Personen- en familierecht
Hoofdstuk 6: De burgerlijke stand (titel 4)
, Hoofdstuk 6: De burgerlijke stand (titel 4)
Burgerlijke stand heeft tot doel te doen blijken van gegevens die iemands persoonlijke staat
betreffen. De akten hebben bewijsrechtelijke functie ten aanzien van de staat van personen. Er
bestaan 4 verschillende registers:
1. Geboorte
2. Huwelijk
3. Geregistreerd partnerschap
4. Overlijden
Bijhouden van de registers houdt in: het opmaken van in de wet genoemde akte van burgerlijke
stand,verzamelen van deze akten in registers en het bewaren daarvan.
De geboorteakte
Akte van geboorte wordt opgemaakt door ambtenaar van de burgerlijke stand van de gemeente
waar het kind is geboren of als vondeling is aangetroffen. Indien niet alle vereiste gegevens bekend
zijn wordt de akte ten aanzien van ontbrekende gegevens opgemaakt op bevel en overeenkomstig de
aanwijzingen van het OM. De moeder is bevoegd om aangifte te doen, de vader heeft de verplichting
tot aangifte van de geboorte. De termijn voor aangifte is 3 dagen na de bevalling. Bij overschrijden
termijn kan ambtenaar mededeling doen aan het OM, deze kan tot vervolging overgaan. De
ambtenaar is verplicht op verzoek degene die voor hem in persoon verschijnt een attestatie de vita,
bewijs van leven, te verschaffen. Daarmee kan een persoon aantonen dat hij in leven is.
De overlijdensakte
In overlijdensregister worden opgenomen akten van overlijden en akten van levenloos aangegeven
kinderen. Ieder die van het overlijden uit eigen wetenschap kennis draagt is bevoegd aangifte te
doen, niemand is verplicht. Als lijk wordt gevonden en dag overlijden niet bekend is wordt akte
opgemaakt door ambtenaar van burgerlijke stand van de gemeente waarlijk is gevonden of aan land
is gebracht, aangifte geschiedt schriftelijk door OM. Indien kind levenloos ter wereld komt wordt
akte opgemaakt die in overlijdensregister wordt opgenomen. Is het kind levend geboren maar
overleden voor aangifte dan worden zowel akte van geboorte als overlijden opgemaakt. In de wet is
limitatief aangegeven van welke gegevens latere vermeldingen worden toegevoegd aan akte van
burgerlijke stand, gesloten systeem van latere vermeldingen. Is het feit dat moet worden
ingeschreven neergelegd in en rechtelijke uitspraak, dan geldt als voorwaarden voor inschrijving dat
uitspraak in kracht van gewijsde is gegaan. Latere vermeldingen kunnen ook voortvloeien uit
buitenlandse akten en uitspraken. Ambtenaar weigert toevoeging bij strijd met NL openbare orde.
Omtrent rechtsgeldigheid van feiten die burgerlijke staat betreffen en die in een buitenlandse akte/
beslissing zijn opgenomen, kan aan NL rechter verklaring van recht worden verzocht dat akte/
beslissing overeenkomstig de plaatselijke voorschriften door bevoegde instantie is opgemaakt of
gedaan en dat deze akte/beslissing opgenomen kan worden in de NL registers van burgerlijke stand.
Bewijskracht van de akten; openbaarheid van registers
Akte opgemaakt door bevoegde ambtenaar is een authentieke akte, hiervoor gelden bewijsregels:
1. Verklaring van ambtenaar levert dwingend bewijs op tegen een ieder
2. Partijverklaring levert dwingend bewijs op tegen degene die verklaring heeft afgelegd
3. Tegenbewijs, zowel tegen ambtenaarverklaring als tegen partijverklaring, is door alle
middelen toegestaan.
4. Bewijskracht van akte ligt in het origineel
Voor bewijskracht ambtenaar burgerlijke stand gelden gedeeltelijk afwijkende regels:
1. Ten aanzien bepaalde gegevens leveren geboorteakte en overlijdensake dwingend bewijs op
tegen een ieder, ook als het partijverklaringen zijn.
