Economie Hoofdstuk 12 Enkele onderhandelingen
12.1 Cao-onderhandelingen
Bekijk bijvoorbeeld de arbeidsovereenkomst. Dit is een afspraak om in dienst van
een ander tegen betaling van loon gedurende een zekere tijd bepaalde
werkzaamheden te verrichten. Natuurlijk moet er vóór het afsluiten van de
overeenkomst afspraken gemaakt worden gemaakt over de arbeidsvoorwaarden
zoals beloning, werktijden en vakanties. Sommige van deze arbeidsvoorwaarden
gelden alleen voor de werknemer die het arbeidscontract aangaat.
Een Cao (collectieve arbeidsovereenkomst) is een overkomst over de
voorwaarden waaraan elke arbeidsovereenkomst binnen de betreffende
bedrijfstak of onderneming moet voldoen.
Cao’s komen tot stand door onderhandelingen tussen vertegenwoordigers van
werknemers en werkgevers. Als beide partijen het eens zijn over een cao, komt deze
terecht bij de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.
Veel werknemers zijn georganiseerd in vakbonden. Om sterker te staan hebben de
meeste vakbonden hun krachten gebundeld in vakcentrales. De twee grote
vakcentrales in Nederland zijn de FNV en het CNV. De werkgevers hebben zich
georganiseerd in werkgeversverenigingen.
Het is gebruikelijk dat vakcentrales en werkgeverscentrales jaarlijks met elkaar
overleggen in de Stichting van de Arbeid. De bedoeling van dit Centraal Overleg is
te komen tot een centraal akkoord. Een centraal akkoord is een overeenstemming
tussen de werknemers- en werkgeverscentrales over de loonstijgingen in het
komende jaar.
Ook zien we bij cao’s het verschijnsel collectieve dwang. Als de belangrijkste partijen
in een bepaalde bedrijfstak of onderneming met elkaar een. Cao zijn
overeengekomen, kunnen ze de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
vragen bepalingen in de cao algemeen verbindend te verklaren.
12.2 Onderhandelen en het economisch surplus
Bij cao-onderhandelingen kunnen we met enige goede wil spreken van een
monopoliepositie bij zowel vragers als aanbieders. We hebben immers te maken met
de werknemers enerzijds en de werkgevers anderzijds. De uitkomst van dergelijke
onderhandelingen wordt vaak bepaald door de actuele economische situatie.
De marktvorm oligopolie wordt gekenmerkt door een gering aantal aanbieders. De
concurrentie tussen de aanbieders leidt ertoe dat prijs en leveringsvoorwaarden in
principe ‘onderhandelbaar’ zijn.
Bij prijsonderhandelingen zal een ondernemer zich laten leiden door de kosten die hij
moet maken en de door hem gewenste winst. Er zijn echter kosten die géén rol
spelen bij bepaalde beslissingen. Dat zijn de kosten die de onderneming niet kan
vermijden, welke beslissing er ook wordt genomen.
Verzonken kosten zijn kosten die al gemaakt zijn en geen rol meer spelen bij
het nemen van een bepaalde beslissing.
12.1 Cao-onderhandelingen
Bekijk bijvoorbeeld de arbeidsovereenkomst. Dit is een afspraak om in dienst van
een ander tegen betaling van loon gedurende een zekere tijd bepaalde
werkzaamheden te verrichten. Natuurlijk moet er vóór het afsluiten van de
overeenkomst afspraken gemaakt worden gemaakt over de arbeidsvoorwaarden
zoals beloning, werktijden en vakanties. Sommige van deze arbeidsvoorwaarden
gelden alleen voor de werknemer die het arbeidscontract aangaat.
Een Cao (collectieve arbeidsovereenkomst) is een overkomst over de
voorwaarden waaraan elke arbeidsovereenkomst binnen de betreffende
bedrijfstak of onderneming moet voldoen.
Cao’s komen tot stand door onderhandelingen tussen vertegenwoordigers van
werknemers en werkgevers. Als beide partijen het eens zijn over een cao, komt deze
terecht bij de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.
Veel werknemers zijn georganiseerd in vakbonden. Om sterker te staan hebben de
meeste vakbonden hun krachten gebundeld in vakcentrales. De twee grote
vakcentrales in Nederland zijn de FNV en het CNV. De werkgevers hebben zich
georganiseerd in werkgeversverenigingen.
Het is gebruikelijk dat vakcentrales en werkgeverscentrales jaarlijks met elkaar
overleggen in de Stichting van de Arbeid. De bedoeling van dit Centraal Overleg is
te komen tot een centraal akkoord. Een centraal akkoord is een overeenstemming
tussen de werknemers- en werkgeverscentrales over de loonstijgingen in het
komende jaar.
Ook zien we bij cao’s het verschijnsel collectieve dwang. Als de belangrijkste partijen
in een bepaalde bedrijfstak of onderneming met elkaar een. Cao zijn
overeengekomen, kunnen ze de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
vragen bepalingen in de cao algemeen verbindend te verklaren.
12.2 Onderhandelen en het economisch surplus
Bij cao-onderhandelingen kunnen we met enige goede wil spreken van een
monopoliepositie bij zowel vragers als aanbieders. We hebben immers te maken met
de werknemers enerzijds en de werkgevers anderzijds. De uitkomst van dergelijke
onderhandelingen wordt vaak bepaald door de actuele economische situatie.
De marktvorm oligopolie wordt gekenmerkt door een gering aantal aanbieders. De
concurrentie tussen de aanbieders leidt ertoe dat prijs en leveringsvoorwaarden in
principe ‘onderhandelbaar’ zijn.
Bij prijsonderhandelingen zal een ondernemer zich laten leiden door de kosten die hij
moet maken en de door hem gewenste winst. Er zijn echter kosten die géén rol
spelen bij bepaalde beslissingen. Dat zijn de kosten die de onderneming niet kan
vermijden, welke beslissing er ook wordt genomen.
Verzonken kosten zijn kosten die al gemaakt zijn en geen rol meer spelen bij
het nemen van een bepaalde beslissing.
