Ontwikkeling, Opvoeding & Onderwijs
WEEK 1
ARTICLE 1 – INTRODUCTION TO A DYNAMIC SYSTEMS APPROACH TO
PSYCHOSOCIAL DEVELOPMENT IN ADOLESCENCE
Introduction
- Problem with traditional research
o Mainly group-level data > often fails to describe individual development
processes over time
o Non-ergodicity – group averages don't necessarily apply to individuals
▪ Creates a major gap in knowledge of adolescent development
▪ Limits effectiveness of interventions which target individual
changes
- Reasons for the gap
o Historical focus on between-group comparisons
o Lack of tools, methods and theoretical frameworks for (frequent)
individual data collection and understanding
- Recent shift in the field
o Growing interest in person-centered research
o Technological advances
o Theoretical progress > within-person changes
- Dynamic systems theory (DST) - framework for studying individual change and
stability over time
Ergodicity and the relevance of a dynamic systems approach for adolescent
development
- Non-ergodicity
o Group averages may mislead us about individual processes
- Example
o Across a group, better typists are faster and more accurate.
o Within an individual, as typing speed increases, accuracy tends to drop
- Individual differences also play a huge role
- Simpson's Paradox – group-level trends can contradict individual-level
patterns.
o Example:
▪ Parental monitoring – group level > more monitoring leads to less
delinquency, individual level > increased monitoring leads to more
delinquency
- Role of dynamic systems approach
o Offers solution by focusing on individual processes over time
, o Studies individual systems
How can we define dynamic systems based research
- Dynamic systems-based research
o No single definition
o Diverse and evolving
- All dynamic systems approaches share:
o Common theoretical principles
o Basic methodological characteristics
- No rigid criteria, but shared assumptions
Assumptions
1. Individual-based focus
o Development studied at level of individual systems, not just groups
2. Iteratively
o Development is step-by-step: each state builds on the previous one
3. System-context interdependency
o System and context influence each other bi-directionally
o Context is not static but active and changing part of development
4. Component interactions
o A system is a network of interacting components
o Components influence each other positively or negatively
5. Nonlinear development
o Development is rarely linear due to feedback loops:
▪ Reinforcing loops > rapid growth
▪ Inhibitory loops > stability or oscillation
6. Self-organization
o Lower-level interactions lead to emergent higher-level patterns (habits,
traits)
o This creates stable patterns (attractors) that shape and constrain
further development
o Attractors can be strong/weak depending on how easily and deeply they
pull the system into a state.
Consequences of dynamic systems principles for research
- System selection matters
o Research must clearly define which system they're studying
o This choice affects measurement intervals and which components are
observed.
- Time-varying processes
o Change is seen as iterative and non-linear
o Time is embedded in the process, not just added as a variable
, - Bidirectional influences
o Researchers focus on mutual influence (teacher/student)
o May require qualitative, real-time data
- Focus on emergence and self-organization
o Shift from predicting outcomes to describing patterns
- Person-centered and pattern-oriented
o Understanding whole system not just variable-level changes
- Flexibility in methodology
o Not all principles must be present in every study
o Dynamic systems research is an umbrella approach > attention to time,
interaction and system-level properties.
ARTICEL 2 - LEER – EN ONTWIKKELINGSPROBLEMEN IN DE KINDERTIJD: A
QUESTION OF TIME
Introductie
- Kindertijd is een cruciale ontwikkelingsfase
o In korte tijd worden er veel vaardigheden geleerd: taal, motoriek, rekenen,
sociale interactie.
o Ontwikkeling lijkt gestructureerd en vaak gekoppeld aan leeftijden.
- Individuele ontwikkeling is grillig en uniek
o Grote verschillen tussen kinderen in tempo en volgorde
- Problemen worden vaak zichtbaar bij schoolstart
o Vergelijking met leeftijdsgenoten maakt ontwikkelingsproblemen
duidelijker.
