1 NV COS 200 - Algehele doelstellingen van de
onafhankelijke accountant, alsmede het
uitvoeren van een controle overeenkomstig
de Standaarden
Wat is het doel van de accountantscontrole, oftewel de controle van de financiële
overzichten? (200.3-9)
Het versterken van de mate waarin de beoogde gebruikers in de financiële overzichten
vertrouwen stellen. Dit wordt gedaan doordat de accountant een oordeel tot uitdrukking
brengt of de financiële overzichten in alle van materieel belang zijnde opzichten opgesteld
zijn in overeenstemming met een van toepassing zijnde grondslagen voor financiële
verslaggeving.
Redelijke mate van zekerheid te verkrijgen over de vraag of de financiële overzichten als
geheel geen afwijking van materieel belang bevatten die het gevolg is van fraude of
fouten. Een redelijk mate van zekerheid wordt verkregen wanneer de accountant
voldoende en geschikte controle-informatie heeft verkregen teneinde het controlerisico terug
te brengen tot een aanvaardvaar laag niveau.
Afwijkingen worden aangemerkt als van materieel belang indien daarvan redelijkerwijs kan
worden verwacht dat zij een invloed hebben op de economische beslissingen die gebruikers
op basis van de financiële overzichten nemen. Biedt geen inzicht in levensvatbaarheid van de
entiteit of de doelmatigheid danwel effectiviteit van de leiding van het management.
Wat zijn de ethische normen bij de controle? (200.14 en alinea A14-A17)
VGBA. Deel A bevat de fundamentele beginselen van de beroepsethiek die relevant zijn voor
de accountant wanneer hij een controle van financiële overzichten uitvoert en verschaft een
conceptueel raamwerk voor de toepassing van die beginselen, dit zijn de volgende
beginselen:
a) Integriteit
b) Objectiviteit
c) Professionaliteit
d) Vertrouwelijkheid
e) Vakbekwaamheid en Zorgvuldigheid
Bedreigingen:
Eigenbelang
Intimidatie
Vertrouwdheid
Belangenbehartiging
Zelftoetsing
Wat houdt een professioneel kritische instelling in? (200.15 en alinea A18-A22)
Een professioneel kritische instelling is noodzakelijk voor een kritische beoordeling van
controle-informatie en houdt onder andere in:
, De verkregen informatie kritisch benaderen . De accountant mag documenten en
vastleggingen als echt beschouwen tenzij hij aanwijzingen heeft om het tegendeel te
geloven. Echter de betrouwbaarheid van de informatie die als controle-informatie
wordt gebruikt moet in overweging worden genomen.
Alert zijn op tegenstrijdigheden . Indien twijfel betrouwbaarheid dan verder
onderzoeken en bepalen noodzakelijkheid van wijzigingen en toevoegingen
controlewerkzaamheden.
Niet bij voorbaat veronderstellen dat het management en de organen belast met
governance eerlijk en integer zijn.
Het is noodzakelijk dat deze instelling gedurende de gehele controle handhaaft.
Wat houdt professionele oordeelsvorming in? (200.16 en alinea A23-A27)
De interpretatie van relevante ethische vereisten en de Standaarden en de terzake kundige
beslissingen die tijdens een controle vereist zijn kunnen niet worden gemaakt zonder een
beroep te doen op een relevante kennis van zaken en op relevante ervaring met de feiten en
de omstandigheden. Kenmerken voor professionele oordeelsvorming is dat het wordt
toegepast door een accountant wiens training kennis en ervaring een hulpmiddel vormen bij
het ontwikkelen van de noodzakelijke competenties om redelijke oordeelsvorming toe te
passen. Het is gebaseerd op feiten en omstandigheden die bij de accountant bekend zijn en
moet worden toegepast tijdens het gehele verloop van de controle.
Waarom kan de accountant geen absolute zekerheid verkrijgen? (alinea A45-A52)
Dit komt omdat er inherente beperkingen van een controle zijn, die ervoor zorgen dat het
merendeel van de controle-informatie op basis waarvan de accountant tot de conclusies komt
en zijn oordeel vormt, eerder iets aannemelijk maakt dan dat het sluitende bewijs verschaft.
Dit komt tot stand door:
Aard van de financiële verslaggeving; standpunten management, subjectieve
beslissingen of beoordelingen.
