Hoorcollege 2 VMO
Algemene beginselen van behoorlijk bestuur (hoofdstuk 8 en 9)
Jurisprudentie: Mevrouw Cupido, Gelijkheidsbeginsel & verbod van willekeur.
Normen voor het bestuurshandelen – Hoofdstuk 2 -4 Awb
Meeste ontwikkeling gekomen in rechtspraak en sommige zijn terechtgekomen in de Awb zoals het
zorgvuldigheidsbeginsel in art. 3:2 Awb en detournement de pouvoir in art. 3:3 Awb en het
specialiteitsbeginsel en evenredigheidsbeginsel in 3:4 Awb.
Verschillende indelingen mogelijk (arbitrair = willekeurig):
- Geschreven – ongeschreven;
- Chronologie bij het nemen van een besluit;
- Vierdeling;
o Voorbereiding;
o Besluitvorming;
o Motivering;
o Kennisgeving;
- Formele en materiele abbb’s.
Schending formeel beginsel: bij het vernietigen van een besluit, kan het nieuwe besluit inhoudelijk
hetzelfde blijven;
Schending materieel beginsel: bij het vernietigen van een besluit, moet er ten alle tijden een inhoudelijk
ander besluit komen.
Inhoudelijk komt er steeds meer aandacht voor art. 8:41a Awb: de bestuursrechter beslecht het hem
voorgelegde geschil zoveel mogelijk definitief. Voorkoming vernietiging en dus een nieuw besluit bij
schending van abbb, anders is het een onrechtmatig besluit:
- Gebruik van art. 6:22 Awb: mogelijkheid om een gebrek te passeren. Zolang maar aannemelijk is
dat de belanghebbende daardoor niet is benadeeld;
- Gebruik van 8:72 lid 3 sub a en b Awb: rechtsgevolgen blijven bestaan of de rechter voorziet zelf
in een uitspraak.
Formele abbb’s
Zorgvuldigheid
Voorbereiding art. 3:2 Awb (zorgvuldigheid I);
Specialiteitsbeginsel art. 3:4 lid 1 Awb (zorgvuldigheid II);
Fair play art. 2:4 Awb (gedeeltelijk);
Tijdigheid art. 4:13 Awb e.v.;
Motivering afd. 3.7 (draagkrachtig en kenbaar);
Formele rechtszekerheid;
Detournement de procedure.
Materiele abbb’s
Materiele zorgvuldigheid: belangenafweging art. 3:4 lid 2 Awb;
Evenredigheid;
Verbod van willekeur;
Detournement de pouvoir art. 3:3 Awb;
Gelijkheid o.a. art. 1 Gw;
Materiele rechtszekerheid;
Vertrouwen.
Formeel:
Zorgvuldigheid I
» Zorgvuldige voorbereiding art. 3:2 Awb;
» Zie ook art. 3:1 lid 2 Awb: schakelbepaling, niet alleen op besluiten van toepassing;
» Afdeling 3.3: advisering;
» Afdeling 3.4: inspraak en UOV art. 3:10 Awb;
, » Hoofdstuk 4 bij beschikkingen: aanvraag art. 4:2 Awb, horen en afzien van horen art. 4:7 Awb.
Bijvoorbeeld om erachter te komen wat iemands hoofdverblijf is na het aanvragen van een
uitkering.
Mevrouw Cupido
Op basis waarvan is de muziekvergunning van E. Kradolfer ingetrokken? Is er objectief gecontroleerd of er
wel sprake was van lawaai.
- Zorgvuldigheidsbeginsel geschonden?
- Er is geen geluidmeting laten verrichten, maar uitgegaan van het oordeel van een agent;
- Geen verwijzing naar het artikel 3:2 Awb, omdat het nog niet was gecodificeerd. Dit is anders in
de uitspraak handdoekautomaat. Die komt na de codificering in de Awb.
Handdoekautomaat
Rolhanddoekoautomaat maakt te veel lawaai. Het aanbrengen van de demping achter de
rolhanddoekautomaat heeft er niet toe geleid dat de overtreding is beëindigd. Er is nog steeds
geluidshinder.
- Het college heeft onvoldoende onderzocht of de terrasverwarming daadwerkelijk is verwijderd
en verwijderd is gebleven.
