Cliënt versterken
4.1
NAAM|STUDENTNUMMER|SOCIAL WORK
,Inhoud
1. Inleiding.............................................................................................................. 1
2. Vraag cliënt........................................................................................................ 1
3. Wensen, mogelijkheden, beperkingen en talenten (cliënt en netwerk)..............2
4. Regie herpakken................................................................................................ 3
5. Outreachend werken en de presentie theorie....................................................5
6. Nieuwe oplossingsrichtingen verkennen............................................................6
7. Theoretische verantwoording............................................................................. 9
8. Reflectie............................................................................................................. 9
9. Bronnen............................................................................................................ 10
10. Bijlage............................................................................................................ 12
1.Inleiding
Vanuit mijn rol als Ambulant begeleider van Volwassen bij het Leger des Heils zal
ik deze opdracht uitwerken. Bij het Leger des Heils hanteren wij met de
herstelgericht werken methodiek, dit sluit mooi aan op deze opdracht. Daarbij
wordt de cliënt uitgedaagd de regie te nemen op eigen toekomst. De
medewerkers ondersteunen dit op een professionele manier. Het in voor zorg-
traject heeft eraan bijgedragen dat cliënten en ook medewerkers, meer eigen
regie (zijn) gaan ervaren (Leger des Heils, 2023). Voor deze opdracht beschrijf ik
het traject van een cliënt die ik al enige tijd begeleid. In verband met privacy
noem ik hem S. Mijn verantwoording leg ik af via rapportages in het interne
systeem van het Leger des Heils.
2.Vraag cliënt
Tijdens mijn eerste ontmoeting met S. focus ik mij vooral op de relatie. Tijdens
het kennismaken houd ik de methodiek motiverende gespreksvoering (MVG) in
mijn achterhoofd. De MVG bestaat uit vier fases. 1. Engageren 2. Focussen 3.
Ontlokken 4. Plannen (Miller & Rollnick, 2014, 55). Met het oog op de fase
engageren, zorg ik voor een bakje koffie en vraag naar S. zijn dag. Ook gebruik ik
de methodiek van beschermjassen tijdens fase 1. Hierdoor hoop ik een veilig
gevoel te creëren en de kans op een open gesprek te vergroten.
‘Beschermjassen’ zijn de tradities, de geuren, het is de familie, het eten, het
landschap van vroeger en toen (Bureau Beschermjassen, 2023).
S. verteld dat hij momenteel dakloos is en verblijft in een tent. Al snel zijn wij in
een gesprek beland over zijn leven. S. verteld over zijn jeugd, zijn kinderen, ex-
partner en hoe hij dakloos is geraakt. Ik vraag aan S. “naar wie ging jij vroeger
wanneer je hulp nodig had?”, dit nodigde S. uit om te verstellen over de hechte
band met zijn broertje. Terwijl S. dit verteld laat ik non-verbaal zien dat ik luister
door te knikken en spiegel zijn emotionele uitdrukkingen (Miller & Rollnick, 2014,
, 73). Nadat S. verteld over zijn huidige leven op straat, doet hij de uitspraak “ik
zou willen dat ik normaal was”. Aangezien reflecteren soms ook gissen is naar
wat een persoon bedoeld, zeg ik “Je zou graag een huis willen hebben en een
stabiel leven”. S. is even stil en knikt ik wil graag een huis waar ik mijn
kinderen kan ontvangen. Ik weet dat S. momenteel op een wachtlijst staat
voor een woonvoorziening van het Leger des Heils. Ik vraag wat hij hiervan vindt,
S. weet niet of hij het ziet zitten om begeleid te wonen. Ik stem op hem af door te
vragen of dit iets is waar wij tijdens de begeleidingsmomenten aandacht aan
kunnen besteden. S. geeft aan dat hij het prettig zou vinden als wij samen
zouden onderzoeken of hij echt naar die woonvoorziening moet gaan. Ik vraag
wat hij nog meer prettig zou vinden om samen te onderzoeken (focussen). S.
verteld dat hij weer graag full time zou willen werken. S. heeft het idee
dat niemand hem aanneemt doordat hij ingeschreven staat bij de gemeente, dit
maakt hem erg boos. Tegelijkertijd twijfelt hij of het wel verstandig is om weer
full time te gaan werken, in het verleden is hij ontslagen wegens dissociaties op
de werkvloer. Aan het einde van onze afspraak verteld S. dat hij lopend naar
onze afspraak is gekomen. Ik complimenteer hem grappend voor de sportiviteit.