De aard van de controlewerkzaamheden; praktische en wettelijke beperkingen m.b.t.
mogelijkheid voor de accountant om controle-informatie te verkrijgen.
De noodzaak om de controle uit te voeren binnen een redelijke tijdspanne en tegen
redelijke kosten; uitvoeren deelwaarnemingen.
Daarnaast bestaan er nog andere aangelegenheden, zoals de mogelijkheid van het bestuur
om de IB te doorbreken of kan samenspannen.
2 NV COS 210 – Overeenkomen van de
voorwaarden van controleopdrachten
Welke randvoorwaarden zijn er voor de controle? (210.06)
Teneinde vast te stellen of de randvoorwaarden voor een controle aanwezig zijn, dient de
accountant:
te bepalen of het stelsel inzake financiële verslaggeving dat bij het opstellen van de
financiële overzichten zal worden toegepast, aanvaardbaar is; en
de overeenstemming van het management te verkrijgen dat het zijn
verantwoordelijkheid erkent en begrijpt:
, o voor het opstellen van de financiële overzichten in overeenstemming met het
van toepassing zijnde stelsel inzake financiële verslaggeving, met inbegrip van
de getrouwe weergave daarvan, indien relevant;
o voor de interne beheersing die het management noodzakelijk acht om het
opstellen mogelijk te maken van de financiële overzichten die vrij zijn van een
afwijking van materieel belang die het gevolg is van fraude of van fouten; en
o om de accountant:
toegang te verschaffen tot alle informatie waarvan het management
kennis heeft en die relevant is voor het opstellen van de financiële
overzichten, zoals de vastleggingen, documentatie en andere
aangelegenheden;
aanvullende informatie te verschaffen die de accountant van het
management voor het doel van de controle kan vragen; en
onbeperkte toegang te verschaffen tot personen binnen de entiteit van
wie de accountant vaststelt dat het noodzakelijk is controle-informatie
te verkrijgen.
Opdrachtbevestiging dient schriftelijk te worden vastgelegd (NV COS 210.10) met daarin:
de doelstelling en reikwijdte van de controle van de financiële overzichten;
de verantwoordelijkheden van de accountant;
de verantwoordelijkheden van het management;
vermelding van het van toepassing zijnde stelsel inzake financiële verslaggeving voor
het opstellen van de financiële overzichten; en
verwijzing naar de verwachte vorm en inhoud van alle verklaringen die door de
accountant moeten worden uitgebracht; en
een vermelding dat er omstandigheden kunnen zijn waarin een verklaring kan afwijken
van zijn verwachte vorm en inhoud.
Doorlopende controles (210.13)
Bij doorlopende controles dient de accountant in te schatten of de omstandigheden vereisen
dat de voorwaarden van de controleopdracht worden herzien en of het noodzakelijk is de
entiteit aan de bestaande voorwaarden van de controleopdracht te herinneren.
Aanvaarding van een wijziging in de voorwaarden van de controleopdracht
De accountant dient niet met een wijziging in de voorwaarden van de controleopdracht in te
stemmen wanneer er geen redelijke rechtvaardiging bestaat om dat te doen.
3 NV COS 220 – Kwaliteitsbeheersing voor een
controle van financiële overzichten
Doelstelling (220.06)
De doelstelling van de accountant is het implementeren van kwaliteitsbeheersingsprocedures
op het niveau van de opdracht die de accountant een redelijke mate van zekerheid
verschaffen dat:
de controle in overeenstemming is met professionele standaarden en vereisten gesteld
door van toepassing zijnde wet- en regelgeving; en
de uitgebrachte controleverklaring in de gegeven omstandigheden passend is.
, De opdrachtpartner is verantwoordelijk voor de gehele controle (220.08).
