Inhoudsopgave
Week 1.......................................................................................................... 3
Kennisclip We zijn dieren................................................................................................ 3
Kennisclip Neuronen....................................................................................................... 3
Kennisclip Anatomie van het brein..................................................................................3
Kennisclip Lesies............................................................................................................. 5
Hoorcollege 1: Inleiding tot het vak en het brein............................................................5
Week 2.......................................................................................................... 7
Kennisclip Toelichting onderzoeksdesigns.......................................................................7
Kennisclip Tools RT&ET................................................................................................... 8
Kennisklip Toelichting Johansson & Johansson................................................................9
Kennisclip EEG & ERP onderzoek....................................................................................9
Kennisclip MEG............................................................................................................. 11
Hoorcollege 2: EEG & MEG............................................................................................12
Week 3........................................................................................................ 13
Kennisclip Tools fMRI..................................................................................................... 13
Kennisclip Toelichting fMRI subtractie...........................................................................14
Kennisclip Toelichting Bachrach et al............................................................................15
Kennisclip Visuele verwerkingsgebieden.......................................................................15
Kennisclip Schakelingetjes bouwen met neuronen.......................................................17
Hoorcollege 3: Visuele perceptie..................................................................................18
Week 4........................................................................................................ 19
Kennisclip Tools TMS..................................................................................................... 19
Werkcollege.................................................................................................................. 20
Week 5........................................................................................................ 21
Kennisclip Kort onthouden............................................................................................ 21
Kennisclip Langer onthouden........................................................................................21
Kennisclip Tools VBM&DTI............................................................................................. 22
Werkcollege.................................................................................................................. 23
Week 6........................................................................................................ 24
Kennisclip Talig communiceren.....................................................................................24
Kennisclip De snelheid van taalbegrip..........................................................................24
Hoorcollege 6: Taal & communicatie.............................................................................25
Week 7........................................................................................................ 27
Kennisklip CNW literatuur.............................................................................................27
Kennisclip Emoties........................................................................................................ 28
,Hoorcollege 7: Impulsen en controle.............................................................................29
,Week 1
Kennisclip We zijn dieren
We zijn dieren, we zijn gewoon een diersoort
We zijn net als andere dieren ‘wandelende gereedschapskisten’, met allerlei biologisch
geëvolueerde eigenschappen hebben die ons in onze specifieke ‘niche’ helpen te overleven en
voort te planten
We delen een flink deel van dat gereedschap met heel veel andere dieren cardiovasculair
systeem, visueel perceptiesysteem, geheugen, emotie
We hebben ook een aantal relatief of zelfs volledig unieke ‘tools’ handige handen,
taalvermogen, aspecten van onze socialiteit, neiging tot cultuurvorming
Wat hebben dieren kunnen doen om niet ten onder te gaan volgens Sean Carroll?
- Get bigger olifanten
- Get armor schildpadden
- Get out of the way gevonden
Vierde weg:
- Get smarter:
o Wordt beter in het representeren van je omgeving en jezelf (map-making)
o Zorg voor executive control zodat je geen slaaf bent van evolutionaire reflexen
o Ga samenwerken, daarover communiceren, het vastleggen, er over lesgeven
Het brein = verzameling lichaamscellen die zich is gaan specialiseren in informatieverwerking
(map-making, executive control, samenwerken, communiceren etc.) waardoor al die andere
lichaamscellen preciezer en slimmer kunnen worden aangestuurd
Kennisclip Neuronen
Neuronen = zenuwcellen = bouwstenen van het brein
Neuronen krijgen input van andere neuronen:
- Excitatoir = pulsen verhogen de kans dat ontvangende neuron zelf gaat vuren
- Inhibitoir = pulsen verlagen de kans dat het neuron zelf gaat vuren
Depolarisatie = faseverandering in celmembraan, die langs het axon gaat lopen = actie
potentiaal = informatie naar andere neuronen exciteren of inhiberen
Gemiddeld krijgen neuronen in het brein input van ongeveer 1000 andere neuronen en sturen
ze output naar zo’n 1000 andere neuronen
Kennisclip Anatomie van het brein
Centrale zenuwstelsel:
- Brein
- Ruggenmerg
Periferale zenuwstelsel:
- Cranial nerves
- Spinal nerves
, Anterieur/rostraal = voorkant prefrontale cortex
Posterieur/caudaal = achterkant occipital
Dorsaal/superieur = bovenkant parietal
Ventraal/inferieur = onderkant temporal
Sagitaal = doorsnede tussen twee ogen
Coronaal = doorsnede door oren vanaf bovenkant
- Lateraal = buitenkanten, richting oren
- Mediaal = midden
Horizontaal = doorsnede door ogen snijden
Structuur van het brein:
- Grijze stof = grote concentratie neuronen
(cellichamen, dendrieten, axonen) hier
wordt hard gerekend
o Cerebrale cortex = neocortex =
cortex = buitenste schil van hersenen, grote verzameling van
elektronische schakelingen
- Witte stof = alleen de axonen van neuronen (wit door de myeline,
‘isolatie’) zorgt voor lange-afstandsverbinding tussen
verschillende stukken grijze stof (= bekabeling)
Grote hersenen = cerebrum, zitten links en rechts (= tweezijdig, bilateraal)
met vier hersenkwabben of lobben (= lobes)
Sylvian fissure = grote groeve die temporale kwab van de
temporale en parietale kwab scheidt
Centrale sulcus = groeve die frontale kwab van de parietale kwab
scheidt
Brodmann gebieden = onderverdeling van neocortex in stukjes cortex die dezelfde type
bedrading hebben
Kleine hersenen hebben een eigen cortex = cerebellar cortex
Subcorticaal = onder de cortex van de grote hersenen = cerebrale cortex, neocortex
