Inhoud
Hoorcollege 1: Recapitulatie; EVRM, EHRM & de EU; Legaliteit.................10
Luchtman & Widdershoven (2018): Het Nederlandse strafrecht in de ban
van het Unierecht.......................................................................................23
Inleiding..................................................................................................23
Het Unierecht in de nationale rechtsorde: algemene leerstukken..........24
Nationaal strafrecht binnen de werkingssfeer van het Unierecht...........26
Het Handvest, nationale grondrechten en de strafrechtspleging...........29
Het Handvest of het EVRM?....................................................................30
Naar Straatsburg of naar Luxemburg?....................................................31
Doorwerking van kaderbesluiten en richtlijnen in de nationale
strafrechtspleging...................................................................................32
Conclusies...............................................................................................34
Keulen & Knigge (2024): Hoofstuk 3 - Kennismaking met het EVRM.........34
Doel en karakter van het verdrag...........................................................34
Algemene kenmerken van de Straatsburgse jurisprudentie...................35
Schets van enkele verdragsrechten........................................................38
Art. 5 EVRM: garantie van persoonlijke vrijheid...................................38
Art. 6 EVRM: recht op een eerlijk proces............................................41
Art. 8 EVRM: recht op privacy..............................................................42
Gemeenschappelijke begrippen..............................................................44
Law......................................................................................................44
Afstand van recht (waiver)...................................................................44
Gijselaar (2021): Positieve verplichtingen en aansprakelijkheid................45
Positieve verplichtingen op grond van art. 2 EVRM................................45
Introductie...........................................................................................45
Status en reikwijdte van artikel 2 EVRM..............................................45
Een effectief bestuurlijk en juridisch systeem.....................................46
Onderzoek...........................................................................................46
Hoorcollege 2: Voorarrest en verdedigingsrechten in het vooronderzoek in
het licht van het EVRM en de EU................................................................47
Voorarrest...............................................................................................52
,Verbaan & Hollander (2020): De rechtspositie van de raadsman tijdens het
politieverhoor.............................................................................................60
Inleiding..................................................................................................60
Het wettelijk kader..................................................................................60
Achtergrond.........................................................................................60
Richtlijn en Nederlandse uitwerking daarvan......................................61
Huidige wet- en regelgeving................................................................61
De invulling van de rechtspositie van de raadsman door het EHRM.......62
Toetsingskader artikel 6 EVRM.............................................................62
Soytemiz/Turkije...................................................................................63
Vergelijking.............................................................................................63
De toepasselijkheid van het recht op verhoorbijstand.........................63
Het Besluit...........................................................................................64
Conclusie en aanbevelingen...................................................................64
Boone et al., (2019): Alternatieven voor voorlopige hechtenis in Europa en
Nederland: de advocaat als onterechte sleutelhouder...............................65
Inleiding..................................................................................................65
Aanleiding............................................................................................65
Voorlopige hechtenis in Nederland: wetgeving en statistieken over de
toepassing...........................................................................................65
Bevindingen in Nederland.......................................................................66
De praktijk van voorlopige hechtenis en het gebruik van de gronden 66
De rol van verschillende actoren in de procedure van voorlopige
hechtenis en bij het voorstellen en onderzoeken van mogelijkheden tot
schorsing.............................................................................................67
Het gebruik van alternatieven en ‘oneigenlijke schorsingen’..............68
Praktische problemen bij het realiseren van alternatieven..................68
Afsluiting..............................................................................................68
Rechtsvergelijkend..................................................................................68
Wettelijke gronden en rechtscultuur als bepalende factoren in de
besluitvorming.....................................................................................68
Alternatieven voor voorlopige hechtenis.............................................69
De belangrijkste bevindingen uit het rechtsvergelijkende onderzoek op
een rij...................................................................................................70
Hoe verder met de voorlopige hechtenis in Nederland?.........................70
,Lindeman et al. (2021): Snelrecht: voor elk wat wils, maar wat willen we?
