Samenvatting Bouwkunde
LEGT GLOBAAL UIT HOE HET BOUWPROCES GEORGANISEERD IS EN WAT DE ROL VAN DIRECT
BELANGHEBBENDEN EN BOUWDEELNEMERS IS MET BETREKKING TOT DE BOUW VAN ONROERENDE
ZAKEN EN BEHEERST HET BOUWKUNDIGE VOCABULAIRE MET BETREKKING TOT ONROERENDE
ZAKEN.
BENOEMT DE BOUWDEELNEMERS OPDRACHTGEVER , ARCHITECT , CONSTRUCTEUR , ADVISEURS ,
AANNEMERS/ ONDERAANNEMERS , MAKELAAR , GEMEENTE IN EEN BOUWPROCES .
1. Opdrachtgever (Principaal):
- Neemt het initiatief voor het bouwproject.
- Laat een programma van eisen opstellen, neemt beslissingen en regelt de betalingen.
- Heeft contracten met zowel de architect (DNR 2011) als de aannemer (UAV 2012).
- De opdrachtgever wordt bij grote projecten vertegenwoordigt door deskundigen zoals een
projectmanager en/of door opzichter(s). Bij normale projecten is de deskundige vaak de
architect.
2. De ontwerper (Architect):
- Maakt het ontwerp van het gebouw.
- Werkt nauw samen met de opdrachtgever en overlegt regelmatig met de aannemer.
- Heeft geen juridische band met de aannemer.
- Maakt vaak gebruik van specialisten als constructeurs, adviseurs en technische tekenaars.
- De architect kan een opzichter(s) in dienst hebben voor controle.
3. De bouwer (Aannemer):
- Verantwoordelijk voor de uitvoering van het bouwwerk.
- Werkt volgens het bestek en tekeningen van de architect.
- Heeft vaak contracten met onderaannemers voor specifieke onderdelen (bijv. schilderwerk,
installaties).
- Kan gebruik maken van uitvoerders voor grote projecten.
De overige betrokkenen zijn geen directe partij bij het bouwproces maar wel betrokken. Dit zijn
onder meer:
- De (gemeentelijke) overheid voor omgevingsvergunningen e.d.;
- De externe kwaliteitsborger voor controle tijdens en na het bouwproces;
- Nutsbedrijven voor aansluitingen op alle voorzieningen;
- Telecombedrijven;
- Het waterschap;
- Leveranciers (materialen, keuken, sanitair etc.).
- Makelaar: Bemiddelt bij de verkoop of verhuur van het gebouw.
- Gemeente (en overheid): Zorgt voor regelgeving, vergunningverlening en controle op
naleving (bijv. Bouwbesluit, bestemmingsplan, milieu).
,LICHT DE VERSCHILLENDE FASES , VAN INITIATIEFFASE TOT EXPLOITATIEFASE , VAN EEN BOUWPROCES TOE .
Fases van het bouwproces
1. Initiatiefase
• Initiatieffase
• Contact met architect/ontwerper
• Programma van eisen/wensen
• Schetsplan/voorontwerp
• 1e kostenraming door de architect
• Haalbaarheidsonderzoek o.a. gemeente
• Goedkeuring opdrachtgever
• Definitief ontwerp
• Maken bestektekeningen en bestek
• 2e begroting architect
• Constructieberekeningen, deze kunnen later maar wel voor de gunning
• Aanvraag omgevingsvergunning
• Aanbestedingsprocedure
• Maken werktekeningen
• Prijsvormingsfase
• Definitieve gunning bouwopdracht/contract
2. Voorbereidingsfase
• Maken werktekeningen
• Werkvoorbereidingsfase waarin de werkbegroting en de primaire planning/overall-planning
worden gemaakt
3. Uitvoeringsfase
• Uitvoeringsfase: ruwbouw, afbouw en installaties
• Oplevering
• Garantie en nazorg
4. Beheer- en onderhoudsfase (Exploitatiefase)
• Gebruiks- en beheerfase
• Diverse onderhoudsfasen tijdens gebruik
5. Uiteindelijke fase
• Slopen/saneren
,LICHT DE BEGRIPPEN BOUWTERREIN /BOUWGROND , EN BOUWRIJP EIGENDOMSGRENS , BOUWVLAK ,
ROOILIJN TOE .
Bouwterrein / Bouwgrond
Het stuk grond dat bedoeld is om op te bouwen.
• Bouwgrond: de grond die juridisch en planologisch bestemd is voor bebouwing.
• Bouwterrein: het deel van de bouwgrond dat tijdens de uitvoering van het bouwproces
daadwerkelijk gebruikt wordt (inclusief ruimte voor machines, opslag, keten, etc.).
Bouwrijp
Een terrein is bouwrijp wanneer het geschikt is gemaakt om te kunnen bouwen.
• Voorzien van riolering, nutsvoorzieningen, wegen, en funderingsmogelijkheden.
• Pas dan kan de daadwerkelijke bouw starten.
Eigendomsgrens
De scheidslijn tussen het perceel van de eigenaar en dat van een ander (bijv. buren of
gemeentegrond).
• Belangrijk voor waar gebouwd mag worden.
• Binnen de eigendomsgrens moet de bouw plaatsvinden.
