Thema I: Kerstening
Thema II-a: Feodaliteit
Feodaliteit = Leenstelsel
- Politiek-Bestuurlijk
- Koning = Leenheer
- Vrije adel = Leenmannen zij behoren tot de elite
Hofstelsel
- Sociaal-Economisch
- Domeinheer = vrij
- Horigen = onvrij
- Vroonland bestemd voor domeinheer
- Hoevenland bestemd voor horigen
- Horigen werden beschermd in ruil voor herendiensten en deel van hun oogst
van het hoevenland afstaan
Thema III-a Ontstaan en verspreiding van de islam
Wat is de Islam?
Profeet (boodschapper van God) Mohammed:
● Geboren: ca 571 in Mekka
● ca. 610: Mohammed hoorde ‘stemmen’: van engel Gabriel = boodschap
van God/Allah → Eerste visioen
● Koran = Boek over o.a. leven en ideeën van Mohammed
● Hidjra (vlucht van Mohammed uit Mekka naar Medina) = begin islamitische jaartelling
= 622
,Vier bouwstenen van de islamitische wetgeving:
● Koran: Het heilige boek
● Hadiths: De uitspraken van Mohammed
● Consensus (van de gelovigen / de ulamâ) : Interpretatieve door islamitische
rechtsgeleerden
● Analogie: Jurisprudentie = Wat er in het verleden als regels zijn opgemaakt
Geen kerkelijke hiërarchie:
● Geen priesters
● Imâm = voorganger in het gebed en uitlegger van de Koran
● Geen tegenstelling geestelijken / leken
● Geen sacramenten zoals eucharistie, doop etc
Wat verstaan wij onder de vijf zuilen (plichten) van de islam:
1. Geloofsbelijdenis (Shahada)
2. 5x per dag bidden (Salat)
3. Belasting / aalmoes betalen (Zakaat)
4. 1x per jaar 1 maand vasten (Sawn) → De ramadan
5. 1x in het leven bedevaart naar Mekka (Hadj)
Veel verhalen uit de Koran komen ook voor in de Bijbel. Hoe is dat te
verklaren? Hoe verhouden de drie religies zich tot elkaar?
3 profeten:
Abraham → Aartsvader van het Jodendom, ook gezien als profeet
Mozes
Christus
Tegenstelling tussen sjiieten en soennieten:
● Kalief = Wereldlijke moslimleider, staat aan het hoofd van het kalifaat
● Sjiiet: Kalief moet zowel religieus als politiek leider zijn, kan alleen kalief zijn uit
bloedlijn van Mohammed
● Soenniet: Kalief kan iedereen zijn als je een goed moslim bent.
● Ali → schoonzoon van Mohammed.
● Eerste 4 kaliefen waren van stroming die Ali weg hebben gehaald.
Verspreiding van Islam in de vroege middeleeuwen
Twee redenen:
● Kleine Jihad → Plicht van de moslims die zeggen dat je het geloof moest
verspreiden.
, ● Grote Jihad → Jezelf als goed moslim leven. Hoe jij god ervaart. Eigen
innerlijke strijd met Allah
● Tolerantie naar andere godsdiensten → Christendom en Jodendom.
Allemaal onderdeel van volkeren van het boek.
De ‘Opvolging’ van Mohammed
● Eerste vier kaliefen: Abu Bakr, Umar, Uthman, Ali
● Uit de stam van Mohammed
● Burgeroorlog over opvolging (656-661)
● Ali (Neef en schoonzoon van Mohammed)
● Moe'awija → nieuwe kalief na moord op Ali
● Omayyaden 661; Hoofdstad Damascus
● Abbasiedenrevolutie (750)
● Ommayyaden-kalief vermoord
● Hoofdstad: Bagdad (hoofdstad van Irak)
Twee verklaringen voor spectaculaire uitbreiding van de Islam in de 7e
en 8e eeuw
● Perzen waren verzwakt
● Door de handel verspreidde het geloof zich in principe
Thema III-b De kruistochten
Tijdbalk van kruistochten 1096-1291:
1. 1096 - 1099 Herovering van Jeruzalem:
● Daadwerkelijk Jeruzalem behaald en veroverd
2. 1145 - 1149 Val van Edessa
3. 1189 - 1192 Heilige land van Saladin heroveren
4. 1202 - 1204 Invasie door Egypte → verovering Jeruzalem
Thema II-a: Feodaliteit
Feodaliteit = Leenstelsel
- Politiek-Bestuurlijk
- Koning = Leenheer
- Vrije adel = Leenmannen zij behoren tot de elite
Hofstelsel
- Sociaal-Economisch
- Domeinheer = vrij
- Horigen = onvrij
- Vroonland bestemd voor domeinheer
- Hoevenland bestemd voor horigen
- Horigen werden beschermd in ruil voor herendiensten en deel van hun oogst
van het hoevenland afstaan
Thema III-a Ontstaan en verspreiding van de islam
Wat is de Islam?