Zorgvuldigheid II
» Specialiteitsbeginsel art. 3:4 lid 1 Awb
» Welke belangen moeten in de afweging worden betrokken? Welke belangen mag je wel
en welke mag je niet meenemen? Dit is dus een formeel beginsel;
» Hoe moet worden afgewogen is object van het materiele gedeelte en vanaf daar komt het
evenredigheidsbeginsel in kaart.
» Alleen de belangen die de bepaling beoogt te beschermen. Het bestuursorgaan weegt de
rechtstreeks betrokken belangen af;
» Voor zover niet uit een wettelijk voorschrift of uit de aard van de bevoegdheid;
» Een beperking voortvloeit.
» Er moeten belangen zijn:
» Kunnen algemene belangen zijn;
» Moeten uit de wet genoemd zijn, maar kunnen ook ongeschreven belangen zijn.
Fait play beginsel
» Correcte behandeling, deels ongeschreven beginsel;
» Verzamelterm voor:
» Vooringenomenheid art. 2:4 Awb;
» Burger geen mogelijkheden ontnemen om op te komen voor zijn belang;
» Openheid en eerlijkheid van de kant van het bestuur(sorgaan) over de wegen die de
burger kan bewandelen;
» Waarschuwingsplicht, zeker als de burger zich door eigen handelen kan benadelen;
» Schijn van belangenverstrengeling proberen tegen te gaan.
Tijdige besluitvorming
» Tijdigheid art. 4:13 Awb, 8 weken, tenzij bijzondere wet;
» Dwangsom bij niet tijdig beslissen art. 4:17 Awb;
» NB Lex silencio positivo art. 4:20a Awb e.v. als het in een bijzondere wet staat dat het
mag bij niet tijdig antwoord;
» Art. 6:2 aanhef en sub b Awb;
» Direct beroep, geen bezwaar art. 7:1 lid 1 sub f.
Motivering
» Afdeling 3.7;
» Deugdelijk = draagkrachtig (logische samenhang tussen argumenten en conclusie, consistent en
begrijpelijk, waarbij redenering innerlijk niet tegenstrijdig) en kenbaar(op de juiste wijze
bekendmaken);
» Deugdelijke motivering art. 3:46 Awb;
» Vermelding art. 3:47 Awb;
» Achterwege laten vermelding 3:48 Awb;
» Verwijzen naar advies 3:49 Awb;
Algemene beginselen van behoorlijk bestuur (hoofdstuk 8 en 9)
Jurisprudentie: Mevrouw Cupido, Gelijkheidsbeginsel & verbod van willekeur.
Normen voor het bestuurshandelen – Hoofdstuk 2 -4 Awb
Meeste ontwikkeling gekomen in rechtspraak en sommige zijn terechtgekomen in de Awb zoals het
zorgvuldigheidsbeginsel in art. 3:2 Awb en detournement de pouvoir in art. 3:3 Awb en het
specialiteitsbeginsel en evenredigheidsbeginsel in 3:4 Awb.
Verschillende indelingen mogelijk (arbitrair = willekeurig):
- Geschreven – ongeschreven;
- Chronologie bij het nemen van een besluit;
- Vierdeling;
o Voorbereiding;
o Besluitvorming;
o Motivering;
o Kennisgeving;
- Formele en materiele abbb’s.
Schending formeel beginsel: bij het vernietigen van een besluit, kan het nieuwe besluit inhoudelijk
hetzelfde blijven;
Schending materieel beginsel: bij het vernietigen van een besluit, moet er ten alle tijden een inhoudelijk
ander besluit komen.
Inhoudelijk komt er steeds meer aandacht voor art. 8:41a Awb: de bestuursrechter beslecht het hem
voorgelegde geschil zoveel mogelijk definitief. Voorkoming vernietiging en dus een nieuw besluit bij
schending van abbb, anders is het een onrechtmatig besluit:
- Gebruik van art. 6:22 Awb: mogelijkheid om een gebrek te passeren. Zolang maar aannemelijk is
dat de belanghebbende daardoor niet is benadeeld;
- Gebruik van 8:72 lid 3 sub a en b Awb: rechtsgevolgen blijven bestaan of de rechter voorziet zelf
in een uitspraak.
Formele abbb’s
Zorgvuldigheid
Voorbereiding art. 3:2 Awb (zorgvuldigheid I);
Specialiteitsbeginsel art. 3:4 lid 1 Awb (zorgvuldigheid II);
Fair play art. 2:4 Awb (gedeeltelijk);
Tijdigheid art. 4:13 Awb e.v.;
Motivering afd. 3.7 (draagkrachtig en kenbaar);
Formele rechtszekerheid;
Detournement de procedure.
