Nucleaire geneeskunde Samenvatting KT 1
Nucleaire geneeskunde houdt zich bezig met het onderzoeken en of behandelen van patienten met
behulp van radioactieve stoffen.
90% van alle handelingen hebben met diagnostiek te maken
10% van alle handelingen heeft met therapie te maken.
Radiofarmacon
Radio is nuclide (ook wel het aanhangwagentje (wordt voorgedreven door “de auto”))
Tracer is farmacon (kun je zien als de auto, trekt de radioactiviteit naar de plek waar je het wil)
Orgaan specifieke stof (tracer of farmacon) kiezen en voorzien van radioactief merkteken (nuclide)
Geeft info over orgaanfunctie
RD “doorstraalt” NG “straalt uit”
Je kijkt naar verzwakkingsverschillen
Röntgen geeft anatomische info heldere foto’s
Nucleair geeft fysiologische info wazige foto’s
Op NG kom je van jong tot oud tegen
Personeel:
- MBB’er
- Nucleair geneeskundige
- Administratief personeel
- Klinsisch fysicus
- Apotheker
Afdeling nucleair geneeskunde
- Radionuclidenlaboratorium (hotroom) of externe bereiding.
- Toedieningsruimte radiofarmacon
- Onderzoekskamer
- - gammacamera pet -ct pet -mri
- Ergoruimte (inspanningskamer)
Radionuclidenlaboratorium:
- Stralingsmonitor
- LAF-kast
- Dosiscalibrator (in Laf-kast)
- Molybdeen-technetium generator
Technetium is het werkpaard van nucleaire geneeskunde
Het maken van meer plaatjes bij de NG zorgt niet voor een hogere patiëntdosis!!!
1
,Onderzoekskamer
- Gammacamera (+CT)
- PET(-CT) scanners (komt in jaar 2)
- Uitwerkstations
Basisbegrippen radiofarmica
Tracer is auto
Radioactiviteit is aanhangwagen
Samen radiofarmacon
Veel gebruikte nuclide: technetium 99m
Voorbeelden van onderzoeken
- Skeletscintigrafie
- Nierscintigram
Een MBB’er voor NG werkt In een ziekenhuis, een universitair medisch centrum en zelfstandige
behandelcentra kortom de intramurale zorg.
Bij het accepteren van een aanvraag moet de nucleair geneeskundige handelen conform het besluit
stralingsbescherming. ‘Rechtvaardiging’ en ‘optimalisatie’ zijn begrippen die hierbij gehanteerd
worden.
Rechtvaardiging: dat het onderzoek echt gaat helpen aan een goede diagnose en dat het onderzoek
het meest ideale onderzoek is voor deze diagnose.
Optimalisatie: zorgt ervoor dat er een goed evenwicht is tussen goede beeldvorming en minimaal
stralingsgebruik.
Deze gegevens moeten allemaal aanwezig zijn voor een NG onderzoek kan starten. Naam patiënt,
geboortedatum patiënt, geslacht patiënt, aanvragend arts, aanvraagdatum, soort onderzoek,
medische gegevens, welk onderzoek en wat het op moet leveren, en betreffende vraag.
2
, Een wisselwerking treedt op als straling, in ons geval gammastraling in contact komt met materie.
Twee wisselwerkingen van straling en materie zijn van belang bij diagnostiek nucleaire geneeskunde:
het foto-elektrisch effect en het compton effect.
foto-elektrisch effect:
Atoom bestaat uit een kern (protonen en neutronen) Daaromheen draaien elektronen in banen om
de kern.
Een foton komt in botsing met een elektron uit een schil (Een meer naar binnen gelegen schil).
Elektron wordt uit zijn baan geschoten. Het foton geeft zijn totale energie af aan het vrijgeslagen
elektron. Het gammafoton verdwijnt helemaal (absorptie). Dat vrijgeslagen elektron, Foto-elektron
genoemd, heeft een nieuwe energie: De oorspronkelijke energie van het Foton (Ef) minus de energie
die nodig was om ‘m uit zijn baan te slaan (Eb, bindingsenergie) en reist nog een klein stukje verder.
De vrijgekomen plaats in de schil wordt opgevuld door een elektron uit een meer naar buiten
gelegen schil. De energie die daarbij vrijkomt wordt uitgezonden in de vorm van karakteristieke
röntgenstraling. Afhankelijk van het energieverschil kan het zijn dat de uitgezonden straling binnen
het golflengtebereik van het voor de mens zichtbare licht ligt.