Onafhankelijkheid (220.11)
De opdrachtpartner dient een conclusie te trekken over het naleven van
onafhankelijkheidsvoorschriften die van toepassing zijn op de controleopdracht. Daarbij dient
de opdrachtpartner:
relevante informatie te verkrijgen vanuit de accountantseenheid en, waar van
toepassing, van netwerkonderdelen, teneinde omstandigheden en relaties die
bedreigingen voor de onafhankelijkheid vormen, te identificeren en te evalueren;
informatie over eventuele vastgestelde overtredingen, van de beleidslijnen en
procedures van de accountantseenheid met betrekking tot de onafhankelijkheid te
evalueren teneinde te bepalen of deze overtredingen een bedreiging vormen voor de
onafhankelijkheid in het kader van de controleopdracht; en
passende actie te ondernemen om dergelijke bedreigingen weg te nemen, door het
toepassen van maatregelen, of, indien dit passend wordt geacht, door de
controleopdracht terug te geven indien teruggave krachtens van toepassing zijnde
wet- en regelgeving mogelijk is. De opdrachtpartner dient de accountantseenheid
onmiddellijk in kennis te stellen van de onmogelijkheid om de aangelegenheid op te
lossen, zodat passende actie kan worden ondernomen.
Aanvaarding en continuering van cliëntrelaties en controleopdrachten (220.12)
De opdrachtpartner dient ervan overtuigd te zijn dat passende procedures met betrekking tot
aanvaarding en continuering van cliëntrelaties en controleopdrachten zijn gevolgd, en dient
vast te stellen dat conclusies die hieromtrent zijn getrokken, passend zijn.
Toewijzing opdrachtteams (220.14)
De opdrachtpartner dient ervan overtuigd te zijn dat het opdrachtteam en eventuele door de
accountant ingeschakelde deskundigen die geen deel uitmaken van het opdrachtteam,
gezamenlijk over de passende competentie en capaciteiten beschikken teneinde:
de controleopdracht overeenkomstig professionele standaarden en in
overeenstemming met door wet- en regelgeving gestelde vereisten uit te voeren; en
een controleverklaring mogelijk te maken waarvan het in de gegeven omstandigheden
passend is dat deze wordt uitgebracht.
Aansturing, toezicht en uitvoering (220.15)
De opdrachtpartner dient verantwoordelijkheid te nemen voor:
de aansturing van, het toezicht op en de uitvoering van de controleopdracht in
overeenstemming met professionele standaarden en door wet- en regelgeving
gestelde vereisten; en
de controleverklaring die onder de gegeven omstandigheden passend is.
Opdrachtgerichte kwaliteitsbeoordeling (220.19)
Voor controles van financiële overzichten van oob’s of van andere beursgenoteerde
ondernemingen, alsmede voor eventuele andere controleopdrachten waarvan de
onafhankelijke accountant, alsmede het
uitvoeren van een controle overeenkomstig
de Standaarden
Wat is het doel van de accountantscontrole, oftewel de controle van de financiële
overzichten? (200.3-9)
Het versterken van de mate waarin de beoogde gebruikers in de financiële overzichten
vertrouwen stellen. Dit wordt gedaan doordat de accountant een oordeel tot uitdrukking
brengt of de financiële overzichten in alle van materieel belang zijnde opzichten opgesteld
zijn in overeenstemming met een van toepassing zijnde grondslagen voor financiële
verslaggeving.
Redelijke mate van zekerheid te verkrijgen over de vraag of de financiële overzichten als
geheel geen afwijking van materieel belang bevatten die het gevolg is van fraude of
fouten. Een redelijk mate van zekerheid wordt verkregen wanneer de accountant
voldoende en geschikte controle-informatie heeft verkregen teneinde het controlerisico terug
te brengen tot een aanvaardvaar laag niveau.
Afwijkingen worden aangemerkt als van materieel belang indien daarvan redelijkerwijs kan
worden verwacht dat zij een invloed hebben op de economische beslissingen die gebruikers
op basis van de financiële overzichten nemen. Biedt geen inzicht in levensvatbaarheid van de
entiteit of de doelmatigheid danwel effectiviteit van de leiding van het management.
Wat zijn de ethische normen bij de controle? (200.14 en alinea A14-A17)
VGBA. Deel A bevat de fundamentele beginselen van de beroepsethiek die relevant zijn voor
de accountant wanneer hij een controle van financiële overzichten uitvoert en verschaft een
conceptueel raamwerk voor de toepassing van die beginselen, dit zijn de volgende
beginselen:
a) Integriteit
b) Objectiviteit
c) Professionaliteit
d) Vertrouwelijkheid
e) Vakbekwaamheid en Zorgvuldigheid
Bedreigingen:
Eigenbelang
Intimidatie
Vertrouwdheid
Belangenbehartiging
Zelftoetsing
Wat houdt een professioneel kritische instelling in? (200.15 en alinea A18-A22)
Een professioneel kritische instelling is noodzakelijk voor een kritische beoordeling van
controle-informatie en houdt onder andere in:
, De verkregen informatie kritisch benaderen . De accountant mag documenten en
vastleggingen als echt beschouwen tenzij hij aanwijzingen heeft om het tegendeel te
geloven. Echter de betrouwbaarheid van de informatie die als controle-informatie
wordt gebruikt moet in overweging worden genomen.
