden worden. De open science beweging heeft onderzoekers op de
hoogte gebracht van de effecten van deze praktijken, maar ze komen in sommige onderzoeken nog steeds voor:
- Kleine steekproeven: Psychologieonderzoekers schatten in hoe grotere populaties mensen zouden reageren
door kleinere, representatieve steekproeven van mensen te testen. Intuïtief zouden grotere steekproeven
nauwkeurigere schattingen opleveren van hoe de hele populatie zou reageren. Wetenschappers kunnen
aannemen dat een kleine steekproef voldoende is, terwijl een grotere steekproef nodig is om een nauwkeurig
beeld te krijgen van de effecten van de populatie.
- HARKing: In de wetenschappelijke wereld is dit soort voorspellingen achteraf een twijfelachtige
onderzoekspraktijk die "hypothetiseren nadat de resultaten bekend zijn" of HARKing wordt genoemd. HARKing
is problematisch omdat het lezers kan laten denken dat het onderzoek was ontworpen om de enige hypothese
te testen die werd ondersteund, terwijl toeval in feite had kunnen leiden tot ondersteuning voor een willekeurig
aantal hypothesen. Onderzoekers mogen post hoc ("achteraf") raden waarom ze hun resultaten kregen, maar
ze moeten ook expliciet zijn over wat de voorspelde resultaten a priori waren (voordat het onderzoek werd
uitgevoerd).
- P-hacking: In een eenvoudigere wereld zou een onderzoek één hypothese hebben die getest zou kunnen
worden met één statistische test. Die test zou een p-waarde opleveren. Als die kleiner is dan 0,5, kunnen de
onderzoekers daaruit afleiden dat de gegevens hun hypothese ondersteunen. Het steeds opnieuw uitvoeren
van statistische tests met verschillende variaties totdat één ervan een statistisch significante (betrouwbare)
waarde oplevert, wordt p-hacking genoemd.
- Onderrapportage van null-effecten: Een null effect betekent dat het vinden van geen verschil tussen
omstandigheden of geen relatie tussen variabelen is. Op dezelfde manier als p-hacking misleidend is omdat
analyses in een artikel worden weggelaten, kan het onderrapporteren van null-effecten ervoor zorgen dat lezers
ongeldige conclusies trekken omdat hele onderzoeken of hypothesetests in het verhaal ontbreken.

Het leidende principe achter de open science beweging is transparantie over alle aspecten van het
onderzoeksproces. Open wetenschap is een verzameling hulpmiddelen en strategieën die het veld systematisch
beschermen tegen twijfelachtige onderzoekspraktijken, inclusief de hierboven beschreven praktijken. Er is
bijvoorbeeld sprake van preregistratie wanneer onderzoekers hun hypotheses, methoden en analyseplan van
tevoren vastleggen en publiceren op een website met tijdstempel. Wanneer een onderzoek vooraf is
geregistreerd, kunnen lezers weten of de resultaten vooraf zijn voorspeld, of de gepresenteerde analyses vooraf
zijn gepland en of alle tests en onderzoeken zijn gerapporteerd.

Meta-analyse is een type onderzoek dat, zoals de naam al zegt, een analyse is van meerdere analyses. Met
andere woorden, het is een studie van studies die al gedaan zijn. Meta-analyse combineert veel studies die
hetzelfde probleem hebben behandeld en vat ze samen in één 'studie van studies'. Dat wil zeggen, ze houden er
rekening mee of elke studie een groot verschil, dus een klein verschil of geen verschil vond tussen de groepen
die worden vergeleken.

2.4
Een belangrijk doel van je opleiding is om een kritisch denker te worden. Kritisch denken is een vaardigheid: het
is niet iets dat je zomaar uit je hoofd leert, maar iets dat na verloop van tijd beter wordt door oefening. Om de
sceptische mindset te ontwikkelen die je nodig hebt voor kritisch denken, heb je elke vorm van informatie nodig
(door vragen te stellen). Een ander aspect van kritisch denken is vragen naar de definitie van elk onderdeel van
een bewering. Het beantwoorden van dit soort vragen is de tweede stap in kritisch denken: het systematisch
evalueren van informatie. Om deze vragen te beantwoorden, moeten we naar de bron van de bewering. Om de
bron van een bewering te identificeren, moet je nadenken over waar je de bewering voor het eerst zag of
hoorde. Vervolgens moet je kijken naar het bewijs dat de bron levert om de bewering te ondersteunen. Dit is
waar het "goed onderbouwd bewijs" om de hoek komt kijken. In de wetenschap betekent goed onderbouwd
bewijs meestal onderzoeksrapporten gebaseerd op empirische gegevens die gepubliceerd zijn in peer-reviewed
tijdschriften of preprint servers.

, Welke soorten onderzoeken worden gebruikt in psychologisch onderzoek?
- Maak onderscheid tussen beschrijvende studies, correlationele studies en experimenten.
- Noem de voor- en nadelen van verschillende onderzoeksmethoden
- Het verschil uitleggen tussen aselecte steekproeftrekking en aselecte toewijzing, en uitleggen wanneer beide
belangrijk kunnen zijn.

