Samenvatting Sportfilosofie
Thema 1: Dubbelkarakter van sport
De sportmanager heeft passie voor sport. Dit betekent dat je de eigenheid en cultuur van elke sport kent. Dit is
belangrijk omdat je als sportmanager gesprekspartner bent voor sporters, trainers en coaches. Deze mensen
hebben eigenheid. Als sportmanager gebruik je sport als middel. Dit is inmiddels maatschappelijk ingebed (dit zie
je door organisaties die zijn ontstaan waarin sport als middel wordt gebruikt). Sport heeft een bepaalde eigenheid/
cultuur, maar heeft ook een plek in de maatschappij gekregen en is dus maatschappelijk ingebed.
Bij het omschrijven van sport is het belangrijk om zowel de ‘eigenheid’ en ‘inbedding in diverse verbanden’ te
onderscheiden en nader in kaart te brengen. Deze twee dingen zijn het dubbelkarakter van sport. Sport wordt
primair beschouwd als een ‘eigen wereld’. Uit de verschillende thema’s uit het hele boek blijkt dat de
sportmedaille steeds 2 kanten heeft.
Thema 2: Opleidingsvisie SM&O
Bij SM&O maak je kennis met het dubbelkarakter van de sport, dus beide kanten. Eigenheid is het belangrijkste,
daarna komt pas de maatschappelijke inbedding. De SMO-ers bouwen de brug tussen de sportwereld en de
organisaties die sport als middel gebruiken. Het is voor een SMO-er belangrijk geld te verdienen door te
ondernemen, maar we mogen de eigenheid van de sport niet aanvallen. Dit is zichtbaar door alle vakken die op
de opleiding worden aangeboden. Dus bijvoorbeeld teamsport voor eigenheid en marketing voor inbedding.
Thema 3: Visie van Huizinga en Suits
Visie van Huizinga op spel:
o Spel is een vrije handeling die niet als ‘niet gemeend’ en buiten het gewone leven staande bewust is.
o Spel kan de speler geheel in beslag nemen, zonder dat er direct materieel belang aan verbonden is of
nut aan verworven wordt.
o Tijd en ruimte spelen geen rol.
o Het kan je volledig in beslag nemen.
o Er is geen materieel belang, het gaat echt om het spelen (zoals in zandbak).
o Het is belangeloos/nutteloos.
o Spel verloopt door regels orderlijk. Regels ontstaan tijdens het spelen in de vrijheid. Steeds als er nieuwe
mensen bijkomen worden er nieuwe regels bedacht.
o Spel roept gemeenschapsverbanden in het leven, zie zich met geheimen omringen of door vermomming
als anders dan de gewone wereld accentueren.
Kritiekpunten op zijn visie:
o Huizinga ziet de spelwereld wel erg eenzijdig, met wat hij het ‘gewone leven’ noemt.
o Van lang niet alle vormen van spel kan gezegd worden dat zij ‘zich gaarne met geheim omringen’.
o Op kansspelen (lotto en roulette) kan wel materieel belang verbonden worden.
o Huizinga maakt geen onderscheid tussen ‘play’ en ‘game’.
Visie van Suits over spelen:
Suits typeert het spelen van een spel als: een vrijwillige poging onnodige obstakels te overwinnen. Kenmerkend
voor een ‘game’ zijn volgens hem:
o Men poogt een bepaald doel te bereiken.
o Men maakt alleen gebruik van middelen die in overeenstemming zijn met de regels.
o Men laat zich leiden door bepaalde constituerende regels (regels die de meest efficiënte middelen
verbieden, bijv. een marathonloper die de bus neemt).
o De constituerende regels worden vrijwillig geaccepteerd omdat zij de activiteit als zodanig mogelijk
maken.
1
, Thema 4: Spelen, spel en sport
Physical games; demarcatiecriteria ontstaan door de theorie van Huizinga, Suits en T&S (spelen, spel sport).
Traditionele sporten ontstaan vanuit de krijger (kracht, uithoudingsvermogen en snelheid).
Spelsporten hebben duidelijke intenties. Jurysporten hebben dat minder duidelijk.
Demarcatiecriteria: sport heeft zich ontwikkeld van: spelen spel sport
Huizinga Suits T&S
Spelen Spel Sport
Visie van Huizinga over spelen:
De oorzaak van sport ligt in een bezigheid hebben.
o Doelloos en nutteloos, levert niks op
o Vrije handeling
o (Sociale) bezigheid, er ontstaan vriendschappen
o Hoort wel bij een context maar die ligt niet vast
o Er zijn regels, maar die liggen niet vast
4 elementen van spel volgens Suits:
Zo kun je van spelen een spel maken.
