Inhoudsopgave
CanMEDs Zorgverlener, zelfmanagement versterken.....................................................................................2
Zelfmanagement:.................................................................................................................................................2
Principes zelfmanagement:.............................................................................................................................2
Het 5A model:..................................................................................................................................................2
Gezamenlijke besluitvorming:.........................................................................................................................2
Theorieën:.............................................................................................................................................................3
Klassieke verpleegkundige theorieën:.............................................................................................................4
Middle-range-theorieën:.................................................................................................................................5
Positieve gezondheid.......................................................................................................................................6
Diversiteit:............................................................................................................................................................7
Ethiek:...................................................................................................................................................................8
Beroepsgeheim:.............................................................................................................................................10
CanMEDs gezondheidsbevorderaar, preventiegericht analyseren.................................................................11
Epidemiologie:....................................................................................................................................................11
Analyse gezondheidsproblemen:.......................................................................................................................11
Endogene en exogene gezondheidsdeterminanten, aan de hand van het model van Lalonde:..................11
Sociale determinanten van gezondheid en gezondheidsverschillen:...........................................................13
Screeningsmethoden:.........................................................................................................................................13
Screeningsmethoden:....................................................................................................................................13
Vroeg signalering en risicobeoordeling:........................................................................................................14
Determinanten van gedrag:...............................................................................................................................15
Analysemodellen leefstijl en gezondheidsgedrag:........................................................................................15
Health belief model:......................................................................................................................................16
Protectie-motivatiemodel:............................................................................................................................17
CanMEDs gezondheidsbevorderaar, gezond gedrag bevorderen...................................................................18
Preventie:...........................................................................................................................................................18
Preventie:.......................................................................................................................................................18
Indelingen van preventie:..............................................................................................................................19
Planmatige gezondheidsbevordering.................................................................................................................22
Intervention Mapping:...................................................................................................................................22
Gedragsveranderingsmodellen..........................................................................................................................23
Kwetsbaarheid...............................................................................................................................................25
Intervention Mapping:................................................................................................................................. 26
,CanMEDs Zorgverlener, zelfmanagement versterken
Zelfmanagement:
Principes zelfmanagement:
Betekenis zelfmanagement = het zodanig omgaan met de chronische aandoening (symptomen,
behandeling, lichamelijke, psychische en sociale consequenties en bijbehorende aanpassingen in
leefstijl) dat de aandoening optimaal wordt ingepast in het leven.
= chronisch zieken zelf kunnen kiezen in hoeverre men de regie over het leven in eigen hand
wil houden en mede richting wil geven aan hoe beschikbare zorg wordt ingezet, om een optimale
kwaliteit van leven te bereiken of te behouden.
Centrale elementen zelfmanagement:
- Omgaan met de uitdagingen die de ziekte stelt (de lichamelijke, psychische en sociale
consequenties van de chronische aandoening);
- Inpassen in het dagelijks leven;
- Voeren van eigen regie over het zorgproces;
- Streven naar optimale kwaliteit van leven.
Zelfmanagement is een essentieel onderdeel van persoonsgerichte zorg, waarbij het leven centraal
staat en niet de ziekte.
Eigen regie = het zelf beslissen over je leven en zorg en ondersteuning daarbij.
Het 5A model:
Fasen van versterken zelfmanagement:
- Achterhalen:
o Nodig de patiënt uit ervaringen en behoeften te benoemen.
- Adviseren:
o Verklaar de bevindingen van de patiënt en geef informatie op maat.
- Afspreken:
o Help de patiënt zelf haalbare doelen te stellen en kom tot gedeelde besluitvorming.
- Assisteren:
o Assisteer bij het omgaan met persoonlijke barrières en inventariseer behoefte aan
extra ondersteuning.
- Arrangeren:
o Maak samen een specifiek plan voor (vervolg) ondersteuning.
Het is ontworpen om zorgverleners en zorgteams te helpen de zorg zodanig aan te passen dat
zelfmanagementondersteuning integraal onderdeel is van de zorg voor chronisch zieken.
