Hoofdstuk 1 Foundational ideas from antiquity
Nativisme
-kennis is aangeboren en wordt ‘herinnerd’ door empirische ervaringen
-Socrates (reïncarnatie) en Plato (idealisme)
Rationalisme
-benadrukt de rede en logica
-Socrates en Plato
Plato
-the Academy
-Verschil tussen ‘verschijningsvorm’ en ‘ideale vorm’ verschijningsvorm is een bewuste
waarneming en de ideale vorm is de algemene en echte vorm
-idealisme: inzicht dat kennis in het hoofd echt is en waarneming in de wereld nep/imperfect
-verhaal van de grot
-psyche/ziel/geest 3 aangeboren basisonderdelen: lust, moed en rede
iedereen heeft de 3 onderdelen in verschillende verhoudingen.
Empirisme
-Ware kennis ontstaat door ervaringen in de buitenwereld
-Aristoteles
Aristoteles
-nadruk op observatie natuur en ervaringen
-taxonomie: observatie en ordening
-the Lyceum
-psyche/ziel/geest: verschillende complexiteit;
1. Vegetatieve ziel voeden en voortplanten
2. sensitieve ziel bewegen, ervaren, herinneren en verbeelden
3. rationele ziel actief met geheugen omgaan (mens)
-categorieën van ervaring: substantie, kwantiteit, kwaliteit, locatie, tijd en relatie
Deductie vs. Inductie
-Plato vs. Aristoteles
-2 axioma’s leidden tot 1 conclusie deductie; top-down
-empirisch onderzoek leidt tot 1 conclusie inductie; bottom-up; generalisatie; empirisme
Hippocrates
-humoral theory: 4 vloeistoffen
1. bloed
2. gele gal
3. zwarte gal
4. slijm
in balans = gezond, kleine verschillen = karakter, grote verschillen = ziekte
,Alhazen
-theorie van visuele perceptie
-camera obscura zien = licht van buiten komt ogen in
Avicenna
-evidence-based
-uitbreiding hiërarchie van funties sensitieve ziel:
1. exterieure ziel ontvangen van impressies
2. interieure ziel iets doen met deze ontvangsten
= common sense + lusten motivatie
-uitbreiding rationele ziel: zelfbewustzijn **floating man gedachte-experiment**
-estimations (positieve of negatieve intuïtie, van buiten naar binnen)
-appetites (impulsen en energie om iets met intuïtie te doen, van binnen naar buiten)
Hoofdstuk 2 Pioneering Philosophers of mind: Descartes, Locke en Leibniz
Descartes
-2 inzichten (assenstelsel en droom over gedichtenboek)
-zintuigen en ervaringen in de wereld bedriegen zelf nadenken, echte kennis zit in je
hoofd
-grondlegger dualisme: geest en lichaam zijn gescheiden
-Deductie
Indeling rationele geest = echt en perfect (analytische geometrie)
Methode: twijfel aan alles
1. beter alleen dan samen (samen leidt tot imperfecties)
2. deductie vanuit axioma’s: zekerheden afleidingen (platonisch)
3. axioma’s (simple natures) boven iedere twijfel verheven
Extensie en bewegen: alle fysieke fenomenen kunnen hiermee beschreven worden
-een wereld vol bewegende deeltjes
1. vuur: klein en licht
2. lucht: iets groter en iets zwaarder
3. aarde: groot en zwaar
-alle dingen staan continu met elkaar in verbinding
-zien= lichtdeeltjes duwen tegen ogen aan
-galileo galilei: vergelijkbaar primaire (bestaan op zich) en secundaire kwaliteiten (bestaan
na waarneming)
Mechanistische fysiologie
*inspiratie mechanische waterdruk kunst Parijs*
-Descartes: er is 1 ziel, de rationele ziel de rest van de wereld is mechanistisch.
-lichaam als machine: zenuwen zijn holle buizen gevuld met animal spirits
-sensoren drukken huid in en veranderen de druk van animal spirits.
