Ideologie (4 vragen in onze samenleving)
Een alomvattende visie op de maatschappij en de rol van de overheid daarin
→ Verschilt per persoon / groep. Een ideologie probeert de juiste balans
te vinden tussen rechten en plichten ten aanzien van de volgende 4 vragen:
- rechtsstaat → In hoeverre mag de overheid zich met ons privéleven
bemoeien?
- parlementaire democratie → Hoe nemen we beslissingen?
- verzorgingsstaat → Hoe verdelen we werk en geld?
- pluriforme samenleving → Hoe moeten mensen met een verschillende
levenswijze met elkaar samenleven?
W aarde
Wanneer je iets belangrijk vindt zonder er zelf beter van te worden (gezondheid, vrede, liefde, enz.)
belang
Iets waar je zelf beter van wordt (geld, aanzien, geluk en macht)
de ‘leiders’ in onze samenleving
De gekozen politici:
- vertegenwoordigen de overheid
- Kunnen dwingend regels opleggen om de samenwerking tussen mensen af te dwingen
3 soorten rechten
- Culturele / vrijheidsrechten → De overheid mag niet zomaar aan het
cultuur / privéleven van burgers komen en moet eerlijk zijn bij het
behandelen van de burgers.
- Politieke rechten → De burgers mogen meebeslissen in het bestuur
van het land, zodat de macht van de overheid democratisch is.
- Sociale verzorgingsrechten → De overheid moet ervoor zorgen dat de
burgers financieel voldoende hebben om:
- te kunnen leven
- zich te kunnen ontwikkelen
- een gezond leven te kunnen hebben
,Politieke kwadrant
Progressief:
Weinig overheidsoptreden →
vrijheid, zeggenschap, internationaal.
overheid → bemoeit zich er niet mee
Immateriële
lijn
links:
Materiële
planmatig → veel overheid, Rechts: $
lijn
gelijkheid ( geen arm/rijk), weinig overheid, eigen
solidariteit, belasting, verantwoordelijkheid
herverdelen
Conservatief:
Veel overheidsoptreden → orde,
deskundigheid en nationaal.
overheid → bemoeit zich overal
wel mee.
4 beleidsinstrumenten overheid
- juridische regels → mensen moeten zich op een bepaalde manier
gedragen
- Financiële prikkels → mensen geld geven of mensen juist geld laten
betalen
- Informeren → bijvoorbeeld voorlichting geven over hoe mensen zich
moeten gedragen
- Geweld → mensen kunnen ook gedwongen worden om bepaald gedrag te vertonen, door
bijvoorbeeld te straffen (gevangenis, rijbewijs innemen enz.)
kenmerken onderwerpen maatschappijleer
- Grote groepen hebben last van een probleem
- Het probleem is actueel en speelt in Nederland
, - Er zijn maatschappelijke oorzaken voor het probleem → de wijze
waarop mensen met elkaar samenleven veroorzaakt het vraagstuk
- Er is een conflict over het probleem
- De overheid bemoeit zich met het probleem