SAMENVATTING
TAX4003 FORMEEL BELASTINGRECHT
,Week 1..................................................................................................................................... 3
Het proces van de aanslag- en aangiftebelastingen.......................................................... 3
Naheffing en navordering................................................................................................... 4
De algemene beginselen van behoorlijk bestuur............................................................... 5
Vertrouwensbeginsel.......................................................................................................... 6
Gelijkheidsbeginsel............................................................................................................ 7
Fiscaal compromis............................................................................................................. 7
Aanvullende literatuur.........................................................................................................8
Week 2................................................................................................................................... 11
Aansprakelijk stellen in het algemeen.............................................................................. 11
Overzicht van de verschillende soorten aansprakelijkheid...............................................13
Inlenersaansprakelijkheid.................................................................................................13
Ketenaansprakelijkheid.................................................................................................... 14
Verschil inlenersaansprakelijkheid en ketenaansprakelijkheid.........................................15
Bestuurdersaansprakelijkheid.......................................................................................... 15
Aanvullende literatuur.......................................................................................................18
Week 3................................................................................................................................... 21
Informatie- en administratieplicht..................................................................................... 21
De gevolgen van het niet voldoen aan de informatie- en administratieplicht................... 22
Binnentreden en identificatieplicht....................................................................................23
Geheimhoudingsplicht......................................................................................................23
Data (vergaren, verstrekken en gebruiken van data; nationaal en internationaal)...........24
Directive on Administrative Cooperation (DAC)............................................................... 25
Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG).................................................... 25
Aanvullende literatuur.......................................................................................................25
Week 4................................................................................................................................... 31
Bezwaar en beroep.......................................................................................................... 31
Belasting- en invorderingsrente........................................................................................32
Uitstel van betaling........................................................................................................... 32
Kosten- en schadevergoeding..........................................................................................33
Beslistermijnen................................................................................................................. 35
Menselijke maat............................................................................................................... 36
Hardheidsclausule............................................................................................................36
Aanvullende literatuur.......................................................................................................36
Week 5................................................................................................................................... 41
Ambtshalve vermindering.................................................................................................41
Het beroep bij de rechter..................................................................................................42
Vooroverleg...................................................................................................................... 43
Vaststellingsovereenkomsten...........................................................................................43
Fraus legis........................................................................................................................44
Misbruik van Unierecht.....................................................................................................44
Aanvullende literatuur.......................................................................................................45
Week 6................................................................................................................................... 47
Verschil verzuim- en vergrijpboetes................................................................................. 47
Samenvatting TAX4003 Verdieping Formeel Belastingrecht. PAGINA 1
, De verzuimboetes............................................................................................................ 47
De vergrijpboetes............................................................................................................. 49
Niet voldoen aan de actieve informatieplicht....................................................................50
Correctieberichten loonbelasting......................................................................................52
Bestuurlijke daderschapsvormen..................................................................................... 52
Strafverminderende en strafverzwarende omstandigheden.............................................52
Overige boetebepalingen................................................................................................. 52
De bestuurlijke boete in het licht van art. 6 EVRM........................................................... 54
Aanvullende literatuur.......................................................................................................54
Week 7................................................................................................................................... 58
Fiscaal strafrecht.............................................................................................................. 58
Artikel 68 AWR................................................................................................................. 58
Artikel 69 AWR................................................................................................................. 58
Artikel 69a AWR............................................................................................................... 59
Strafrechtelijke daderschapsvormen................................................................................ 59
De kwaadwillende belastingadviseur............................................................................... 59
Plaats en tijd van het fiscale delict................................................................................... 59
Fiscale strafvordering....................................................................................................... 60
Strafbeschikking............................................................................................................... 60
Samenloop....................................................................................................................... 61
Aanvullende literatuur.......................................................................................................61
Samenvatting TAX4003 Verdieping Formeel Belastingrecht. PAGINA 2
, Week 1
Het proces van de aanslag- en aangiftebelastingen
De heffing van belasting kan op verschillende wijze geschieden. De twee meest
voorkomende wijzen zijn bij wege van aanslag en bij wege van aangifte.
Heffing bij wege van aanslag
AANGIFTE - AANSLAG - BETALING
(inkomstenbelasting, vennootschapsbelasting, erf- en schenkbelasting)
Op grond van art. 6 lid 1 AWR wordt de belastingplichtige door de inspecteur uitgenodigd om
aangifte te doen. Daarnaast kan de belastingplichtige zelf ook verzoeken om een uitnodiging
tot het doen van aangifte (lid 2).
