Werkcollege 2: de relatie tussen kennis en beleid
1. Weiss (1979) onderscheidt verschillende modellen voor de doorwerking van kennis in beleid. Maak
voor jezelf een overzicht van de eerste zes modellen waarbij je per model aandacht besteed aan:
Kennisgedreven model
- Lineair model
o Beginnen bij kennis en daarna volgt het beleid
a) Omschrijving van de vorm van doorwerking;
a. Deze vorm gaat uit van de volgende opvolgingen: fundamenteel onderzoek – toegepast
onderzoek – ontwikkeling – toepassing.
b. Fundamenteel wetenschappelijk onderzoek
c. Geen direct doel, maar gaat om onderzoek dat doorsijpeld in beleid. Het begint bij de
kennis
d. Ontstaan is wetenschappelijk en wordt daar steeds ontwikkeld en dan komt dat terecht in
beleid
e. Dit komt zelden voor bij sociale wetenschap vooral bij betawetenschappers
- Onderscheid: er is niet een hele concrete beleidsvraag op dat moment. Het ontstaat dus een beetje vanuit de
wetenschap en komt dan in beleid. Dit geldt echter zelden voor sociale wetenschap. Het idee is dus een soort
automatisch proces: nieuwe inzichten/technieken leiden automatisch tot nieuw beleid.
Wat verschilt er dan aan kennis uit de sociale wetenschappen?
(1) besluitvormende organen staan pas open voor de resultaten van sociaalwetenschappelijk onderzoek als het
gedefinieerd is als een urgent sociaal probleem, het volledig gepolitiseerd en besproken is en de potentie van
de actie (oplossing) is besproken.
(2) kennis van sociale wetenschappen is niet geschikt om zo dwingend of gezaghebbend te zijn dat deze
onvermijdelijk leidt tot implementatie.
(3) Kennis van de sociale wetenschappen leent zich niet gemakkelijk voor conversie naar repliceerbare
technologieën, materieel of sociaal.
- Voorbeeld: nudging
b) Een eigen voorbeeld van deze manier van doorwerking (niet uit de tekst);
a. Wetenschappers ontdekken dat roken slecht is voor de gezondheid waarschuwingen op
verpakkingen prijsverhoging etc.
b. Uit de tekst: ontwikkeling van de anticonceptiepil
c) Aan welke voorwaarden moet worden voldaan om kennis te laten doorwerken in beleid;
a. Consensus moet er zijn over een doel het is goed om medicatie te hebben voor ziektes
politieke consensus is belangrijk
d) Mogelijke problemen bij de wijze waarop kennis doorwerkt in beleid.
a. Past niet goed bij de sociale wetenschap
Model voor probleemoplossing
Lineair model: Je hebt een bepaald probleem en daar zoek je een oplossing voor, je hebt er dus kennis voor
nodig (er is dus een kennis-gat en dit moet opgevuld worden door middel van onderzoek).
o Beginnen bij concrete kennisvraag vanuit beleidsmaker/politicus en daarna volgt het beleid
a) Omschrijving van de vorm van doorwerking;
a. Onderzoek zorgt voor empirisch bewijs en conclusies dat helpt om een beleidsprobleem op te
lossen
b. Er ligt een concrete vraag vanuit een beleidsmaker (zowel ambtenaren als politici), vraag
gestuurd
c. Er mist dan vaak kennis over het beste alternatief vandaar de opdracht voor de
wetenschap
Hier ligt er dus een CONCRETE vraag vanuit een beleidsmaker/politicus. Dit is het verschil met het eerste
model. Mist kennis om goede beleidsopties te hebben, gaat op zoek naar wat er ligt aan kennis en geeft ook
vaak een opdracht aan onderzoekers om die kennis te genereren.
