Samenvatting Burgerlijk
procesrecht
Week 1 Alternative Dispute Resolution
Burgerlijk procesrecht is het geschillen oplossen tussen onderlinge burgers.
Mogelijkheden vordering van 6000 euro via rechter:
1. Dagvaardingen bij de rechter;
2. Deurwaarde meldt de dagvaarding (betekend);
3. Conclusie van antwoord en verwering gaan naar de rechter;
4. Zitting;
5. Uitspraak;
Nog steeds geen 6000 euro: Vonnis door middel van deurwaarde executeren (executoriale titel).
Alternatieve geschilbeslechting (ADR) is buitenrechtelijke
procedure.
Het doel van ADR is om op een snellere en minder kostbare manier geschillen op te lossen dan bij
traditionele rechtszaken. Het voordeel van ADR is dat partijen de mogelijkheid hebben om op een
informele en flexibele manier samen tot een oplossing te komen die voor beide partijen acceptabel
is. Dit kan helpen om de relatie tussen de partijen te behouden of te verbeteren, omdat ze
samenwerken aan een oplossing in plaats van dat ze tegenover elkaar staan in een rechtszaak.
Een ander voordeel van ADR is dat het kan leiden tot een meer duurzame en bevredigende oplossing
dan een uitspraak van de rechter. Bij ADR hebben partijen meer controle over de uitkomst van het
geschil en kunnen ze hun eigen oplossingen aandragen en onderhandelen over de voorwaarden van
een oplossing. Dit kan leiden tot een win-winsituatie voor alle betrokken partijen.
Ten slotte kan ADR helpen om de werkdruk van de rechterlijke macht te verminderen, omdat veel
geschillen op een informele manier worden opgelost en er dus minder zaken voor de rechter komen.
Dit kan bijdragen aan een snellere en efficiëntere afhandeling van geschillen.
Mediation Bindend advies Arbitrage
Hoe: interventie door derde Hoe: door onafhankelijke Hoe: op basis van een
deskundige derde overeenkomst door
deskundige derde (arbriter)
Doel: oplossing voor beide Doel: vaak Doel: specialistisch
partijen consumentenbescherming vermogensrechtelijke
geschillen oplossen
Niet juridisch (wel art. 818 lid 2 Juridisch: art 7:900 lid 32 RV en Juridisch: art. 1020 Rv
Rv art. 7:400 Rv
Kenmerken: vrijwillige basis, Kenmerken: overeenkomen Kenmerken:
geen oordel instemming nodig vaak in algemene voorwaarden arbritrageovereenkomst
, van partijen Kan vooraf: arbitraal beding
Of achteraf compromis
Eindigt in Eindigt in Eindigt in vonnis.
vaststellingsovereenkomst (art. vaststellingsovereenkomst (art. Voor tenuitvoerlegging wel
7:900 Rv) 7:900 lid 2 Rv) alleen weigeren verlof nodig (art. 1062 Rv à
indien art. 1065 Rv alleen weigeren indien art.
1065 Rv)
Voordelen: gericht op Voordelen: goedkoper, sneller, Voordelen: derde is vaak
oplossingen, maatwerk, laagdrempeliger, deskundige expert, makkelijk een
goedkoper, simpeler, sneller, derde, executoriale titel, ook ten
laagdrempelig. consumentenbescherming. uitvoer in buitenland.
Nadelen: geen garantie op Nadelen: beperkte Nadelen: i.b. geen hoger
succes, mediator kan niets beroepsmogelijkheden (alleen beroep (wel art. 1065 Rv ziet
afdwingen. art. 7:904 BW à marginaal), op totstandkoming niet
geen heldere regels, geen inhoud), duurder.
executoriale titel.
Geschilbeslechtingsdelta 2019
Dit onderzoek gaat over problemen die Nederlandse burgers ervaren met het rechtssysteem. Mensen
die over minder economische, sociale of psychologische hulpbronnen beschikken, lopen vaker tegen
problemen aan. Hierdoor ontstaat een cirkel, waarbij juridische problemen op hun beurt weer leiden
tot een slechtere financiële situatie. Het vertrouwen in de Nederlandse rechtspraak is nog wel hoog
en neemt eerder toe dan af.
,Arbitrage
Arbitrage is het beslissen van vermogensgerechtelijke geschillen door particulieren, die hun
bevoegdheid tot beslechting niet aan de wet ontlenen, maar aan de overeenkomst van partijen.
