Primaire Sociale Orde Blok 1
PSO college 1
Wetenschap van het wij
- Wij zijn geprivatiseerd
• Werk verandert revolutionair: uitbesteedt, tijdelijk, per uur betaald
• Als socioloog: nadenken over hoe we onze samenleving inrichten > balans
tussen werk & prive
• Hoe kan het dat mensen wegkomen met dingen die over het algemeen niet
geaccepteerd worden >> machtsmisbruik
• Samenleving & werk door privatisering veranderend >> mensen komen minder
met elkaar in aanraking (postbode, meer zzp’ers)
• Low wage work > Amazon> survival of the ttest> geen vakbonden, slechte
werkomstandigheden
- Wij zijn onzeker
• Man / vrouw werker > verschil in inkomsten, opvoeding kinderen, wat betekent
het voor het gezin
• Financieel, cultureel, qua menselijke waardigheid
• Sneeuwbale ect = samenstelling van buurt verandert doordat mensen
vertrekken die minder ethische diversiteit willen binnen de samenleving >>
eerst vertrekken mensen die 25% zwart willen, daarna 30% etc.
- Wij zijn veranderd
• Verantwoordelijk : collectief -> individueel & solidariteit -> individualiteit
- Som is meer dan de delen:
• Sociale interdependentie : macro-micro
• Chains of a ection -> mensen met elkaar verbonden (bijv. Soa-verspreiding)
- Wisselwerking individu-omgeving
• Rol van normen: wapenbezit, mode, consumptie, taalgebruik
• ‘Borsten voor je verjaardag ‘
- Maatschappelijke ontwikkelingen > meisjes basisscholen in lage-inkomstlanden
1
ffff fi
, PSO college 1B
Maatschappelijke ontwikkelingen
- Grootste maatschappelijke bedreigingen:
1. Wereldwijde pandemie -> landen die in armoede leven vangen grootste klap ->
preventie
2. Financiële ineenstorting -> werkeloosheid > zorgwekkend
3. Klimaatverandering -> rijke landen grote invloed > richten meeste schade aan
4. Extreme armoede -> vaak + burgeroorlog
5. Wereldoorlog -> Rusland als grote bedreiging ‘we waren gewaarschuwd’ -> oorlog
voorkomen: internet vrij, markt delen
- Figuur verband tussen kindertal per vrouw en overlevingskans eerste 5 jaar
• Figuurt komt uit 1965 >> onze kennis is foutief
• We denken dingen te weten en interpeteren daarop -> hoeft helemaal niet waar te zijn,
dingen veranderen over tijd
• Passen zich aan aan omstandigheden om overlevingskansen te vergroten (werken,
naar EU)
- Figuur zelfde verband, nu 2017
• Maatschappelijke ontwikkelingen -> de verschillen worden steeds minder groot
• Wereld is niet meer alleen van ons, we moeten delen
• Welvaart: willen meer consumeren >> is dat wel mogelijk?
• Niveau 1 : druk met overleven >> weinig tijd voor elkaar, grootouders doen opvoeding
—> beperkingen in functioneren primaire orde
- Westerse wereld is enorm snel gegroeid
• Veel verandering in minder dan 100 jaar
• Vandaar dat het verschil met andere landen niet zo groot is > zij veranderen ook snel
- Verschillende niveaus
• 1>2: levensverwachting neemt toe
• Level 3: meer mensen
• Level 4: straks niet meer alleen westers
• “We zijn straks allemaal consument”
Samenspel tussen vier ordes
- Type ordes en relaties :
• Overheid - algemeen gezag > geconstrueerd
• Organisaties - speci ek gezag > geconstrueerd
• PSO - informele, persoonlijke relaties >spontaan
• Markt - onpersoonlijke relaties > spontaan
- ‘Geld bestaat niet in een statenloze samenleving’
PSO en sociale welvaart uitgangspunten
- Mattheus-e ect = zij die veel hebben zullen nog meer krijgen
- Heeft de sociologie een toekomst? Over de hardnekkige onvolledigheid van de
sociologische beroepsopvatting
• PSO en de wisselwerking tussen de sociale ordes als uitgangspunt
• Doel sociologie: hoe sociale welvaart te optimaliseren
• Niet alleen begrijpen van problemen maar ook helpen op te lossen >>
klimaatverandering op niveau van welvaart bekijken > sociale economie
- Wisselwerking tussen ordes
• Markfalen: economische of sociale welvaart slechts voor een deel van de bevolking ->
ingrijpen overheid
• Werk-privé balans
2
ff fi
, • Heeft te maken met moment van je leven -> ene moment beter dan de ander
- Water scène
• Marktfalen &overheidsfalen> bepaalde ordes kunnen falen
• Onder Obama veel mensen teleurgesteld -> gratie water> mensen afsluiten >
automarkt roest > mensen ziek > Obama wuift het weg > verlies vertrouwen in
overheid
• Maatschappelijke problemen en ontwikkelingen
Wetenschap van het WIJ
- Bril voor bestuderen en begrijpen van samenleving
• Lid van verschillende sociale ordes,
