Samenvatting P3. Het interesseert mij allemaal helemaal niets!

2.7 ORTHOPEDAGOGIEK II: STOORNISSEN BIJ KINDEREN




PROBLEEM 3. HET INTERESSEERT MIJ
HELEMAAL NIETS!
LITERATUUR
- Wick-Nelson (2016) – H8.
- Prins (2014)– H11
- Verhulst (2014) – H12

WAT ZIJN DE CRITERIA/KENMERKEN VAN ODD & CD KENNISCLIP
ODD & CD zijn beide een externaliserende gedragsstoornis die vallen onder
“disruptieve, impulsbeheersing en andere gedragsstoornissen”.

OPPOSITIONEEL OPSTANDIGE GEDRAGSSTOORNIS (ODD)
Gedrag wordt gekenmerkt als oppositioneel wanneer een kind zich verzet
tegen de regels die volwassenen geven en het kind weigerend of boos reageert
op correcties.

DSM CRITERIA
In het algemeen is er een patroon bestaande uit boze/prikkelbare stemming,
brutaal/ongehoorzaam gedrag of ontevredenheid dat ten minste 6 maanden
duurt zoals blijkt uit minstens 4 van de volgende symptomen:
- Boze/prikkelbare stemming, te weten:
o Verliest vaak zijn of haar kalmte;
o Is vaak lichtgeraakt of snel geërgerds;
o Is vaak boos en ontevreden;
- Ruzie zoekend/openlijk ongehoorzaam gedrag, te weten:
o Maakt vaak ruzie met volwassenen;
o Verzet zich vaak actief tegen of weigert te voldoen aan regels of
verzoeken;
o Ergert anderen vaak opzettelijk;
o Geeft anderen vaak de schuld van zijn of haar fouten of wangedrag;
- Wraakzuchtig, te weten;
o Hatelijk of wraakzuchtig.

CONDUCT DISORDER: NORMOVERSCHRIJDENDE/ANTISOCIALE GEDRAGSSTOORNIS (CD).
Gedrag wordt gekenmerkt als antisociaal wanneer het gedrag geweld doet aan
fundamentele rechten van anderen of aan de sociale normen die typerend zijn
voor de leeftijd.

DSM-CRITERIA
In het algemeen er is een terugkerend en persisterend gedragspatroon waarbij
de grondrechten van andere of belangrijk bij de leeftijd passende
maatschappelijke normen of regels worden geschonden, zoals blijkt uit de
aanwezigheid van minstens drie van de volgende symptomen:

, 2.7 ORTHOPEDAGOGIEK II: STOORNISSEN BIJ KINDEREN


- Agressie jegens mensen of dieren, te weten:
o Pest, bedreigt of intimideert;
o Begint vaak met gevechten;
o Heeft een wapen gebruikt;
o Heeft mensen mishandeld;
o Heeft dieren mishandeld;
o Heeft in directe confrontatie een slachtoffer bestolen;
o Heeft iemand gedwongen tot seksuele handelingen;
- Vernieling van eigendommen, te weten:
o Heeft opzettelijk brand gesticht;
o Heeft opzettelijk eigendommen van anderen vernield;
- Bedrog of diefstal, te weten:
o Heeft ingebroken;
o Liegt vaak;
o Heeft zonder direct contact met een slachtoffer waardevolle spullen/
geld gestolen.
- Ernstige overtreding van regels, te weten:
o Komt ’s avonds en ’s nachts niet op tijd thuis;
o Is minstens twee keer weggelopen van huis;
o Spijbelt vaak.

PREVALENTIE VAN ODD & CD
De prevalentie cijfers verschillen per onderzoek, afhankelijk van het gebruikte
meetinstrument. In de normale populatie komt ODD tussen 1-15% van de
mensen voor en CD tussen de 2-10%.
 ODD & CD zijn de meest voorkomende psychiatrische stoornissen in de
kindertijd.

ODD begint vaak op een jongere leeftijd dan CD en blijft stabiel. CD neemt juist
toe in de periode van de kindertijd tot de adolescentie.

In het algemeen komen antisociale gedragsstoornissen vaker voor bij jongens
dan bij meisjes, dit geldt ook voor ODD & CD, hoewel voor ODD minder
eenduidig. Agressief gedrag is voor meisjes een voorspeller voor internaliserende
problematiek, voor jongens een voorspeller van antisociaal gedrag op latere
leeftijd.
 Dit genderverschil kan verklaart worden door de verschillende uitingen van
jongens en meisjes; meisjes tonen relationele agressie en jongens fysieke
agressie.
 Jongens worden ook vaker onderzocht dan meisjes.

ODD & CD hebben onderling een hoge mate van comorbiditeit. Ook komen zij
vaak tegelijkertijd voor met ADHD, middelenmisbruik en internaliserende
problematiek.

ONTWIKKELING VAN ODD & CD
In het algemeen piekt agressief gedrag op 2 tot 3-
jarige leeftijd en neemt vervolgens af; de fysieke
agressie neemt af en wordt vervangen door verbale
agressie, reactieve agressie neemt af en pro-
agressief gedrag blijft gelijk.