Gezamenlijke besluitvorming:
= stimuleert het proces waarin de patiënt wordt geholpen de juiste keuze te maken als het gaat om
diagnostiek of behandeling.
Criteria:
- Cliënt en hulpverlener zijn beiden bij het proces betrokken
- Beide partijen delen informatie met elkaar
- Voorkeuren en waarden van de cliënt worden in beeld gebracht
- Cliënt en hulpverlener zetten gezamenlijk stappen om tot overeenstemming te komen over
wat gewenst is.
, Drie stappen in gezamenlijke besluitvorming:
- Choice talk:
o Het bespreken dat er keuzes zijn binnen het zorgproces.
- Option talk:
o Het bespreken van de opties met bijbehorende voor- en nadelen.
- Decision talk:
o Het helpen van de patiënt om zijn eigen voorkeuren te ontdekken en samen een
beslissing te nemen.
Theorieën:
Bouwstenen van het verpleegkundig denken:
- Systeemdenken
- Adaptatie
- Stresscoping
Belangrijke begrippen bij ouderenzorg:
- Zelfredzaamheid
- Zelfmanagement
- Preventie
- Belevingsgerichte zorg
- Het denken in termen van functiebehoud
- Wat is de definitie van gezondheid volgens de WHO?
Gezondheid is een toestand van volledig fysiek, geestelijk en sociaal welbevinden en niet van
louter het ontbreken van ziekte
- Wat is de visie van Huber op het concept gezondheid? Wat maakt dat zij het belangrijk vindt
om de definitie van gezondheid volgende de WHO aan te passen?
Gezondheid is het vermogen zich aan te passen en een eigen regie te voeren, in het licht van
de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven. Huber vindt de WHO te statisch,
zei zegt dat je volgens de definitie van WHO nooit gezond bent.
o Door de definitie van Huber kan iemand die chronisch ziek is, toch gezond zijn. Want
als je ondanks ziekte of gebreken goed kan functioneren in de maatschappij en je
voelt je daarbij goed, dan is het best gek om te zeggen dat je ongezond bent.
CanMEDs Zorgverlener, zelfmanagement versterken.....................................................................................2
Zelfmanagement:.................................................................................................................................................2
Principes zelfmanagement:.............................................................................................................................2
Het 5A model:..................................................................................................................................................2
Gezamenlijke besluitvorming:.........................................................................................................................2
Theorieën:.............................................................................................................................................................3
Klassieke verpleegkundige theorieën:.............................................................................................................4
Middle-range-theorieën:.................................................................................................................................5
Positieve gezondheid.......................................................................................................................................6
Diversiteit:............................................................................................................................................................7
Ethiek:...................................................................................................................................................................8
Beroepsgeheim:.............................................................................................................................................10
CanMEDs gezondheidsbevorderaar, preventiegericht analyseren.................................................................11
Epidemiologie:....................................................................................................................................................11
Analyse gezondheidsproblemen:.......................................................................................................................11
Endogene en exogene gezondheidsdeterminanten, aan de hand van het model van Lalonde:..................11
Sociale determinanten van gezondheid en gezondheidsverschillen:...........................................................13
Screeningsmethoden:.........................................................................................................................................13
Screeningsmethoden:....................................................................................................................................13
Vroeg signalering en risicobeoordeling:........................................................................................................14
Determinanten van gedrag:...............................................................................................................................15
Analysemodellen leefstijl en gezondheidsgedrag:........................................................................................15
Health belief model:......................................................................................................................................16
Protectie-motivatiemodel:............................................................................................................................17
CanMEDs gezondheidsbevorderaar, gezond gedrag bevorderen...................................................................18
Preventie:...........................................................................................................................................................18
Preventie:.......................................................................................................................................................18
Indelingen van preventie:..............................................................................................................................19
Planmatige gezondheidsbevordering.................................................................................................................22
Intervention Mapping:...................................................................................................................................22
Gedragsveranderingsmodellen..........................................................................................................................23
Kwetsbaarheid...............................................................................................................................................25
Intervention Mapping:................................................................................................................................. 26
,CanMEDs Zorgverlener, zelfmanagement versterken
Zelfmanagement:
Principes zelfmanagement:
Betekenis zelfmanagement = het zodanig omgaan met de chronische aandoening (symptomen,
behandeling, lichamelijke, psychische en sociale consequenties en bijbehorende aanpassingen in
leefstijl) dat de aandoening optimaal wordt ingepast in het leven.
