Functie van de nieren
Opruimen toxines hoge concentraties ureum (jeuk/geel), kalium (hartritmestoornissen),
creatinine & zuur
Regulatie water/zout
Regulatie van de bloeddruk (RR) hoge bloeddruk
Productie EPO & vitamine D laag EPO (anemie) & vitamine D (botmineralisatie probleem)
Oorzaken nier eindstage
Diabetes
Hoge bloeddruk
Glomerulonefritis
Casus
1988: appendectomy 2001: type 1-diabetes 2006: hypertensie
Bloeddruk: 150/90 mmHg Creatinine: 380 umol/L – 22% (80 umol/L)
eGFR: 22 ml/min 24 hr urine: 2,5 g proteïnurie
Behandeling
Conservatieve therapie = geen transplantatie/dialyse, waarna je uiteindelijk overlijdt
Hemodialyse (kunstnier - ziekenhuis) & peritoneaaldialyse (peritoneum - thuis)
Transplantatie (levend of overleden)
Transplantatie
Hogere levensverwachting dan dialyse
Betere levenskwaliteit dan dialyse
Lang traject
Donor
Levend: korte wachtlijst, pre-emptive (voor dialyse al transplantatie), korte ischemia tijd & planbaar
Postmortaal: wachtlijst (2-3 jaar), kwaliteit minder voorspelbaar (donor dood) & lange ischemia tijd
Levende donor vinden
Crossover donatie & Domino donatie (maximaal 3 koppels)
ABO-incompatible – niet gelijk: meer IS & plasmaferese
Levenslange immunosupressie
Induction therapie = immuunsupressie voor transplantatie + 1ste week
Basiliximab, thymoglobuline (ATG) & alemtuzumab
Maintenance therapie = levenslange immunosupressie om rejectie te voorkomen
CNI, mTOR inhibitoren, corticosteroïden, antimetabolieten (MFF)
Rescue therapie = in geval van een acute rejectie periode
Methylprednisolon, thymoglobuline (ATG), alemtuzumab
HLA
HLA match overlevingskans hoger
HLA I = MHC I A, B, C
HLA II = MHC II DR, DQ, DP
veel soorten: lage kans op een identieke HLA bij unrelated donor liever familie donor (25%)
Mechanisme allograft rejection
, T-cell mediated rejection (TCMR): direct (early) vs indirect (late) behandelbaar
Antibody mediated rejection (ABMR) = anti-HLA donor specifieke antibodies (DSA) moeilijk
behandelbaar
Hyperacuut = circulerende DSA door bloedtype, bloedtransfusie & zwangerschap
Acuut = de novo DSA
Chronisch = langzaam progressief (irreversible)
Casus
32 jaar vrouw postmortale donor: geen medische history, goede nierfunctie & mogelijke nier
verwondingen goede donor
Conclusie
Transplantatie beste optie, maar niet voor alle patiënten (oud)
Pre-emptive levende donor best optie voor transplantatie
Postmortal wachttijden zijn lang
Levenslange immunosuppressiva
o Hoge dosis: weinig rejectie, veel infecties, hoog risico kanker
o Lage dosis: veel rejectie, weinig infecties, laag risico kanker
EXTRA UIT DE SLIM
Oorzaken chronische nierinsufficiëntie
Prerenaal (lage BD), renaal of postrenaal (tumor drukt op ureter)
Diabetes
Microvasculaire complicaties schade ogen, nier & zenuwen
Macrovasculaire complicaties schade hart, arteriën in hersenen & benen
transplantatie nier & alvleesklier (eilandjes)
Diagnose afstoting
Microscopisch: veel geïnfiltreerde immuuncellen
Klinisch: malaise, koorts, minder plassen, hypertensie & pijn in nierlodge
medicatie zorgt voor weinig merken van symptomen afstoting pas laat opgemerkt
zoeken naar andere oorzaken dan transplantatie echo renale biopsie
Infectie na transplantatie
Na transplantatie infectie hoe lang na operatie?
Binnen dagen: door operatie
Lange termijn: opportunistische infectie – belangrijk: CMV & BK virus
HC36: histopathology of Tx and rejection