Strafrecht - Samenvatting hoofdstuk 10, 11, 12
Toets term 1.1
De kandidaat kan beschrijven wat de rol is van belangrijke personen in het strafrecht, zoals van de
rechter, de officier van justitie, de rechter-commissaris, de advocaat, het slachtoffer, de verdachte,
een getuige, en de rol van het bureau voor slachtofferhulp en de (jeugd)reclassering (K).Paragraaf:
10.7, Hfst11, 12.2 en 14.4 (slachtoffer).
Toets term 1.16
De kandidaat kan de kenmerken van de belangrijkste onderdelen van het strafproces beschrijven,
zoals opsporing, vervolging, terechtzitting , uitspraak en tenuitvoerlegging. (K). Heel Hfst 10
Toets term 1.17
De kandidaat kan de kenmerken van de rechten en plichten van een verdachte beschrijven, zoals
zwijgrecht, recht op een advocaat, recht op inzage van stukken, dna-onderzoek, bloedproef en
afnemen van vingerafdrukken (K). Par: 11.3
Toets term 1.21
De kandidaat kan de kenmerken van strafvervolging beschrijven, zoals opportuniteitsbeginsel,
(voorwaardelijk)sepot, transactie, snelrecht (ZSM/strafbeschikking), niet twee keer voor hetzelfde
feit vervolgen (ne bis in idem) en vervolging (K). Par: 12.6
Aantekeningen:
Er zijn verschillende redenen om een zaak te seponeren:
1. Onvoldoende bewijs (juridisch- technische redenen)
2. Beleidskeuzes: onvoldoende personeel
3. Persoonlijke omstandigheden: ziekte van verdachte
4. Voorwaardelijke sepot: als verdachte zich aan bepaalde voorwaarden houdt dan wordt hij/zij
niet vervolgd. Vb: boete betalen aan slachtoffer – cursus volgen.
ZSM-regel (niet in boek)
Zo spoedig mogelijk:
Plegers van veelvoorkomende misdrijven worden snel teruggefloten. De leefomgeving wordt meteen
beschermd. Het beeld en de werkelijkheid wordt geschapen dat er met de overheid niet valt te
spotten.
Delinquenten worden snel berecht. Soms duurt het maanden/jaren voordat iemand zijn zaak
voorkomt/afgerond wordt. Met het ZSM- traject probeert men dat te versnellen.
Indien een verdachte van een strafbaar feit waarop maximaal 6 jaar gevangenisstraf op staat, wordt
aangehouden, kan aan deze persoon binnen de termijn van 6 uren een strafbeschikking worden
uitgevaardigd door de Officier van Justitie. Dat wil zeggen er wordt een deal/schikking gesloten. Het
OM biedt een straf aan (geldboete/werkstraf/ontzegging/rijbevoegdheid/stadionverbod) om
strafvervolging bij de rechter te voorkomen.
Voordeel en nadeel ZSM
Voordeel: rechters worden ontlast en samenleving ziet dat er meteen actie wordt gezet op het
begane delict.
Nadeel: bij een ZSM- maatregel komt er geen rechter aan te pas. Rechters zijn onafhankelijk. Het OM
is dat niet. Of er sprake is van onafhankelijke rechtspraak is dus de vraag.
Ne bis in idem
, Toetstermen 1.16 + 1.18
Wat zijn dwangmiddelen en welke zijn er?
Bij het opsporen van strafbare feiten hebben het Openbaar Ministerie en de politie gereedschap
nodig om dit te doen. Dit gereedschap noemen we in het recht dwangmiddelen:
- Paragraaf 13.3 tot en met 13.6:
- We onderscheiden de volgende dwangmiddelen van licht naar zwaar
- 1. Staande houden – vragen naar naam, adres en woonplaats
- 2. Aanhouden (arresteren): meenemen naar bureau
- 3. Ophouden voor onderzoek (6 uur vasthouden voor nader onderzoekt met een maximum
van 15 uur inclusief de nacht).
- 4. Inverzekeringstelling (langer vasthouden bij verdenking zwaar misdrijf)
- De verdachte krijgt ambtshalve een raadsman toegevoegd zodra hij/zij in verzekering wordt
gesteld.
Inverzekeringstelling
Veel verdachten kunnen na het ophouden voor onderzoek naar huis, omdat hun zaak rond is.
Verdachten van zware misdrijven worden uiteraard niet na 6 uur heengezonden. Zij kunnen in
verzekering worden gesteld. Dat wil zeggen dat de politie de verdachte nog drie dagen vast mag
houden. Als het besluit wordt genomen om een verdachte in verzekering te stellen dan schakelt de
politie de piketdienst van de advocatuur in, zodat de verdachte door een advocaat kan worden
bijgestaan (een verdachte is niet verplicht een advocaat in de hand te nemen).
Voorlopige hechtenis
Na de inverzekeringstelling heeft de OVJ geen mogelijkheden meer om de verdachte langer vast te
houden. Vindt de OVJ het toch noodzakelijk dat de verdachte langer wordt vastgehouden, dan
vordert hij (in)bewaring(stelling) van de rechter-commissaris art. 63 Sv
Deze inbewaringstelling duurt maximaal 14 dagen. Daarna kan eventueel nog gevangenhouding en
gevangenneming plaatsvinden. Net zoals bij inverzekeringstelling is het wel zo dat het dan moet gaan
om een zwaar misdrijf waar op zijn minst minimaal 4 jaar gevangenisstraf op moet staan.
(Inbewaringstelling, gevangenhouding, en gevangenneming noemt men ook wel voorlopige
hechtenis).