Partijen zijn dus overeengekomen om hun geschil voor te leggen aan een arbiter of een panel van
arbiters. De arbiter fungeert als een neutrale derde partij die beide kanten van het geschil hoort en
een beslissing neemt over de uitkomst van het geschil. De partijen zijn het eens over wie de arbiter is
en hoe het proces zal verlopen. De beslissing van de arbiter is bindend en definitief. De vonnissen van
arbiters kunnen bindende kracht verkrijgen, zelfs tegenover de overheidsrechter op grond van art.
1059 Rv. Ook kunnen de vonnissen na een beperkte toetsing door de voorzieningenrechter met
behulp van overheidssteun ten uitvoer worden gelegd op grond van art. 1062 Rv.
Wettelijke regeling van abitrage
Arbitrage moet berusten op de instemming van partijen op grond van art. 1020 lid 1 Rv;
Slechts geschillen over rechten, waarover men de vrije beschikking heeft, kan men aan de
beslissing van arbiters onderwerpen op grond van art. 1020 lid 3 Rv;
Sommige beslissingen kunnen aan arbiters worden opgedragen zonder dat sprake is van een
geschil op grond van art. 1020 lid 4 Rv.
Bindend advies
Het bindend advies is een species van de vaststellingsovereenkomst op grond van art. 7:900 lid 2 BW,
waarbij partijen een bepaalde beslissing opdragen aan een buiten partijen staande derde. Er wordt
daarbij een onderscheid gemaakt tussen een zuiver bindend advies en een onzuiver bindend advies.
Een zuiver bindend advies is ter voorkoming van een geschil dat partijen afspreken dat hun
overeenkomst op bepaalde onderwerpen zal worden ingevuld door het oordeel van een
derde, meestal een deskundige;
Een onzuiver bindend advies is het advies dat dient ter oplossing van een
vermogensrechtelijk geschil.
Het voordeel van bindend advies boven bijvoorbeeld arbitrage is dat er geen wettelijke voorschriften
bestaan voor het procederen. Dat brengt met zich dat het bindend advies vooral voor de niet
juridisch geschoolde van pas kan komen. Zo is het bindend advies geschikt voor onder meer
consumentzaken en huurgeschillen. Bijvoorbeeld de Stichting Geschillencommissies voor
Consumentenzaken of de Huurcommissie.
Wettelijke regeling Bindend advies
Een overeenkomst tot onderwerping van een geschil aan bindend advies wordt beschouwd
als een vaststellingsovereenkomst volgens art. 7:900 BW;
De uitspraak van de bindend adviseur heeft dezelfde kracht en vorm als een
vaststellingsovereenkomst tussen de partijen, waarin zij zich op voorhand verbinden aan de
uitspraak van de bindend adviseur op grond van art. 7:900 lid 2 BW;
Het bindend advies levert dwingend bewijs op van het bestaan van de vordering tussen de
partijen (art. 157 lid 2 Rv), maar heeft geen executoriale kracht omdat het niet in een
authentieke akte is vastgelegd (art. 430 lid 1 Rv).
o Dit is een voordeel van arbitrage boven bindend advies. Een arbitragevonnis kan bijna
niet worden getoetst door een rechter, en de in het gelijkgestelde partij kan
eenvoudig een executoriale titel verkrijgen op basis van dat vonnis. Bij bindend
, advies moet de in het gelijkgestelde partij nog naar de rechter stappen om een
executoriale titel te krijgen voor een veroordelend vonnis tot nakoming van een
bindend advies.
Mediation
Mediation is interventie door een derde om twee of meer partijen die een geschil of ander probleem
hebben met elkaar in gesprek te brengen om gezamenlijk tot een oplossing te komen, zodat ze samen
kunnen werken aan een oplossing die voor beiden acceptabel is. De inspanningen van de mediator
zijn erop gericht dat partijen op korte termijn een overeenkomst bereiken die tegemoetkomt aan de
belangen van beide partijen en die de strijdige belangen op redelijke wijze weet te verenigen.
Mediation is een vrijwillig proces en de partijen behouden de controle over de uitkomst. De mediator
geeft geen oordeel of advies en beslist niet. In plaats daarvan ondersteunt de mediator de partijen bij
het vinden van oplossingen die rekening houden met hun belangen en behoeften.
Wettelijke regeling Mediation
Art. 7:401 BW schrijft voor dat de opdrachtnemer zich moet houden aan de zorgplicht van
een goed opdrachtnemer bij de uitvoering van zijn werkzaamheden: een open norm waarbij
de wetgever slechts enkele specifieke verplichtingen heeft opgenomen, zoals art. 7:403 BW;
De mediator heeft ook een inspanningsverplichting als het gaat om de nakoming van de
mediationovereenkomst.