1. Lusory goal: elk spel heeft een doel
a: prelusory goal: meer doelpunten maken dan je tegenstander, een gezamenlijk doel
b: lusory goal: manier waarop je het doet, spel specifiek
2. Lusory means: de middelen die je mag gebruiken (basket, bal, schoenen)
3. Constituerende regels: spelregels waarop het spel gebaseerd is
4. Lusory attitude: formele regels/houding, vrijwillige acceptatie van regels
Een game wordt sport door:
o Vaardigheidsspelen
o Competitief
o Sport met een fysiek karakter
o Institutionalisering: ontstaan van bonden en verenigingen en toenemende macht van substituten
Play kan onderdeel zijn van sport, maar hoeft niet zo te zijn.
Demarcatiecriteria bestaan uit: spelen en spel + kenmerken van een spel.
Volgens T&S zijn de demarcatiecriteria van sport: fysiek karakter, vaardigheden, competitief en
institutionalisering.
Spelen (play) Het spel is een doel op zichzelf. Je wil er niets mee bereiken, het is vrijwillig. Je doet
Spelen als attitude het omdat jij het van binnen doet en niet omdat je over een externe motivatie beschikt
zoals winnen. Het is iets vrijblijvends.
Van spelen naar spel: lusory goal, lusory means, constituerende regels, lusory attitude
Spel (game) Heeft wel een doel omdat je wilt winnen van de ander. Er zijn (wisselende) regels
opgesteld en het kan gedaan worden in een vorm van competitie.
Van spel naar sport: vaardigheidsspelen, competitief, fysiek en institutionalisering
Sport Sport is pas een echte sport als er een spelelement en een lichamelijke activiteit
aanwezig zijn. Er zijn regels, georganiseerde competities en organisatiestructuur.
Ontstaan van golf:
Begonnen door mensen die in het bos liepen en met een stok een dennenappel in een konijnenhol probeerden te
slaan. Later gingen ze dit met meerdere personen doen, degene die de dennenappel met de minste slagen in het
konijnenhol kon slaan werd de winnaar. Zo ontstond er een vorm van competitie en werden er regels aan het spel
toegevoegd. Toen er een georganiseerde competitie ontstond was er pas sprake van de sport golf.
2
Thema 1: Dubbelkarakter van sport
De sportmanager heeft passie voor sport. Dit betekent dat je de eigenheid en cultuur van elke sport kent. Dit is
belangrijk omdat je als sportmanager gesprekspartner bent voor sporters, trainers en coaches. Deze mensen
hebben eigenheid. Als sportmanager gebruik je sport als middel. Dit is inmiddels maatschappelijk ingebed (dit zie
je door organisaties die zijn ontstaan waarin sport als middel wordt gebruikt). Sport heeft een bepaalde eigenheid/
cultuur, maar heeft ook een plek in de maatschappij gekregen en is dus maatschappelijk ingebed.
Bij het omschrijven van sport is het belangrijk om zowel de ‘eigenheid’ en ‘inbedding in diverse verbanden’ te
onderscheiden en nader in kaart te brengen. Deze twee dingen zijn het dubbelkarakter van sport. Sport wordt
primair beschouwd als een ‘eigen wereld’. Uit de verschillende thema’s uit het hele boek blijkt dat de
sportmedaille steeds 2 kanten heeft.
Thema 2: Opleidingsvisie SM&O
Bij SM&O maak je kennis met het dubbelkarakter van de sport, dus beide kanten. Eigenheid is het belangrijkste,
daarna komt pas de maatschappelijke inbedding. De SMO-ers bouwen de brug tussen de sportwereld en de
organisaties die sport als middel gebruiken. Het is voor een SMO-er belangrijk geld te verdienen door te
ondernemen, maar we mogen de eigenheid van de sport niet aanvallen. Dit is zichtbaar door alle vakken die op
de opleiding worden aangeboden. Dus bijvoorbeeld teamsport voor eigenheid en marketing voor inbedding.
Thema 3: Visie van Huizinga en Suits
Visie van Huizinga op spel:
o Spel is een vrije handeling die niet als ‘niet gemeend’ en buiten het gewone leven staande bewust is.
o Spel kan de speler geheel in beslag nemen, zonder dat er direct materieel belang aan verbonden is of
nut aan verworven wordt.
o Tijd en ruimte spelen geen rol.
o Het kan je volledig in beslag nemen.
o Er is geen materieel belang, het gaat echt om het spelen (zoals in zandbak).
o Het is belangeloos/nutteloos.
o Spel verloopt door regels orderlijk. Regels ontstaan tijdens het spelen in de vrijheid. Steeds als er nieuwe
mensen bijkomen worden er nieuwe regels bedacht.
o Spel roept gemeenschapsverbanden in het leven, zie zich met geheimen omringen of door vermomming
als anders dan de gewone wereld accentueren.
