OG week 2.1.2
Centrale vraag:
Welke fundamentele rechten heeft een mens op basis van (inter)nationaal recht?
Leerdoelen:
1. Wat is het internationaal recht?
Het internationaal publiekrecht (volkenrecht) is het recht dat geldt tussen staten onderling,
tussen staten en internationale organisaties en tussen internationale organisaties onderling.
De staten, de internationale organisaties, de bepaalde volkeren, de natuurlijke personen en
rechtspersonen zijn rechtssubject in de internationale rechtsorde.
2. Wat zijn de bronnen van het internationaal recht?
De rechtsbronnen van het internationaal recht zijn (art. 38 lid 1 Statuut van het
Internationaal Gerechtshof):
1) Internationale verdragen
2) Internationale gewoonte
3) Algemene rechtsbeginselen
4) Rechterlijke beslissingen; opvattingen van de meest bevoegde schrijvers
3. Hoe kan internationaal recht doorwerken in de nationale rechtsorde?
Het internationaal recht kan op verschillende wijzen doorwerken in de nationale rechtsorde:
1) Dualistisch systeem
Een regel van internationaal recht werkt niet rechtstreeks door in de nationale
rechtsorde, maar moet eerst door de nationale wetgever vertaald worden in een
nationale wet (transformatie).
2) Monistisch systeem
Een regel van internationaal recht werkt rechtstreeks door in de nationale rechtsorde.
3) Gematigd monistisch systeem
Een regel van internationaal recht werkt onder bepaalde voorwaarden rechtstreeks door
in de nationale rechtsorde.
4. Hoe werkt internationaal recht door in de Nederlandse rechtsorde?
Het internationaal recht werkt in Nederland rechtstreeks door onder bepaalde voorwaarden
(gematigd monisme). De bepalingen van verdragen en besluiten van volkenrechtelijke
organisaties zijn bindend na bekendmaking, indien het eenieder verbindende bepalingen
bevat (art. 93 GW). De nationale wet is niet van toepassing, indien de nationale wet strijdig is
met eenieder verbindende bepalingen van verdragen en van besluiten van volkenrechtelijke
organisaties (art. 94 GW).
5. Wat is een internationale organisatie?
Een internationale organisatie is een publiekrechtelijke samenwerkingsverband die is
opgezet door staten door een verdrag of bestaande internationale organisaties.
1) Intergouvernementele organisatie
Een organisatie waarbij de lidstaten niet tegen hun wil gebonden kunnen worden aan
besluiten die door de organisatie worden genomen.
2) Supranationale organisatie
Een organisatie waarbij de lidstaten tegen hun wil gebonden kunnen worden aan
besluiten die door de meerderheid van de organisatie worden genomen.
, 6. Wat zijn de belangrijkste internationale organisaties die de fundamentele rechten van de
mens beschermen?
De bekendste internationale organisaties die de fundamentele rechten van de mens
beschermen zijn:
1) De Verenigde Naties (VN)
De Verenigde Naties is een internationale organisatie die in 1945 werd opgericht
waarvan een van de doelen is het bevorderen en stimuleren van eerbied voor de rechten
en fundamentele vrijheden van de mens (art. 1 lid 3 Handvest voor de Verenigde Naties).
De organen van de Verenigde Naties zijn een Algemene Vergadering, een
Veiligheidsraad, een Economische en Sociale Raad, een Trustchapsraad, een
Internationaal Gerechtshof en hulporganen (art. 7 lid 1 Handvest van de Verenigde
Naties).
2) De Raad van Europa
De Raad van Europa is een internationale organisatie die is opgericht in 1949 waarvan
een van de doelen is het bevorderen van de eenheid tussen de lidstaten, de democratie,
de rechtsstaat en de mensenrechten (art. 1 sub a Statuut van de Raad van Europa jo. 2
VEU). De organen van de Raad van Europa zijn het Comité van Ministers en de
Raadgevende Vergadering en het EHRM (art. 10 Statuut van de Raad van Europa).