Mediation bij echtscheiding
R.o. 3.4: “Het gaat hier om geschillen tussen twee particulieren, die in de loop van een geding hebben
afgesproken om te pogen een minnelijke regeling langs de weg van mediation te bereiken. Gelet op
de aard van het middel van mediation staat het beide partijen te allen tijde vrij hun medewerking
daaraan alsnog te onthouden, dan wel die om hen moverende redenen te beëindigen. Zowel de
rechtsklacht als de motiveringsklacht van het middel stuit hierop af.”
Alassini v Telecom Italia
Het HvJ EU oordeelt dat het beginsel van effectieve rechtelijke bescherming zich niet verzet tegen de
nationale regeling, indien er is voldaan aan enkele voorwaarden. Het gelijkheidsbeginsel en het
doeltreffendheidsbeginsel verzetten zich evenmin tegen een nationale regeling die voor dergelijke
geschillen vereist dat eerst een procedure voor buitenrechtelijke geschillenbeslechting wordt gevolgd,
mits er is voldaan aan de voorwaarden.
Intermaris
Een consument kan geconfronteerd worden met een beroep op een geschillenbeding (een arbitraal
beding) in de algemene voorwaarden. Hierdoor is een ander dan de rechter op grond van de wet
bevoegd om het geschil te beslechten. Een dergelijke zaak kan alsnog bij de rechter komen door een
verzoek om verlof tot tenuitvoerlegging van een arbitraal vonnis. Dit betekent dat een partij naar
aanleiding van een arbitraal vonnis de rechter verzoekt om deze uitvoerbaar te verklaren, zodat de
partij kan handelen in lijn met het vonnis. In deze situatie – zo oordeelt de Hoge Raad – moet de
rechter ambtshalve toetsen of het beding onredelijk bezwarend is in de zin van 6:236 onder n, jo. art.
6:233 onder a BW. Een marginale toetsing volstaat niet; de rechter moet grondig toetsen. Voor het
toetsen van de redelijkheid van een dergelijk beding bestaat de mogelijkheid van een beroep op art.
procesrecht
Week 1 Alternative Dispute Resolution
Burgerlijk procesrecht is het geschillen oplossen tussen onderlinge burgers.
Mogelijkheden vordering van 6000 euro via rechter:
1. Dagvaardingen bij de rechter;
2. Deurwaarde meldt de dagvaarding (betekend);
3. Conclusie van antwoord en verwering gaan naar de rechter;
4. Zitting;
5. Uitspraak;
Nog steeds geen 6000 euro: Vonnis door middel van deurwaarde executeren (executoriale titel).
Alternatieve geschilbeslechting (ADR) is buitenrechtelijke
procedure.
Het doel van ADR is om op een snellere en minder kostbare manier geschillen op te lossen dan bij
traditionele rechtszaken. Het voordeel van ADR is dat partijen de mogelijkheid hebben om op een
informele en flexibele manier samen tot een oplossing te komen die voor beide partijen acceptabel
is. Dit kan helpen om de relatie tussen de partijen te behouden of te verbeteren, omdat ze
samenwerken aan een oplossing in plaats van dat ze tegenover elkaar staan in een rechtszaak.
Een ander voordeel van ADR is dat het kan leiden tot een meer duurzame en bevredigende oplossing
dan een uitspraak van de rechter. Bij ADR hebben partijen meer controle over de uitkomst van het
geschil en kunnen ze hun eigen oplossingen aandragen en onderhandelen over de voorwaarden van
een oplossing. Dit kan leiden tot een win-winsituatie voor alle betrokken partijen.
Ten slotte kan ADR helpen om de werkdruk van de rechterlijke macht te verminderen, omdat veel
geschillen op een informele manier worden opgelost en er dus minder zaken voor de rechter komen.
Dit kan bijdragen aan een snellere en efficiëntere afhandeling van geschillen.