,Vragen aan onderzoekers: zorg voor alle kennis die er al is -> zoek daar een oplossing voor. Denk bijvoorbeeld
aan de masterscripties.
b) Een eigen voorbeeld van deze manier van doorwerking:
a. De masterscriptie die je gaat schrijven bij stageorganisaties er ligt een concreet vraagstuk
en dan mag de student hier onderzoek naar doen en geven wat mogelijke adviezen
c) Aan welke voorwaarden moet worden voldaan om kennis te laten doorwerken in beleid;
a. Goede communicatie
b. Aanhouden van de volgende sequence zorgt voor betere toepasbaarheid: definitie van
hangende beslissing -> identificatie van ontbrekende kennis -> verwerving van
sociaalwetenschappelijk onderzoek -> interpretatie van het onderzoek voor de besluitcontext
-> beleidskeuze.
c. Duidelijke uitkomsten
d. De kennis moet op het JUISTE moment beschikbaar zijn
e. Urgentie om te handelen en politieke consensus
f. Goed afgebakend onderzoeksprobleem
Doelgerichte gebruik van sociaalwetenschappelijk onderzoek en analyse om de kenniskloof te dichten.
De veronderstelling is dat besluitvormers een duidelijk idee hebben van hun doelen en alternatieven
en dat ze informatie hebben verzameld om hun keuze te verduidelijken. Deze keer schakelen ze sociale
wetenschappers in om de gegevens, analytische generalisaties en mogelijk de interpretaties van deze
generalisaties aan de casus ter beschikking te stellen door middel van aanbevelingen. Dit proces volgt
deze volgorde: definitie van hangende beslissing -> identificatie van ontbrekende kennis -> verwerving
van sociaalwetenschappelijk onderzoek -> interpretatie van het onderzoek voor de besluitcontext ->
beleidskeuze. Binnen dit model bestaat er consensus over de doelen. Er wordt verondersteld dat
beleidsmakers en onderzoekers het eens zijn over wat de gewenste eindstaat zal zijn. De belangrijkste
bijdrage van sociaalwetenschappelijk onderzoek is het helpen identificeren en selecteren van geschikte
middelen om het doel te bereiken. Beleidsmakers signaleren de problemen, hoe we het dan gaan
oplossen daar komen de wetenschappers voor in het spel. De wetenschap bepaalt de oplossing.
d) Mogelijke problemen bij de wijze waarop kennis doorwerkt in beleid:
o De link van onderzoek en vraag vanuit de politiek komen vaak niet overeen (er is dus een slechte
aansluiting)
o Leidt kennis nou echt tot een duidelijk antwoord op een probleem? -> Nee zegt Weiss. Er is geen
consensus over de beleidsbepaling en de resultaten van wetenschappelijke onderzoeken
o Onderzoek duurt te lang, onderwerp is wellicht dan niet meer politiek interessant.
- Verwachtingen zijn te hoog, het sluit zelden 1 op 1 aan
Interactive Model (geen lineair model)
a) Omschrijving van de vorm van doorwerking;
a. Onderzoek met input van belanghebbenden
b. Wetenschappelijke kennis is hier een van de vele inputs bij het maken van beleid, maar het
kunnen ook andere typen informatie zijn (bijvoorbeeld een mediabericht, of politieke
belangen die heel belangrijk zijn). Er gebeurt heel veel tegelijkertijd. Het is geen lineair model
meer. Kennis is slechts een van de elementen. Meer garbage can model.
c. Kennis is dan een van de velen inputs
d. Hierbij gaat het niet meer uit van een lineair model alles gaat door elkaar heen
e. Garbage can of multiple stream model manier van denken
b) Een eigen voorbeeld van deze manier van doorwerking (niet uit de tekst);
a. Klimaatverandering: hierbij heb je boeren maar ook media berichten en wetenschappelijk
onderzoek die allemaal verschillende soorten kennis inbrengen.
c) Aan welke voorwaarden moet worden voldaan om kennis te laten doorwerken in beleid;
a. Goede samenwerking tussen alle actoren
b. Informatie moet juist gebruikt worden, er mag geen manipulatie van de kennis optreden. Je
moet informatie juist gebruiken, dus niet dingen verkeerd overbrengen.
Mogelijke problemen bij de wijze waarop kennis doorwerkt in beleid.
, a. Vinden van consensus Je hebt 10 verschillende standpunten en dat moet je dan gaan
wegen
b. Als je dit model hebt heb je dus ook maar een beperkte invloed van kennis
C. De weging: er is een weging nodig welke kennis belangrijk is en als je dit model hebt, heb je
ook een beperkte invloed van kennis.
