Strafrecht H11 Formele en materiële vragen
11.1 Formele vragen
Onderscheid formele en materiele vragen van belang omdat OvJ een zaak opnieuw
aanhangig kan maken wanneer rechtbank een formele einduitspraak heeft gedaan.
Formele einduitspraak: rechtbank is gestrand bij een van de formele vragen en heeft
geoordeeld dat niet aan alle formele vereisten is voldaan. Zo wel, en het strandt bij de
materiele vragen, dan een materiele einduitspraak OvJ kan zaak dan niet opnieuw
aanhangig maken (ne bis in idem).
Rechtbank oordeelt of aan alle formele vereisten zijn voldaan voor de behandeling ter
terechtzitting en toetst dit aan de grondslagleer. Fout in tenlastelegging? rechtbank moet
toch op basis van die fouten de formele vragen beantwoorden. Volgorde van de formele
vragen is dwingend. Vraag 1 met nee beantwoord? je kan dan dus niet door naar vraag 2.
De vier vragen zijn:
1. Is de dagvaarding geldig?
2. Is de rechtbank bevoegd kennis te nemen van het ten laste gelegde feit?
3. Is de OvJ ontvankelijk in zijn vervolging?
4. Zijn er redenen om de vervolging te schorsen?
11.1.1 De geldigheid van de dagvaarding
Is alleen geldig als de dagvaarding is betekend. Rechter oordeelt over de geldigheid van de
betekening op basis van de akte van uitreiking. Betekening of tenlastelegging niet
rechtsgeldig? rechter spreekt nietigheid uit (formele einduitspraak). Stel er staat bijv.
‘mishandeling’ in de tenlastelegging, dan is deze niet geldig want deze term moet nader
worden uitgelegd. De dagvaarding kan betekend zijn, maar is nog steeds nietig als hij niet
aan alle eisen voldoet.
11.1.2 De bevoegdheid van de rechtbank
Absolute competentie: welk type rechter is bevoegd? Rechtbanken kunnen in eerste aanleg
kennis nemen van alle strafzaken, behalve sommige uitzonderingen. Rechtbanken hebben
meerdere kamers:
1. Meervoudige kamer (3 rechters)
Mag kennis nemen van alle door het OM ten laste gelegde misdrijven.
Uitzondering is als OvJ vindt dat de zaak eenvoudig genoeg is en hij niet meer
dan 1 jaar gevangenisstraf eist politierechter.
2. Politierechter (1 rechter).
3. Kantonrechter (1 rechter)
Mag kennis nemen van alle door de OvJ ten laste gelegde overtredingen.
Als OvJ meerdere feiten ten laste legt, en ten minste 1 feit een misdrijf is waarvan de
politierechter of meervoudige kamer kennis mag nemen, dan kan OvJ de behandeling van
alle zaken op die dagvaarding aan de politierechter aanhangig maken. Dan kan politierechter
of meervoudige kamer dus een overtreding beoordelen. Alleen een overtreding ten laste
gelegd? kantonrechter.
Relatieve competentie: in welk arrondissement wordt de zaak bij de rechter aanhangig
gemaakt? De rechtbank in het rechtsgebied waar het feit is gepleegd, of waar de verdachte
11.1 Formele vragen
Onderscheid formele en materiele vragen van belang omdat OvJ een zaak opnieuw
aanhangig kan maken wanneer rechtbank een formele einduitspraak heeft gedaan.
Formele einduitspraak: rechtbank is gestrand bij een van de formele vragen en heeft
geoordeeld dat niet aan alle formele vereisten is voldaan. Zo wel, en het strandt bij de
materiele vragen, dan een materiele einduitspraak OvJ kan zaak dan niet opnieuw
aanhangig maken (ne bis in idem).
Rechtbank oordeelt of aan alle formele vereisten zijn voldaan voor de behandeling ter
terechtzitting en toetst dit aan de grondslagleer. Fout in tenlastelegging? rechtbank moet
toch op basis van die fouten de formele vragen beantwoorden. Volgorde van de formele
vragen is dwingend. Vraag 1 met nee beantwoord? je kan dan dus niet door naar vraag 2.
De vier vragen zijn:
1. Is de dagvaarding geldig?
2. Is de rechtbank bevoegd kennis te nemen van het ten laste gelegde feit?
3. Is de OvJ ontvankelijk in zijn vervolging?
4. Zijn er redenen om de vervolging te schorsen?
11.1.1 De geldigheid van de dagvaarding
Is alleen geldig als de dagvaarding is betekend. Rechter oordeelt over de geldigheid van de
betekening op basis van de akte van uitreiking. Betekening of tenlastelegging niet
rechtsgeldig? rechter spreekt nietigheid uit (formele einduitspraak). Stel er staat bijv.
‘mishandeling’ in de tenlastelegging, dan is deze niet geldig want deze term moet nader
worden uitgelegd. De dagvaarding kan betekend zijn, maar is nog steeds nietig als hij niet
aan alle eisen voldoet.
11.1.2 De bevoegdheid van de rechtbank
Absolute competentie: welk type rechter is bevoegd? Rechtbanken kunnen in eerste aanleg
kennis nemen van alle strafzaken, behalve sommige uitzonderingen. Rechtbanken hebben
meerdere kamers:
1. Meervoudige kamer (3 rechters)
Mag kennis nemen van alle door het OM ten laste gelegde misdrijven.
Uitzondering is als OvJ vindt dat de zaak eenvoudig genoeg is en hij niet meer
dan 1 jaar gevangenisstraf eist politierechter.
2. Politierechter (1 rechter).
3. Kantonrechter (1 rechter)
Mag kennis nemen van alle door de OvJ ten laste gelegde overtredingen.
Als OvJ meerdere feiten ten laste legt, en ten minste 1 feit een misdrijf is waarvan de
politierechter of meervoudige kamer kennis mag nemen, dan kan OvJ de behandeling van
alle zaken op die dagvaarding aan de politierechter aanhangig maken. Dan kan politierechter
of meervoudige kamer dus een overtreding beoordelen. Alleen een overtreding ten laste
gelegd? kantonrechter.
Relatieve competentie: in welk arrondissement wordt de zaak bij de rechter aanhangig
gemaakt? De rechtbank in het rechtsgebied waar het feit is gepleegd, of waar de verdachte