De (on)mogelijkheden van snelrecht in het kader van ‘lik-op-stuk’ en
efficiency....................................................................................................71
Inleiding..................................................................................................71
Snelrecht.................................................................................................71
Vormen en ‘normen’ van snelrecht......................................................71
Beleid, doelstellingen en aannames....................................................71
Het snelrecht in verschillende contexten................................................72
Inleiding...............................................................................................72
De totstandkoming en evaluatie van de snelrechtgrond voor
voorlopige hechtenis...........................................................................72
Coronaspugers en avondklokrellen: prototype snelrecht?...................73
Het taakstrafverbod als aanjager van snelrecht en voorlopige
hechtenis?...........................................................................................73
Achterstanden wegwerken met snelrecht?..........................................73
Snelrecht ‘as we know it’ is geen panacee, snelle berechting verdient
meer aandacht en regulering..................................................................74
Uit Beijerse & Maan (2024): ‘Vast, tenzij’-praktijk dwingt tot aanpassing
van de wettelijke gronden voor voorlopige hechtenis in het nieuwe
wetboek.....................................................................................................74
Inleiding..................................................................................................74
Drie van elkaar onafhankelijke voorwaarden: feit, verdenking en grond 75
De formele gronden en een overkoepelende eis: een direct gevaar......75
Eén recidivegrond: een direct gevaar voor nieuwe misdrijven...............75
Van ‘twaalfjaarsgrond’ naar direct gevaar voor de openbare orde bij een
zwaar feit................................................................................................76
Tot slot: een voorzet voor de herziening van de wettelijke regeling.......76
Hoorcollege 3: Heimelijke bevoegdheden en artikel 6 EVRM.....................77
Toor et al. (2022): De Mr. Big methode: op of over de grenzen van
waarheidsgetrouwheid?.............................................................................83
Inleiding..................................................................................................83
Setting the scene: Introductie van de methode......................................83
De methode vanuit rechtspsychologisch perspectief bekeken...............84
Voordat het verhoor begint: The misclassification error......................84
Tijdens het verhoor: the coercion error................................................85
, Tijdens de gehele operatie: the contamination error...........................87
De persoon van de verdachte..............................................................87
Analyse: De toetsing van de Mr. Big-methode........................................87
Naber (2023): De criminele burgerinfiltrant in de strijd tegen de
georganiseerde criminaliteit; een wolf in schaapskleren? Het uitkeren van
gelden bij het inzetten van criminele burgerinfiltranten in relatie tot het
instigatieverbod uit artikel 6 lid 1 EVRM....................................................88
Inleiding..................................................................................................88
Juridisch kader criminele burgerinfiltrant................................................88
Begeleiding en controle.......................................................................90
Vereisten toekennen gelden aan criminele burgerinfiltrant....................90
Tipgeld.................................................................................................90
Opkoopgeld..........................................................................................91
Onkosten- en uurvergoeding...............................................................91
Overige bijzondere gelden...................................................................91
Controle en registratie.........................................................................91
Intigatieverbod uit artikel 6 lid 1 EVRM...................................................91
Impliciet verbod...................................................................................91
Een eerste duiding...............................................................................91
Tweeledige toets..................................................................................92
Financiële voordelen en het instigatieverbod......................................93
De criminele burgerinfiltrant door de EHRM-beugel...............................94
Conclusie................................................................................................95
Ruimte voor ontwikkeling........................................................................95
Ölçer (2013): De lokmethode bij de opsporing van grooming....................95
Inleiding..................................................................................................95
Een mogelijke (positieve) verplichting om de lokmethode bij grooming in
te zetten.................................................................................................96
Het legaliteitsbeginsel en het uitlokverbod............................................97
Art. 1 Sv en art. 8 EVRM......................................................................97
Het uitlokverbod in art. 6 EVRM...........................................................98
Het normatief kader van het uitlokverbod in art. 6 EVRM toegepast op de
lokmethode bij grooming........................................................................98
Conclusies...............................................................................................99
,Hoorcollege 4: Bevoegdheden mbt gegevens & het recht op privacy.......99
Crijns-Zuidwijk & Sikkema (2022): Prokuratuur en magistratuur.............107
Inleiding................................................................................................107
Het Prokuratuur-arrest..........................................................................107
