Samenvatting Vaardigheid zorg en samenleving Blok C

Belangrijke informatie vanuit de lessen:
Scoliose/idiopatische scoliose:

Wat is het:

Scoliose is een medische aandoening waarbij de wervelkolom een
abnormale zijwaartse kromming vertoont. Bij scoliose is er een bocht in de
wervelkolom die vaak een s-vorm of c-vorm aanneemt. Deze kromming
kan op verschillende plaatsen van het wervelkolom voorkomen. Het wordt
het meest gezien in het thoracale of lumbale gebied. In ernstige gevallen
kan het invloed hebben op de long- en hartfunctie door de druk die op
deze organen wordt uitgeoefend.

Idiopatische scoliose is een specifieke vorm van scoliose waarbij de
oorzaak onbekend is. Dit is de meest voorkomende vorm van scoliose
(80%). Het wordt vaak gediagnosticeerd bij kinderen en adolescenten. Het
is belangrijk om te weten dat de meeste gevallen zich ontwikkelen in de
groei. Dit is vaak tussen de leeftijd van 10 en 18 jaar.
Specifieke testen:
- Inspectie in stand
- Palpatie bekken (frontale vlak)
- Palpatie WK en spiertonus
- Bekkenpalpatie  uitsluiten beenlengte verschil/bekken rotatie
- (geleid) Actief bewegingsonderzoek  mobiliteit wk en
heup/schoudergordel gewricht
- Buktest, vinger bodemafstand
- Trendelenburg, thoraxexcursie (in/exp)
- Spierkracht romp en spierlengte been/heupspieren
- Spierlengte m. hamstrings, m pectoralis major.
Welke behandeling uitvoeren:

De behandeling is op verschillende aspecten gebaseerd  de leeftijd, de
groeifase, de ernst van het patroon van de bocht en het type scoliose.

- Idiopathische scoliose  bestaat uit 3 categorieën  observatie,
dragen van een brace en een operatieve behandeling  is gebaseerd
op het voorkomen van progressie van de bocht 
fysiotherapie  kan helpen de spieren die de wervelkolom
ondersteunen te versterken en de houding te verbeteren, je hebt ook
scoliose specifieke oefentherapie.
- Scoliose  observatie, fysiotherapie en oefeningen, brace,
pijnbestrijding, levensstijlaanpassingen of een chirurgische ingreep 
meestal is de ingreep niet invasief, regelmatige monitoring,
fysiotherapie en het verbeteren van de houding kunnen vaak voldoende
zijn om de conditie te beheersen .

,Scheuermann:

Wat is het:

Scheuermann’s ziekte is een aandoening die leidt tot een abnormale
kromming van de wervelkolom, specifiek in het thoracale gebied of de
overgang tussen de borstwervels en lendenwervels. Deze aandoening
wordt gekarakteriseerd door een verhoogde voorwaartse kromming =
kyfose, die leidt tot een bolle rug. Er is een verstoring van de normale
botontwikkeling van de wervels, wat zorgt voor een wigvormige
vervorming van de wervels zelf (corpus), wat uiteindelijk leidt tot een
abnormale bocht in de rug. Deze aandoening is meestal zichtbaar tijdens
de groeispurt tussen de leeftijd van 12 en 16 jaar.
Welke onderzoeken uitvoeren:
- Inspectie in stand
- Observatie bekken (sagittale vlak) en scapulae
- Palpatie wk (PA druktest) en spiertonus
- (geleid) actief bewegingsonderzoek WK
- Buktest
- Thoraxexcursie (in/exp)
- Spierkracht rompspieren m. erector spinae, m. rhomboideii, m.
trapezius en serratus anterior
- Spierlengte test m. iliopsoas, m. hamstrings, m. pectoralis major.
Welke behandeling uitvoeren:
Behandeling hangt af van de ernst van de aandoening, de leeftijd van de
patiënt, de aanwezigheid van de pijnklachten, en of er bijkomende
problemen zijn zoals zenuwcompressie.

- Regelmatige controle  als er geen symptomen zijn  monitoring arts
- Fysiotherapie en oefeningen  vaak de eerste behandelingsoptie 
spierkracht en flexibiliteit verbeteren  vooral in rug, nek en buik om
de belasting op het wervelkolom te verminderen  houding verbeteren
met oefeningen  versterking van de rug en buikspieren, kan helpen
om de kromming te stabiliseren en pijn te verminderen  mobiliteit
extensie verbeteren!
- Brace  bij patiënten die nog in de groei zijn kan het dragen van een
brace nuttig zijn om verergering te voorkomen.
- Pijnbestrijding  verlichten ongemak
- Levensstijlaanpassingen  ergonomie en houding
aanleren  milde lichaamsbeweging om de spieren
sterker te maken en te houden.
- Chirurgie  laatste oplossing  hierna fysiotherapie,
dit is essentieel voor het herstel  mobiliteit
herstellen en spierkracht verbeteren.

, Behandeling Scheuermann  behandeling conservatief (zonder operatie):

- Kyfose kleiner dan 60 graden  meestal gericht op
lichaamsoefeningen/mobiliteit voor de rug  controle door röntgen tot
skeletale volwassenheid
- Aanbevolen sporten  gericht op extensie! (aerobic, zwemmen,
basketbal en fietsen).
- Fysiotherapie  inconsistent voor het verhelpen van kyfotische
vormgeving. Desondanks worden fysieke activiteit en oefentherapie
aanbevolen
- Bracing  overweging bij kyfose 45 graden en groter dan 50 graden.

Behandeling scheuermann  operatief:

- Geïndiceerd bij ernstige gevallen  kyfose vanaf 70-80 graden
- Conservatief heeft geen effect
- Ernstige klachten  neuropatische klachten, ademklachten/verdrukking
etc

Scoliose behandeling:

- Afhankelijk van meerdere factoren  type, grootte van de curve en
leeftijd
- Oefentherapie  ademhaling en algehele fitheid
- Brace  aanbevolen tussen 25-50 graden  gericht op preventie
(verslechteren) niet verbeteren
- Doel kleiner dan 50 graden bij volwassenheid creëren
- Operatieve overweging bij 45 graden in de groei of boven de 50 graden
bij volwassenen.

Mogelijke oefeningen:

- Denk aan op extensie gerichte oefeningen en variaties in lateroflexie +
rotatie.
- Liggen op een swissbal voeten tegen de muur  rechtop liggen
(extensie)  bal
- overgooien
- Muur voor je aan tikken  met lichtjes of post its  boven schouder
hoogte  alles aan de rechter kant met links aantikken en andersom
- Met bal zo ver mogelijk tegen de muur omhoog rollen  3 pionnetjes
achter de persoon  pionnetjes aantikken terwijl de bal tegen de muur
aanblijft.
- Liggen op een matje  rugligging  bal in je hand zijwaarts via de
grond door twee pionentjes (doeltje) heen gooien  links en recht 
eventueel de bal doorgeven aan de andere kant door boven het hoofd
langs te gaan.
- Op een been staan  elastiekje trekken