Samenvatting Leerdoelen H1 Jagers en Verzamelaars

Hoofdstuk 1
Paragraaf 1
 Een aantal kenmerken noemen van de levenswijze van jagers en verzamelaars
Jagers-verzamelaars waren bijna altijd nomaden: wanneer hun leefomgeving niet meer
genoeg voedsel bood, trokken ze verder. Ze woonden in grotten, hutten of tenten, gemaakt
van dierenhuiden. Wanneer ze langere tijd op jacht gingen, sloegen zij tijdelijke kampen op.
Ze leefden in een groep van 20-30 personen  vrouwen zorgden voor het eten, de kinderen
en verzamelden bessen & mannen gingen jagen. Sociale ongelijkheid was er nauwelijks 
de leider van de groep onderscheidde zich nauwelijks van de andere leden van de groep. De
groepen dreven onderling handel (ruilhandel): vuursteen, ivoor en schelpen  wapens
maken.
 Een aantal mogelijke verklaringen noemen voor de overgang naar landbouw
Einde ijstijd: Toen de laatste ijstijd rond 12.000 v.C. eindigde begon het in het Midden-
Oosten meer te regenen  vruchtbaar gebied. Op sommige plaatsen leverde de natuur
zoveel voedsel op dat mensen zich er voor langere tijd gingen vestigen.
Klimaatverandering: het werd koud en droog, waardoor er minder eetbare planten groeiden
en er een voedseltekort ontstond. Maar omdat mensen nu gewend waren om in een vaste
nederzetting te wonen wilden zij niet meer wegtrekken en zochten naar een andere
oplossing: zelf voedsel produceren.
Plotselinge bevolkingsgroei: De natuur kon het niet meer bijbenen en doordat mensen niet
meer wegtrokken en dus steeds in hetzelfde gebied naar voedsel zochten, zou de natuurlijke
omgeving zijn uitgeput  mensen werden gedwongen zelf gewassen te gaan verbouwen.
 Uitleggen welke sociale, demografische, economische en technologische
gevolgen de agrarische revolutie had
Sociaal: er ontstond sociale ongelijkheid  eigen akkers en omdat sommigen succesvoller
waren dan de anderen, kwamen er verschillen in rijkdom, macht en aanzien.
Demografisch: snelle bevolkingsgroei, doordat er nu 60-100x zoveel kon geproduceerd
worden konden meer mensen in leven worden gehouden. Daarnaast steeg het
geboortecijfer, omdat vrouwen voortaan eens in de 2 jaar een kind kregen en voorheen eens
in de 4 jaar. In tijd van jagers-verzamelaars werd het lichamelijk anders te zwaar.
Economisch: dorpen ontstonden doordat mensen op 1 vaste plek bleven wonen, sedentair.
Dit bevorderde de ontwikkeling van de veeteelt: vlees, melk, wol, leer en trekkracht.
Technologisch: er ontstonden nieuwe technieken, zoals wezen, pottenbakken en de
productie van gepolijst steen  gepolijste stenen hakbijl om bomen mee te kappen voor
nieuwe akkers en hout werd dan gebruikt als bouwmateriaal. Daarnaast de toename van het
gebruik van metaal door de toenemende fabricage van gereedschappen en wapens  ijzer.
 Met voorbeelden uitleggen dat de overgang naar landbouw niet altijd een
vooruitgang betekende
De eerste boeren waren minder gezond en leden vaak aan ondervoeding, infectieziektes en
misvorming van de ruggengraat door de zware arbeid  daling levensverwachting van 26
naar 19 jaar. Het voedsel was onzijdiger omdat er maar een beperkt aantal gewassen
werden verbouwd  eenzijdiger voedsel. Bevolking nam toe en woonden dichter op elkaar +
veeteelt  infectieziekten.