De gevolgen van het arrest...................................................................108
De positie van het OM...........................................................................108
Tot slot..................................................................................................109
Parkins-Ozephius & Van Toor (2025): Tweefactorauthenticatie: Post-
Landeck-normering van het onderzoek aan de smartphone....................109
Inleiding................................................................................................109
Van Smartphone-arresten naar Post-Landeck.......................................109
Smartphone-arresten.........................................................................109
HvJ EU Landeck..................................................................................110
HR Post-Landeck................................................................................110
Onderzoek aan de smartphone Post-Landeck....................................111
Nadere analyse.....................................................................................112
Verschuiving grens beperkte inbreuk................................................112
Een image zegt meer dan duizend woorden: het startpunt van de
inbreuk...............................................................................................112
De vordering en de machtiging.........................................................112
Conclusie..............................................................................................113
Hoorcollege 5: Verdedigingsrechten: interne openbaarheid, getuigen en
deskundigen.............................................................................................113
Tweede thema: Deskundigen in Nederlandse strafzaken......................120
Derde thema: Getuigen........................................................................121
Van Toor & Klomberg (2022): Het horen van getuigen à charge na Keskin:
een overzicht...........................................................................................129
Inleiding................................................................................................129
Strikte handhaving van de driestappentoets........................................130
De driestappentoets..........................................................................130
Het gebruik van de driestappentoets in de Nederlandse rechtspraak
pre- en post-Keskin............................................................................131
De beperkte reikwijdte van Keskin en post-Keskin I: focus op de te
verwachten inhoud...............................................................................131
, Afronding..............................................................................................132
Te Molder (2022): Digitaal forensische zoekmachines, effectieve
verdedigingsrechten en de modernisering van het Wetboek van
Strafvordering: is aanpassing van het conceptwetsvoorstel gewenst?....133
Digitaal forensische zoekmachines in de opsporing: een plaatsbepaling
..............................................................................................................133
Wat zijn digitaal forensische zoekmachines?.....................................133
Wat zijn de problemen van digitaal forensische zoekmachines voor de
verdediging?......................................................................................133
Interne openbaarheid volgens het EHRM..............................................134
Toegang tot informatie als voorwaarde voor een contradictoir proces
en equality of arms............................................................................134
Toegang tot informatie als onderdeel van het recht om te beschikken
over tijd en faciliteiten ter voorbereiding van de verdediging...........134
Verdedigingsrechten, big data en digitaal forensische zoekmachines
volgens het EHRM.................................................................................135
Stand van zaken in het conceptvoorstel voor het gemoderniseerde
Wetboek van Strafvordering.................................................................135
Uitgangspunten voor een nieuwe regeling...........................................136
Reikwijdte..........................................................................................136
Verantwoordelijk verdediging............................................................137
Waarborgen.......................................................................................137
Hoorcollege 6: Het vonnis: bewijsmiddelen, betrouwbaarheid van bewijs en
vormverzuimen........................................................................................137
Borgers & Kooijmans (2013): Alternatieven voor rechterlijke controle op
vormverzuimen........................................................................................145
Inleiding................................................................................................145
Reacties binnen het strafrechtelijk systeem.........................................145
De aanleiding.....................................................................................145
Strafrechtelijke alternatieven.............................................................146
Reacties buiten het strafrecht...............................................................146
Overschrijding van de redelijke termijn................................................148
Consequenties van de alternatieven....................................................148
Pitcher & Samadi (2018): Integriteit als perspectief bij de rechterlijke
reactie op vormverzuimen.......................................................................149
Inleiding................................................................................................149
, Het tekortschieten van het huidige kader bij de rechterlijke controle op
vormverzuimen.....................................................................................149
Het integriteitsargument......................................................................150
Het integriteitsargument in theorie...................................................150
Het integriteitsargument in concreto.................................................151
Integriteit als aanvullend perspectief bij de toepassing van artikel 359a