Political Model
a) Omschrijving van de vorm van doorwerking;
a. onderzoek wordt gebruikt om in politieke zin bepaald beleid te legitimeren. vaak als het
gaat om een beleidsprobleem wat al jaren speelt
b. Gebruiken om de argumenten kracht bij te zetten, het standpunt staat hier dan al vast. Het
gebruik in het politieke debat. Onderzoeken worden in dit model gebruikt door een van de
strijdende partijen om hun standpunten te versterken. Ze hebben dus al opvattingen:
bijvoorbeeld je wil links af, dus dan zoek je naar kennis om daar heen te kunnen gaan. Gaat
over wetenschappelijke valide kennis!
b) Een eigen voorbeeld van deze manier van doorwerking (niet uit de tekst);
a. Bijvoorbeeld VVD die voor belastingverlaging is, en er komt een rapport uit waarbij
belastingverlaging voordelig is, dan kunnen ze dit gebruiken om zich sterker te zetten.
c) Aan welke voorwaarden moet worden voldaan om kennis te laten doorwerken in beleid;
a. Alle betrokken partijen moeten toegang hebben tot bewijzen/onderzoeksresultaten
b. De kennis moet algemeen toegankelijk zijn en voor iedereen beschikbaar zijn
d) Mogelijke problemen bij de wijze waarop kennis doorwerkt in beleid.
a. - Onderzoeken worden selectief gebruikt.
- Door kennis zorgen we ervoor dat we beter beleid gaan maken, maar hierbij leidt kennis
helemaal niet bij aan beter beleid, het is alleen een politiek instrument. Ook wordt het een
beetje vies gevonden -> politiek gebruik van kennis. Maar is dit erg?
- Het kan zelfs voorkomen dat onderzoekers onder druk worden gezet om tot bepaalde
uitkomsten te komen die overeenkomen met de standpunten van de beleidsmakers. Indien
deze onderzoeken wel onafhankelijk zijn, kunnen ze bijdragen aan een beter beleid.
o Weiss: Het wordt problematisch als bepaalde wetenschappelijke kennis
vervormd/gemanipuleerd wordt, maar het feit dat verschillende partijen met elkaar gaan
discussiëren over iets met allemaal kennisbronnen dan kan dit juist het debat versterken.
Tactical Model
a) Omschrijving van de vorm van doorwerking;
a. Niet over de inhoud van het onderzoek, maar meer inzetten om te laten zien dat je
onderzoek doet. ' Ja, we weten dat dit een belangrijke behoefte is. We doen er nu onderzoek
naar ''. Onderzoek wordt het bewijs van responsiviteit. Geconfronteerd met ongewenste
eisen, kunnen ze onderzoek gebruiken als een tactiek om actie uit te stellen. Bij dit model
werkt kennis uit onderzoek dus niet door in beleid. Het onderzoek is vooral symbolisch
bedoeld, ter vertraging van het nemen van besluiten.
b) Een eigen voorbeeld van deze manier van doorwerking (niet uit de tekst);
a. Zelf gekozen levenseinde daar werd de discussie op een gegeven moment heel politiek
verhit toen werd gezet dat er een commissie opgesteld werd om het verder uit de
zoeken, hierbij vooral om het wat meer te kunnen parkeren
c) Aan welke voorwaarden moet worden voldaan om kennis te laten doorwerken in beleid;
niet van toepassing. Weiss is heel kritisch hierop, ze vindt geen condities die zorgen dat kennis wel
bijdraagt aan beter beleid.
d) Mogelijke problemen bij de wijze waarop kennis doorwerkt in beleid.
- Politici ontlopen hun verantwoordelijkheid, ze leggen de verantwoordelijkheid neer bij
wetenschappers die onderzoek moeten doen.
- Gedurende het onderzoek worden critici de mond gesnoerd, je kan altijd verwijzen naar het
onderzoek.