Mediation Bindend advies Arbitrage
Hoe: interventie door derde Hoe: door onafhankelijke Hoe: op basis van een
deskundige derde overeenkomst door
deskundige derde (arbriter)
Doel: oplossing voor beide Doel: vaak Doel: specialistisch
partijen consumentenbescherming vermogensrechtelijke
geschillen oplossen
Niet juridisch (wel art. 818 lid 2 Juridisch: art 7:900 lid 32 RV en Juridisch: art. 1020 Rv
Rv art. 7:400 Rv
Kenmerken: vrijwillige basis, Kenmerken: overeenkomen Kenmerken:
geen oordel instemming nodig vaak in algemene voorwaarden arbritrageovereenkomst
, van partijen Kan vooraf: arbitraal beding
Of achteraf compromis
Eindigt in Eindigt in Eindigt in vonnis.
vaststellingsovereenkomst (art. vaststellingsovereenkomst (art. Voor tenuitvoerlegging wel
7:900 Rv) 7:900 lid 2 Rv) alleen weigeren verlof nodig (art. 1062 Rv à
indien art. 1065 Rv alleen weigeren indien art.
1065 Rv)
Voordelen: gericht op Voordelen: goedkoper, sneller, Voordelen: derde is vaak
oplossingen, maatwerk, laagdrempeliger, deskundige expert, makkelijk een
goedkoper, simpeler, sneller, derde, executoriale titel, ook ten
laagdrempelig. consumentenbescherming. uitvoer in buitenland.
Nadelen: geen garantie op Nadelen: beperkte Nadelen: i.b. geen hoger
succes, mediator kan niets beroepsmogelijkheden (alleen beroep (wel art. 1065 Rv ziet
afdwingen. art. 7:904 BW à marginaal), op totstandkoming niet
geen heldere regels, geen inhoud), duurder.
executoriale titel.
Geschilbeslechtingsdelta 2019
Dit onderzoek gaat over problemen die Nederlandse burgers ervaren met het rechtssysteem. Mensen
die over minder economische, sociale of psychologische hulpbronnen beschikken, lopen vaker tegen
problemen aan. Hierdoor ontstaat een cirkel, waarbij juridische problemen op hun beurt weer leiden
tot een slechtere financiële situatie. Het vertrouwen in de Nederlandse rechtspraak is nog wel hoog
en neemt eerder toe dan af.
,Arbitrage
Arbitrage is het beslissen van vermogensgerechtelijke geschillen door particulieren, die hun
bevoegdheid tot beslechting niet aan de wet ontlenen, maar aan de overeenkomst van partijen.
Partijen zijn dus overeengekomen om hun geschil voor te leggen aan een arbiter of een panel van
arbiters. De arbiter fungeert als een neutrale derde partij die beide kanten van het geschil hoort en
een beslissing neemt over de uitkomst van het geschil. De partijen zijn het eens over wie de arbiter is
en hoe het proces zal verlopen. De beslissing van de arbiter is bindend en definitief. De vonnissen van
arbiters kunnen bindende kracht verkrijgen, zelfs tegenover de overheidsrechter op grond van art.
1059 Rv. Ook kunnen de vonnissen na een beperkte toetsing door de voorzieningenrechter met
behulp van overheidssteun ten uitvoer worden gelegd op grond van art. 1062 Rv.
Wettelijke regeling van abitrage
Arbitrage moet berusten op de instemming van partijen op grond van art. 1020 lid 1 Rv;
Slechts geschillen over rechten, waarover men de vrije beschikking heeft, kan men aan de
beslissing van arbiters onderwerpen op grond van art. 1020 lid 3 Rv;
Sommige beslissingen kunnen aan arbiters worden opgedragen zonder dat sprake is van een
geschil op grond van art. 1020 lid 4 Rv.
Bindend advies
Het bindend advies is een species van de vaststellingsovereenkomst op grond van art. 7:900 lid 2 BW,
waarbij partijen een bepaalde beslissing opdragen aan een buiten partijen staande derde. Er wordt
daarbij een onderscheid gemaakt tussen een zuiver bindend advies en een onzuiver bindend advies.
Een zuiver bindend advies is ter voorkoming van een geschil dat partijen afspreken dat hun
overeenkomst op bepaalde onderwerpen zal worden ingevuld door het oordeel van een
derde, meestal een deskundige;
Een onzuiver bindend advies is het advies dat dient ter oplossing van een
vermogensrechtelijk geschil.
Het voordeel van bindend advies boven bijvoorbeeld arbitrage is dat er geen wettelijke voorschriften
bestaan voor het procederen. Dat brengt met zich dat het bindend advies vooral voor de niet
juridisch geschoolde van pas kan komen. Zo is het bindend advies geschikt voor onder meer
consumentzaken en huurgeschillen. Bijvoorbeeld de Stichting Geschillencommissies voor
Consumentenzaken of de Huurcommissie.