Sv..........................................................................................................151
Ter afsluiting.........................................................................................152
Conclusie AG Bleichrodt, ECLI:NL:PHR:2020:654, punten 1-26, 40-76.....152
Samadi et al. (2021): Korte metten met politiegeweld? Een kritische
reflectie op de lijn van de Hoge Raad inzake toepassing van artikel 359a Sv
bij excessief politiegeweld.......................................................................156
Inleiding................................................................................................156
De bredere context: maatschappelijke discussie en toezicht...............156
De lijn van de Hoge Raad......................................................................157
Nadere reflectie....................................................................................157
Tot besluit..............................................................................................158
Parkins-Ozephius & Van Toor (2024): My phone is my castle. Over de
voorwaarden voor onderzoek aan een smartphone in strafrechtelijke
context.....................................................................................................158
Inleiding................................................................................................158
Het onderzoek aan de smartphone naar huidig recht...........................158
Het onderzoek aan de smartphone naar toekomstig recht...................159
Het begrip (ingrijpende) stelselmatigheid en de gevolgen voor de
normering van onderzoek aan de smartphone..................................160
Tussenconclusie.................................................................................161
Het onderzoek aan de smartphone in het licht van het Unierecht........161
Discussie...............................................................................................162
Van Lent et al. (2020): “We kennen allemaal de stukken …” Pleidooi voor
een debat over een onmiddellijker strafproces in Nederland...................163
Inleiding................................................................................................163
De Nederlandse procestraditie en haar legitimatie..............................163
Onmiddellijkheid over de grens............................................................165
Assisenproces Brugge........................................................................165
Landgericht Mainz..............................................................................165
, Enkele conclusies...............................................................................166
Een pleidooi voor herwaardering van de terechtzitting........................166
Tot besluit..............................................................................................167
Crijns & Dubelaar (2023): De betekenis van consensualiteit voor de
normering van procesafspraken. Gezichtspunten voor de wetgever.......168
Een nadere verkenning van het instrument van procesafspraken........168
Wezenskenmerken en verschijningsvormen van het instrument van
procesafspraken................................................................................168
De inhoud van procesafspraken inhoudende een afdoeningsvoorstel
...........................................................................................................169
Reikwijdte van procesafspraken inhoudende een afdoeningsvoorstel
...........................................................................................................169
De rol van de rechter bij procesafspraken inhoudende een
afdoeningsvoorstel............................................................................170
Relatie met de ontneming en de ontnemingsschikking.....................170
Keuzes voor de wetgever bij de normering van procesafspraken
inhoudende een afdoeningsvoorstel.....................................................171
De reikwijdte van procesafspraken....................................................171
De inhoud van procesafspraken........................................................171
De totstandkoming van procesafspraken..........................................173
De rol van de rechter bij procesafspraken.........................................173
De positie van het slachtoffer bij procesafspraken............................174
Conclusie..............................................................................................174
Memorie van Toelichting op de Vaststelling van het nieuwe Wetboek van
Strafvordering..........................................................................................175
§1 Een ingrijpende modernisering........................................................175
Inleiding.............................................................................................175
§2 Ontwikkelingen in het strafprocesrecht............................................176
Doelstellingen van het strafprocesrecht............................................176
§3 Doelstellingen van de modernisering van het wetboek...................177
§4 De inhoud van het wetboek op hoofdlijnen......................................178
Boek 2: Het opsporingsonderzoek.....................................................178
Boek 4: Berechting............................................................................179
De beweging naar voren....................................................................180
§5 De positie en functie van het Wetboek van Strafvordering..............180
, §8 Grondrechten...................................................................................181
Inleiding.............................................................................................181
Het recht op een eerlijk proces (art. 6 EVRM)....................................182
Het recht op vrijheid (art. 5 EVRM)....................................................182
Het recht op eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer (art. 8
EVRM)................................................................................................183
§9 Privacy en gegevensvergaring.........................................................183
Wettelijke normering van de nieuwe bevoegdheden tot
gegevensvergaring............................................................................183