,Automatische reflex druk door hersenvocht
Aangeleerde reflex hersenstructuur verandert en de flow van hersenvocht dus ook
Interne factoren (anders reageren op dezelfde prikkels) interactie tussen externe en
interne factoren
Sensatie, perceptie, reactie, emoties en dromen mechanistisch verklaarbaar dus de
psyche is een machine.
Lichaam is een machine, de rationele ziel interactieert met de machine.
Innate ideas: ideeën vanuit de ziel
“Ik denk dus ik besta” zekerheid
-essentie van ‘ik’ is ‘denken’ denken wordt gedaan door de ziel
Lichaam-geest interactie
-zonder de geest is het lichaam een machine
-zonder het lichaam is de geest een verzameling van aangeboren ideeën (Plato)
-met hulp van Elisabeth; interactief dualisme
Lichaam is dubbel (imperfect), ziel is 1 (perfectie)
-epifyse (pijnappelklier) (midden in hersenvocht, reden dat dubbele beeld van oog 1 beeld
wordt) overgang lichaam naar ziel
Passions: bewustheid door de geest van gevoelens van het lichaam
Locke
-Cooper inspiratie voor boek: wat is kennis en hoe krijgen we dat?
-Inductie en empirisme (Aristoteles)
-geest is tabula rasa (blanco vel) alle kennis wordt empirisch opgedaan
-tegen innate ideas alles is gevolg van levenshistorie
-simpele ideeën worden gecombineerd en vormen complexe ideeën
-ervaringen: sensaties van objecten en reflecties door de geest
-Molyneux: gedachte experiment blinde man
Kennis in je hoofd is afhankelijk van combinaties, kan incorrect zijn en kan verschillen door
incomplete kennis.
Soorten kennis:
1. Intuïtief: directe waarneming
2. Demonstratief: redeneren
3. Sensitief: observatie (zintuigen, combineren, kan verstoord worden)
Verstoringen: primaire kwaliteiten (echt/intrinsiek zit in object) en secundaire kwaliteiten
(kleur, afhankelijk van zintuigen)
-secundaire zintuigen zijn subjectief, dus kunnen onjuist zijn.
Echte sensitieve kennis ontstaat door secundaire kwaliteiten uit te leggen aan de hand van
primaire kwaliteiten.
, Locke’s invloed:
-Associatie: continguity en similarity dingen in dezelfde tijd en dingen die op elkaar lijken
(Hume)
-Behaviorisme
-sociaal contract: beschermende en regelgevende functies in een autoriteit (samen met
Hobbes)
-Mill: persoonlijkheid is het gevolg van interactie met omgeving
Leibniz
-binaire getallen, integreren en differentiëren
-inspiraties: pantheïsme (Spinoza) (god = alles) en microscopen (Van Leeuwenhoek) (grote
organismen bevatten kleine organismen)
-tegen tabula rasa
-nativisme
Monaden:
-wereld bestaat niet uit dode materie
-bouwstenen van de wereld: levende organismen met ieder een eigen doel.
-grote organismen bevatten kleine organismen
-de geest is actief: neigingen, disposities, tendensen en potentie
-minute perceptions: onbewuste waarnemingen
-4 soorten monaden:
1. Simpele monaden: waarnemen, onbewuste (minute perceptions)
2. Sentient monaden: perceptie waarnemen en herkennen (dominant over simpele)
3. Rationele monaden: apperceptie actief waarnemen + daar iets mee doen (dominanter)
4. Supreme monad: god = alles
Hoofdstuk 3 Fysiologie van de geest
-Hoe is het lichaam gerelateerd aan de geest?