3) De Europese Unie (EU)
De Europese Unie is een supranationale organisatie die in 1992 werd opgericht waarvan
een van de doelen is het bevorderen van de vrede en de waarden van de Europese Unie
en het welzijn van het volk (art. 3 lid 1 VEU). De waarden zijn eerbieding voor de
menselijke waardigheid, vrijheid, democratie, gelijkheid, de rechtsstaat en eerbieding
van de mensenrechten (art. 2 VEU). De instellingen van de Europese Unie zijn het
Europees Parlement, de Europese Raad, de Raad van de Europese Unie, de Commissie,
het Hof van Justitie, de Europese Centrale Bank en de Rekenkamer (art. 13 lid 1 VEU jo.
deel 6 hoofdstuk 1 VWEU).
7. Wat is een verdrag?
Een verdrag is een internationale geschreven overeenkomst tussen staten (art. 2 lid 1 sub a
Wenen Verdragenverdrag).
8. Wat zijn de belangrijkste internationale verdragen die de fundamentele rechten van de mens
beschermen?
De belangrijkste internationale verdragen die de fundamentele rechten van de mens
beschermen zijn:
1) Het Handvest van de Verenigde Naties (1945)
Het oprichtingsverdrag van de Verenigde Naties waarin de rechten en plichten van
lidstaten worden bepaald en de organen en procedures van de Verenigde Naties vast
worden gesteld.
2) Het Statuut Internationaal Gerechtshof (1945)
Het internationaal verdrag van de Verenigde Naties die regels bevat over de organisatie,
de procedure en taken/bevoegdheden van het Internationaal Gerechtshof.
3) Het Verdrag inzake de voorkoming en de bestraffing van genocide (1948)
Het internationaal verdrag van de Verenigde Naties waarin de procedure voor bestraffing
van genocide staat beschreven.
4) De Universele Verklaring van de Rechten van de Mens (UVRM)(1948)
Een internationaal document van de Verenigde Naties waarin de grondslag wordt
gevormd van onvervreemdbare en onschendbare mensenrechten voor verdragen en
grondwetten en mensenrechtenorganisaties.
5) Het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM) (1950)
Centrale vraag:
Welke fundamentele rechten heeft een mens op basis van (inter)nationaal recht?
Leerdoelen:
1. Wat is het internationaal recht?
Het internationaal publiekrecht (volkenrecht) is het recht dat geldt tussen staten onderling,
tussen staten en internationale organisaties en tussen internationale organisaties onderling.
De staten, de internationale organisaties, de bepaalde volkeren, de natuurlijke personen en
rechtspersonen zijn rechtssubject in de internationale rechtsorde.
2. Wat zijn de bronnen van het internationaal recht?
De rechtsbronnen van het internationaal recht zijn (art. 38 lid 1 Statuut van het
Internationaal Gerechtshof):
1) Internationale verdragen
2) Internationale gewoonte
3) Algemene rechtsbeginselen
4) Rechterlijke beslissingen; opvattingen van de meest bevoegde schrijvers
3. Hoe kan internationaal recht doorwerken in de nationale rechtsorde?
Het internationaal recht kan op verschillende wijzen doorwerken in de nationale rechtsorde:
1) Dualistisch systeem
Een regel van internationaal recht werkt niet rechtstreeks door in de nationale
rechtsorde, maar moet eerst door de nationale wetgever vertaald worden in een
nationale wet (transformatie).
2) Monistisch systeem
Een regel van internationaal recht werkt rechtstreeks door in de nationale rechtsorde.
3) Gematigd monistisch systeem
Een regel van internationaal recht werkt onder bepaalde voorwaarden rechtstreeks door
in de nationale rechtsorde.
4. Hoe werkt internationaal recht door in de Nederlandse rechtsorde?
Het internationaal recht werkt in Nederland rechtstreeks door onder bepaalde voorwaarden
(gematigd monisme). De bepalingen van verdragen en besluiten van volkenrechtelijke
organisaties zijn bindend na bekendmaking, indien het eenieder verbindende bepalingen
bevat (art. 93 GW). De nationale wet is niet van toepassing, indien de nationale wet strijdig is
met eenieder verbindende bepalingen van verdragen en van besluiten van volkenrechtelijke
organisaties (art. 94 GW).