Wettelijke regeling Bindend advies
Een overeenkomst tot onderwerping van een geschil aan bindend advies wordt beschouwd
als een vaststellingsovereenkomst volgens art. 7:900 BW;
De uitspraak van de bindend adviseur heeft dezelfde kracht en vorm als een
vaststellingsovereenkomst tussen de partijen, waarin zij zich op voorhand verbinden aan de
uitspraak van de bindend adviseur op grond van art. 7:900 lid 2 BW;
Het bindend advies levert dwingend bewijs op van het bestaan van de vordering tussen de
partijen (art. 157 lid 2 Rv), maar heeft geen executoriale kracht omdat het niet in een
authentieke akte is vastgelegd (art. 430 lid 1 Rv).
o Dit is een voordeel van arbitrage boven bindend advies. Een arbitragevonnis kan bijna
niet worden getoetst door een rechter, en de in het gelijkgestelde partij kan
eenvoudig een executoriale titel verkrijgen op basis van dat vonnis. Bij bindend
, advies moet de in het gelijkgestelde partij nog naar de rechter stappen om een
executoriale titel te krijgen voor een veroordelend vonnis tot nakoming van een
bindend advies.
Mediation
Mediation is interventie door een derde om twee of meer partijen die een geschil of ander probleem
hebben met elkaar in gesprek te brengen om gezamenlijk tot een oplossing te komen, zodat ze samen
kunnen werken aan een oplossing die voor beiden acceptabel is. De inspanningen van de mediator
zijn erop gericht dat partijen op korte termijn een overeenkomst bereiken die tegemoetkomt aan de
belangen van beide partijen en die de strijdige belangen op redelijke wijze weet te verenigen.
Mediation is een vrijwillig proces en de partijen behouden de controle over de uitkomst. De mediator
geeft geen oordeel of advies en beslist niet. In plaats daarvan ondersteunt de mediator de partijen bij
het vinden van oplossingen die rekening houden met hun belangen en behoeften.
Wettelijke regeling Mediation
Art. 7:401 BW schrijft voor dat de opdrachtnemer zich moet houden aan de zorgplicht van
een goed opdrachtnemer bij de uitvoering van zijn werkzaamheden: een open norm waarbij
de wetgever slechts enkele specifieke verplichtingen heeft opgenomen, zoals art. 7:403 BW;
De mediator heeft ook een inspanningsverplichting als het gaat om de nakoming van de
mediationovereenkomst.
Mediation bij echtscheiding
R.o. 3.4: “Het gaat hier om geschillen tussen twee particulieren, die in de loop van een geding hebben
afgesproken om te pogen een minnelijke regeling langs de weg van mediation te bereiken. Gelet op
de aard van het middel van mediation staat het beide partijen te allen tijde vrij hun medewerking
daaraan alsnog te onthouden, dan wel die om hen moverende redenen te beëindigen. Zowel de
rechtsklacht als de motiveringsklacht van het middel stuit hierop af.”
Alassini v Telecom Italia
Het HvJ EU oordeelt dat het beginsel van effectieve rechtelijke bescherming zich niet verzet tegen de
nationale regeling, indien er is voldaan aan enkele voorwaarden. Het gelijkheidsbeginsel en het
doeltreffendheidsbeginsel verzetten zich evenmin tegen een nationale regeling die voor dergelijke
geschillen vereist dat eerst een procedure voor buitenrechtelijke geschillenbeslechting wordt gevolgd,
mits er is voldaan aan de voorwaarden.
Intermaris
Een consument kan geconfronteerd worden met een beroep op een geschillenbeding (een arbitraal
beding) in de algemene voorwaarden. Hierdoor is een ander dan de rechter op grond van de wet
bevoegd om het geschil te beslechten. Een dergelijke zaak kan alsnog bij de rechter komen door een
verzoek om verlof tot tenuitvoerlegging van een arbitraal vonnis. Dit betekent dat een partij naar
aanleiding van een arbitraal vonnis de rechter verzoekt om deze uitvoerbaar te verklaren, zodat de
partij kan handelen in lijn met het vonnis. In deze situatie – zo oordeelt de Hoge Raad – moet de
rechter ambtshalve toetsen of het beding onredelijk bezwarend is in de zin van 6:236 onder n, jo. art.
6:233 onder a BW. Een marginale toetsing volstaat niet; de rechter moet grondig toetsen. Voor het
toetsen van de redelijkheid van een dergelijk beding bestaat de mogelijkheid van een beroep op art.