-start van de wetenschap van fysiologie
-Hersenen waren lange tijd niet interessant geacht (Aristoteles) want:
1. na de dood meteen bloedloos
2. gevoelloos (gewonde soldaten waarvan schedel openlaag, hersenen waren ongevoelig
voor aanrakingen)
Renaissance lijken mochten weer worden onderzocht
Thomas Willis
-een van de eerste anatomen
-grijze massa: cellichamen van zenuwcellen
Witte massa: uitlopers van zenuwcellen
Franz Joseph Gall
-beschreef als eerste hersenbanen (waaronder het kruisen van de zenuwbanen)
-vergeleek hersens van mensen en dieren
Nativisme
-kennis is aangeboren en wordt ‘herinnerd’ door empirische ervaringen
-Socrates (reïncarnatie) en Plato (idealisme)
Rationalisme
-benadrukt de rede en logica
-Socrates en Plato
Plato
-the Academy
-Verschil tussen ‘verschijningsvorm’ en ‘ideale vorm’ verschijningsvorm is een bewuste
waarneming en de ideale vorm is de algemene en echte vorm
-idealisme: inzicht dat kennis in het hoofd echt is en waarneming in de wereld nep/imperfect
-verhaal van de grot
-psyche/ziel/geest 3 aangeboren basisonderdelen: lust, moed en rede
iedereen heeft de 3 onderdelen in verschillende verhoudingen.
Empirisme
-Ware kennis ontstaat door ervaringen in de buitenwereld
-Aristoteles
Aristoteles
-nadruk op observatie natuur en ervaringen
-taxonomie: observatie en ordening
-the Lyceum
-psyche/ziel/geest: verschillende complexiteit;
1. Vegetatieve ziel voeden en voortplanten
2. sensitieve ziel bewegen, ervaren, herinneren en verbeelden
3. rationele ziel actief met geheugen omgaan (mens)
-categorieën van ervaring: substantie, kwantiteit, kwaliteit, locatie, tijd en relatie
Deductie vs. Inductie
-Plato vs. Aristoteles
-2 axioma’s leidden tot 1 conclusie deductie; top-down
-empirisch onderzoek leidt tot 1 conclusie inductie; bottom-up; generalisatie; empirisme
Hippocrates
-humoral theory: 4 vloeistoffen
1. bloed
2. gele gal
3. zwarte gal
4. slijm
in balans = gezond, kleine verschillen = karakter, grote verschillen = ziekte
,Alhazen
-theorie van visuele perceptie
-camera obscura zien = licht van buiten komt ogen in
Avicenna
-evidence-based
-uitbreiding hiërarchie van funties sensitieve ziel:
1. exterieure ziel ontvangen van impressies
2. interieure ziel iets doen met deze ontvangsten
= common sense + lusten motivatie
-uitbreiding rationele ziel: zelfbewustzijn **floating man gedachte-experiment**
-estimations (positieve of negatieve intuïtie, van buiten naar binnen)
-appetites (impulsen en energie om iets met intuïtie te doen, van binnen naar buiten)
Hoofdstuk 2 Pioneering Philosophers of mind: Descartes, Locke en Leibniz
Descartes
-2 inzichten (assenstelsel en droom over gedichtenboek)
-zintuigen en ervaringen in de wereld bedriegen zelf nadenken, echte kennis zit in je
hoofd
-grondlegger dualisme: geest en lichaam zijn gescheiden
-Deductie
Indeling rationele geest = echt en perfect (analytische geometrie)
Methode: twijfel aan alles
1. beter alleen dan samen (samen leidt tot imperfecties)
2. deductie vanuit axioma’s: zekerheden afleidingen (platonisch)
3. axioma’s (simple natures) boven iedere twijfel verheven
Extensie en bewegen: alle fysieke fenomenen kunnen hiermee beschreven worden
-een wereld vol bewegende deeltjes
1. vuur: klein en licht
2. lucht: iets groter en iets zwaarder
3. aarde: groot en zwaar
-alle dingen staan continu met elkaar in verbinding
-zien= lichtdeeltjes duwen tegen ogen aan
-galileo galilei: vergelijkbaar primaire (bestaan op zich) en secundaire kwaliteiten (bestaan
na waarneming)
Mechanistische fysiologie
*inspiratie mechanische waterdruk kunst Parijs*
-Descartes: er is 1 ziel, de rationele ziel de rest van de wereld is mechanistisch.
-lichaam als machine: zenuwen zijn holle buizen gevuld met animal spirits
-sensoren drukken huid in en veranderen de druk van animal spirits.