Alert zijn op tegenstrijdigheden . Indien twijfel betrouwbaarheid dan verder
onderzoeken en bepalen noodzakelijkheid van wijzigingen en toevoegingen
controlewerkzaamheden.
Niet bij voorbaat veronderstellen dat het management en de organen belast met
governance eerlijk en integer zijn.
Het is noodzakelijk dat deze instelling gedurende de gehele controle handhaaft.
Wat houdt professionele oordeelsvorming in? (200.16 en alinea A23-A27)
De interpretatie van relevante ethische vereisten en de Standaarden en de terzake kundige
beslissingen die tijdens een controle vereist zijn kunnen niet worden gemaakt zonder een
beroep te doen op een relevante kennis van zaken en op relevante ervaring met de feiten en
de omstandigheden. Kenmerken voor professionele oordeelsvorming is dat het wordt
toegepast door een accountant wiens training kennis en ervaring een hulpmiddel vormen bij
het ontwikkelen van de noodzakelijke competenties om redelijke oordeelsvorming toe te
passen. Het is gebaseerd op feiten en omstandigheden die bij de accountant bekend zijn en
moet worden toegepast tijdens het gehele verloop van de controle.
Waarom kan de accountant geen absolute zekerheid verkrijgen? (alinea A45-A52)
Dit komt omdat er inherente beperkingen van een controle zijn, die ervoor zorgen dat het
merendeel van de controle-informatie op basis waarvan de accountant tot de conclusies komt
en zijn oordeel vormt, eerder iets aannemelijk maakt dan dat het sluitende bewijs verschaft.
Dit komt tot stand door:
Aard van de financiële verslaggeving; standpunten management, subjectieve
beslissingen of beoordelingen.
De aard van de controlewerkzaamheden; praktische en wettelijke beperkingen m.b.t.
mogelijkheid voor de accountant om controle-informatie te verkrijgen.
De noodzaak om de controle uit te voeren binnen een redelijke tijdspanne en tegen
redelijke kosten; uitvoeren deelwaarnemingen.
Daarnaast bestaan er nog andere aangelegenheden, zoals de mogelijkheid van het bestuur
om de IB te doorbreken of kan samenspannen.
2 NV COS 210 – Overeenkomen van de
voorwaarden van controleopdrachten
Welke randvoorwaarden zijn er voor de controle? (210.06)
Teneinde vast te stellen of de randvoorwaarden voor een controle aanwezig zijn, dient de
accountant:
te bepalen of het stelsel inzake financiële verslaggeving dat bij het opstellen van de
financiële overzichten zal worden toegepast, aanvaardbaar is; en
de overeenstemming van het management te verkrijgen dat het zijn
verantwoordelijkheid erkent en begrijpt:
, o voor het opstellen van de financiële overzichten in overeenstemming met het
van toepassing zijnde stelsel inzake financiële verslaggeving, met inbegrip van
de getrouwe weergave daarvan, indien relevant;
o voor de interne beheersing die het management noodzakelijk acht om het
opstellen mogelijk te maken van de financiële overzichten die vrij zijn van een
afwijking van materieel belang die het gevolg is van fraude of van fouten; en
o om de accountant:
toegang te verschaffen tot alle informatie waarvan het management
kennis heeft en die relevant is voor het opstellen van de financiële
overzichten, zoals de vastleggingen, documentatie en andere
aangelegenheden;
aanvullende informatie te verschaffen die de accountant van het
management voor het doel van de controle kan vragen; en
onbeperkte toegang te verschaffen tot personen binnen de entiteit van
wie de accountant vaststelt dat het noodzakelijk is controle-informatie
te verkrijgen.