5. Wat is een internationale organisatie?
Een internationale organisatie is een publiekrechtelijke samenwerkingsverband die is
opgezet door staten door een verdrag of bestaande internationale organisaties.
1) Intergouvernementele organisatie
Een organisatie waarbij de lidstaten niet tegen hun wil gebonden kunnen worden aan
besluiten die door de organisatie worden genomen.
2) Supranationale organisatie
Een organisatie waarbij de lidstaten tegen hun wil gebonden kunnen worden aan
besluiten die door de meerderheid van de organisatie worden genomen.
, 6. Wat zijn de belangrijkste internationale organisaties die de fundamentele rechten van de
mens beschermen?
De bekendste internationale organisaties die de fundamentele rechten van de mens
beschermen zijn:
1) De Verenigde Naties (VN)
De Verenigde Naties is een internationale organisatie die in 1945 werd opgericht
waarvan een van de doelen is het bevorderen en stimuleren van eerbied voor de rechten
en fundamentele vrijheden van de mens (art. 1 lid 3 Handvest voor de Verenigde Naties).
De organen van de Verenigde Naties zijn een Algemene Vergadering, een
Veiligheidsraad, een Economische en Sociale Raad, een Trustchapsraad, een
Internationaal Gerechtshof en hulporganen (art. 7 lid 1 Handvest van de Verenigde
Naties).
2) De Raad van Europa
De Raad van Europa is een internationale organisatie die is opgericht in 1949 waarvan
een van de doelen is het bevorderen van de eenheid tussen de lidstaten, de democratie,
de rechtsstaat en de mensenrechten (art. 1 sub a Statuut van de Raad van Europa jo. 2
VEU). De organen van de Raad van Europa zijn het Comité van Ministers en de
Raadgevende Vergadering en het EHRM (art. 10 Statuut van de Raad van Europa).
3) De Europese Unie (EU)
De Europese Unie is een supranationale organisatie die in 1992 werd opgericht waarvan
een van de doelen is het bevorderen van de vrede en de waarden van de Europese Unie
en het welzijn van het volk (art. 3 lid 1 VEU). De waarden zijn eerbieding voor de
menselijke waardigheid, vrijheid, democratie, gelijkheid, de rechtsstaat en eerbieding
van de mensenrechten (art. 2 VEU). De instellingen van de Europese Unie zijn het
Europees Parlement, de Europese Raad, de Raad van de Europese Unie, de Commissie,
het Hof van Justitie, de Europese Centrale Bank en de Rekenkamer (art. 13 lid 1 VEU jo.
deel 6 hoofdstuk 1 VWEU).
7. Wat is een verdrag?
Een verdrag is een internationale geschreven overeenkomst tussen staten (art. 2 lid 1 sub a
Wenen Verdragenverdrag).
8. Wat zijn de belangrijkste internationale verdragen die de fundamentele rechten van de mens
beschermen?
De belangrijkste internationale verdragen die de fundamentele rechten van de mens
beschermen zijn:
1) Het Handvest van de Verenigde Naties (1945)
Het oprichtingsverdrag van de Verenigde Naties waarin de rechten en plichten van
lidstaten worden bepaald en de organen en procedures van de Verenigde Naties vast
worden gesteld.
2) Het Statuut Internationaal Gerechtshof (1945)
Het internationaal verdrag van de Verenigde Naties die regels bevat over de organisatie,
de procedure en taken/bevoegdheden van het Internationaal Gerechtshof.
3) Het Verdrag inzake de voorkoming en de bestraffing van genocide (1948)
Het internationaal verdrag van de Verenigde Naties waarin de procedure voor bestraffing
van genocide staat beschreven.
4) De Universele Verklaring van de Rechten van de Mens (UVRM)(1948)
Een internationaal document van de Verenigde Naties waarin de grondslag wordt
gevormd van onvervreemdbare en onschendbare mensenrechten voor verdragen en
grondwetten en mensenrechtenorganisaties.
5) Het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM) (1950)