2. Authentieke afschriften/uitreksels hebben in beginsel zelfde bewijskracht als originele akte.
Hoofdstuk 6: De burgerlijke stand (titel 4)
, Hoofdstuk 6: De burgerlijke stand (titel 4)
Burgerlijke stand heeft tot doel te doen blijken van gegevens die iemands persoonlijke staat
betreffen. De akten hebben bewijsrechtelijke functie ten aanzien van de staat van personen. Er
bestaan 4 verschillende registers:
1. Geboorte
2. Huwelijk
3. Geregistreerd partnerschap
4. Overlijden
Bijhouden van de registers houdt in: het opmaken van in de wet genoemde akte van burgerlijke
stand,verzamelen van deze akten in registers en het bewaren daarvan.
De geboorteakte
Akte van geboorte wordt opgemaakt door ambtenaar van de burgerlijke stand van de gemeente
waar het kind is geboren of als vondeling is aangetroffen. Indien niet alle vereiste gegevens bekend
zijn wordt de akte ten aanzien van ontbrekende gegevens opgemaakt op bevel en overeenkomstig de
aanwijzingen van het OM. De moeder is bevoegd om aangifte te doen, de vader heeft de verplichting
tot aangifte van de geboorte. De termijn voor aangifte is 3 dagen na de bevalling. Bij overschrijden
termijn kan ambtenaar mededeling doen aan het OM, deze kan tot vervolging overgaan. De
ambtenaar is verplicht op verzoek degene die voor hem in persoon verschijnt een attestatie de vita,
bewijs van leven, te verschaffen. Daarmee kan een persoon aantonen dat hij in leven is.
De overlijdensakte
In overlijdensregister worden opgenomen akten van overlijden en akten van levenloos aangegeven
kinderen. Ieder die van het overlijden uit eigen wetenschap kennis draagt is bevoegd aangifte te
doen, niemand is verplicht. Als lijk wordt gevonden en dag overlijden niet bekend is wordt akte
opgemaakt door ambtenaar van burgerlijke stand van de gemeente waarlijk is gevonden of aan land
is gebracht, aangifte geschiedt schriftelijk door OM. Indien kind levenloos ter wereld komt wordt
akte opgemaakt die in overlijdensregister wordt opgenomen. Is het kind levend geboren maar
overleden voor aangifte dan worden zowel akte van geboorte als overlijden opgemaakt. In de wet is
limitatief aangegeven van welke gegevens latere vermeldingen worden toegevoegd aan akte van
burgerlijke stand, gesloten systeem van latere vermeldingen. Is het feit dat moet worden
ingeschreven neergelegd in en rechtelijke uitspraak, dan geldt als voorwaarden voor inschrijving dat
uitspraak in kracht van gewijsde is gegaan. Latere vermeldingen kunnen ook voortvloeien uit
buitenlandse akten en uitspraken. Ambtenaar weigert toevoeging bij strijd met NL openbare orde.
Omtrent rechtsgeldigheid van feiten die burgerlijke staat betreffen en die in een buitenlandse akte/
beslissing zijn opgenomen, kan aan NL rechter verklaring van recht worden verzocht dat akte/
beslissing overeenkomstig de plaatselijke voorschriften door bevoegde instantie is opgemaakt of
gedaan en dat deze akte/beslissing opgenomen kan worden in de NL registers van burgerlijke stand.
Bewijskracht van de akten; openbaarheid van registers
Akte opgemaakt door bevoegde ambtenaar is een authentieke akte, hiervoor gelden bewijsregels:
1. Verklaring van ambtenaar levert dwingend bewijs op tegen een ieder
2. Partijverklaring levert dwingend bewijs op tegen degene die verklaring heeft afgelegd
3. Tegenbewijs, zowel tegen ambtenaarverklaring als tegen partijverklaring, is door alle
middelen toegestaan.
4. Bewijskracht van akte ligt in het origineel
Voor bewijskracht ambtenaar burgerlijke stand gelden gedeeltelijk afwijkende regels:
1. Ten aanzien bepaalde gegevens leveren geboorteakte en overlijdensake dwingend bewijs op
tegen een ieder, ook als het partijverklaringen zijn.
2. Authentieke afschriften/uitreksels hebben in beginsel zelfde bewijskracht als originele akte.
