Virtuele rouwinterventies bij volwassenen na ouderverlies:
Effectiviteit vergeleken met traditionele benaderingen
Viviënne van Herel
Studentnummer: 838877821
Cursus: PB0712 Literatuurstudie
Examinator: Eefje Rondeel
Inleverdatum: 6 oktober 2025
,Probleemstelling
Het verlies van een ouder is wereldwijd een veelvoorkomende en ingrijpende gebeurtenis: in
Nederland maakt ongeveer 5% van de volwassenen dit mee in een periode van vijf jaar (CBS, 2023).
Hoewel rouw een natuurlijk proces is, ontwikkelt 7–10% van de nabestaanden langdurige
rouwklachten, zoals somberheid, eenzaamheid en depressieve symptomen (Lundorff et al., 2017).
Traditionele behandelmethoden, zoals cognitieve gedragstherapie en groepstherapie, hebben hun
effectiviteit bewezen in het ondersteunen van rouwenden (Worden, 2018).
Tegelijkertijd zijn er de afgelopen tien jaar nieuwe virtuele behandelmethoden ontwikkeld,
waaronder online therapie en virtual reality-interventies. Deze bieden voordelen zoals
laagdrempeligheid en flexibiliteit, maar de effectiviteit ten opzichte van traditionele therapieën is
nog onvoldoende duidelijk (Yao et al., 2025). Daarom is het wetenschappelijk en maatschappelijk
relevant om te onderzoeken in welke mate virtuele behandelmethoden bijdragen aan het
verminderen van rouwklachten na ouderverlies en hoe zij zich verhouden tot traditionele
behandelvormen.
Doelstelling
Het doel van deze literatuurstudie is om inzicht te verkrijgen in de effectiviteit van virtuele
behandelmethoden, zoals online therapie en virtual reality, bij het verminderen van rouwklachten na
ouderverlies bij volwassenen. Daarnaast wordt de effectiviteit van deze methoden vergeleken met
die van traditionele therapieën. De resultaten hebben praktische implicaties voor de klinische keuze
van interventies en theoretische implicaties voor de verdere integratie van technologie in
rouwbegeleiding.
Vraagstelling
Hoofdvraag
Student: 838877821, Vivienne van Herel 2
,In welke mate dragen virtuele behandelmethoden (zoals online interventies en virtual reality) bij aan
het verminderen van rouwklachten bij volwassenen na ouderverlies, en hoe verhouden deze zich tot
traditionele behandelmethoden?
Prealabele vragen
Hoe wordt ‘rouwproces’ gedefinieerd in de literatuur?
Wat verstaan onderzoekers onder ‘virtuele behandelmethoden’ (online therapie, VR) en
‘traditionele behandelmethoden’?
Wat is de prevalentie van langdurige rouwklachten na ouderverlies?
Welke meetinstrumenten en uitkomstmaten worden gebruikt om de effectiviteit van
rouwinterventies te beoordelen?
Deelvragen
Wat is bekend over de effectiviteit van traditionele behandelmethoden bij rouw na ouderverlies?
Wat is bekend over de effectiviteit van virtuele behandelmethoden (zoals online interventies en
VR) bij rouw na ouderverlies?
In welke mate verschillen virtuele behandelmethoden in effectiviteit van traditionele
behandelmethoden bij volwassenen met rouwklachten?
Zoekstrategie
Kaders voor het zoeken
Bronnen: EBSCOhost (APA PsycInfo, APA PsycArticles, Psychology and Behavioral Sciences
Collection, Academic Search Elite, eBook Collection); Web of Science voor
wetenschappelijke literatuur; Google Scholar voor aanvullende grijze literatuur.
Voor de Nederlandse context wordt gezocht via onder andere CBS, Trimbos-instituut
en RIVM-richtlijnen.
Student: 838877821, Vivienne van Herel 3
, Publicaties: wetenschappelijke tijdschriftartikelen, systematische reviews,
meta-analyses, RCT’s, en relevante kwalitatieve studies.
Periode: 2013–2025
Taal: Engels (voornamelijk), Nederlands voor beleids- en praktijkinformatie.
Ingangen voor het Zoeken
Tabel 1 beschrijft zoektermen en bijbehorende synoniemen voor de zoektocht in het Engels.
Tabel 2 toont de Nederlandse zoektermen en bijbehorende synoniemen.
Tabel 1
Ingangen bij het zoeken (Engels)
Zoekterm kernbegrip Synoniemen / gerelateerde termen
Parental loss Loss of a parent, death of a parent,
bereavement, parental bereavement
Grief process Grieving process, mourning, grief reaction, grief
adjustment
Traditional therapy Conventional therapy, face-to-face therapy,
counseling, cognitive behavioral therapy, CBT,
group therapy
Virtual therapy Online therapy, internet-based intervention,
web-based therapy, digital therapy
Virtual reality VR, immersive therapy, virtual environment, AI
Self-help intervention Online self-help, digital intervention, e-health
Tabel 2
Ingangen bij het zoeken (Nederlands)
Zoekterm kernbegrip Synoniemen / gerelateerde termen
Rouwproces Rouwverwerking, rouwbegeleiding,
Student: 838877821, Vivienne van Herel 4