Profeet (boodschapper van God) Mohammed:
● Geboren: ca 571 in Mekka
● ca. 610: Mohammed hoorde ‘stemmen’: van engel Gabriel = boodschap
van God/Allah → Eerste visioen
● Koran = Boek over o.a. leven en ideeën van Mohammed
● Hidjra (vlucht van Mohammed uit Mekka naar Medina) = begin islamitische jaartelling
= 622
,Vier bouwstenen van de islamitische wetgeving:
● Koran: Het heilige boek
● Hadiths: De uitspraken van Mohammed
● Consensus (van de gelovigen / de ulamâ) : Interpretatieve door islamitische
rechtsgeleerden
● Analogie: Jurisprudentie = Wat er in het verleden als regels zijn opgemaakt
Geen kerkelijke hiërarchie:
● Geen priesters
● Imâm = voorganger in het gebed en uitlegger van de Koran
● Geen tegenstelling geestelijken / leken
● Geen sacramenten zoals eucharistie, doop etc
Wat verstaan wij onder de vijf zuilen (plichten) van de islam:
1. Geloofsbelijdenis (Shahada)
2. 5x per dag bidden (Salat)
3. Belasting / aalmoes betalen (Zakaat)
4. 1x per jaar 1 maand vasten (Sawn) → De ramadan
5. 1x in het leven bedevaart naar Mekka (Hadj)
Veel verhalen uit de Koran komen ook voor in de Bijbel. Hoe is dat te
verklaren? Hoe verhouden de drie religies zich tot elkaar?
3 profeten:
Abraham → Aartsvader van het Jodendom, ook gezien als profeet
Mozes
Christus
Tegenstelling tussen sjiieten en soennieten:
● Kalief = Wereldlijke moslimleider, staat aan het hoofd van het kalifaat
● Sjiiet: Kalief moet zowel religieus als politiek leider zijn, kan alleen kalief zijn uit
bloedlijn van Mohammed
● Soenniet: Kalief kan iedereen zijn als je een goed moslim bent.
● Ali → schoonzoon van Mohammed.
● Eerste 4 kaliefen waren van stroming die Ali weg hebben gehaald.
Verspreiding van Islam in de vroege middeleeuwen
Twee redenen:
● Kleine Jihad → Plicht van de moslims die zeggen dat je het geloof moest
verspreiden.
, ● Grote Jihad → Jezelf als goed moslim leven. Hoe jij god ervaart. Eigen
innerlijke strijd met Allah
● Tolerantie naar andere godsdiensten → Christendom en Jodendom.
Allemaal onderdeel van volkeren van het boek.
De ‘Opvolging’ van Mohammed
● Eerste vier kaliefen: Abu Bakr, Umar, Uthman, Ali
● Uit de stam van Mohammed
● Burgeroorlog over opvolging (656-661)
● Ali (Neef en schoonzoon van Mohammed)
● Moe'awija → nieuwe kalief na moord op Ali
● Omayyaden 661; Hoofdstad Damascus
● Abbasiedenrevolutie (750)
● Ommayyaden-kalief vermoord
● Hoofdstad: Bagdad (hoofdstad van Irak)
Twee verklaringen voor spectaculaire uitbreiding van de Islam in de 7e
en 8e eeuw
● Perzen waren verzwakt
● Door de handel verspreidde het geloof zich in principe
Thema III-b De kruistochten
Tijdbalk van kruistochten 1096-1291:
1. 1096 - 1099 Herovering van Jeruzalem:
● Daadwerkelijk Jeruzalem behaald en veroverd
2. 1145 - 1149 Val van Edessa
3. 1189 - 1192 Heilige land van Saladin heroveren
4. 1202 - 1204 Invasie door Egypte → verovering Jeruzalem