- Vroege problemen kunnen zich uitbreiden
o Ontwikkelingsgebieden hangen samen, achterstanden kunnen groter
worden als basisstappen ontbreken
- Leerstoel richt zich op kinderen “at risk” en hun omgeving
- Visie: kind en omgeving vormen een dynamisch systeem
o Geïnspireerd door compexiteitstheorie
o Belang van tijdsdimensie
o Analyse van tijdseries
- Titelverklaring
o Ontwikkeling kost tijd en vraagt om tijdsanalyse
Het identificeren van leer en ontwikkelingsproblemen
- Wat is een probleem
o Wordt vastgesteld door afwijking van gemiddelde groeicurven of via
subjectieve ervaringen (lijdensdruk)
- Beperkingen van gemiddelde groeicurven
, o Kan misleidend zijn
o Ontwikkeling is vaak sprongsgewijs en fluctuerend, wat in gemiddelden
niet zichtbaar is.
o Fluctuaties kunnen voorspellers zijn van komende ontwikkelingssprong
- Lijdensdruk = de ervaren last of stress bij het kind en/of omgeving
o Richt zich op beleving ipv meetbare prestaties
o Problemen ontstaan pas echt wanneer ze als zodanig worden ervaren
door het systeem
o Tijd als sleutelfactor bij begrip van problemen
- Tijd op verschillende schalen
o Micro – wat gebeurt er in het moment
o Meso – patronen over dagen/weken (gewoontes/gedragingen)
o Macro – lange termijn en zelfs generatie-overstijgende patronen
Het verklaren van leer- en ontwikkelingsproblemen
- Nature en nurture werken samen
- Oorzaken zijn dynamisch en beïnvloeden elkaar
o Gedrag van kind, ouders en leerkrachten beïnvloeden elkaar
o Problemen door vastgelopen patronen niet één partij
- Problemen zijn echt maar context afhankelijk
o ADHD > bestaat maar geen vaste eigenschappen, ze komen tot uiting in
bepaalde situaties.
- Onderzoek moet zich richten op hoe patronen ontstaan en zich ontwikkelen op
korte en lange termijn.
Interveniëren bij leer- en ontwikkelingsproblemen
- Begin bij begrijpen van het proces
o Analyse van korte-termijn interacties > video-observaties
o Focus op het hele systeem
- Interventies grijpen in op processen niet op labels (stoornis)
- Niet uitleggen wat een diagnose is maar hoe een probleem in interactie en
context ontstaat
- Focus op variabiliteit in gedrag niet afzetten tegen gemiddelde
- Doel: het systeem in beweging brengen
o Eerst variatie creëren in het systeem, pas dan is echte verandering
mogelijk
o Interventies samen met betrokkene vormgeven.
Een blik op de toekomst van de orthopedagogiek
- Richten op meer complexe dynamiek tussen kind, ouders, school en
maatschappij
WEEK 1
ARTICLE 1 – INTRODUCTION TO A DYNAMIC SYSTEMS APPROACH TO
PSYCHOSOCIAL DEVELOPMENT IN ADOLESCENCE
Introduction
- Problem with traditional research
o Mainly group-level data > often fails to describe individual development
processes over time
o Non-ergodicity – group averages don't necessarily apply to individuals
▪ Creates a major gap in knowledge of adolescent development
▪ Limits effectiveness of interventions which target individual
changes
- Reasons for the gap
o Historical focus on between-group comparisons
o Lack of tools, methods and theoretical frameworks for (frequent)
individual data collection and understanding
- Recent shift in the field
o Growing interest in person-centered research
o Technological advances
o Theoretical progress > within-person changes
- Dynamic systems theory (DST) - framework for studying individual change and
stability over time
Ergodicity and the relevance of a dynamic systems approach for adolescent
development
- Non-ergodicity
o Group averages may mislead us about individual processes
- Example
o Across a group, better typists are faster and more accurate.
o Within an individual, as typing speed increases, accuracy tends to drop
- Individual differences also play a huge role
- Simpson's Paradox – group-level trends can contradict individual-level
patterns.
o Example:
▪ Parental monitoring – group level > more monitoring leads to less
delinquency, individual level > increased monitoring leads to more
delinquency
- Role of dynamic systems approach
o Offers solution by focusing on individual processes over time
, o Studies individual systems
How can we define dynamic systems based research
- Dynamic systems-based research
o No single definition
o Diverse and evolving
- All dynamic systems approaches share:
o Common theoretical principles
o Basic methodological characteristics
- No rigid criteria, but shared assumptions
Assumptions
1. Individual-based focus
o Development studied at level of individual systems, not just groups
2. Iteratively
o Development is step-by-step: each state builds on the previous one
3. System-context interdependency
o System and context influence each other bi-directionally
o Context is not static but active and changing part of development
4. Component interactions
o A system is a network of interacting components
o Components influence each other positively or negatively
5. Nonlinear development
o Development is rarely linear due to feedback loops:
▪ Reinforcing loops > rapid growth
▪ Inhibitory loops > stability or oscillation
6. Self-organization
o Lower-level interactions lead to emergent higher-level patterns (habits,
traits)
o This creates stable patterns (attractors) that shape and constrain
further development
o Attractors can be strong/weak depending on how easily and deeply they
pull the system into a state.
