Personen- en familierecht
Hoofdstuk 9: Het huwelijksvermogensrecht (titel 6-8)
, Hoofdstuk 9: Het huwelijksvermogensrecht (titel 6-8)
Rechten en verplichtingen van echtgenoten
Echtgenoten hebben een wederzijdse verplichting tot getrouwheid, hulp en bijstand. Beiden hebben
de verplichting tot verzorging en opvoeding van hun kinderen. Dit omvat meer dan alleen financiële
zorg. De verplichting geldt ook voor tot het gezin behorende stief- en pleegkinderen. Echtgenoten
hebben ook de verplichting elkaar inlichtingen te verschaffen over de stand van hun goederen en
schulden.
Wederzijdse verplichting elkander het nodige te verschaffen
Op echtgenoten rust de verplichting bij te dragen in de kosten van de huishouding.
De kosten der huishouding
Onder kosten der huishouding vallen de kosten van verzorging en opvoeding van de kinderen en alle
uitgaven die dien en voor het lichamelijk en geestelijk welzijn van echtgenoten en de tot het gezin
behorende minderjarige kinderen. Kosten der huishouding omvat veel meer dan alleen uitgaven ten
behoeve van dagelijkse gang van huishouding. Ook eenmalige uitgaven kunnen kosten der
huishouding zijn.
Draagplicht voor kosten der huishouding
De mogelijkheid om bij schriftelijke overeenkomst af te wijken van de wettelijke regeling bestaat
sinds 22 juni 2001. Voordien konden dergelijke afspraken uitsluitend in de vorm van huwelijkse
voorwaarden gemaakt worden. Voor een goed begrip van werking van deze hoofdregel is nodig te
weten dat, afhankelijk van huwelijksvermogensregime dat verhouding tussen echtgenoten beheerst,
zich volgende situatie voor kan doen. Aanwezig zijn:
1. Gemeenschappelijk vermogen zonder privévermogen; of
2. Gemeenschappelijk vermogen en daarnaast privévermogens, hetzij van beide echtgenoten,
hetzij van 1 van hen; of
3. Alleen privévermogens van 1 of beide echtgenoten.
Koster der huishouding komen:
1. Ten laste van het gemeenschappelijke inkomen
2. Bij gebreke of ontoereikendheid van gemeenschappelijk inkomen: ten laste van ieders privé-
inkomen en wel naar evenredigheid van grootte daarvan.
3. Bij ontoereikendheid van beide soorten inkomens ten laste van gemeenschappelijk
vermogen
4. Bij gebreke of ontoereikendheid van gemeenschappelijk vermogen: ten laste van ieders
privévermogen naar evenredigheid van de grootte daarvan
Soms speelt het begrip kosten van huishouding een cruciale rol, namelijk bij huwelijkse voorwaarden
die een periodiek verrekenbeding inzake overgespaarde inkomsten inhouden. Huwelijkse
voorwaarden behelzen vrijwel steeds een eigen regeling inzake kosten der huishouding. Indien een
echtgenoot meer geld ter beschikking heeft gesteld ten behoeve van huishouding heeft hij een
vorderingsrecht wegens de andere echtgenoot. Huwelijkse voorwaarden bevatten meestal
vervalbeding voor eindafrekening inzake kosten van huishouding. Beroep op vervalbeding is niet
zonder meer naar maatstaven redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar. Echtgenoot die beroep doe
top beding behoeft geen bijzondere omstandigheden te stellen en zo nodig te bewijzen die het
beroep op het beding rechtvaardigen.
Draagplicht voor kosten die geen kosten der huishouding zijn
Wanneer tussen echtgenoten een wettelijke gemeenschap van goederen bestaat, zal ook ten aanzien
van kosten die geen kosten der huishouding zijn zijn vrijwel altijd gedeelde draagplicht bestaan. Bij
uitsluiting van elke gemeenschap van goederen zijn alle schulden privéschulden, kosten blijven van
degene die schuld is aangegaan.