S. verteld dat hij in het verleden erg sportief was en veel heeft gevoetbald.
Vervolgens verteld S. dat hij momenteel niks meer aan sport doet. Nadat ik vroeg
hoe dat komt, verteld S. dat hij het spannend vindt om weer die eerste stap te
zetten. Vervolgens vraagt S. of ik hem kan helpen bij het vinden van een
nieuwe sportclub. Ter verduidelijking vraag ik S. of ik hem moet helpen bij het
vinden of bij het gaan naar een nieuwe sportclub. S lacht en antwoord “beide”.
3.Wensen, mogelijkheden, beperkingen en
talenten (cliënt en netwerk)
Tijdens de gesprekken met S. heb ik gesignaleerd dat hij afhaakt op het moment
dat afspraken en gesprekken te geforceerd worden. Daarom houd ik er rekening
mee dat er ruimte is voor grapjes en spontaniteit tijdens onze afspraken. Mede
door dit signaal heb ik ervoor gekozen om aan de hand van Een Taal Erbij een
netwerkanalyse te maken. “Een Taal Erbij” is een beeldtaal die is ontwikkeld door
Marleen Diekmann. “Een Taal Erbij” is een methode die de innerlijk
belevingswereld visueel maakt. Door met poppetjes en ander materiaal te
werken worden relaties zichtbaar/ visueel gemaakt. Deze methode met
beeldtaalmateriaal wint de laatste jaren snel aan terrein binnen de hulpverleners
die systemisch en contextueel werken (Werken met Poppetjes). Doormiddel van
deze methodiek blijft het gesprek dynamisch en zorgen de poppetjes voor
luchtigheid. In bijlage B staat een foto van de opstelling.
S. plaatste zijn kinderen voor hem en de rest van zijn netwerk achter zich. In het
gesprek met S. legt hij aan mij uit dat zijn kinderen zijn grootste bron van
motivatie zijn. Zijn ex-partner plaatste S. schuin achter zich. S. hoopt in de
toekomst weer een relatie met haar aan te gaan. Zijn ouders heeft S. samen
onder een koepel gezet, dit staat voor de huidige onbereikbaarheid. Op dit
moment is er geen contact met zijn ouders. S. heeft veel meegemaakt in zijn
jeugd, dit ervaart S. als een beperking. Twee weken geleden is de beste vriend
4.1
NAAM|STUDENTNUMMER|SOCIAL WORK
,Inhoud
1. Inleiding.............................................................................................................. 1
2. Vraag cliënt........................................................................................................ 1
3. Wensen, mogelijkheden, beperkingen en talenten (cliënt en netwerk)..............2
4. Regie herpakken................................................................................................ 3
5. Outreachend werken en de presentie theorie....................................................5
6. Nieuwe oplossingsrichtingen verkennen............................................................6
7. Theoretische verantwoording............................................................................. 9
8. Reflectie............................................................................................................. 9
9. Bronnen............................................................................................................ 10
10. Bijlage............................................................................................................ 12
1.Inleiding
Vanuit mijn rol als Ambulant begeleider van Volwassen bij het Leger des Heils zal
ik deze opdracht uitwerken. Bij het Leger des Heils hanteren wij met de
herstelgericht werken methodiek, dit sluit mooi aan op deze opdracht. Daarbij
wordt de cliënt uitgedaagd de regie te nemen op eigen toekomst. De
medewerkers ondersteunen dit op een professionele manier. Het in voor zorg-
traject heeft eraan bijgedragen dat cliënten en ook medewerkers, meer eigen
regie (zijn) gaan ervaren (Leger des Heils, 2023). Voor deze opdracht beschrijf ik
het traject van een cliënt die ik al enige tijd begeleid. In verband met privacy
noem ik hem S. Mijn verantwoording leg ik af via rapportages in het interne
systeem van het Leger des Heils.
2.Vraag cliënt
Tijdens mijn eerste ontmoeting met S. focus ik mij vooral op de relatie. Tijdens
het kennismaken houd ik de methodiek motiverende gespreksvoering (MVG) in
mijn achterhoofd. De MVG bestaat uit vier fases. 1. Engageren 2. Focussen 3.
Ontlokken 4. Plannen (Miller & Rollnick, 2014, 55). Met het oog op de fase
engageren, zorg ik voor een bakje koffie en vraag naar S. zijn dag. Ook gebruik ik
de methodiek van beschermjassen tijdens fase 1. Hierdoor hoop ik een veilig
gevoel te creëren en de kans op een open gesprek te vergroten.