Consequences of dynamic systems principles for research
- System selection matters
o Research must clearly define which system they're studying
o This choice affects measurement intervals and which components are
observed.
- Time-varying processes
o Change is seen as iterative and non-linear
o Time is embedded in the process, not just added as a variable
, - Bidirectional influences
o Researchers focus on mutual influence (teacher/student)
o May require qualitative, real-time data
- Focus on emergence and self-organization
o Shift from predicting outcomes to describing patterns
- Person-centered and pattern-oriented
o Understanding whole system not just variable-level changes
- Flexibility in methodology
o Not all principles must be present in every study
o Dynamic systems research is an umbrella approach > attention to time,
interaction and system-level properties.
ARTICEL 2 - LEER – EN ONTWIKKELINGSPROBLEMEN IN DE KINDERTIJD: A
QUESTION OF TIME
Introductie
- Kindertijd is een cruciale ontwikkelingsfase
o In korte tijd worden er veel vaardigheden geleerd: taal, motoriek, rekenen,
sociale interactie.
o Ontwikkeling lijkt gestructureerd en vaak gekoppeld aan leeftijden.
- Individuele ontwikkeling is grillig en uniek
o Grote verschillen tussen kinderen in tempo en volgorde
- Problemen worden vaak zichtbaar bij schoolstart
o Vergelijking met leeftijdsgenoten maakt ontwikkelingsproblemen
duidelijker.
- Vroege problemen kunnen zich uitbreiden
o Ontwikkelingsgebieden hangen samen, achterstanden kunnen groter
worden als basisstappen ontbreken
- Leerstoel richt zich op kinderen “at risk” en hun omgeving
- Visie: kind en omgeving vormen een dynamisch systeem
o Geïnspireerd door compexiteitstheorie
o Belang van tijdsdimensie
o Analyse van tijdseries
- Titelverklaring
o Ontwikkeling kost tijd en vraagt om tijdsanalyse
Het identificeren van leer en ontwikkelingsproblemen
- Wat is een probleem
o Wordt vastgesteld door afwijking van gemiddelde groeicurven of via
subjectieve ervaringen (lijdensdruk)
- Beperkingen van gemiddelde groeicurven
, o Kan misleidend zijn
o Ontwikkeling is vaak sprongsgewijs en fluctuerend, wat in gemiddelden
niet zichtbaar is.
o Fluctuaties kunnen voorspellers zijn van komende ontwikkelingssprong
- Lijdensdruk = de ervaren last of stress bij het kind en/of omgeving
o Richt zich op beleving ipv meetbare prestaties
o Problemen ontstaan pas echt wanneer ze als zodanig worden ervaren
door het systeem
o Tijd als sleutelfactor bij begrip van problemen
- Tijd op verschillende schalen
o Micro – wat gebeurt er in het moment
o Meso – patronen over dagen/weken (gewoontes/gedragingen)
o Macro – lange termijn en zelfs generatie-overstijgende patronen
Het verklaren van leer- en ontwikkelingsproblemen
- Nature en nurture werken samen
- Oorzaken zijn dynamisch en beïnvloeden elkaar
o Gedrag van kind, ouders en leerkrachten beïnvloeden elkaar
o Problemen door vastgelopen patronen niet één partij
- Problemen zijn echt maar context afhankelijk
o ADHD > bestaat maar geen vaste eigenschappen, ze komen tot uiting in
bepaalde situaties.
- Onderzoek moet zich richten op hoe patronen ontstaan en zich ontwikkelen op
korte en lange termijn.
Interveniëren bij leer- en ontwikkelingsproblemen
- Begin bij begrijpen van het proces
o Analyse van korte-termijn interacties > video-observaties
o Focus op het hele systeem
- Interventies grijpen in op processen niet op labels (stoornis)
- Niet uitleggen wat een diagnose is maar hoe een probleem in interactie en
context ontstaat
- Focus op variabiliteit in gedrag niet afzetten tegen gemiddelde
- Doel: het systeem in beweging brengen
o Eerst variatie creëren in het systeem, pas dan is echte verandering
mogelijk
o Interventies samen met betrokkene vormgeven.
Een blik op de toekomst van de orthopedagogiek
- Richten op meer complexe dynamiek tussen kind, ouders, school en
maatschappij
