Thema 3 Parkinson en Ataxie
HC12 Somatomotorcontrole: subcorticale motorsystemen
Basale ganglia
Basale ganglia
- Nucleus caudatus
- Putamen
- Globus pallidus
- Nucleus subthalamicus
- Substantia nigra
Combinaties van basale ganglia
- Corpus striatum (nucleus caudatus +putamen)
- Nucleus lentiformis
Relaties van deze structuren met
- Ventrikels
- Capsula interna
Corticale processing -> spelers
- Primaire motorcortex en premotorcortex -> Hieraan ontspringt C-BSs
- Primaire visuele cortex
o Visuele input is een belangrijke bron voor motoriek
- Achterste pariëtale schors
o Binnenkomst veel sensorische informatie
- Prefrontale cortex -> ‘’ik’’
Visuele processing begint met visuele input
Parallelle wegen
- Van lobus occipitalis naar lobus temporalis
o De inhoud van het beeld ‘’wat’’
o Ventrale stroom
- Van lobus occipitalis naar lobus parietalis
o Wat voor bewegingen we zien ‘’waar’’
o Dorsaal
In geval van de dorsale stroom -> stapsgewijs naar achterste pariëtale schors -> multisensoriele cortex
- Ruimtelijk inzicht -> van op elkaar gestapelde verschillende sensorische informatie
(somatotopisch)
o Visueel
o Auditief
o Somatosensorisch
o Olfactorisch
o Vestibulair
- Deze kaarten zijn allemaal georiënteerd relatief aan het lichaam
o Fysiologische snelheden (aparte neuronen voor allemaal verschillende snelheden en
richtingen) -> elk neuron reageert op eigen stimulus
- Neuronen in de kaarten berekenen samen een ‘’grasp-vector’’/interceptie vector
o De ‘’grasp-vector’’ vertelt ons hoe we een bewegend object moeten identificeren, of uit
de weg moeten gaan
, o Deze is gekoppeld aan de CPG
Er wordt in de pariëtale cortex ook gefilterd op het belang (‘’saliency’’) van de stimulus
- Meeste stimuli worden onderdrukt (reticulaire formatie)
- Bij voldoende van belang saliency + grasp-vector -> wordt doorgegeven aan de prefrontale
cortex
Prefrontale cortex -> nog een moment van filteren
- Rationele controle van gedrag
- Sociale controle van gedrag
- Lange termijn consequenties
- Orkestratie van gedachten en acties in overeenstemming met interne doeleinden
o Persoonlijkheid -> ego
Als er iets gedaan gaat worden -> van prefrontale cortex en pariëtale cortex naar premotorcortex
Premotorcortex
- Gaat de beweging voorbereiden
- ‘’Bereidschaftspotential’’ -> op EEG zien premotorcortex altijd actief voorafgaand aan beweging
Premotorcortex kiest bewegingsdoel gebaseerd op sensorische informatie
- Bewegingswaarde (uit achterste parietale cortex)
- Beloningswaarde (uit prefrontale cortex)
Premotorcortex en primaire motorcortex kiezen en initiëren beweging
- Maar subcorticale (thalamische) input is een voorwaarde (go vs no-go signaal)
- Activiteit thalamus geregeld door basale ganglia
- Alle axonen uit corticofugale systeem geven een zijtak af
aan het striatum -> efference copy
- Striatum kan via basale ganglia de thalamus oninhibiteren
-> input kan naar de cortex
- Dan kan primaire motorcortex en premotorcortex -> naar
hersenstam en ruggenmerg en dan beweging
Samenvatting tot nu toe
Initiatie van beweging heeft subcorticale thalamische input nodig voor pre- en primaire motorcortex
(go/no-go)
Deze input komt van de ventraal laterale thalamische kern (VL)
De activiteit voor deze kern wordt gecontroleerd door de basale ganglia
Visuele cortex
- Ventrale stroom -> wat
- Dorsale stroom -> waar
Posterior parietale cortex
- Ruimtelijk inzicht
- Geeft belangrijkheid van beweging naar premotorcortex
Prefrontale cortex
- Executive functions
- Beloning waarde naar premotorcortex
Premotorcortex
- Bereidt beweging voor
- Bereitschaftspotential
- Onderworpen aan go/no-go signaal van basale ganglia (thalamisch circuit)
Primaire motorcortex
- Voert motorische controle uit