Art. 9 AWR geeft aan dat bij aanslagbelastingen, de termijn voor het doen van aangifte bij de
inspecteur ten minste een maand bedraagt. De belastingplichtige heeft dus ten minste een
maand om de aangifte in te dienen bij de inspecteur. De inspecteur kan de door hem
gestelde termijn verlengen (art. 9 lid 2 AWR). Pas na het verloop van deze termijn kan de
inspecteur de belastingplichtige aanmanen om aangifte te doen (lid 3).
Bij heffing bij wege van aanslag wordt de aanslag vastgesteld door de inspecteur (art. 11 lid
1 AWR). Lid 2 van dat artikel bepaalt dat de inspecteur zijn aanslag ook ambtshalve mag
vaststellen, bijvoorbeeld in het geval dat de belastingplichtige geen aangifte doet. De
inspecteur heeft de bevoegdheid een aanslag vast te stellen tot drie jaar na het ontstaan van
de belastingschuld (zie lid 3 en lid 4).
Heffing bij wege van aangifte
AANGIFTE - BETALING
(omzetbelasting, motorrijtuigenbelasting, loonbelasting)
Ook bij aangiftebelastingen wordt de belastingplichtige verzocht om aangifte te doen (art. 6
lid 1 en 2 AWR).
De aangifte wordt gedaan bij de inspecteur die is vermeld op de uitgifte tot het doen van
aangifte (art. 10 lid 1 AWR). De belasting moet op grond van art. 19 lid 1 AWR binnen een
maand na het einde van het tijdvak betaald worden.
Bij aangiftebelastingen is naheffen mogelijk op het moment dat aan de voorwaarden in art.
20 lid 1 AWR is voldaan. De termijn is daarbij 5 jaar (lid 3).
Algemene aangifte bepalingen
Op grond van art. 7 AWR dienen de in de uitnodiging gevraagde gegevens volledig en
correct te zijn. Art. 8 geeft aan dat een ieder die is uitgenodigd tot het doen van aangifte ook
gehouden is aangifte te doen.
In de situatie dat je niet uitgenodigd bent aangifte te doen, terwijl je wel belastingplichtige
bent, dien je zelf binnen twee weken na het verlopen van de termijn voor het krijgen van een
Samenvatting TAX4003 Verdieping Formeel Belastingrecht. PAGINA 3
TAX4003 FORMEEL BELASTINGRECHT
,Week 1..................................................................................................................................... 3
Het proces van de aanslag- en aangiftebelastingen.......................................................... 3
Naheffing en navordering................................................................................................... 4
De algemene beginselen van behoorlijk bestuur............................................................... 5
Vertrouwensbeginsel.......................................................................................................... 6
Gelijkheidsbeginsel............................................................................................................ 7
Fiscaal compromis............................................................................................................. 7
Aanvullende literatuur.........................................................................................................8
Week 2................................................................................................................................... 11
Aansprakelijk stellen in het algemeen.............................................................................. 11
Overzicht van de verschillende soorten aansprakelijkheid...............................................13
Inlenersaansprakelijkheid.................................................................................................13
Ketenaansprakelijkheid.................................................................................................... 14
Verschil inlenersaansprakelijkheid en ketenaansprakelijkheid.........................................15
Bestuurdersaansprakelijkheid.......................................................................................... 15
Aanvullende literatuur.......................................................................................................18
Week 3................................................................................................................................... 21
Informatie- en administratieplicht..................................................................................... 21
De gevolgen van het niet voldoen aan de informatie- en administratieplicht................... 22
Binnentreden en identificatieplicht....................................................................................23
Geheimhoudingsplicht......................................................................................................23
Data (vergaren, verstrekken en gebruiken van data; nationaal en internationaal)...........24
Directive on Administrative Cooperation (DAC)............................................................... 25
Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG).................................................... 25
Aanvullende literatuur.......................................................................................................25
Week 4................................................................................................................................... 31
Bezwaar en beroep.......................................................................................................... 31
Belasting- en invorderingsrente........................................................................................32
Uitstel van betaling........................................................................................................... 32
Kosten- en schadevergoeding..........................................................................................33
Beslistermijnen................................................................................................................. 35
Menselijke maat............................................................................................................... 36
Hardheidsclausule............................................................................................................36
Aanvullende literatuur.......................................................................................................36
Week 5................................................................................................................................... 41