Enlightenment Model
a) Omschrijving van de vorm van doorwerking;
a. Truth will triumph
, b.Indirect Beinvloeden van het publieke debat. Hierbij gaat het vooral om concepten en
niet concrete resultaten. Het denken van beleidsmakers beïnvloeden, anders nadenken over
problemen en oplossingen en hier komt dan ander beleid uit voort. Je richt je niet direct op
een beleidsmaker, maar op het beïnvloeden van het publieke debat. Het gaat vooral om niet
hele concrete onderzoeksresultaten, maar meer over concepten. Dus conceptual impact. Je
beïnvloed het denken van de beleidsmakers. Hierdoor gaan beleidsmakers anders nadenken
over problemen en oplossingen, waardoor er ander beleid uit voortkomt. Dit is voor de
sociale wetenschappen heel erg belangrijk.
c. Verschil met problem-solving model: Anders dan het probleemoplossende model, gaat dit
model van onderzoeksgebruik er niet van uit dat onderzoeksresultaten verenigbaar moeten
zijn met de waarden en doelen van de besluitvormers om nuttig te zijn.
b) Een eigen voorbeeld van deze manier van doorwerking (niet uit de tekst);
a. Ontwikkeling van de mentale gezondheid. Vroeger werden mensen met mentale problemen
als gek verklaard, nu zijn er daadwerkelijk onderzoeken naar en weten we dat deze mensen
niet gek zijn.
b. WRR Paar jaar geleden gekomen met doenvermogen. Als beleidsmakers niet alleen
burger zien als rationele maar juist ook kijken naar wat burgers kunnen doen. Denk ook aan
de WRR (zijn heel goed hierin). De burger is geen rationele actor, maar van wat de burger
feitelijk kan doen. Dingen simpeler maken (wordt ook wel doen-vermogen genoemd). Ze
horen gewoon bepaalde concepten en begrippen raken in de mode en men wordt daar door
beïnvloed. Dat is een wat langzamer proces, incrementeler. Soms raken bepaalde waarden,
concepten heel erg in de mode.
c) Aan welke voorwaarden moet worden voldaan om kennis te laten doorwerken in beleid;
a. Je moet er de tijd voor nemen; kost tijd.
d) Mogelijke problemen bij de wijze waarop kennis doorwerkt in beleid.
a. Sommige interpretaties kunnen leiden tot verkeerde conclusies vaak door het te simpel
te maken. Andere dingen gaan verstaan onder hetzelfde begrip
o Het model gaat uit van de langetermijn, maar dit kan al gedateerd zijn. In de tussentijd dat
het relevant wordt, kunnen er nieuwe en betere onderzoeken zijn geweest die eerdere
onderzoeken tegenspreken of verbeterd hebben. Kennis kan dus te laat arriveren, omdat het
ergens rondzwerft.
o De meeste onderzoeken doen alleen maar eerdere onderzoeken verder uitwerken. Zaken
worden niet scherper en meer samenhangend naarmate er meer onderzoek naar wordt
gedaan. Hiermee wordt ons begrip wel iets uitgebreid, maar door de diverse conclusies is de
richting die beleid op moet gaan vaag. Verkeerd geïnterpreteerd, kunnen foute conclusies
worden genomen.
o In college ook nog genoemd: Fake news kan zorgen voor verkeerde consensus
Weingart (1999) bespreekt drie modellen die de relatie tussen wetenschap en politiek in de beleidsvorming
weergeven: een decisionist, technocratisch en recursief model. Geef allereerst voor het decisionist en
technocratisch model aan:
Decisionist model (scheiding van waarden en feiten)
- Lineair van aard
- a) door wie en op basis waarvan beleidsproblemen worden geformuleerd;
Er worden beleidsproblemen geïdentificeerd door politici. Wat een probleem is, wordt besloten op basis van
hun subjectieve waarden. Sluit aan op Weber (ideaal typisch bureaucratisch model). Politiek wordt ondersteund
door experts. Er wordt een besluit genomen door politici die heel erg gebaseerd is op subjectieve waarden. Wat
houdt het model in: Het veronderstelt een duidelijke scheiding tussen objectieve
kennis en subjectieve waarden. Scheiding tussen objectieve kennis en subjectieve
waarden (duidelijk onderscheid tussen de politiek en de wetenschap). Subjectieve aspect
= politiek geeft aan waar het probleem om draait. Problemen worden bepaald door de
politiek. Dan vragen zij de wetenschap om daar dan onderzoek naar te doen. De
oplossingen zijn niet subjectief, de wetenschap onderzoekt de mogelijkheden van wat de
politiek wil. Wat is meest effectieve en efficiënte manier van probleem oplossen? Dat is
1. Weiss (1979) onderscheidt verschillende modellen voor de doorwerking van kennis in beleid. Maak
voor jezelf een overzicht van de eerste zes modellen waarbij je per model aandacht besteed aan:
Kennisgedreven model
- Lineair model
o Beginnen bij kennis en daarna volgt het beleid
a) Omschrijving van de vorm van doorwerking;
a. Deze vorm gaat uit van de volgende opvolgingen: fundamenteel onderzoek – toegepast
onderzoek – ontwikkeling – toepassing.