HC12 Somatomotorcontrole: subcorticale motorsystemen
Basale ganglia
Basale ganglia
- Nucleus caudatus
- Putamen
- Globus pallidus
- Nucleus subthalamicus
- Substantia nigra
Combinaties van basale ganglia
- Corpus striatum (nucleus caudatus +putamen)
- Nucleus lentiformis
Relaties van deze structuren met
- Ventrikels
- Capsula interna
Corticale processing -> spelers
- Primaire motorcortex en premotorcortex -> Hieraan ontspringt C-BSs
- Primaire visuele cortex
o Visuele input is een belangrijke bron voor motoriek
- Achterste pariëtale schors
o Binnenkomst veel sensorische informatie
- Prefrontale cortex -> ‘’ik’’
Visuele processing begint met visuele input
Parallelle wegen
- Van lobus occipitalis naar lobus temporalis
o De inhoud van het beeld ‘’wat’’
o Ventrale stroom
- Van lobus occipitalis naar lobus parietalis
o Wat voor bewegingen we zien ‘’waar’’
o Dorsaal
In geval van de dorsale stroom -> stapsgewijs naar achterste pariëtale schors -> multisensoriele cortex
- Ruimtelijk inzicht -> van op elkaar gestapelde verschillende sensorische informatie
(somatotopisch)
o Visueel
o Auditief
o Somatosensorisch
o Olfactorisch
o Vestibulair
- Deze kaarten zijn allemaal georiënteerd relatief aan het lichaam
o Fysiologische snelheden (aparte neuronen voor allemaal verschillende snelheden en
richtingen) -> elk neuron reageert op eigen stimulus
- Neuronen in de kaarten berekenen samen een ‘’grasp-vector’’/interceptie vector
o De ‘’grasp-vector’’ vertelt ons hoe we een bewegend object moeten identificeren, of uit
de weg moeten gaan
, o Deze is gekoppeld aan de CPG
Er wordt in de pariëtale cortex ook gefilterd op het belang (‘’saliency’’) van de stimulus
- Meeste stimuli worden onderdrukt (reticulaire formatie)
- Bij voldoende van belang saliency + grasp-vector -> wordt doorgegeven aan de prefrontale
cortex
Prefrontale cortex -> nog een moment van filteren
- Rationele controle van gedrag
- Sociale controle van gedrag
- Lange termijn consequenties
- Orkestratie van gedachten en acties in overeenstemming met interne doeleinden
o Persoonlijkheid -> ego
Als er iets gedaan gaat worden -> van prefrontale cortex en pariëtale cortex naar premotorcortex
Premotorcortex
- Gaat de beweging voorbereiden
- ‘’Bereidschaftspotential’’ -> op EEG zien premotorcortex altijd actief voorafgaand aan beweging
Premotorcortex kiest bewegingsdoel gebaseerd op sensorische informatie
- Bewegingswaarde (uit achterste parietale cortex)
- Beloningswaarde (uit prefrontale cortex)
Premotorcortex en primaire motorcortex kiezen en initiëren beweging
- Maar subcorticale (thalamische) input is een voorwaarde (go vs no-go signaal)
- Activiteit thalamus geregeld door basale ganglia
- Alle axonen uit corticofugale systeem geven een zijtak af
aan het striatum -> efference copy
- Striatum kan via basale ganglia de thalamus oninhibiteren
-> input kan naar de cortex
- Dan kan primaire motorcortex en premotorcortex -> naar
hersenstam en ruggenmerg en dan beweging
Samenvatting tot nu toe
Initiatie van beweging heeft subcorticale thalamische input nodig voor pre- en primaire motorcortex
(go/no-go)
Deze input komt van de ventraal laterale thalamische kern (VL)
De activiteit voor deze kern wordt gecontroleerd door de basale ganglia
Visuele cortex
- Ventrale stroom -> wat
- Dorsale stroom -> waar
Posterior parietale cortex
- Ruimtelijk inzicht
- Geeft belangrijkheid van beweging naar premotorcortex
Prefrontale cortex
- Executive functions
- Beloning waarde naar premotorcortex
Premotorcortex
- Bereidt beweging voor
- Bereitschaftspotential
- Onderworpen aan go/no-go signaal van basale ganglia (thalamisch circuit)
Primaire motorcortex
- Voert motorische controle uit