Hoofdstuk 1 Organisatiegericht huisvesten
Huisvesting schept ruimtelijk-fysieke condities voor het primaire proces en is daardoor een onmisbaar
(ondersteunend) bedrijfsmiddel.
Huisvesting: bestaat uit verschillende huisvestingscomponenten die samen zorg dragen voor de
fysiek-ruimtelijke ondersteuning van een bepaalde organisatie, de mensen die er werken of op
bezoek komen en de activiteiten die er plaats vinden.
Huisvestingscomponenten:
- Locaties: ligging (geografisch en t.o.v. stadscentrum), bereikbaarheid, omvang en inrichting
bouwterrein, bebouwingsdichtheid, bestemmingen in de buurt, demografische- en
sociaaleconomische kenmerken, milieu, leidingen, wet- en regelgeving en eigendom grond;
- Gebouwen: capaciteit, hoofdopzet gebouw, indeling, inrichting, buitenhuid, draagstructuur,
installaties en leidingen, binnenklimaat;
- Interieur: vaste en losse inrichting, bekabeling, bewegwijzering, kleur- en materiaalgebruik;
- Financieringsvormen: eigendom, huur, lease en sale-and-lease-back;
- Gebruiksprincipes: persoonsgebonden vs gedeelde werkplekken, gedragsregels, clean desk
en welke ruimte voor wie toegankelijk;
- Gebouw gebonden facilitaire diensten: technisch onderhoud en beheer, energiebeheer,
watervoorziening, consumptieve diensten, risicobeheersing, schoonmaak, groenonderhoud,
kwaliteitsmanagement, mobiliteitsmanagement, arbeidsomstandigheden, inkoop,
verhuizingen, wagenpark en informatie- en communicatietechnologie.
De strategische bedrijfsmiddelen: mensen, vastgoed, kennis, technologie en kapitaal.
Feitelijke kenmerken van vastgoed: belangrijke aandachtsvelden:
- Locatiekenmerken, gebouwcomponenten, facilitaire voorzieningen en eigendomsvormen.
Kenmerken van vastgoed:
- Strategisch karakter t.o.v. de dynamische vraag;
- Grote economische impact;
- Lange planningshorizon;
- Kapitaal intensief.
Organisatiestrategie= gebaseerd op de visie, missie, ambities en doelstellingen.
Strategie= een plan waarmee doelstellingen kunnen worden gerealiseerd. Lange termijn.
Toegevoegde waarde huisvesting: de bijdrage van de huisvesting aan de realisatie van de
organisatiedoelen. Directe en indirecte impact op mensen, proces en product en economische en
maatschappelijke parameters.
Welke bijdragen worden met huisvesting geleverd aan de organisatiedoelen?
Kosten verlagen, productie verhogen, flexibiliteit vergroten, financieringsmogelijkheden vergroten,
imago verbeteren, tevredenheid vergroten en innovatie stimuleren.
- Huisvesting heeft vanwege de hoge koste, complexiteit en risico’s structurele, professionele
managementaandacht nodig.
Hoe en door wat huisvesting waarde toevoegt, is voor iedere organisatie anders. Huisvesting wordt
afgestemd op de organisatiestrategie- en cultuur. Huisvestingsmanagement wordt steeds complexer,
maar ook relevanter en uitdagender.
- Economische impact huisvesting: (in)directe kosten en opbrengsten, de economische waarde
die het vastgoed vertegenwoordigt. Afhankelijk van de maatschappelijke impact.
1
, Organisatiegericht huisvesten: het perspectief van de organisatie, als gebruiker van huisvesting, staat
centraal.
Het vastgoedaanbod wordt steeds duurzamer, flexibeler en gezonder. Er wordt steeds meer gebruik
gemaakt van smart-buildingtechnologie. De focus binnen huisvesting is verschoven naar de impact op
mens en maatschappij.
- Passende huisvesting is afgestemd op de specifieke behoefte die voortvloeien uit het primaire
proces. De functionele eisen vormen de basis voor organisatiegericht huisvesten.
- De kostenstructuur bepaalt hoe groot het effect van de huisvestingskosten op de totale
kosten is.
Vastgoedratio= de verhouding tussen de totale boekwaarde van het vastgoed en de totale activa.
Meestal vloeien de huisvestingsbehoeften voort uit de organisatiestrategie. Ook kan het dat de
strategie van een organisatie moet worden gebaseerd op de capaciteiten die haar onderscheiden,
bijv. een bijzondere locatie.
Een huisvestingsbeslissing kan consequenties hebben voor een periode van 5 tot 50+ jaar, doordat
huisvestingsmanagement te maken heeft met zijn eigen externe ontwikkelingen (wetten etc.).
Hoofdstuk 3 Professioneel huisvesten
Waarderen van de kenmerken: Huisvesting levert vier kwaliteitsaspecten of prestatievelden:
- Functionele kwaliteit en functionele prestaties: de praktische bruikbaarheid van huisvesting;
- Esthetische kwaliteit en esthetische prestaties: architectonische kwaliteit, uitstraling,
identiteit, herkenbaarheid;
- Technische kwaliteit en technische prestaties: bouwtechnische en bouwfysische prestaties;
- Financieel-economische kwaliteit en prestaties.
Huisvestingsprestaties= objectief meetbare eigenschappen aan de huisvesting. Meten door
benchmark of normen. Ontstaan vanuit de huisvestingscomponenten.
- Vormen de basis voor de toegevoegde waarde en voor een positieve gebruikerservaring.
Toegevoegde waarde= organisatie gerelateerd en ontstaat als de huisvestingsprestaties bijdragen aan
het realiseren van organisatiedoelen.
Gebruikerservaring= positief als huisvestingsprestaties bijdragen aan het vervullen van de
gebruikersbehoeften met betrekking tot fysiek, functioneel en psychologisch comfort.
Goed begrip van de organisatiedoelen en gebruikersbehoeften is cruciaal voor professioneel,
organisatie- en mensgericht huisvestingsmanagement.
Maatschappelijk verantwoord huisvesten= de impact van de huisvesting op het milieu, op de
mensen in de omgeving en om de cultuurhistorische waarde van gebouwen.
2