b. Fundamenteel wetenschappelijk onderzoek
c. Geen direct doel, maar gaat om onderzoek dat doorsijpeld in beleid. Het begint bij de
kennis
d. Ontstaan is wetenschappelijk en wordt daar steeds ontwikkeld en dan komt dat terecht in
beleid
e. Dit komt zelden voor bij sociale wetenschap vooral bij betawetenschappers
- Onderscheid: er is niet een hele concrete beleidsvraag op dat moment. Het ontstaat dus een beetje vanuit de
wetenschap en komt dan in beleid. Dit geldt echter zelden voor sociale wetenschap. Het idee is dus een soort
automatisch proces: nieuwe inzichten/technieken leiden automatisch tot nieuw beleid.
Wat verschilt er dan aan kennis uit de sociale wetenschappen?
(1) besluitvormende organen staan pas open voor de resultaten van sociaalwetenschappelijk onderzoek als het
gedefinieerd is als een urgent sociaal probleem, het volledig gepolitiseerd en besproken is en de potentie van
de actie (oplossing) is besproken.
(2) kennis van sociale wetenschappen is niet geschikt om zo dwingend of gezaghebbend te zijn dat deze
onvermijdelijk leidt tot implementatie.
(3) Kennis van de sociale wetenschappen leent zich niet gemakkelijk voor conversie naar repliceerbare
technologieën, materieel of sociaal.
- Voorbeeld: nudging
b) Een eigen voorbeeld van deze manier van doorwerking (niet uit de tekst);
a. Wetenschappers ontdekken dat roken slecht is voor de gezondheid waarschuwingen op
verpakkingen prijsverhoging etc.
b. Uit de tekst: ontwikkeling van de anticonceptiepil
c) Aan welke voorwaarden moet worden voldaan om kennis te laten doorwerken in beleid;
a. Consensus moet er zijn over een doel het is goed om medicatie te hebben voor ziektes
politieke consensus is belangrijk
d) Mogelijke problemen bij de wijze waarop kennis doorwerkt in beleid.
a. Past niet goed bij de sociale wetenschap
Model voor probleemoplossing
Lineair model: Je hebt een bepaald probleem en daar zoek je een oplossing voor, je hebt er dus kennis voor
nodig (er is dus een kennis-gat en dit moet opgevuld worden door middel van onderzoek).
o Beginnen bij concrete kennisvraag vanuit beleidsmaker/politicus en daarna volgt het beleid
a) Omschrijving van de vorm van doorwerking;
a. Onderzoek zorgt voor empirisch bewijs en conclusies dat helpt om een beleidsprobleem op te
lossen
b. Er ligt een concrete vraag vanuit een beleidsmaker (zowel ambtenaren als politici), vraag
gestuurd
c. Er mist dan vaak kennis over het beste alternatief vandaar de opdracht voor de
wetenschap
Hier ligt er dus een CONCRETE vraag vanuit een beleidsmaker/politicus. Dit is het verschil met het eerste
model. Mist kennis om goede beleidsopties te hebben, gaat op zoek naar wat er ligt aan kennis en geeft ook
vaak een opdracht aan onderzoekers om die kennis te genereren.