Verdere gegevensverwerking en de toepassing van algoritmen en
artificiële intelligentie (AI)..................................................................183
Juridisch handjeklap met paspoortvervalser door de rechter geweigerd
(NRC 27 augustus 2024)..........................................................................184
Criminelen.............................................................................................184
Hoorcollege 1: Recapitulatie; EVRM, EHRM & de EU; Legaliteit.................10
Luchtman & Widdershoven (2018): Het Nederlandse strafrecht in de ban
van het Unierecht.......................................................................................23
Inleiding..................................................................................................23
Het Unierecht in de nationale rechtsorde: algemene leerstukken..........24
Nationaal strafrecht binnen de werkingssfeer van het Unierecht...........26
Het Handvest, nationale grondrechten en de strafrechtspleging...........29
Het Handvest of het EVRM?....................................................................30
Naar Straatsburg of naar Luxemburg?....................................................31
Doorwerking van kaderbesluiten en richtlijnen in de nationale
strafrechtspleging...................................................................................32
Conclusies...............................................................................................34
Keulen & Knigge (2024): Hoofstuk 3 - Kennismaking met het EVRM.........34
Doel en karakter van het verdrag...........................................................34
Algemene kenmerken van de Straatsburgse jurisprudentie...................35
Schets van enkele verdragsrechten........................................................38
Art. 5 EVRM: garantie van persoonlijke vrijheid...................................38
Art. 6 EVRM: recht op een eerlijk proces............................................41
Art. 8 EVRM: recht op privacy..............................................................42
Gemeenschappelijke begrippen..............................................................44
Law......................................................................................................44
Afstand van recht (waiver)...................................................................44
Gijselaar (2021): Positieve verplichtingen en aansprakelijkheid................45
Positieve verplichtingen op grond van art. 2 EVRM................................45
Introductie...........................................................................................45
Status en reikwijdte van artikel 2 EVRM..............................................45
Een effectief bestuurlijk en juridisch systeem.....................................46
Onderzoek...........................................................................................46
Hoorcollege 2: Voorarrest en verdedigingsrechten in het vooronderzoek in
het licht van het EVRM en de EU................................................................47
Voorarrest...............................................................................................52
,Verbaan & Hollander (2020): De rechtspositie van de raadsman tijdens het
politieverhoor.............................................................................................60
Inleiding..................................................................................................60
Het wettelijk kader..................................................................................60
Achtergrond.........................................................................................60
Richtlijn en Nederlandse uitwerking daarvan......................................61
Huidige wet- en regelgeving................................................................61
De invulling van de rechtspositie van de raadsman door het EHRM.......62
Toetsingskader artikel 6 EVRM.............................................................62
Soytemiz/Turkije...................................................................................63
Vergelijking.............................................................................................63
De toepasselijkheid van het recht op verhoorbijstand.........................63
Het Besluit...........................................................................................64
Conclusie en aanbevelingen...................................................................64
Boone et al., (2019): Alternatieven voor voorlopige hechtenis in Europa en
Nederland: de advocaat als onterechte sleutelhouder...............................65
Inleiding..................................................................................................65
Aanleiding............................................................................................65
Voorlopige hechtenis in Nederland: wetgeving en statistieken over de
toepassing...........................................................................................65
Bevindingen in Nederland.......................................................................66
De praktijk van voorlopige hechtenis en het gebruik van de gronden 66
De rol van verschillende actoren in de procedure van voorlopige
hechtenis en bij het voorstellen en onderzoeken van mogelijkheden tot
schorsing.............................................................................................67
Het gebruik van alternatieven en ‘oneigenlijke schorsingen’..............68
Praktische problemen bij het realiseren van alternatieven..................68
Afsluiting..............................................................................................68
Rechtsvergelijkend..................................................................................68
Wettelijke gronden en rechtscultuur als bepalende factoren in de
besluitvorming.....................................................................................68
Alternatieven voor voorlopige hechtenis.............................................69
De belangrijkste bevindingen uit het rechtsvergelijkende onderzoek op
een rij...................................................................................................70
Hoe verder met de voorlopige hechtenis in Nederland?.........................70
,Lindeman et al. (2021): Snelrecht: voor elk wat wils, maar wat willen we?