Zodra een onderzoeker een hypothese heeft gedefinieerd, is het volgende probleem het type
onderzoeksmethode dat moet worden gebruikt. Er zijn drie hoofdtypen onderzoeksmethoden: beschrijvend,
correlationeel en experimenteel.

2.5
Beschrijvend onderzoek bestaat uit het observeren van gedrag om dat gedrag objectief en systematisch te
beschrijven. Beschrijvend onderzoek helpt psychologen bij het bereiken van de wetenschappelijke doelen om
het menselijk geestelijk leven en gedrag te beschrijven en (soms) te voorspellen wanneer of hoe gedrag zou
kunnen optreden. Er zijn drie basistypen beschrijvende onderzoeksmethoden: casestudies, observaties en
zelfrapportagemethoden en interviews.
- Een casestudie is de intensieve observatie, registratie en beschrijving van een atypische persoon of
organisatie. Individuen kunnen geselecteerd worden voor intensief onderzoek als ze een speciaal of uniek
aspect hebben, zoals een uitzonderlijk geheugen, een zeldzame ziekte of een specifiek type
hersenbeschadiging. Het doel van een casestudy is om de gebeurtenissen of ervaringen te beschrijven die
hebben geleid tot of het gevolg zijn van het uitzonderlijke kenmerk van de persoon of organisatie. Omdat
slechts één persoon of organisatie de focus is van een casestudie, kunnen wetenschappers op basis van die
studie niet zeggen of hetzelfde zou gebeuren met andere mensen of organisaties die dezelfde ervaringen
hebben. De bevindingen van casestudies zijn niet noodzakelijk generaliseerbaar of toepasbaar op de algemene
bevolking.
- Twee belangrijke soorten observatietechnieken worden gebruikt in onderzoek: participerende observatie en
naturalistische observatie. Bij participerende observatie wordt de onderzoeker betrokken bij de situatie. Bij
naturalistische waarneming is de waarnemer passief, blijft los van de situatie en doet geen poging om het
lopende gedrag te veranderen. Onderzoeks observatie in wetenschappelijke zin omvat de systematische
beoordeling en codering van openlijk gedrag. Vervolgens moet je het gedrag dat je observeert coderen. Deze
codering kan bestaan uit narratieve samenvattingen van gedragspatronen.
- Idealiter is observatie een onopvallende benadering om gedrag te bestuderen. Mensen vragen naar zichzelf,
hun gedachten, hun acties en hun gevoelens is daarentegen een veel interactievere manier om gegevens te
verzamelen. Methoden om deelnemers vragen te stellen zijn onder andere enquêtes, interviews en
vragenlijsten.
Zelfrapportagemethoden, zoals
enquêtes of vragenlijsten, kunnen
worden gebruikt om in korte tijd
gegevens te verzamelen van een groot
aantal mensen. Zelfrapportage-
enquêtes zijn eenvoudig te beheren en
kosteneffectief.
Interviews kunnen succesvol gebruikt
worden bij groepen die niet
bestudeerd kunnen worden door
middel van enquêtes of vragenlijsten,
zoals jonge kinderen. Antwoorden op
interviews zijn meestal gesproken of
geschreven in zinnen of paragrafen.

2.6
Correlatiestudies onderzoeken hoe variabelen in de echte wereld van nature aan elkaar gerelateerd zijn, zonder
dat de onderzoeker probeert ze te veranderen of te concluderen dat de ene variabele de andere veroorzaakt.
De eerste stap in het onderzoeken van de correlatie tussen twee variabelen is het maken van een scatterplot.
Dit type grafiek geeft een overzichtelijke weergave van de gegevens.

Geschreven voor

Instelling
Studie
Vak

Documentinformatie

Geüpload op
21 mei 2025
Aantal pagina's
35
Geschreven in
2024/2025
Type
SAMENVATTING

Onderwerpen

$12.18
Krijg toegang tot het volledige document:

Verkeerd document? Gratis ruilen Binnen 14 dagen na aankoop en voor het downloaden kun je een ander document kiezen. Je kunt het bedrag gewoon opnieuw besteden.
Geschreven door studenten die geslaagd zijn
Direct beschikbaar na je betaling
Online lezen of als PDF

Maak kennis met de verkoper
Seller avatar
mfeenstra

Maak kennis met de verkoper

Seller avatar
mfeenstra Hanzehogeschool Groningen
Volgen Je moet ingelogd zijn om studenten of vakken te kunnen volgen
Verkocht
1
Lid sinds
1 jaar
Aantal volgers
0
Documenten
3
Laatst verkocht
11 maanden geleden

0.0

0 beoordelingen

5
0
4
0
3
0
2
0
1
0

Recent door jou bekeken

Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo makkelijk kan het dus zijn.”

Alisha Student

Bezig met je bronvermelding?

Maak nauwkeurige citaten in APA, MLA en Harvard met onze gratis bronnengenerator.

Bezig met je bronvermelding?

Veelgestelde vragen