,Vragen aan onderzoekers: zorg voor alle kennis die er al is -> zoek daar een oplossing voor. Denk bijvoorbeeld
aan de masterscripties.
b) Een eigen voorbeeld van deze manier van doorwerking:
a. De masterscriptie die je gaat schrijven bij stageorganisaties er ligt een concreet vraagstuk
en dan mag de student hier onderzoek naar doen en geven wat mogelijke adviezen
c) Aan welke voorwaarden moet worden voldaan om kennis te laten doorwerken in beleid;
a. Goede communicatie
b. Aanhouden van de volgende sequence zorgt voor betere toepasbaarheid: definitie van
hangende beslissing -> identificatie van ontbrekende kennis -> verwerving van
sociaalwetenschappelijk onderzoek -> interpretatie van het onderzoek voor de besluitcontext
-> beleidskeuze.
c. Duidelijke uitkomsten
d. De kennis moet op het JUISTE moment beschikbaar zijn
e. Urgentie om te handelen en politieke consensus
f. Goed afgebakend onderzoeksprobleem
Doelgerichte gebruik van sociaalwetenschappelijk onderzoek en analyse om de kenniskloof te dichten.
De veronderstelling is dat besluitvormers een duidelijk idee hebben van hun doelen en alternatieven
en dat ze informatie hebben verzameld om hun keuze te verduidelijken. Deze keer schakelen ze sociale
wetenschappers in om de gegevens, analytische generalisaties en mogelijk de interpretaties van deze
generalisaties aan de casus ter beschikking te stellen door middel van aanbevelingen. Dit proces volgt
deze volgorde: definitie van hangende beslissing -> identificatie van ontbrekende kennis -> verwerving
van sociaalwetenschappelijk onderzoek -> interpretatie van het onderzoek voor de besluitcontext ->
beleidskeuze. Binnen dit model bestaat er consensus over de doelen. Er wordt verondersteld dat
beleidsmakers en onderzoekers het eens zijn over wat de gewenste eindstaat zal zijn. De belangrijkste
bijdrage van sociaalwetenschappelijk onderzoek is het helpen identificeren en selecteren van geschikte
middelen om het doel te bereiken. Beleidsmakers signaleren de problemen, hoe we het dan gaan
oplossen daar komen de wetenschappers voor in het spel. De wetenschap bepaalt de oplossing.
d) Mogelijke problemen bij de wijze waarop kennis doorwerkt in beleid:
o De link van onderzoek en vraag vanuit de politiek komen vaak niet overeen (er is dus een slechte
aansluiting)
o Leidt kennis nou echt tot een duidelijk antwoord op een probleem? -> Nee zegt Weiss. Er is geen
consensus over de beleidsbepaling en de resultaten van wetenschappelijke onderzoeken
o Onderzoek duurt te lang, onderwerp is wellicht dan niet meer politiek interessant.
- Verwachtingen zijn te hoog, het sluit zelden 1 op 1 aan
Interactive Model (geen lineair model)
a) Omschrijving van de vorm van doorwerking;
a. Onderzoek met input van belanghebbenden
b. Wetenschappelijke kennis is hier een van de vele inputs bij het maken van beleid, maar het
kunnen ook andere typen informatie zijn (bijvoorbeeld een mediabericht, of politieke
belangen die heel belangrijk zijn). Er gebeurt heel veel tegelijkertijd. Het is geen lineair model
meer. Kennis is slechts een van de elementen. Meer garbage can model.
c. Kennis is dan een van de velen inputs
d. Hierbij gaat het niet meer uit van een lineair model alles gaat door elkaar heen
e. Garbage can of multiple stream model manier van denken
b) Een eigen voorbeeld van deze manier van doorwerking (niet uit de tekst);
a. Klimaatverandering: hierbij heb je boeren maar ook media berichten en wetenschappelijk
onderzoek die allemaal verschillende soorten kennis inbrengen.
c) Aan welke voorwaarden moet worden voldaan om kennis te laten doorwerken in beleid;
a. Goede samenwerking tussen alle actoren
b. Informatie moet juist gebruikt worden, er mag geen manipulatie van de kennis optreden. Je
moet informatie juist gebruiken, dus niet dingen verkeerd overbrengen.
Mogelijke problemen bij de wijze waarop kennis doorwerkt in beleid.
, a. Vinden van consensus Je hebt 10 verschillende standpunten en dat moet je dan gaan
wegen
b. Als je dit model hebt heb je dus ook maar een beperkte invloed van kennis
C. De weging: er is een weging nodig welke kennis belangrijk is en als je dit model hebt, heb je
ook een beperkte invloed van kennis.
