Opdrachten bij Thema 5: Planten
Biologie voor Jou 5VWO
,.
ontstaan van houtvaten en typen houtvaten
afbeelding 2 het ontstaan van een houtvat (lengte ds.)
Houtvaten ontstaan uit boven elkaar gelegen houtcellen. De houtcellen zetten tegen de verticale primaire
celwanden, dikke secundaire celwanden af van cellulose en houtstof (lignine). De dwarswanden tussen boven
elkaar liggende houtcellen verdwijnen en tenslotte verdwijnen ook de cellen zelf (zie afbeelding 2).
afbeelding 3. typen houtvaten
Ringvat 1. Spiraalvat 2. Netvat 3. Stippelvat 4.
Bij groeiende plantendelen worden ring- of spiraalvormige secundaire celwanden afgezet (zie afbeelding 3.1 en
3.2). Daardoor kunnen deze houtvaten meerekken bij de groei. Bij later gevormde houtvaten zijn de secundaire
celwanden netvormig (zie afbeelding 3.3) of wordt vrijwel de hele primaire celwand bedekt (zie afbeelding 3.4).
afbeelding 4 houtvatstippel
Bij dit type houtvaten komen stippels voor (zie afbeelding 4) waardoor zijwaarts transport mogelijk blijft. Ook
bij de andere typen houtvaten blijft zijwaarts transport mogelijk door de primaire celwanden en de middenlamel.
2
, Via houtvaten worden vooral water en zouten van de wortels, via de stengels naar de bladeren vervoerd
(anorganische sapstroom).
ontstaan van bastvaten
afbeelding 5 model van een bastvat 1.
bastvat (lengte ds.) 2.
Bij bastvaten verdwijnen de dwarswanden tussen de cellen niet, maar er komen openingen in (zie afbeelding 5).
De cellen verdwijnen niet, wel de celkernen. Daardoor leven bastvatcellen betrekkelijk kort. Dode bastvaten
worden dichtgedrukte.
Bastvaten vervoeren water en assimilatieproducten van de bladeren naar alle delen van de plant (organische
sapstroom)
3
Biologie voor Jou 5VWO
,.
ontstaan van houtvaten en typen houtvaten
afbeelding 2 het ontstaan van een houtvat (lengte ds.)
Houtvaten ontstaan uit boven elkaar gelegen houtcellen. De houtcellen zetten tegen de verticale primaire
celwanden, dikke secundaire celwanden af van cellulose en houtstof (lignine). De dwarswanden tussen boven
elkaar liggende houtcellen verdwijnen en tenslotte verdwijnen ook de cellen zelf (zie afbeelding 2).
afbeelding 3. typen houtvaten
Ringvat 1. Spiraalvat 2. Netvat 3. Stippelvat 4.
Bij groeiende plantendelen worden ring- of spiraalvormige secundaire celwanden afgezet (zie afbeelding 3.1 en
3.2). Daardoor kunnen deze houtvaten meerekken bij de groei. Bij later gevormde houtvaten zijn de secundaire
celwanden netvormig (zie afbeelding 3.3) of wordt vrijwel de hele primaire celwand bedekt (zie afbeelding 3.4).
afbeelding 4 houtvatstippel
Bij dit type houtvaten komen stippels voor (zie afbeelding 4) waardoor zijwaarts transport mogelijk blijft. Ook
bij de andere typen houtvaten blijft zijwaarts transport mogelijk door de primaire celwanden en de middenlamel.
2
, Via houtvaten worden vooral water en zouten van de wortels, via de stengels naar de bladeren vervoerd
(anorganische sapstroom).
ontstaan van bastvaten
afbeelding 5 model van een bastvat 1.
bastvat (lengte ds.) 2.
Bij bastvaten verdwijnen de dwarswanden tussen de cellen niet, maar er komen openingen in (zie afbeelding 5).
De cellen verdwijnen niet, wel de celkernen. Daardoor leven bastvatcellen betrekkelijk kort. Dode bastvaten
worden dichtgedrukte.
Bastvaten vervoeren water en assimilatieproducten van de bladeren naar alle delen van de plant (organische
sapstroom)
3