De (on)mogelijkheden van snelrecht in het kader van ‘lik-op-stuk’ en
efficiency....................................................................................................71
Inleiding..................................................................................................71
Snelrecht.................................................................................................71
Vormen en ‘normen’ van snelrecht......................................................71
Beleid, doelstellingen en aannames....................................................71
Het snelrecht in verschillende contexten................................................72
Inleiding...............................................................................................72
De totstandkoming en evaluatie van de snelrechtgrond voor
voorlopige hechtenis...........................................................................72
Coronaspugers en avondklokrellen: prototype snelrecht?...................73
Het taakstrafverbod als aanjager van snelrecht en voorlopige
hechtenis?...........................................................................................73
Achterstanden wegwerken met snelrecht?..........................................73
Snelrecht ‘as we know it’ is geen panacee, snelle berechting verdient
meer aandacht en regulering..................................................................74
Uit Beijerse & Maan (2024): ‘Vast, tenzij’-praktijk dwingt tot aanpassing
van de wettelijke gronden voor voorlopige hechtenis in het nieuwe
wetboek.....................................................................................................74
Inleiding..................................................................................................74
Drie van elkaar onafhankelijke voorwaarden: feit, verdenking en grond 75
De formele gronden en een overkoepelende eis: een direct gevaar......75
Eén recidivegrond: een direct gevaar voor nieuwe misdrijven...............75
Van ‘twaalfjaarsgrond’ naar direct gevaar voor de openbare orde bij een
zwaar feit................................................................................................76
Tot slot: een voorzet voor de herziening van de wettelijke regeling.......76
Hoorcollege 3: Heimelijke bevoegdheden en artikel 6 EVRM.....................77
Toor et al. (2022): De Mr. Big methode: op of over de grenzen van
waarheidsgetrouwheid?.............................................................................83
Inleiding..................................................................................................83
Setting the scene: Introductie van de methode......................................83
De methode vanuit rechtspsychologisch perspectief bekeken...............84
Voordat het verhoor begint: The misclassification error......................84
Tijdens het verhoor: the coercion error................................................85
, Tijdens de gehele operatie: the contamination error...........................87
De persoon van de verdachte..............................................................87
Analyse: De toetsing van de Mr. Big-methode........................................87
Naber (2023): De criminele burgerinfiltrant in de strijd tegen de
georganiseerde criminaliteit; een wolf in schaapskleren? Het uitkeren van
gelden bij het inzetten van criminele burgerinfiltranten in relatie tot het
instigatieverbod uit artikel 6 lid 1 EVRM....................................................88
Inleiding..................................................................................................88
Juridisch kader criminele burgerinfiltrant................................................88
Begeleiding en controle.......................................................................90
Vereisten toekennen gelden aan criminele burgerinfiltrant....................90
Tipgeld.................................................................................................90
Opkoopgeld..........................................................................................91
Onkosten- en uurvergoeding...............................................................91
Overige bijzondere gelden...................................................................91
Controle en registratie.........................................................................91
Intigatieverbod uit artikel 6 lid 1 EVRM...................................................91
Impliciet verbod...................................................................................91
Een eerste duiding...............................................................................91
Tweeledige toets..................................................................................92
Financiële voordelen en het instigatieverbod......................................93
De criminele burgerinfiltrant door de EHRM-beugel...............................94
Conclusie................................................................................................95
Ruimte voor ontwikkeling........................................................................95
Ölçer (2013): De lokmethode bij de opsporing van grooming....................95
Inleiding..................................................................................................95
Een mogelijke (positieve) verplichting om de lokmethode bij grooming in
te zetten.................................................................................................96
Het legaliteitsbeginsel en het uitlokverbod............................................97
Art. 1 Sv en art. 8 EVRM......................................................................97
Het uitlokverbod in art. 6 EVRM...........................................................98
Het normatief kader van het uitlokverbod in art. 6 EVRM toegepast op de
lokmethode bij grooming........................................................................98
Conclusies...............................................................................................99
,Hoorcollege 4: Bevoegdheden mbt gegevens & het recht op privacy.......99
Crijns-Zuidwijk & Sikkema (2022): Prokuratuur en magistratuur.............107
Inleiding................................................................................................107
Het Prokuratuur-arrest..........................................................................107
De gevolgen van het arrest...................................................................108