,Automatische reflex druk door hersenvocht
Aangeleerde reflex hersenstructuur verandert en de flow van hersenvocht dus ook
Interne factoren (anders reageren op dezelfde prikkels) interactie tussen externe en
interne factoren
Sensatie, perceptie, reactie, emoties en dromen mechanistisch verklaarbaar dus de
psyche is een machine.
Lichaam is een machine, de rationele ziel interactieert met de machine.
Innate ideas: ideeën vanuit de ziel
“Ik denk dus ik besta” zekerheid
-essentie van ‘ik’ is ‘denken’ denken wordt gedaan door de ziel
Lichaam-geest interactie
-zonder de geest is het lichaam een machine
-zonder het lichaam is de geest een verzameling van aangeboren ideeën (Plato)
-met hulp van Elisabeth; interactief dualisme
Lichaam is dubbel (imperfect), ziel is 1 (perfectie)
-epifyse (pijnappelklier) (midden in hersenvocht, reden dat dubbele beeld van oog 1 beeld
wordt) overgang lichaam naar ziel
Passions: bewustheid door de geest van gevoelens van het lichaam
Locke
-Cooper inspiratie voor boek: wat is kennis en hoe krijgen we dat?
-Inductie en empirisme (Aristoteles)
-geest is tabula rasa (blanco vel) alle kennis wordt empirisch opgedaan
-tegen innate ideas alles is gevolg van levenshistorie
-simpele ideeën worden gecombineerd en vormen complexe ideeën
-ervaringen: sensaties van objecten en reflecties door de geest
-Molyneux: gedachte experiment blinde man
Kennis in je hoofd is afhankelijk van combinaties, kan incorrect zijn en kan verschillen door
incomplete kennis.
Soorten kennis:
1. Intuïtief: directe waarneming
2. Demonstratief: redeneren
3. Sensitief: observatie (zintuigen, combineren, kan verstoord worden)
Verstoringen: primaire kwaliteiten (echt/intrinsiek zit in object) en secundaire kwaliteiten
(kleur, afhankelijk van zintuigen)
-secundaire zintuigen zijn subjectief, dus kunnen onjuist zijn.
Echte sensitieve kennis ontstaat door secundaire kwaliteiten uit te leggen aan de hand van
primaire kwaliteiten.
, Locke’s invloed:
-Associatie: continguity en similarity dingen in dezelfde tijd en dingen die op elkaar lijken
(Hume)
-Behaviorisme
-sociaal contract: beschermende en regelgevende functies in een autoriteit (samen met
Hobbes)
-Mill: persoonlijkheid is het gevolg van interactie met omgeving
Leibniz
-binaire getallen, integreren en differentiëren
-inspiraties: pantheïsme (Spinoza) (god = alles) en microscopen (Van Leeuwenhoek) (grote
organismen bevatten kleine organismen)
-tegen tabula rasa
-nativisme
Monaden:
-wereld bestaat niet uit dode materie
-bouwstenen van de wereld: levende organismen met ieder een eigen doel.
-grote organismen bevatten kleine organismen
-de geest is actief: neigingen, disposities, tendensen en potentie
-minute perceptions: onbewuste waarnemingen
-4 soorten monaden:
1. Simpele monaden: waarnemen, onbewuste (minute perceptions)
2. Sentient monaden: perceptie waarnemen en herkennen (dominant over simpele)
3. Rationele monaden: apperceptie actief waarnemen + daar iets mee doen (dominanter)
4. Supreme monad: god = alles
Hoofdstuk 3 Fysiologie van de geest
-Hoe is het lichaam gerelateerd aan de geest?
-start van de wetenschap van fysiologie
-Hersenen waren lange tijd niet interessant geacht (Aristoteles) want:
1. na de dood meteen bloedloos
2. gevoelloos (gewonde soldaten waarvan schedel openlaag, hersenen waren ongevoelig
voor aanrakingen)
Renaissance lijken mochten weer worden onderzocht
Thomas Willis
-een van de eerste anatomen
-grijze massa: cellichamen van zenuwcellen
Witte massa: uitlopers van zenuwcellen
Franz Joseph Gall
-beschreef als eerste hersenbanen (waaronder het kruisen van de zenuwbanen)
-vergeleek hersens van mensen en dieren
