1ste en 3e Wereldoorlog
Tijdvak 9 Tijd van Wereldoorlogen + crisis
Oorzaken WOI:
- Nationalisme: Frankrijk en Duitsland vijanden - politiek
- Imperialisme: Strijd om koloniën: Groot-Brittannië, Frankrijk, Duitsland -
Economisch / Politiek
- Militarisme: gecombineerd met wapenwedloop - Politiek/cultuur
- Bondgenootschappen: Frankrijk, Groot-Brittannië, Rusland (Triple Entente) VS
Duitsland, Oostenrijk-Hongarije, Italië (Triple Alliantie) - Politiek
- Industrialisatie: Groot-Brittannië VS Duitsland - Economisch
Aanleiding WOI:
Moord op Franz-Ferdinand (Oostenrijk)
westen: loopgravenoorlog: statisch = geen beweging
Totale oorlog en veel (burger)doden.
Kenmerkend aspect 40a en 43
Voeren van wereldoorlog en Totale oorlog
1917
- Rusland stopte met de oorlog, VS ging meedoen
1918: Wapenstilstand
1919: Vrede van Versailles
Duitsland kreeg de schuld van WO1 afspraken o.a:
1. Duitsland moest herstelbetalingen doen → Aan Frankrijk, België, Engeland
2. Duitsland moest gebied afstaan.
3. Duitsland mocht geen groot leger hebben.
Kenmerkend aspect 38
Het in praktijk brengen van totalitaire ideologieën.
Adolf Hitler, Stalin, Mussolini waren in de jaren 30 totalitaire leiders.
Kenmerken van een totalitair systeem
Het leven, denken en voelen van de bevolking volledig beheersen.
- Onderwijs, media, kunst, economie staat in dienst van de ideologie.
Propaganda: Mensen overtuigen van jouw ideeën, zoals Poster.
Censuur: Alleen goede dingen tonen, slechte dingen weglaten.
Indoctrinatie: Hersenspoelen
Terreur: Heropvoedingskampen en geheime politie
In de jaren 30: Communisme, fascisme en nationaal-socialisme.
Propaganda is het verspreiden van ideeën en het beïnvloeden van meningen.
Door middel van:
, - Symbolen
- Verheerlijking leiders
- Tegenstanders zwart maken
- Positief naar eigen ideologie, negatief naar die van tegenstander. Kranten, radio, film,
massa-organisatie.
Tijdvak 10 Tijd van Televisie + computer
1950 - nu
Kenmerkend aspect 45
Koude oorlog
● Oorlog tussen communisme en kapitalisme zonder gebruik van wapens, er is veel
dreiging.
● Belangrijke verschillen:
Kapitalisme: vrijheid/democratie
Communisme: gelijkheid/totalitaire staat
Wapenwedloop
● Wedstrijd tussen kapitalistische en communistische landen om zoveel mogelijk
kernwapens te hebben, vanaf eerste A-bom (1945)
● Angst voor WO3 zorgde voor nog meer wapens.
● Zowel communisten als kapitalisten richtten een militaire organisatie op:
→ Als 1 land wordt aangevallen zijn we allemaal in oorlog.
- NAVO (Kapitalistisch)
- Warschaupact (Communistisch)
Cuba-crisis (1962): bijna WO3
● Cuba-crisis: VS ontdekte raketinstallaties op het communistische Cuba (geplaatst
door de Sovjet-Unie). Leidde bijna tot WO3.
● Gevolg: ontspanning: oorlog voorkomen door te praten over wapenvermindering.
ontspanning → hotline: directe telefoonlijn tussen Washington en Moskou
Einde Koude oorlog
● Jaren 80: economische achterstand van Sovjet-Unie enorm.
● Nieuw beleid in Sovjet-Unie onder leiding van Gorbatsjov: meer vrijheid en
economische hervormingen.
● 1989 - 1991: ineenstorten communisme in Oost-Europa (Val van de Muur) en
Sovjet-Unie.