= chronisch zieken zelf kunnen kiezen in hoeverre men de regie over het leven in eigen hand
wil houden en mede richting wil geven aan hoe beschikbare zorg wordt ingezet, om een optimale
kwaliteit van leven te bereiken of te behouden.
Centrale elementen zelfmanagement:
- Omgaan met de uitdagingen die de ziekte stelt (de lichamelijke, psychische en sociale
consequenties van de chronische aandoening);
- Inpassen in het dagelijks leven;
- Voeren van eigen regie over het zorgproces;
- Streven naar optimale kwaliteit van leven.
Zelfmanagement is een essentieel onderdeel van persoonsgerichte zorg, waarbij het leven centraal
staat en niet de ziekte.
Eigen regie = het zelf beslissen over je leven en zorg en ondersteuning daarbij.
Het 5A model:
Fasen van versterken zelfmanagement:
- Achterhalen:
o Nodig de patiënt uit ervaringen en behoeften te benoemen.
- Adviseren:
o Verklaar de bevindingen van de patiënt en geef informatie op maat.
- Afspreken:
o Help de patiënt zelf haalbare doelen te stellen en kom tot gedeelde besluitvorming.
- Assisteren:
o Assisteer bij het omgaan met persoonlijke barrières en inventariseer behoefte aan
extra ondersteuning.
- Arrangeren:
o Maak samen een specifiek plan voor (vervolg) ondersteuning.
Het is ontworpen om zorgverleners en zorgteams te helpen de zorg zodanig aan te passen dat
zelfmanagementondersteuning integraal onderdeel is van de zorg voor chronisch zieken.
Gezamenlijke besluitvorming:
= stimuleert het proces waarin de patiënt wordt geholpen de juiste keuze te maken als het gaat om
diagnostiek of behandeling.
Criteria:
- Cliënt en hulpverlener zijn beiden bij het proces betrokken
- Beide partijen delen informatie met elkaar
- Voorkeuren en waarden van de cliënt worden in beeld gebracht
- Cliënt en hulpverlener zetten gezamenlijk stappen om tot overeenstemming te komen over
wat gewenst is.
, Drie stappen in gezamenlijke besluitvorming:
- Choice talk:
o Het bespreken dat er keuzes zijn binnen het zorgproces.
- Option talk:
o Het bespreken van de opties met bijbehorende voor- en nadelen.
- Decision talk:
o Het helpen van de patiënt om zijn eigen voorkeuren te ontdekken en samen een
beslissing te nemen.
Theorieën:
Bouwstenen van het verpleegkundig denken:
- Systeemdenken
- Adaptatie
- Stresscoping
Belangrijke begrippen bij ouderenzorg:
- Zelfredzaamheid
- Zelfmanagement
- Preventie
- Belevingsgerichte zorg
- Het denken in termen van functiebehoud
- Wat is de definitie van gezondheid volgens de WHO?
Gezondheid is een toestand van volledig fysiek, geestelijk en sociaal welbevinden en niet van
louter het ontbreken van ziekte
- Wat is de visie van Huber op het concept gezondheid? Wat maakt dat zij het belangrijk vindt
om de definitie van gezondheid volgende de WHO aan te passen?
Gezondheid is het vermogen zich aan te passen en een eigen regie te voeren, in het licht van
de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven. Huber vindt de WHO te statisch,
zei zegt dat je volgens de definitie van WHO nooit gezond bent.
o Door de definitie van Huber kan iemand die chronisch ziek is, toch gezond zijn. Want
als je ondanks ziekte of gebreken goed kan functioneren in de maatschappij en je
voelt je daarbij goed, dan is het best gek om te zeggen dat je ongezond bent.