Week 1.......................................................................................................... 3
Kennisclip We zijn dieren................................................................................................ 3
Kennisclip Neuronen....................................................................................................... 3
Kennisclip Anatomie van het brein..................................................................................3
Kennisclip Lesies............................................................................................................. 5
Hoorcollege 1: Inleiding tot het vak en het brein............................................................5
Week 2.......................................................................................................... 7
Kennisclip Toelichting onderzoeksdesigns.......................................................................7
Kennisclip Tools RT&ET................................................................................................... 8
Kennisklip Toelichting Johansson & Johansson................................................................9
Kennisclip EEG & ERP onderzoek....................................................................................9
Kennisclip MEG............................................................................................................. 11
Hoorcollege 2: EEG & MEG............................................................................................12
Week 3........................................................................................................ 13
Kennisclip Tools fMRI..................................................................................................... 13
Kennisclip Toelichting fMRI subtractie...........................................................................14
Kennisclip Toelichting Bachrach et al............................................................................15
Kennisclip Visuele verwerkingsgebieden.......................................................................15
Kennisclip Schakelingetjes bouwen met neuronen.......................................................17
Hoorcollege 3: Visuele perceptie..................................................................................18
Week 4........................................................................................................ 19
Kennisclip Tools TMS..................................................................................................... 19
Werkcollege.................................................................................................................. 20
Week 5........................................................................................................ 21
Kennisclip Kort onthouden............................................................................................ 21
Kennisclip Langer onthouden........................................................................................21
Kennisclip Tools VBM&DTI............................................................................................. 22
Werkcollege.................................................................................................................. 23
Week 6........................................................................................................ 24
Kennisclip Talig communiceren.....................................................................................24
Kennisclip De snelheid van taalbegrip..........................................................................24
Hoorcollege 6: Taal & communicatie.............................................................................25
Week 7........................................................................................................ 27
Kennisklip CNW literatuur.............................................................................................27
Kennisclip Emoties........................................................................................................ 28
,Hoorcollege 7: Impulsen en controle.............................................................................29
,Week 1
Kennisclip We zijn dieren
We zijn dieren, we zijn gewoon een diersoort
We zijn net als andere dieren ‘wandelende gereedschapskisten’, met allerlei biologisch
geëvolueerde eigenschappen hebben die ons in onze specifieke ‘niche’ helpen te overleven en
voort te planten
We delen een flink deel van dat gereedschap met heel veel andere dieren cardiovasculair
systeem, visueel perceptiesysteem, geheugen, emotie
We hebben ook een aantal relatief of zelfs volledig unieke ‘tools’ handige handen,
taalvermogen, aspecten van onze socialiteit, neiging tot cultuurvorming
Wat hebben dieren kunnen doen om niet ten onder te gaan volgens Sean Carroll?
- Get bigger olifanten
- Get armor schildpadden
- Get out of the way gevonden
Vierde weg:
- Get smarter:
o Wordt beter in het representeren van je omgeving en jezelf (map-making)
o Zorg voor executive control zodat je geen slaaf bent van evolutionaire reflexen
o Ga samenwerken, daarover communiceren, het vastleggen, er over lesgeven
Het brein = verzameling lichaamscellen die zich is gaan specialiseren in informatieverwerking
(map-making, executive control, samenwerken, communiceren etc.) waardoor al die andere
lichaamscellen preciezer en slimmer kunnen worden aangestuurd
Kennisclip Neuronen
Neuronen = zenuwcellen = bouwstenen van het brein
Neuronen krijgen input van andere neuronen:
- Excitatoir = pulsen verhogen de kans dat ontvangende neuron zelf gaat vuren
- Inhibitoir = pulsen verlagen de kans dat het neuron zelf gaat vuren
Depolarisatie = faseverandering in celmembraan, die langs het axon gaat lopen = actie
potentiaal = informatie naar andere neuronen exciteren of inhiberen
Gemiddeld krijgen neuronen in het brein input van ongeveer 1000 andere neuronen en sturen
ze output naar zo’n 1000 andere neuronen
Kennisclip Anatomie van het brein
Centrale zenuwstelsel:
- Brein
- Ruggenmerg
Periferale zenuwstelsel:
- Cranial nerves
- Spinal nerves
, Anterieur/rostraal = voorkant prefrontale cortex
Posterieur/caudaal = achterkant occipital
Dorsaal/superieur = bovenkant parietal
Ventraal/inferieur = onderkant temporal
Sagitaal = doorsnede tussen twee ogen
Coronaal = doorsnede door oren vanaf bovenkant
- Lateraal = buitenkanten, richting oren
- Mediaal = midden
Horizontaal = doorsnede door ogen snijden
Structuur van het brein:
- Grijze stof = grote concentratie neuronen
(cellichamen, dendrieten, axonen) hier
wordt hard gerekend
o Cerebrale cortex = neocortex =
cortex = buitenste schil van hersenen, grote verzameling van
elektronische schakelingen
- Witte stof = alleen de axonen van neuronen (wit door de myeline,
‘isolatie’) zorgt voor lange-afstandsverbinding tussen
verschillende stukken grijze stof (= bekabeling)
Grote hersenen = cerebrum, zitten links en rechts (= tweezijdig, bilateraal)
met vier hersenkwabben of lobben (= lobes)
Sylvian fissure = grote groeve die temporale kwab van de
temporale en parietale kwab scheidt
Centrale sulcus = groeve die frontale kwab van de parietale kwab
scheidt
Brodmann gebieden = onderverdeling van neocortex in stukjes cortex die dezelfde type
bedrading hebben
Kleine hersenen hebben een eigen cortex = cerebellar cortex
Subcorticaal = onder de cortex van de grote hersenen = cerebrale cortex, neocortex