De positie van het OM...........................................................................108
Tot slot..................................................................................................109
Parkins-Ozephius & Van Toor (2025): Tweefactorauthenticatie: Post-
Landeck-normering van het onderzoek aan de smartphone....................109
Inleiding................................................................................................109
Van Smartphone-arresten naar Post-Landeck.......................................109
Smartphone-arresten.........................................................................109
HvJ EU Landeck..................................................................................110
HR Post-Landeck................................................................................110
Onderzoek aan de smartphone Post-Landeck....................................111
Nadere analyse.....................................................................................112
Verschuiving grens beperkte inbreuk................................................112
Een image zegt meer dan duizend woorden: het startpunt van de
inbreuk...............................................................................................112
De vordering en de machtiging.........................................................112
Conclusie..............................................................................................113
Hoorcollege 5: Verdedigingsrechten: interne openbaarheid, getuigen en
deskundigen.............................................................................................113
Tweede thema: Deskundigen in Nederlandse strafzaken......................120
Derde thema: Getuigen........................................................................121
Van Toor & Klomberg (2022): Het horen van getuigen à charge na Keskin:
een overzicht...........................................................................................129
Inleiding................................................................................................129
Strikte handhaving van de driestappentoets........................................130
De driestappentoets..........................................................................130
Het gebruik van de driestappentoets in de Nederlandse rechtspraak
pre- en post-Keskin............................................................................131
De beperkte reikwijdte van Keskin en post-Keskin I: focus op de te
verwachten inhoud...............................................................................131
, Afronding..............................................................................................132
Te Molder (2022): Digitaal forensische zoekmachines, effectieve
verdedigingsrechten en de modernisering van het Wetboek van
Strafvordering: is aanpassing van het conceptwetsvoorstel gewenst?....133
Digitaal forensische zoekmachines in de opsporing: een plaatsbepaling
..............................................................................................................133
Wat zijn digitaal forensische zoekmachines?.....................................133
Wat zijn de problemen van digitaal forensische zoekmachines voor de
verdediging?......................................................................................133
Interne openbaarheid volgens het EHRM..............................................134
Toegang tot informatie als voorwaarde voor een contradictoir proces
en equality of arms............................................................................134
Toegang tot informatie als onderdeel van het recht om te beschikken
over tijd en faciliteiten ter voorbereiding van de verdediging...........134
Verdedigingsrechten, big data en digitaal forensische zoekmachines
volgens het EHRM.................................................................................135
Stand van zaken in het conceptvoorstel voor het gemoderniseerde
Wetboek van Strafvordering.................................................................135
Uitgangspunten voor een nieuwe regeling...........................................136
Reikwijdte..........................................................................................136
Verantwoordelijk verdediging............................................................137
Waarborgen.......................................................................................137
Hoorcollege 6: Het vonnis: bewijsmiddelen, betrouwbaarheid van bewijs en
vormverzuimen........................................................................................137
Borgers & Kooijmans (2013): Alternatieven voor rechterlijke controle op
vormverzuimen........................................................................................145
Inleiding................................................................................................145
Reacties binnen het strafrechtelijk systeem.........................................145
De aanleiding.....................................................................................145
Strafrechtelijke alternatieven.............................................................146
Reacties buiten het strafrecht...............................................................146
Overschrijding van de redelijke termijn................................................148
Consequenties van de alternatieven....................................................148
Pitcher & Samadi (2018): Integriteit als perspectief bij de rechterlijke
reactie op vormverzuimen.......................................................................149
Inleiding................................................................................................149
, Het tekortschieten van het huidige kader bij de rechterlijke controle op
vormverzuimen.....................................................................................149
Het integriteitsargument......................................................................150
Het integriteitsargument in theorie...................................................150
Het integriteitsargument in concreto.................................................151
Integriteit als aanvullend perspectief bij de toepassing van artikel 359a
Sv..........................................................................................................151
Ter afsluiting.........................................................................................152
Conclusie AG Bleichrodt, ECLI:NL:PHR:2020:654, punten 1-26, 40-76.....152