Political Model
a) Omschrijving van de vorm van doorwerking;
a. onderzoek wordt gebruikt om in politieke zin bepaald beleid te legitimeren. vaak als het
gaat om een beleidsprobleem wat al jaren speelt
b. Gebruiken om de argumenten kracht bij te zetten, het standpunt staat hier dan al vast. Het
gebruik in het politieke debat. Onderzoeken worden in dit model gebruikt door een van de
strijdende partijen om hun standpunten te versterken. Ze hebben dus al opvattingen:
bijvoorbeeld je wil links af, dus dan zoek je naar kennis om daar heen te kunnen gaan. Gaat
over wetenschappelijke valide kennis!
b) Een eigen voorbeeld van deze manier van doorwerking (niet uit de tekst);
a. Bijvoorbeeld VVD die voor belastingverlaging is, en er komt een rapport uit waarbij
belastingverlaging voordelig is, dan kunnen ze dit gebruiken om zich sterker te zetten.
c) Aan welke voorwaarden moet worden voldaan om kennis te laten doorwerken in beleid;
a. Alle betrokken partijen moeten toegang hebben tot bewijzen/onderzoeksresultaten
b. De kennis moet algemeen toegankelijk zijn en voor iedereen beschikbaar zijn
d) Mogelijke problemen bij de wijze waarop kennis doorwerkt in beleid.
a. - Onderzoeken worden selectief gebruikt.
- Door kennis zorgen we ervoor dat we beter beleid gaan maken, maar hierbij leidt kennis
helemaal niet bij aan beter beleid, het is alleen een politiek instrument. Ook wordt het een
beetje vies gevonden -> politiek gebruik van kennis. Maar is dit erg?
- Het kan zelfs voorkomen dat onderzoekers onder druk worden gezet om tot bepaalde
uitkomsten te komen die overeenkomen met de standpunten van de beleidsmakers. Indien
deze onderzoeken wel onafhankelijk zijn, kunnen ze bijdragen aan een beter beleid.
o Weiss: Het wordt problematisch als bepaalde wetenschappelijke kennis
vervormd/gemanipuleerd wordt, maar het feit dat verschillende partijen met elkaar gaan
discussiëren over iets met allemaal kennisbronnen dan kan dit juist het debat versterken.
Tactical Model
a) Omschrijving van de vorm van doorwerking;
a. Niet over de inhoud van het onderzoek, maar meer inzetten om te laten zien dat je
onderzoek doet. ' Ja, we weten dat dit een belangrijke behoefte is. We doen er nu onderzoek
naar ''. Onderzoek wordt het bewijs van responsiviteit. Geconfronteerd met ongewenste
eisen, kunnen ze onderzoek gebruiken als een tactiek om actie uit te stellen. Bij dit model
werkt kennis uit onderzoek dus niet door in beleid. Het onderzoek is vooral symbolisch
bedoeld, ter vertraging van het nemen van besluiten.
b) Een eigen voorbeeld van deze manier van doorwerking (niet uit de tekst);
a. Zelf gekozen levenseinde daar werd de discussie op een gegeven moment heel politiek
verhit toen werd gezet dat er een commissie opgesteld werd om het verder uit de
zoeken, hierbij vooral om het wat meer te kunnen parkeren
c) Aan welke voorwaarden moet worden voldaan om kennis te laten doorwerken in beleid;
niet van toepassing. Weiss is heel kritisch hierop, ze vindt geen condities die zorgen dat kennis wel
bijdraagt aan beter beleid.
d) Mogelijke problemen bij de wijze waarop kennis doorwerkt in beleid.
- Politici ontlopen hun verantwoordelijkheid, ze leggen de verantwoordelijkheid neer bij
wetenschappers die onderzoek moeten doen.
- Gedurende het onderzoek worden critici de mond gesnoerd, je kan altijd verwijzen naar het
onderzoek.