Materiele abbb’s
Materiele zorgvuldigheid: belangenafweging art. 3:4 lid 2 Awb;
Evenredigheid;
Verbod van willekeur;
Detournement de pouvoir art. 3:3 Awb;
Gelijkheid o.a. art. 1 Gw;
Materiele rechtszekerheid;
Vertrouwen.
Formeel:
Zorgvuldigheid I
» Zorgvuldige voorbereiding art. 3:2 Awb;
» Zie ook art. 3:1 lid 2 Awb: schakelbepaling, niet alleen op besluiten van toepassing;
» Afdeling 3.3: advisering;
» Afdeling 3.4: inspraak en UOV art. 3:10 Awb;
, » Hoofdstuk 4 bij beschikkingen: aanvraag art. 4:2 Awb, horen en afzien van horen art. 4:7 Awb.
Bijvoorbeeld om erachter te komen wat iemands hoofdverblijf is na het aanvragen van een
uitkering.
Mevrouw Cupido
Op basis waarvan is de muziekvergunning van E. Kradolfer ingetrokken? Is er objectief gecontroleerd of er
wel sprake was van lawaai.
- Zorgvuldigheidsbeginsel geschonden?
- Er is geen geluidmeting laten verrichten, maar uitgegaan van het oordeel van een agent;
- Geen verwijzing naar het artikel 3:2 Awb, omdat het nog niet was gecodificeerd. Dit is anders in
de uitspraak handdoekautomaat. Die komt na de codificering in de Awb.
Handdoekautomaat
Rolhanddoekoautomaat maakt te veel lawaai. Het aanbrengen van de demping achter de
rolhanddoekautomaat heeft er niet toe geleid dat de overtreding is beëindigd. Er is nog steeds
geluidshinder.
- Het college heeft onvoldoende onderzocht of de terrasverwarming daadwerkelijk is verwijderd
en verwijderd is gebleven.
Zorgvuldigheid II
» Specialiteitsbeginsel art. 3:4 lid 1 Awb
» Welke belangen moeten in de afweging worden betrokken? Welke belangen mag je wel
en welke mag je niet meenemen? Dit is dus een formeel beginsel;
» Hoe moet worden afgewogen is object van het materiele gedeelte en vanaf daar komt het
evenredigheidsbeginsel in kaart.
» Alleen de belangen die de bepaling beoogt te beschermen. Het bestuursorgaan weegt de
rechtstreeks betrokken belangen af;
» Voor zover niet uit een wettelijk voorschrift of uit de aard van de bevoegdheid;
» Een beperking voortvloeit.
» Er moeten belangen zijn:
» Kunnen algemene belangen zijn;
» Moeten uit de wet genoemd zijn, maar kunnen ook ongeschreven belangen zijn.
Fait play beginsel
» Correcte behandeling, deels ongeschreven beginsel;
» Verzamelterm voor:
» Vooringenomenheid art. 2:4 Awb;
» Burger geen mogelijkheden ontnemen om op te komen voor zijn belang;
» Openheid en eerlijkheid van de kant van het bestuur(sorgaan) over de wegen die de
burger kan bewandelen;
» Waarschuwingsplicht, zeker als de burger zich door eigen handelen kan benadelen;
» Schijn van belangenverstrengeling proberen tegen te gaan.
Tijdige besluitvorming
» Tijdigheid art. 4:13 Awb, 8 weken, tenzij bijzondere wet;
» Dwangsom bij niet tijdig beslissen art. 4:17 Awb;
» NB Lex silencio positivo art. 4:20a Awb e.v. als het in een bijzondere wet staat dat het
mag bij niet tijdig antwoord;
» Art. 6:2 aanhef en sub b Awb;
» Direct beroep, geen bezwaar art. 7:1 lid 1 sub f.
Motivering
» Afdeling 3.7;
» Deugdelijk = draagkrachtig (logische samenhang tussen argumenten en conclusie, consistent en
begrijpelijk, waarbij redenering innerlijk niet tegenstrijdig) en kenbaar(op de juiste wijze
bekendmaken);
» Deugdelijke motivering art. 3:46 Awb;
» Vermelding art. 3:47 Awb;
» Achterwege laten vermelding 3:48 Awb;
» Verwijzen naar advies 3:49 Awb;