Einde KO
Tijdvak 9 Tijd van Wereldoorlogen + crisis
Oorzaken WOI:
- Nationalisme: Frankrijk en Duitsland vijanden - politiek
- Imperialisme: Strijd om koloniën: Groot-Brittannië, Frankrijk, Duitsland -
Economisch / Politiek
- Militarisme: gecombineerd met wapenwedloop - Politiek/cultuur
- Bondgenootschappen: Frankrijk, Groot-Brittannië, Rusland (Triple Entente) VS
Duitsland, Oostenrijk-Hongarije, Italië (Triple Alliantie) - Politiek
- Industrialisatie: Groot-Brittannië VS Duitsland - Economisch
Aanleiding WOI:
Moord op Franz-Ferdinand (Oostenrijk)
westen: loopgravenoorlog: statisch = geen beweging
Totale oorlog en veel (burger)doden.
Kenmerkend aspect 40a en 43
Voeren van wereldoorlog en Totale oorlog
1917
- Rusland stopte met de oorlog, VS ging meedoen
1918: Wapenstilstand
1919: Vrede van Versailles
Duitsland kreeg de schuld van WO1 afspraken o.a:
1. Duitsland moest herstelbetalingen doen → Aan Frankrijk, België, Engeland
2. Duitsland moest gebied afstaan.
3. Duitsland mocht geen groot leger hebben.
Kenmerkend aspect 38
Het in praktijk brengen van totalitaire ideologieën.
Adolf Hitler, Stalin, Mussolini waren in de jaren 30 totalitaire leiders.
Kenmerken van een totalitair systeem
Het leven, denken en voelen van de bevolking volledig beheersen.
- Onderwijs, media, kunst, economie staat in dienst van de ideologie.
Propaganda: Mensen overtuigen van jouw ideeën, zoals Poster.
Censuur: Alleen goede dingen tonen, slechte dingen weglaten.
Indoctrinatie: Hersenspoelen
Terreur: Heropvoedingskampen en geheime politie
In de jaren 30: Communisme, fascisme en nationaal-socialisme.
Propaganda is het verspreiden van ideeën en het beïnvloeden van meningen.
Door middel van:
, - Symbolen
- Verheerlijking leiders
- Tegenstanders zwart maken
- Positief naar eigen ideologie, negatief naar die van tegenstander. Kranten, radio, film,
massa-organisatie.
Tijdvak 10 Tijd van Televisie + computer
1950 - nu
Kenmerkend aspect 45
Koude oorlog
● Oorlog tussen communisme en kapitalisme zonder gebruik van wapens, er is veel
dreiging.
● Belangrijke verschillen:
Kapitalisme: vrijheid/democratie
Communisme: gelijkheid/totalitaire staat
Wapenwedloop
● Wedstrijd tussen kapitalistische en communistische landen om zoveel mogelijk
kernwapens te hebben, vanaf eerste A-bom (1945)
● Angst voor WO3 zorgde voor nog meer wapens.
● Zowel communisten als kapitalisten richtten een militaire organisatie op:
→ Als 1 land wordt aangevallen zijn we allemaal in oorlog.
- NAVO (Kapitalistisch)
- Warschaupact (Communistisch)
Cuba-crisis (1962): bijna WO3
● Cuba-crisis: VS ontdekte raketinstallaties op het communistische Cuba (geplaatst
door de Sovjet-Unie). Leidde bijna tot WO3.
● Gevolg: ontspanning: oorlog voorkomen door te praten over wapenvermindering.
ontspanning → hotline: directe telefoonlijn tussen Washington en Moskou
Einde Koude oorlog
● Jaren 80: economische achterstand van Sovjet-Unie enorm.
● Nieuw beleid in Sovjet-Unie onder leiding van Gorbatsjov: meer vrijheid en
economische hervormingen.
● 1989 - 1991: ineenstorten communisme in Oost-Europa (Val van de Muur) en
Sovjet-Unie.
Einde KO
