,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 2................................................................................................... 3
Ongeslachtelijke voortplanting.......................................................................................3
Geslachtelijke voortplanting........................................................................................... 6
Hormonen..................................................................................................................... 10
Hormonen bij de man................................................................................................ 10
Hormonen bij de vrouw............................................................................................. 11
Zwanger....................................................................................................................... 14
Seksualiteit (BvJ)........................................................................................................... 16
Soa's en geboorteregeling............................................................................................ 17
Filmpjes hoofdstuk 2....................................................................................20
Hoofdstuk 5................................................................................................. 21
Regeling en homeostase............................................................................................... 21
Hormonale regulatie (BvJ)............................................................................................. 22
Het zenuwstelsel (BvJ)..................................................................................................24
Reflexen en het autonome zenuwstelsel (BvJ)..............................................................27
Neurale regulatie.......................................................................................................... 27
Spieren en beweging.................................................................................................... 28
Filmpjes hoofdstuk 5....................................................................................29
Hoofdstuk 6................................................................................................. 30
Het zintuigstelsel (BvJ)..................................................................................................30
Het oog......................................................................................................................... 31
Gedrag beschrijven....................................................................................................... 33
Vorming van gedrag..................................................................................................... 35
Sociaal gedrag.............................................................................................................. 36
Filmpjes hoofdstuk 6....................................................................................37
Oefenvragen, Samenvatting en Quiz.............................................................38
2
,Hoofdstuk 2
Ongeslachtelijke voortplanting
Bij ongeslachtelijke voortplanting zijn de nakomelingen genetisch identiek.
Belangrijk hierbij is mitose. Dit is de gewone celdeling, hierbij ontstaan uit één
moedercel twee nieuwe dochtercellen die identiek zijn aan de moedercel.
Wij mensen kunnen ook kunstmatig ongeslachtelijk voortplanten. Voorbeelden
zijn: weefselkweek of doormiddel van klonen. Bij weefselkweek willen kwekers
bijvoorbeeld dat alle planten genetisch identiek zijn aan een eerste plant die veel
goede eigenschappen had.
De celcyclus bestaat uit twee fases: de interfase (G11, S en G22) en
de mitosefase.
Interfase:
G11-fase: elk chromosoom bestaat uit één chromatide.
S-fase: van elk chromosoom wordt een kopie gemaakt. Hierna bestaat elk
chromosoom uit twee chromatiden.
G22-fase: productie van stoffen die nodig zijn voor de celdeling.
3
, Een chromosoom met twee chromatiden (groen: g1-fase, blauw: na s-fase)
Mitosefase
De fase waarin de celdeling begint.
Profase (2): chromosomen worden zichtbaar en het spoelfiguur begint zich
te ontwikkelen.
Prometafase: het kernmembraan verdwijnt en het spoelfiguur wordt verder
gevormd.
Metafase (3): chromosomen liggen op een rij en de draden van de
spoelfiguren hechten zich aan de centromeren.
Anafase (4): de twee chromatiden worden uit elkaar getrokken.
Telofase (5) en cytokinese: nieuwe celkernen vormen en de nieuwe
cellen beginnen zich af te snoeren.
4
Hoofdstuk 2................................................................................................... 3
Ongeslachtelijke voortplanting.......................................................................................3
Geslachtelijke voortplanting........................................................................................... 6
Hormonen..................................................................................................................... 10
Hormonen bij de man................................................................................................ 10
Hormonen bij de vrouw............................................................................................. 11
Zwanger....................................................................................................................... 14
Seksualiteit (BvJ)........................................................................................................... 16
Soa's en geboorteregeling............................................................................................ 17
Filmpjes hoofdstuk 2....................................................................................20
Hoofdstuk 5................................................................................................. 21
Regeling en homeostase............................................................................................... 21
Hormonale regulatie (BvJ)............................................................................................. 22
Het zenuwstelsel (BvJ)..................................................................................................24
Reflexen en het autonome zenuwstelsel (BvJ)..............................................................27
Neurale regulatie.......................................................................................................... 27
Spieren en beweging.................................................................................................... 28
Filmpjes hoofdstuk 5....................................................................................29
Hoofdstuk 6................................................................................................. 30
Het zintuigstelsel (BvJ)..................................................................................................30
Het oog......................................................................................................................... 31
Gedrag beschrijven....................................................................................................... 33
Vorming van gedrag..................................................................................................... 35
Sociaal gedrag.............................................................................................................. 36
Filmpjes hoofdstuk 6....................................................................................37
Oefenvragen, Samenvatting en Quiz.............................................................38
2
,Hoofdstuk 2
Ongeslachtelijke voortplanting
Bij ongeslachtelijke voortplanting zijn de nakomelingen genetisch identiek.
Belangrijk hierbij is mitose. Dit is de gewone celdeling, hierbij ontstaan uit één
moedercel twee nieuwe dochtercellen die identiek zijn aan de moedercel.
Wij mensen kunnen ook kunstmatig ongeslachtelijk voortplanten. Voorbeelden
zijn: weefselkweek of doormiddel van klonen. Bij weefselkweek willen kwekers
bijvoorbeeld dat alle planten genetisch identiek zijn aan een eerste plant die veel
goede eigenschappen had.
De celcyclus bestaat uit twee fases: de interfase (G11, S en G22) en
de mitosefase.
Interfase:
G11-fase: elk chromosoom bestaat uit één chromatide.
S-fase: van elk chromosoom wordt een kopie gemaakt. Hierna bestaat elk
chromosoom uit twee chromatiden.
G22-fase: productie van stoffen die nodig zijn voor de celdeling.
3
, Een chromosoom met twee chromatiden (groen: g1-fase, blauw: na s-fase)
Mitosefase
De fase waarin de celdeling begint.
Profase (2): chromosomen worden zichtbaar en het spoelfiguur begint zich
te ontwikkelen.
Prometafase: het kernmembraan verdwijnt en het spoelfiguur wordt verder
gevormd.
Metafase (3): chromosomen liggen op een rij en de draden van de
spoelfiguren hechten zich aan de centromeren.
Anafase (4): de twee chromatiden worden uit elkaar getrokken.
Telofase (5) en cytokinese: nieuwe celkernen vormen en de nieuwe
cellen beginnen zich af te snoeren.
4