Toets term 1.1
De kandidaat kan beschrijven wat de rol is van belangrijke personen in het strafrecht, zoals van de
rechter, de officier van justitie, de rechter-commissaris, de advocaat, het slachtoffer, de verdachte,
een getuige, en de rol van het bureau voor slachtofferhulp en de (jeugd)reclassering (K).Paragraaf:
10.7, Hfst11, 12.2 en 14.4 (slachtoffer).
Toets term 1.16
De kandidaat kan de kenmerken van de belangrijkste onderdelen van het strafproces beschrijven,
zoals opsporing, vervolging, terechtzitting , uitspraak en tenuitvoerlegging. (K). Heel Hfst 10
Toets term 1.17
De kandidaat kan de kenmerken van de rechten en plichten van een verdachte beschrijven, zoals
zwijgrecht, recht op een advocaat, recht op inzage van stukken, dna-onderzoek, bloedproef en
afnemen van vingerafdrukken (K). Par: 11.3
Toets term 1.21
De kandidaat kan de kenmerken van strafvervolging beschrijven, zoals opportuniteitsbeginsel,
(voorwaardelijk)sepot, transactie, snelrecht (ZSM/strafbeschikking), niet twee keer voor hetzelfde
feit vervolgen (ne bis in idem) en vervolging (K). Par: 12.6
Aantekeningen:
Er zijn verschillende redenen om een zaak te seponeren:
1. Onvoldoende bewijs (juridisch- technische redenen)
2. Beleidskeuzes: onvoldoende personeel
3. Persoonlijke omstandigheden: ziekte van verdachte
4. Voorwaardelijke sepot: als verdachte zich aan bepaalde voorwaarden houdt dan wordt hij/zij
niet vervolgd. Vb: boete betalen aan slachtoffer – cursus volgen.
ZSM-regel (niet in boek)
Zo spoedig mogelijk:
Plegers van veelvoorkomende misdrijven worden snel teruggefloten. De leefomgeving wordt meteen
beschermd. Het beeld en de werkelijkheid wordt geschapen dat er met de overheid niet valt te
spotten.
Delinquenten worden snel berecht. Soms duurt het maanden/jaren voordat iemand zijn zaak
voorkomt/afgerond wordt. Met het ZSM- traject probeert men dat te versnellen.
Indien een verdachte van een strafbaar feit waarop maximaal 6 jaar gevangenisstraf op staat, wordt
aangehouden, kan aan deze persoon binnen de termijn van 6 uren een strafbeschikking worden
uitgevaardigd door de Officier van Justitie. Dat wil zeggen er wordt een deal/schikking gesloten. Het
OM biedt een straf aan (geldboete/werkstraf/ontzegging/rijbevoegdheid/stadionverbod) om
strafvervolging bij de rechter te voorkomen.
Voordeel en nadeel ZSM
Voordeel: rechters worden ontlast en samenleving ziet dat er meteen actie wordt gezet op het
begane delict.
Nadeel: bij een ZSM- maatregel komt er geen rechter aan te pas. Rechters zijn onafhankelijk. Het OM
is dat niet. Of er sprake is van onafhankelijke rechtspraak is dus de vraag.
Ne bis in idem
, Toetstermen 1.16 + 1.18
Wat zijn dwangmiddelen en welke zijn er?
Bij het opsporen van strafbare feiten hebben het Openbaar Ministerie en de politie gereedschap
nodig om dit te doen. Dit gereedschap noemen we in het recht dwangmiddelen:
- Paragraaf 13.3 tot en met 13.6:
- We onderscheiden de volgende dwangmiddelen van licht naar zwaar
- 1. Staande houden – vragen naar naam, adres en woonplaats
- 2. Aanhouden (arresteren): meenemen naar bureau
- 3. Ophouden voor onderzoek (6 uur vasthouden voor nader onderzoekt met een maximum
van 15 uur inclusief de nacht).
- 4. Inverzekeringstelling (langer vasthouden bij verdenking zwaar misdrijf)
- De verdachte krijgt ambtshalve een raadsman toegevoegd zodra hij/zij in verzekering wordt
gesteld.
Inverzekeringstelling
Veel verdachten kunnen na het ophouden voor onderzoek naar huis, omdat hun zaak rond is.
Verdachten van zware misdrijven worden uiteraard niet na 6 uur heengezonden. Zij kunnen in
verzekering worden gesteld. Dat wil zeggen dat de politie de verdachte nog drie dagen vast mag
houden. Als het besluit wordt genomen om een verdachte in verzekering te stellen dan schakelt de
politie de piketdienst van de advocatuur in, zodat de verdachte door een advocaat kan worden
bijgestaan (een verdachte is niet verplicht een advocaat in de hand te nemen).
Voorlopige hechtenis
Na de inverzekeringstelling heeft de OVJ geen mogelijkheden meer om de verdachte langer vast te
houden. Vindt de OVJ het toch noodzakelijk dat de verdachte langer wordt vastgehouden, dan
vordert hij (in)bewaring(stelling) van de rechter-commissaris art. 63 Sv
Deze inbewaringstelling duurt maximaal 14 dagen. Daarna kan eventueel nog gevangenhouding en
gevangenneming plaatsvinden. Net zoals bij inverzekeringstelling is het wel zo dat het dan moet gaan
om een zwaar misdrijf waar op zijn minst minimaal 4 jaar gevangenisstraf op moet staan.
(Inbewaringstelling, gevangenhouding, en gevangenneming noemt men ook wel voorlopige
hechtenis).