• maatschappelijke problemen,
• maatschappelijke ontwikkelingen,
• gedrag van individuen in wisselwerking met hun omgeving
- Sociologie heeft een eeuwige jeugd
• Permanente verandering van het object van de sociologie
• Antwoorden tijd- en plaatsgebonden
• Moeten steeds opnieuw worden herzien
PSO college 2A
- Sociale welvaart
• Sociale cohesie, sociale steun, gezins-relatievorming, waarden en normen
• Keerzijde: misdaad & onveiligheid, eenzaamheid
• Economisch: wat levert het op
• Sociaal: is het wel goed voor de mensen
• Voetafdruk: kan de aarde het wel aan
- Wederkerigheid
• Basisprincipe: geven, ontvangen en teruggeven van : goederen (materieel) of diensten
(immaterieel)
• Niet wegen -> gaat uit van balans >> Mensen willen niet graag bij mensen in het krijt
staan
- Ruilen : Markt vs PSO
• Direct : onmiddellijke wederdienst, contractueel vastgelegd, latere wederdienst
• Indirect: moment waarop iets wordt terugverwacht is vaag, weinig zorgen over de
precieze waarde van de wederdienst, onaangenaam als de ander zo snel mogelijk een
wederdienst wil
- Praktische kennis vs ontrafelen mechanisme
• We passen wederkerigheid toe, maar hoe werkt dit sturingsmechanisme ?
• Dit college: wederkerigheid problematiseren en ontrafelen
Vier perspectieven op wederkerigheid
I. structureel functionalisme
• Giftuitwisseling / wederkerigheidsgedrag schept sociale orde (de samenleving)
- Interactie, afhankelijkheden, relatievorming / bestendiging, toekomstverwachtingen,
verantwoordelijkheid, vertrouwen, solidariteit, cohesie
II. Evolutionaire verklaring
• Wat is de functie van wederkerigheidsgedrag?
• Evolutionaire aanpassing aan een onzekere, harde omgeving:
- E ecten tussen en binnen groepen
- Elkaar helpen vs nooit helpen maar wel hulp ontvangen
- Reputatie: indirecte beloning door de getuigen van altruïstisch gedrag
• Groep waar veel wederkerigheid is, hebben grotere overlevingskans
3
ff
PSO college 1
Wetenschap van het wij
- Wij zijn geprivatiseerd
• Werk verandert revolutionair: uitbesteedt, tijdelijk, per uur betaald
• Als socioloog: nadenken over hoe we onze samenleving inrichten > balans
tussen werk & prive
• Hoe kan het dat mensen wegkomen met dingen die over het algemeen niet
geaccepteerd worden >> machtsmisbruik
• Samenleving & werk door privatisering veranderend >> mensen komen minder
met elkaar in aanraking (postbode, meer zzp’ers)
• Low wage work > Amazon> survival of the ttest> geen vakbonden, slechte
werkomstandigheden
- Wij zijn onzeker
• Man / vrouw werker > verschil in inkomsten, opvoeding kinderen, wat betekent
het voor het gezin
• Financieel, cultureel, qua menselijke waardigheid
• Sneeuwbale ect = samenstelling van buurt verandert doordat mensen
vertrekken die minder ethische diversiteit willen binnen de samenleving >>
eerst vertrekken mensen die 25% zwart willen, daarna 30% etc.
- Wij zijn veranderd
• Verantwoordelijk : collectief -> individueel & solidariteit -> individualiteit
- Som is meer dan de delen:
• Sociale interdependentie : macro-micro
• Chains of a ection -> mensen met elkaar verbonden (bijv. Soa-verspreiding)
- Wisselwerking individu-omgeving
• Rol van normen: wapenbezit, mode, consumptie, taalgebruik
• ‘Borsten voor je verjaardag ‘
- Maatschappelijke ontwikkelingen > meisjes basisscholen in lage-inkomstlanden
1
ffff fi
, PSO college 1B
Maatschappelijke ontwikkelingen
- Grootste maatschappelijke bedreigingen:
1. Wereldwijde pandemie -> landen die in armoede leven vangen grootste klap ->
preventie
2. Financiële ineenstorting -> werkeloosheid > zorgwekkend
3. Klimaatverandering -> rijke landen grote invloed > richten meeste schade aan
4. Extreme armoede -> vaak + burgeroorlog
5. Wereldoorlog -> Rusland als grote bedreiging ‘we waren gewaarschuwd’ -> oorlog
voorkomen: internet vrij, markt delen
- Figuur verband tussen kindertal per vrouw en overlevingskans eerste 5 jaar
• Figuurt komt uit 1965 >> onze kennis is foutief
• We denken dingen te weten en interpeteren daarop -> hoeft helemaal niet waar te zijn,
dingen veranderen over tijd
• Passen zich aan aan omstandigheden om overlevingskansen te vergroten (werken,
naar EU)
- Figuur zelfde verband, nu 2017
• Maatschappelijke ontwikkelingen -> de verschillen worden steeds minder groot
• Wereld is niet meer alleen van ons, we moeten delen
• Welvaart: willen meer consumeren >> is dat wel mogelijk?