‘Beschermjassen’ zijn de tradities, de geuren, het is de familie, het eten, het
landschap van vroeger en toen (Bureau Beschermjassen, 2023).
S. verteld dat hij momenteel dakloos is en verblijft in een tent. Al snel zijn wij in
een gesprek beland over zijn leven. S. verteld over zijn jeugd, zijn kinderen, ex-
partner en hoe hij dakloos is geraakt. Ik vraag aan S. “naar wie ging jij vroeger
wanneer je hulp nodig had?”, dit nodigde S. uit om te verstellen over de hechte
band met zijn broertje. Terwijl S. dit verteld laat ik non-verbaal zien dat ik luister
door te knikken en spiegel zijn emotionele uitdrukkingen (Miller & Rollnick, 2014,
, 73). Nadat S. verteld over zijn huidige leven op straat, doet hij de uitspraak “ik
zou willen dat ik normaal was”. Aangezien reflecteren soms ook gissen is naar
wat een persoon bedoeld, zeg ik “Je zou graag een huis willen hebben en een
stabiel leven”. S. is even stil en knikt ik wil graag een huis waar ik mijn
kinderen kan ontvangen. Ik weet dat S. momenteel op een wachtlijst staat
voor een woonvoorziening van het Leger des Heils. Ik vraag wat hij hiervan vindt,
S. weet niet of hij het ziet zitten om begeleid te wonen. Ik stem op hem af door te
vragen of dit iets is waar wij tijdens de begeleidingsmomenten aandacht aan
kunnen besteden. S. geeft aan dat hij het prettig zou vinden als wij samen
zouden onderzoeken of hij echt naar die woonvoorziening moet gaan. Ik vraag
wat hij nog meer prettig zou vinden om samen te onderzoeken (focussen). S.
verteld dat hij weer graag full time zou willen werken. S. heeft het idee
dat niemand hem aanneemt doordat hij ingeschreven staat bij de gemeente, dit
maakt hem erg boos. Tegelijkertijd twijfelt hij of het wel verstandig is om weer
full time te gaan werken, in het verleden is hij ontslagen wegens dissociaties op
de werkvloer. Aan het einde van onze afspraak verteld S. dat hij lopend naar
onze afspraak is gekomen. Ik complimenteer hem grappend voor de sportiviteit.
S. verteld dat hij in het verleden erg sportief was en veel heeft gevoetbald.
Vervolgens verteld S. dat hij momenteel niks meer aan sport doet. Nadat ik vroeg
hoe dat komt, verteld S. dat hij het spannend vindt om weer die eerste stap te
zetten. Vervolgens vraagt S. of ik hem kan helpen bij het vinden van een
nieuwe sportclub. Ter verduidelijking vraag ik S. of ik hem moet helpen bij het
vinden of bij het gaan naar een nieuwe sportclub. S lacht en antwoord “beide”.
3.Wensen, mogelijkheden, beperkingen en
talenten (cliënt en netwerk)
Tijdens de gesprekken met S. heb ik gesignaleerd dat hij afhaakt op het moment
dat afspraken en gesprekken te geforceerd worden. Daarom houd ik er rekening
mee dat er ruimte is voor grapjes en spontaniteit tijdens onze afspraken. Mede
door dit signaal heb ik ervoor gekozen om aan de hand van Een Taal Erbij een
netwerkanalyse te maken. “Een Taal Erbij” is een beeldtaal die is ontwikkeld door
Marleen Diekmann. “Een Taal Erbij” is een methode die de innerlijk
belevingswereld visueel maakt. Door met poppetjes en ander materiaal te
werken worden relaties zichtbaar/ visueel gemaakt. Deze methode met
beeldtaalmateriaal wint de laatste jaren snel aan terrein binnen de hulpverleners
die systemisch en contextueel werken (Werken met Poppetjes). Doormiddel van
deze methodiek blijft het gesprek dynamisch en zorgen de poppetjes voor
luchtigheid. In bijlage B staat een foto van de opstelling.
S. plaatste zijn kinderen voor hem en de rest van zijn netwerk achter zich. In het
gesprek met S. legt hij aan mij uit dat zijn kinderen zijn grootste bron van
motivatie zijn. Zijn ex-partner plaatste S. schuin achter zich. S. hoopt in de
toekomst weer een relatie met haar aan te gaan. Zijn ouders heeft S. samen
onder een koepel gezet, dit staat voor de huidige onbereikbaarheid. Op dit
moment is er geen contact met zijn ouders. S. heeft veel meegemaakt in zijn
jeugd, dit ervaart S. als een beperking. Twee weken geleden is de beste vriend