Opdrachtbevestiging dient schriftelijk te worden vastgelegd (NV COS 210.10) met daarin:
de doelstelling en reikwijdte van de controle van de financiële overzichten;
de verantwoordelijkheden van de accountant;
de verantwoordelijkheden van het management;
vermelding van het van toepassing zijnde stelsel inzake financiële verslaggeving voor
het opstellen van de financiële overzichten; en
verwijzing naar de verwachte vorm en inhoud van alle verklaringen die door de
accountant moeten worden uitgebracht; en
een vermelding dat er omstandigheden kunnen zijn waarin een verklaring kan afwijken
van zijn verwachte vorm en inhoud.
Doorlopende controles (210.13)
Bij doorlopende controles dient de accountant in te schatten of de omstandigheden vereisen
dat de voorwaarden van de controleopdracht worden herzien en of het noodzakelijk is de
entiteit aan de bestaande voorwaarden van de controleopdracht te herinneren.
Aanvaarding van een wijziging in de voorwaarden van de controleopdracht
De accountant dient niet met een wijziging in de voorwaarden van de controleopdracht in te
stemmen wanneer er geen redelijke rechtvaardiging bestaat om dat te doen.
3 NV COS 220 – Kwaliteitsbeheersing voor een
controle van financiële overzichten
Doelstelling (220.06)
De doelstelling van de accountant is het implementeren van kwaliteitsbeheersingsprocedures
op het niveau van de opdracht die de accountant een redelijke mate van zekerheid
verschaffen dat:
de controle in overeenstemming is met professionele standaarden en vereisten gesteld
door van toepassing zijnde wet- en regelgeving; en
de uitgebrachte controleverklaring in de gegeven omstandigheden passend is.
, De opdrachtpartner is verantwoordelijk voor de gehele controle (220.08).
Onafhankelijkheid (220.11)
De opdrachtpartner dient een conclusie te trekken over het naleven van
onafhankelijkheidsvoorschriften die van toepassing zijn op de controleopdracht. Daarbij dient
de opdrachtpartner:
relevante informatie te verkrijgen vanuit de accountantseenheid en, waar van
toepassing, van netwerkonderdelen, teneinde omstandigheden en relaties die
bedreigingen voor de onafhankelijkheid vormen, te identificeren en te evalueren;
informatie over eventuele vastgestelde overtredingen, van de beleidslijnen en
procedures van de accountantseenheid met betrekking tot de onafhankelijkheid te
evalueren teneinde te bepalen of deze overtredingen een bedreiging vormen voor de
onafhankelijkheid in het kader van de controleopdracht; en
passende actie te ondernemen om dergelijke bedreigingen weg te nemen, door het
toepassen van maatregelen, of, indien dit passend wordt geacht, door de
controleopdracht terug te geven indien teruggave krachtens van toepassing zijnde
wet- en regelgeving mogelijk is. De opdrachtpartner dient de accountantseenheid
onmiddellijk in kennis te stellen van de onmogelijkheid om de aangelegenheid op te
lossen, zodat passende actie kan worden ondernomen.
Aanvaarding en continuering van cliëntrelaties en controleopdrachten (220.12)
De opdrachtpartner dient ervan overtuigd te zijn dat passende procedures met betrekking tot
aanvaarding en continuering van cliëntrelaties en controleopdrachten zijn gevolgd, en dient
vast te stellen dat conclusies die hieromtrent zijn getrokken, passend zijn.
Toewijzing opdrachtteams (220.14)
De opdrachtpartner dient ervan overtuigd te zijn dat het opdrachtteam en eventuele door de
accountant ingeschakelde deskundigen die geen deel uitmaken van het opdrachtteam,
gezamenlijk over de passende competentie en capaciteiten beschikken teneinde:
de controleopdracht overeenkomstig professionele standaarden en in
overeenstemming met door wet- en regelgeving gestelde vereisten uit te voeren; en
een controleverklaring mogelijk te maken waarvan het in de gegeven omstandigheden
passend is dat deze wordt uitgebracht.
Aansturing, toezicht en uitvoering (220.15)
De opdrachtpartner dient verantwoordelijkheid te nemen voor:
de aansturing van, het toezicht op en de uitvoering van de controleopdracht in
overeenstemming met professionele standaarden en door wet- en regelgeving
gestelde vereisten; en
de controleverklaring die onder de gegeven omstandigheden passend is.
Opdrachtgerichte kwaliteitsbeoordeling (220.19)
Voor controles van financiële overzichten van oob’s of van andere beursgenoteerde
ondernemingen, alsmede voor eventuele andere controleopdrachten waarvan de