Ambtshalve vermindering.................................................................................................41
Het beroep bij de rechter..................................................................................................42
Vooroverleg...................................................................................................................... 43
Vaststellingsovereenkomsten...........................................................................................43
Fraus legis........................................................................................................................44
Misbruik van Unierecht.....................................................................................................44
Aanvullende literatuur.......................................................................................................45
Week 6................................................................................................................................... 47
Verschil verzuim- en vergrijpboetes................................................................................. 47
Samenvatting TAX4003 Verdieping Formeel Belastingrecht. PAGINA 1
, De verzuimboetes............................................................................................................ 47
De vergrijpboetes............................................................................................................. 49
Niet voldoen aan de actieve informatieplicht....................................................................50
Correctieberichten loonbelasting......................................................................................52
Bestuurlijke daderschapsvormen..................................................................................... 52
Strafverminderende en strafverzwarende omstandigheden.............................................52
Overige boetebepalingen................................................................................................. 52
De bestuurlijke boete in het licht van art. 6 EVRM........................................................... 54
Aanvullende literatuur.......................................................................................................54
Week 7................................................................................................................................... 58
Fiscaal strafrecht.............................................................................................................. 58
Artikel 68 AWR................................................................................................................. 58
Artikel 69 AWR................................................................................................................. 58
Artikel 69a AWR............................................................................................................... 59
Strafrechtelijke daderschapsvormen................................................................................ 59
De kwaadwillende belastingadviseur............................................................................... 59
Plaats en tijd van het fiscale delict................................................................................... 59
Fiscale strafvordering....................................................................................................... 60
Strafbeschikking............................................................................................................... 60
Samenloop....................................................................................................................... 61
Aanvullende literatuur.......................................................................................................61
Samenvatting TAX4003 Verdieping Formeel Belastingrecht. PAGINA 2
, Week 1
Het proces van de aanslag- en aangiftebelastingen
De heffing van belasting kan op verschillende wijze geschieden. De twee meest
voorkomende wijzen zijn bij wege van aanslag en bij wege van aangifte.
Heffing bij wege van aanslag
AANGIFTE - AANSLAG - BETALING
(inkomstenbelasting, vennootschapsbelasting, erf- en schenkbelasting)
Op grond van art. 6 lid 1 AWR wordt de belastingplichtige door de inspecteur uitgenodigd om
aangifte te doen. Daarnaast kan de belastingplichtige zelf ook verzoeken om een uitnodiging
tot het doen van aangifte (lid 2).
Art. 9 AWR geeft aan dat bij aanslagbelastingen, de termijn voor het doen van aangifte bij de
inspecteur ten minste een maand bedraagt. De belastingplichtige heeft dus ten minste een
maand om de aangifte in te dienen bij de inspecteur. De inspecteur kan de door hem
gestelde termijn verlengen (art. 9 lid 2 AWR). Pas na het verloop van deze termijn kan de
inspecteur de belastingplichtige aanmanen om aangifte te doen (lid 3).
Bij heffing bij wege van aanslag wordt de aanslag vastgesteld door de inspecteur (art. 11 lid
1 AWR). Lid 2 van dat artikel bepaalt dat de inspecteur zijn aanslag ook ambtshalve mag
vaststellen, bijvoorbeeld in het geval dat de belastingplichtige geen aangifte doet. De
inspecteur heeft de bevoegdheid een aanslag vast te stellen tot drie jaar na het ontstaan van
de belastingschuld (zie lid 3 en lid 4).
Heffing bij wege van aangifte
AANGIFTE - BETALING
(omzetbelasting, motorrijtuigenbelasting, loonbelasting)
Ook bij aangiftebelastingen wordt de belastingplichtige verzocht om aangifte te doen (art. 6
lid 1 en 2 AWR).
De aangifte wordt gedaan bij de inspecteur die is vermeld op de uitgifte tot het doen van
aangifte (art. 10 lid 1 AWR). De belasting moet op grond van art. 19 lid 1 AWR binnen een
maand na het einde van het tijdvak betaald worden.
Bij aangiftebelastingen is naheffen mogelijk op het moment dat aan de voorwaarden in art.
20 lid 1 AWR is voldaan. De termijn is daarbij 5 jaar (lid 3).
Algemene aangifte bepalingen
Op grond van art. 7 AWR dienen de in de uitnodiging gevraagde gegevens volledig en
correct te zijn. Art. 8 geeft aan dat een ieder die is uitgenodigd tot het doen van aangifte ook
gehouden is aangifte te doen.
In de situatie dat je niet uitgenodigd bent aangifte te doen, terwijl je wel belastingplichtige
bent, dien je zelf binnen twee weken na het verlopen van de termijn voor het krijgen van een
Samenvatting TAX4003 Verdieping Formeel Belastingrecht. PAGINA 3