Kritiekpunten op zijn visie:
o Huizinga ziet de spelwereld wel erg eenzijdig, met wat hij het ‘gewone leven’ noemt.
o Van lang niet alle vormen van spel kan gezegd worden dat zij ‘zich gaarne met geheim omringen’.
o Op kansspelen (lotto en roulette) kan wel materieel belang verbonden worden.
o Huizinga maakt geen onderscheid tussen ‘play’ en ‘game’.
Visie van Suits over spelen:
Suits typeert het spelen van een spel als: een vrijwillige poging onnodige obstakels te overwinnen. Kenmerkend
voor een ‘game’ zijn volgens hem:
o Men poogt een bepaald doel te bereiken.
o Men maakt alleen gebruik van middelen die in overeenstemming zijn met de regels.
o Men laat zich leiden door bepaalde constituerende regels (regels die de meest efficiënte middelen
verbieden, bijv. een marathonloper die de bus neemt).
o De constituerende regels worden vrijwillig geaccepteerd omdat zij de activiteit als zodanig mogelijk
maken.
1
, Thema 4: Spelen, spel en sport
Physical games; demarcatiecriteria ontstaan door de theorie van Huizinga, Suits en T&S (spelen, spel sport).
Traditionele sporten ontstaan vanuit de krijger (kracht, uithoudingsvermogen en snelheid).
Spelsporten hebben duidelijke intenties. Jurysporten hebben dat minder duidelijk.
Demarcatiecriteria: sport heeft zich ontwikkeld van: spelen spel sport
Huizinga Suits T&S
Spelen Spel Sport
Visie van Huizinga over spelen:
De oorzaak van sport ligt in een bezigheid hebben.
o Doelloos en nutteloos, levert niks op
o Vrije handeling
o (Sociale) bezigheid, er ontstaan vriendschappen
o Hoort wel bij een context maar die ligt niet vast
o Er zijn regels, maar die liggen niet vast
4 elementen van spel volgens Suits:
Zo kun je van spelen een spel maken.
1. Lusory goal: elk spel heeft een doel
a: prelusory goal: meer doelpunten maken dan je tegenstander, een gezamenlijk doel
b: lusory goal: manier waarop je het doet, spel specifiek
2. Lusory means: de middelen die je mag gebruiken (basket, bal, schoenen)
3. Constituerende regels: spelregels waarop het spel gebaseerd is
4. Lusory attitude: formele regels/houding, vrijwillige acceptatie van regels
Een game wordt sport door:
o Vaardigheidsspelen
o Competitief
o Sport met een fysiek karakter
o Institutionalisering: ontstaan van bonden en verenigingen en toenemende macht van substituten
Play kan onderdeel zijn van sport, maar hoeft niet zo te zijn.
Demarcatiecriteria bestaan uit: spelen en spel + kenmerken van een spel.
Volgens T&S zijn de demarcatiecriteria van sport: fysiek karakter, vaardigheden, competitief en
institutionalisering.
Spelen (play) Het spel is een doel op zichzelf. Je wil er niets mee bereiken, het is vrijwillig. Je doet
Spelen als attitude het omdat jij het van binnen doet en niet omdat je over een externe motivatie beschikt
zoals winnen. Het is iets vrijblijvends.
Van spelen naar spel: lusory goal, lusory means, constituerende regels, lusory attitude
Spel (game) Heeft wel een doel omdat je wilt winnen van de ander. Er zijn (wisselende) regels
opgesteld en het kan gedaan worden in een vorm van competitie.
Van spel naar sport: vaardigheidsspelen, competitief, fysiek en institutionalisering
Sport Sport is pas een echte sport als er een spelelement en een lichamelijke activiteit
aanwezig zijn. Er zijn regels, georganiseerde competities en organisatiestructuur.
Ontstaan van golf:
Begonnen door mensen die in het bos liepen en met een stok een dennenappel in een konijnenhol probeerden te
slaan. Later gingen ze dit met meerdere personen doen, degene die de dennenappel met de minste slagen in het
konijnenhol kon slaan werd de winnaar. Zo ontstond er een vorm van competitie en werden er regels aan het spel
toegevoegd. Toen er een georganiseerde competitie ontstond was er pas sprake van de sport golf.
2
