Samenvatting Motorisch ontwikkelen (colleges, aantekeningen en artikelen)

Motorisch ontwikkelen

College 1 Inleiding motorisch ontwikkelen

Ontwikkeling = complex begrip
- Ontwikkeling is verandering van gedrag?
“Gedrag is iedere, met enig hulpmiddel observeerbare, en instrumenteel
geregistreerde, tijdruimtelijke verandering van of aan enig object”
 Ontwikkeling is verandering van een verandering?

Ontwikkeling:
 Verandering over de leeftijd, bestaande uit een uitbreiding van het gedragsrepertoire
(ontstaan van iets nieuws)
 Individueel historisch gedrag niet bekend, dan sprake van ontwikkeling
 Een proces waardoor het organisme noodzakelijkerwijs steeds beter, aangepaster, of
adequater op de omgeving reageert.
 Verschijnsel met intrinsieke doelgerichtheid, voerend naar een optimale eindtoestand
 Motor development is adaptive change towards competence

Ontwikkeling niet alleen gekenmerkt door nieuwheid, er verdwijnen ook dingen
 Stapreactie ontstaat bij baby’s van 2 weken oud. Na 5 maanden verdwijnt dit weer

Verklaren van ontwikkeling
- Wat zijn de oorzaken van ontwikkeling?
o Welke factoren zijn verantwoordelijk voor de verandering, het ontstaan van iets
nieuws
o Nature (aangeboren)/ nurture (aangeleerd door oorzaken in omgeving)
- Hoe wordt ontwikkeling gereguleerd?
o Hoe zorgen de oorzaken van ontwikkeling voor verandering

,Oorzaken van ontwikkeling
Nativisme
o Rijpingstheorie
o Ontwikkeling is gevolg van iets dat al aanwezig is  nature
o Ontwikkelen is niet leren
o Gesell: ‘Nieuwe structuren ontstaan ‘van nature’ op grond van autonome processen
in het zenuwstelsel en onafhankelijk van omgevingsinvloeden’
o Nieuwheid is gepredetermineerd (genen)
o Rijping = veranderingen over de leeftijd die worden bepaald door erfelijke factoren.
o Groei = kwantitatieve verschijningsvorm van rijping

Empirisme
o Ontwikkelen is leren  nurture
o Leren = een proces dat leidt tot relatief duurzame veranderingen in het
gedragspotentieel als gevolg van specifieke ervaringen met de omgeving
o Nieuwheid is in de omgeving aanwezig. Nieuw gedrag ontstaat door het opdoen van
specifieke ervaringen, door te leren.
o Leren door ervaring in omgeving

Veranderingen in het brein tijdens ontwikkelen
Kindertijd en adolescentie:
- Toename witte stof (myelinisatie)
- Toename grijze stof gevolgd door afname
 Piek grijze stof afhankelijk van gebied in de hersenen
 Toename als eerst in sensorische en motorische schors

Interactionisme
o Veel verschillende benaderingen, kan er niet één zijn
o Nieuwheid gevolg van wederzijdse beïnvloeding aangeboren structuren en omgeving
o Ontwikkeling van nature & nurture

De aard van ontwikkeling
 Welke kenmerken heeft het proces van ontwikkeling
 Formalistisch (vaste volgorde van ontwikkeling)/ random?
o Motorische mijlpalen (Shirley) = formalistisch
 Beschrijven van gemiddelde ontwikkeling
 Werd een vóórschrijving want gezonde motorische ontwikkeling is random


Random

,  (i)reversibel?
 (Dis)continue & vorm ontwikkelingscurve?
o Discontinue: in stapjes
o Continue: lineair of exponentieel




o Vorm ontwikkelingscurve hangt af van meetfrequentie (Adolph et al.)
 Lage meetfrequentie logisch dat je stapsgewijze curve krijgt!

o Ontwikkeling is zowel discontinue als continue, afhankelijk van het niveau waarop
men naar de ontwikkeling kijkt
 Macroscopisch niveau = discontinue (nominale, binaire schaal)
 Kwaliteit gedrag
 Microscopisch niveau = continue (ratio schaal)
 Kwantiteit gedrag

Ontwikkeling onderzoeken
- Meetfrequentie
- Longitudinaal onderzoek: Participanten in één leeftijdsgroep worden langere tijd gevolgd
o Voordeel: geeft inzicht in vorm van ontwikkelingscurve van het individu
o Nadelen:
 Lastig uitvoerbaar
 Selective sampling
 Selective drop-out
 Selective survival (ook nadeel van cross-sectioneel)
 Testing effects
 Generation effects (external validity)




- Cross-sectioneel onderzoek: Participanten in verschillende leeftijdsgroepen worden
onderzocht op dezelfde afhankelijke variabele op hetzelfde testmoment. Meerdere groepen
met elkaar vergelijken.