Samadi et al. (2021): Korte metten met politiegeweld? Een kritische
reflectie op de lijn van de Hoge Raad inzake toepassing van artikel 359a Sv
bij excessief politiegeweld.......................................................................156
Inleiding................................................................................................156
De bredere context: maatschappelijke discussie en toezicht...............156
De lijn van de Hoge Raad......................................................................157
Nadere reflectie....................................................................................157
Tot besluit..............................................................................................158
Parkins-Ozephius & Van Toor (2024): My phone is my castle. Over de
voorwaarden voor onderzoek aan een smartphone in strafrechtelijke
context.....................................................................................................158
Inleiding................................................................................................158
Het onderzoek aan de smartphone naar huidig recht...........................158
Het onderzoek aan de smartphone naar toekomstig recht...................159
Het begrip (ingrijpende) stelselmatigheid en de gevolgen voor de
normering van onderzoek aan de smartphone..................................160
Tussenconclusie.................................................................................161
Het onderzoek aan de smartphone in het licht van het Unierecht........161
Discussie...............................................................................................162
Van Lent et al. (2020): “We kennen allemaal de stukken …” Pleidooi voor
een debat over een onmiddellijker strafproces in Nederland...................163
Inleiding................................................................................................163
De Nederlandse procestraditie en haar legitimatie..............................163
Onmiddellijkheid over de grens............................................................165
Assisenproces Brugge........................................................................165
Landgericht Mainz..............................................................................165
, Enkele conclusies...............................................................................166
Een pleidooi voor herwaardering van de terechtzitting........................166
Tot besluit..............................................................................................167
Crijns & Dubelaar (2023): De betekenis van consensualiteit voor de
normering van procesafspraken. Gezichtspunten voor de wetgever.......168
Een nadere verkenning van het instrument van procesafspraken........168
Wezenskenmerken en verschijningsvormen van het instrument van
procesafspraken................................................................................168
De inhoud van procesafspraken inhoudende een afdoeningsvoorstel
...........................................................................................................169
Reikwijdte van procesafspraken inhoudende een afdoeningsvoorstel
...........................................................................................................169
De rol van de rechter bij procesafspraken inhoudende een
afdoeningsvoorstel............................................................................170
Relatie met de ontneming en de ontnemingsschikking.....................170
Keuzes voor de wetgever bij de normering van procesafspraken
inhoudende een afdoeningsvoorstel.....................................................171
De reikwijdte van procesafspraken....................................................171
De inhoud van procesafspraken........................................................171
De totstandkoming van procesafspraken..........................................173
De rol van de rechter bij procesafspraken.........................................173
De positie van het slachtoffer bij procesafspraken............................174
Conclusie..............................................................................................174
Memorie van Toelichting op de Vaststelling van het nieuwe Wetboek van
Strafvordering..........................................................................................175
§1 Een ingrijpende modernisering........................................................175
Inleiding.............................................................................................175
§2 Ontwikkelingen in het strafprocesrecht............................................176
Doelstellingen van het strafprocesrecht............................................176
§3 Doelstellingen van de modernisering van het wetboek...................177
§4 De inhoud van het wetboek op hoofdlijnen......................................178
Boek 2: Het opsporingsonderzoek.....................................................178
Boek 4: Berechting............................................................................179
De beweging naar voren....................................................................180
§5 De positie en functie van het Wetboek van Strafvordering..............180
, §8 Grondrechten...................................................................................181
Inleiding.............................................................................................181
Het recht op een eerlijk proces (art. 6 EVRM)....................................182
Het recht op vrijheid (art. 5 EVRM)....................................................182
Het recht op eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer (art. 8
EVRM)................................................................................................183
§9 Privacy en gegevensvergaring.........................................................183
Wettelijke normering van de nieuwe bevoegdheden tot
gegevensvergaring............................................................................183
Verdere gegevensverwerking en de toepassing van algoritmen en
artificiële intelligentie (AI)..................................................................183
Juridisch handjeklap met paspoortvervalser door de rechter geweigerd
(NRC 27 augustus 2024)..........................................................................184
Criminelen.............................................................................................184