Hoofdstuk 9: Het huwelijksvermogensrecht (titel 6-8)
, Hoofdstuk 9: Het huwelijksvermogensrecht (titel 6-8)
Rechten en verplichtingen van echtgenoten
Echtgenoten hebben een wederzijdse verplichting tot getrouwheid, hulp en bijstand. Beiden hebben
de verplichting tot verzorging en opvoeding van hun kinderen. Dit omvat meer dan alleen financiële
zorg. De verplichting geldt ook voor tot het gezin behorende stief- en pleegkinderen. Echtgenoten
hebben ook de verplichting elkaar inlichtingen te verschaffen over de stand van hun goederen en
schulden.
Wederzijdse verplichting elkander het nodige te verschaffen
Op echtgenoten rust de verplichting bij te dragen in de kosten van de huishouding.
De kosten der huishouding
Onder kosten der huishouding vallen de kosten van verzorging en opvoeding van de kinderen en alle
uitgaven die dien en voor het lichamelijk en geestelijk welzijn van echtgenoten en de tot het gezin
behorende minderjarige kinderen. Kosten der huishouding omvat veel meer dan alleen uitgaven ten
behoeve van dagelijkse gang van huishouding. Ook eenmalige uitgaven kunnen kosten der
huishouding zijn.
Draagplicht voor kosten der huishouding
De mogelijkheid om bij schriftelijke overeenkomst af te wijken van de wettelijke regeling bestaat
sinds 22 juni 2001. Voordien konden dergelijke afspraken uitsluitend in de vorm van huwelijkse
voorwaarden gemaakt worden. Voor een goed begrip van werking van deze hoofdregel is nodig te
weten dat, afhankelijk van huwelijksvermogensregime dat verhouding tussen echtgenoten beheerst,
zich volgende situatie voor kan doen. Aanwezig zijn:
1. Gemeenschappelijk vermogen zonder privévermogen; of
2. Gemeenschappelijk vermogen en daarnaast privévermogens, hetzij van beide echtgenoten,
hetzij van 1 van hen; of
3. Alleen privévermogens van 1 of beide echtgenoten.
Koster der huishouding komen:
1. Ten laste van het gemeenschappelijke inkomen
2. Bij gebreke of ontoereikendheid van gemeenschappelijk inkomen: ten laste van ieders privé-
inkomen en wel naar evenredigheid van grootte daarvan.
3. Bij ontoereikendheid van beide soorten inkomens ten laste van gemeenschappelijk
vermogen
4. Bij gebreke of ontoereikendheid van gemeenschappelijk vermogen: ten laste van ieders
privévermogen naar evenredigheid van de grootte daarvan
Soms speelt het begrip kosten van huishouding een cruciale rol, namelijk bij huwelijkse voorwaarden
die een periodiek verrekenbeding inzake overgespaarde inkomsten inhouden. Huwelijkse
voorwaarden behelzen vrijwel steeds een eigen regeling inzake kosten der huishouding. Indien een
echtgenoot meer geld ter beschikking heeft gesteld ten behoeve van huishouding heeft hij een
vorderingsrecht wegens de andere echtgenoot. Huwelijkse voorwaarden bevatten meestal
vervalbeding voor eindafrekening inzake kosten van huishouding. Beroep op vervalbeding is niet
zonder meer naar maatstaven redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar. Echtgenoot die beroep doe
top beding behoeft geen bijzondere omstandigheden te stellen en zo nodig te bewijzen die het
beroep op het beding rechtvaardigen.
Draagplicht voor kosten die geen kosten der huishouding zijn
Wanneer tussen echtgenoten een wettelijke gemeenschap van goederen bestaat, zal ook ten aanzien
van kosten die geen kosten der huishouding zijn zijn vrijwel altijd gedeelde draagplicht bestaan. Bij
uitsluiting van elke gemeenschap van goederen zijn alle schulden privéschulden, kosten blijven van
degene die schuld is aangegaan.