• Niveau 1 : druk met overleven >> weinig tijd voor elkaar, grootouders doen opvoeding
—> beperkingen in functioneren primaire orde
- Westerse wereld is enorm snel gegroeid
• Veel verandering in minder dan 100 jaar
• Vandaar dat het verschil met andere landen niet zo groot is > zij veranderen ook snel
- Verschillende niveaus
• 1>2: levensverwachting neemt toe
• Level 3: meer mensen
• Level 4: straks niet meer alleen westers
• “We zijn straks allemaal consument”
Samenspel tussen vier ordes
- Type ordes en relaties :
• Overheid - algemeen gezag > geconstrueerd
• Organisaties - speci ek gezag > geconstrueerd
• PSO - informele, persoonlijke relaties >spontaan
• Markt - onpersoonlijke relaties > spontaan
- ‘Geld bestaat niet in een statenloze samenleving’
PSO en sociale welvaart uitgangspunten
- Mattheus-e ect = zij die veel hebben zullen nog meer krijgen
- Heeft de sociologie een toekomst? Over de hardnekkige onvolledigheid van de
sociologische beroepsopvatting
• PSO en de wisselwerking tussen de sociale ordes als uitgangspunt
• Doel sociologie: hoe sociale welvaart te optimaliseren
• Niet alleen begrijpen van problemen maar ook helpen op te lossen >>
klimaatverandering op niveau van welvaart bekijken > sociale economie
- Wisselwerking tussen ordes
• Markfalen: economische of sociale welvaart slechts voor een deel van de bevolking ->
ingrijpen overheid
• Werk-privé balans
2
ff fi
, • Heeft te maken met moment van je leven -> ene moment beter dan de ander
- Water scène
• Marktfalen &overheidsfalen> bepaalde ordes kunnen falen
• Onder Obama veel mensen teleurgesteld -> gratie water> mensen afsluiten >
automarkt roest > mensen ziek > Obama wuift het weg > verlies vertrouwen in
overheid
• Maatschappelijke problemen en ontwikkelingen
Wetenschap van het WIJ
- Bril voor bestuderen en begrijpen van samenleving
• Lid van verschillende sociale ordes,
• maatschappelijke problemen,
• maatschappelijke ontwikkelingen,
• gedrag van individuen in wisselwerking met hun omgeving
- Sociologie heeft een eeuwige jeugd
• Permanente verandering van het object van de sociologie
• Antwoorden tijd- en plaatsgebonden
• Moeten steeds opnieuw worden herzien
PSO college 2A
- Sociale welvaart
• Sociale cohesie, sociale steun, gezins-relatievorming, waarden en normen
• Keerzijde: misdaad & onveiligheid, eenzaamheid
• Economisch: wat levert het op
• Sociaal: is het wel goed voor de mensen
• Voetafdruk: kan de aarde het wel aan
- Wederkerigheid
• Basisprincipe: geven, ontvangen en teruggeven van : goederen (materieel) of diensten
(immaterieel)
• Niet wegen -> gaat uit van balans >> Mensen willen niet graag bij mensen in het krijt
staan
- Ruilen : Markt vs PSO
• Direct : onmiddellijke wederdienst, contractueel vastgelegd, latere wederdienst
• Indirect: moment waarop iets wordt terugverwacht is vaag, weinig zorgen over de
precieze waarde van de wederdienst, onaangenaam als de ander zo snel mogelijk een
wederdienst wil
- Praktische kennis vs ontrafelen mechanisme
• We passen wederkerigheid toe, maar hoe werkt dit sturingsmechanisme ?
• Dit college: wederkerigheid problematiseren en ontrafelen
Vier perspectieven op wederkerigheid
I. structureel functionalisme
• Giftuitwisseling / wederkerigheidsgedrag schept sociale orde (de samenleving)
- Interactie, afhankelijkheden, relatievorming / bestendiging, toekomstverwachtingen,
verantwoordelijkheid, vertrouwen, solidariteit, cohesie
II. Evolutionaire verklaring
• Wat is de functie van wederkerigheidsgedrag?
• Evolutionaire aanpassing aan een onzekere, harde omgeving:
- E ecten tussen en binnen groepen
- Elkaar helpen vs nooit helpen maar wel hulp ontvangen
- Reputatie: indirecte beloning door de getuigen van altruïstisch gedrag
• Groep waar veel wederkerigheid is, hebben grotere overlevingskans
3
ff