3
Nucleaire geneeskunde houdt zich bezig met het onderzoeken en of behandelen van patienten met
behulp van radioactieve stoffen.
90% van alle handelingen hebben met diagnostiek te maken
10% van alle handelingen heeft met therapie te maken.
Radiofarmacon
Radio is nuclide (ook wel het aanhangwagentje (wordt voorgedreven door “de auto”))
Tracer is farmacon (kun je zien als de auto, trekt de radioactiviteit naar de plek waar je het wil)
Orgaan specifieke stof (tracer of farmacon) kiezen en voorzien van radioactief merkteken (nuclide)
Geeft info over orgaanfunctie
RD “doorstraalt” NG “straalt uit”
Je kijkt naar verzwakkingsverschillen
Röntgen geeft anatomische info heldere foto’s
Nucleair geeft fysiologische info wazige foto’s
Op NG kom je van jong tot oud tegen
Personeel:
- MBB’er
- Nucleair geneeskundige
- Administratief personeel
- Klinsisch fysicus
- Apotheker
Afdeling nucleair geneeskunde
- Radionuclidenlaboratorium (hotroom) of externe bereiding.
- Toedieningsruimte radiofarmacon
- Onderzoekskamer
- - gammacamera pet -ct pet -mri
- Ergoruimte (inspanningskamer)
Radionuclidenlaboratorium:
- Stralingsmonitor
- LAF-kast
- Dosiscalibrator (in Laf-kast)
- Molybdeen-technetium generator
Technetium is het werkpaard van nucleaire geneeskunde
Het maken van meer plaatjes bij de NG zorgt niet voor een hogere patiëntdosis!!!
1
,Onderzoekskamer
- Gammacamera (+CT)
- PET(-CT) scanners (komt in jaar 2)
- Uitwerkstations
Basisbegrippen radiofarmica
Tracer is auto
Radioactiviteit is aanhangwagen
Samen radiofarmacon
Veel gebruikte nuclide: technetium 99m
Voorbeelden van onderzoeken
- Skeletscintigrafie
- Nierscintigram
Een MBB’er voor NG werkt In een ziekenhuis, een universitair medisch centrum en zelfstandige
behandelcentra kortom de intramurale zorg.
Bij het accepteren van een aanvraag moet de nucleair geneeskundige handelen conform het besluit
stralingsbescherming. ‘Rechtvaardiging’ en ‘optimalisatie’ zijn begrippen die hierbij gehanteerd
worden.
Rechtvaardiging: dat het onderzoek echt gaat helpen aan een goede diagnose en dat het onderzoek
het meest ideale onderzoek is voor deze diagnose.
Optimalisatie: zorgt ervoor dat er een goed evenwicht is tussen goede beeldvorming en minimaal
stralingsgebruik.
Deze gegevens moeten allemaal aanwezig zijn voor een NG onderzoek kan starten. Naam patiënt,
geboortedatum patiënt, geslacht patiënt, aanvragend arts, aanvraagdatum, soort onderzoek,
medische gegevens, welk onderzoek en wat het op moet leveren, en betreffende vraag.
2
, Een wisselwerking treedt op als straling, in ons geval gammastraling in contact komt met materie.
Twee wisselwerkingen van straling en materie zijn van belang bij diagnostiek nucleaire geneeskunde:
het foto-elektrisch effect en het compton effect.
foto-elektrisch effect:
Atoom bestaat uit een kern (protonen en neutronen) Daaromheen draaien elektronen in banen om
de kern.
Een foton komt in botsing met een elektron uit een schil (Een meer naar binnen gelegen schil).
Elektron wordt uit zijn baan geschoten. Het foton geeft zijn totale energie af aan het vrijgeslagen
elektron. Het gammafoton verdwijnt helemaal (absorptie). Dat vrijgeslagen elektron, Foto-elektron
genoemd, heeft een nieuwe energie: De oorspronkelijke energie van het Foton (Ef) minus de energie
die nodig was om ‘m uit zijn baan te slaan (Eb, bindingsenergie) en reist nog een klein stukje verder.
De vrijgekomen plaats in de schil wordt opgevuld door een elektron uit een meer naar buiten
gelegen schil. De energie die daarbij vrijkomt wordt uitgezonden in de vorm van karakteristieke
röntgenstraling. Afhankelijk van het energieverschil kan het zijn dat de uitgezonden straling binnen
het golflengtebereik van het voor de mens zichtbare licht ligt.
3