Enlightenment Model
a) Omschrijving van de vorm van doorwerking;
a. Truth will triumph
, b.Indirect Beinvloeden van het publieke debat. Hierbij gaat het vooral om concepten en
niet concrete resultaten. Het denken van beleidsmakers beïnvloeden, anders nadenken over
problemen en oplossingen en hier komt dan ander beleid uit voort. Je richt je niet direct op
een beleidsmaker, maar op het beïnvloeden van het publieke debat. Het gaat vooral om niet
hele concrete onderzoeksresultaten, maar meer over concepten. Dus conceptual impact. Je
beïnvloed het denken van de beleidsmakers. Hierdoor gaan beleidsmakers anders nadenken
over problemen en oplossingen, waardoor er ander beleid uit voortkomt. Dit is voor de
sociale wetenschappen heel erg belangrijk.
c. Verschil met problem-solving model: Anders dan het probleemoplossende model, gaat dit
model van onderzoeksgebruik er niet van uit dat onderzoeksresultaten verenigbaar moeten
zijn met de waarden en doelen van de besluitvormers om nuttig te zijn.
b) Een eigen voorbeeld van deze manier van doorwerking (niet uit de tekst);
a. Ontwikkeling van de mentale gezondheid. Vroeger werden mensen met mentale problemen
als gek verklaard, nu zijn er daadwerkelijk onderzoeken naar en weten we dat deze mensen
niet gek zijn.
b. WRR Paar jaar geleden gekomen met doenvermogen. Als beleidsmakers niet alleen
burger zien als rationele maar juist ook kijken naar wat burgers kunnen doen. Denk ook aan
de WRR (zijn heel goed hierin). De burger is geen rationele actor, maar van wat de burger
feitelijk kan doen. Dingen simpeler maken (wordt ook wel doen-vermogen genoemd). Ze
horen gewoon bepaalde concepten en begrippen raken in de mode en men wordt daar door
beïnvloed. Dat is een wat langzamer proces, incrementeler. Soms raken bepaalde waarden,
concepten heel erg in de mode.
c) Aan welke voorwaarden moet worden voldaan om kennis te laten doorwerken in beleid;
a. Je moet er de tijd voor nemen; kost tijd.
d) Mogelijke problemen bij de wijze waarop kennis doorwerkt in beleid.
a. Sommige interpretaties kunnen leiden tot verkeerde conclusies vaak door het te simpel
te maken. Andere dingen gaan verstaan onder hetzelfde begrip
o Het model gaat uit van de langetermijn, maar dit kan al gedateerd zijn. In de tussentijd dat
het relevant wordt, kunnen er nieuwe en betere onderzoeken zijn geweest die eerdere
onderzoeken tegenspreken of verbeterd hebben. Kennis kan dus te laat arriveren, omdat het
ergens rondzwerft.
o De meeste onderzoeken doen alleen maar eerdere onderzoeken verder uitwerken. Zaken
worden niet scherper en meer samenhangend naarmate er meer onderzoek naar wordt
gedaan. Hiermee wordt ons begrip wel iets uitgebreid, maar door de diverse conclusies is de
richting die beleid op moet gaan vaag. Verkeerd geïnterpreteerd, kunnen foute conclusies
worden genomen.
o In college ook nog genoemd: Fake news kan zorgen voor verkeerde consensus
Weingart (1999) bespreekt drie modellen die de relatie tussen wetenschap en politiek in de beleidsvorming
weergeven: een decisionist, technocratisch en recursief model. Geef allereerst voor het decisionist en
technocratisch model aan:
Decisionist model (scheiding van waarden en feiten)
- Lineair van aard
- a) door wie en op basis waarvan beleidsproblemen worden geformuleerd;
Er worden beleidsproblemen geïdentificeerd door politici. Wat een probleem is, wordt besloten op basis van
hun subjectieve waarden. Sluit aan op Weber (ideaal typisch bureaucratisch model). Politiek wordt ondersteund
door experts. Er wordt een besluit genomen door politici die heel erg gebaseerd is op subjectieve waarden. Wat
houdt het model in: Het veronderstelt een duidelijke scheiding tussen objectieve
kennis en subjectieve waarden. Scheiding tussen objectieve kennis en subjectieve
waarden (duidelijk onderscheid tussen de politiek en de wetenschap). Subjectieve aspect
= politiek geeft aan waar het probleem om draait. Problemen worden bepaald door de
politiek. Dan vragen zij de wetenschap om daar dan onderzoek naar te doen. De
oplossingen zijn niet subjectief, de wetenschap onderzoekt de mogelijkheden van wat de
politiek wil. Wat is meest effectieve en efficiënte manier van probleem oplossen? Dat is