Bouwvlak
Het vlak binnen het bestemmingsplan waarbinnen gebouwen mogen worden opgericht.
• Het bepaalt de plaats van het gebouw op het perceel.
• Buiten het bouwvlak mag meestal niet gebouwd worden.
Rooilijn
De (denkbeeldige) lijn die de grens aangeeft tot waar aan de straatzijde gebouwd mag worden.
• Zorgt voor een gelijk straatbeeld en voldoende afstand tot de weg.
• Vaak vastgelegd in het bestemmingsplan of bouwverordening.
, LICHT DE REGELGEVING EN ONTWIKKELINGEN DIE BETREKKING HEBBEN OP DE REALISATIE VAN
ONROERENDE ZAKEN TOE .
BENOEMT DE HOOFDONDERWERPEN VAN HET BESLUIT BOUWWERKEN LEEFOMGEVING (BBL)
(GEBOUWFUNCTIES, GEBRUIKSFUNCTIE , EISEN VERBLIJFSRUIMTEN, PLAFOND- EN VRIJE
DOORGANGSHOOGTE , TOEGANKELIJKHEID EN EISEN TRAP ).
In het Besluit bouwwerken leefomgeving staan regels over veiligheid, gezondheid, duurzaamheid en
bruikbaarheid van bouwwerken. Daarnaast heeft het Bbl regels over de staat en het gebruik van een
bouwwerk. En over het uitvoeren van bouw- en sloopwerkzaamheden. De eisen in het Bbl zijn van
belang voor het krijgen van een omgevingsvergunning.
Hoofdonderwerpen Bbl:
1. Gebouwfuncties
• Het Bbl onderscheidt verschillende gebouwfuncties (bijv. woonfunctie, onderwijsfunctie,
industriefunctie, gezondheidszorgfunctie, logiesfunctie, etc.).
• Elke functie kent eigen eisen, afhankelijk van het gebruik en de risico’s voor veiligheid en
gezondheid.
2. Gebruiksfunctie
• Een gebruiksfunctie is het geheel van ruimten binnen een gebouw dat bestemd is voor
eenzelfde gebruik.
• Voorbeeld: een woning (woonfunctie) of een kantoor (kantoorfunctie).
• De gebruiksfunctie bepaalt welke eisen van toepassing zijn.
3. Eisen aan verblijfsruimten
• Verblijfsruimten zijn ruimten bedoeld voor het verblijven van personen (bijv. woonkamer,
klaslokaal).
• Eisen gaan o.a. over: minimale afmetingen, minimaal 2.6 m hoog, daglichttoetreding,
ventilatie, spuiventilatie, en geluid.
4. Plafondhoogte en vrije doorgangshoogte
• Het Bbl stelt minimale hoogtes voor ruimten:
o Plafondhoogte: verblijfsruimten moeten een minimale hoogte hebben (meestal 2,6
m bij nieuwbouw, lager bij bestaande bouw toegestaan).
o Vrije doorgangshoogte: deuren, gangen en doorgangen moeten voldoende hoogte
hebben (meestal minimaal 2,3 m), zodat gebruik en toegankelijkheid gegarandeerd
zijn.
5. Toegankelijkheid
1. Eisen gericht op de bereikbaarheid en bruikbaarheid van gebouwen voor iedereen, ook
mensen met een beperking.
2. Voorbeelden:
o Toegankelijke entree zonder drempels.
o Minimale breedte van gangen en deuren.
o Aanwezigheid van liften bij meerdere bouwlagen.
6. Eisen aan trappen
• Trappen moeten voldoen aan eisen m.b.t. breedte, maximale helling en leuningen en
valbeveiliging.
LEGT GLOBAAL UIT HOE HET BOUWPROCES GEORGANISEERD IS EN WAT DE ROL VAN DIRECT
BELANGHEBBENDEN EN BOUWDEELNEMERS IS MET BETREKKING TOT DE BOUW VAN ONROERENDE
ZAKEN EN BEHEERST HET BOUWKUNDIGE VOCABULAIRE MET BETREKKING TOT ONROERENDE
ZAKEN.
BENOEMT DE BOUWDEELNEMERS OPDRACHTGEVER , ARCHITECT , CONSTRUCTEUR , ADVISEURS ,
AANNEMERS/ ONDERAANNEMERS , MAKELAAR , GEMEENTE IN EEN BOUWPROCES .
1. Opdrachtgever (Principaal):
- Neemt het initiatief voor het bouwproject.
- Laat een programma van eisen opstellen, neemt beslissingen en regelt de betalingen.
- Heeft contracten met zowel de architect (DNR 2011) als de aannemer (UAV 2012).
- De opdrachtgever wordt bij grote projecten vertegenwoordigt door deskundigen zoals een
projectmanager en/of door opzichter(s). Bij normale projecten is de deskundige vaak de
architect.
2. De ontwerper (Architect):
- Maakt het ontwerp van het gebouw.
- Werkt nauw samen met de opdrachtgever en overlegt regelmatig met de aannemer.
- Heeft geen juridische band met de aannemer.
- Maakt vaak gebruik van specialisten als constructeurs, adviseurs en technische tekenaars.
- De architect kan een opzichter(s) in dienst hebben voor controle.
3. De bouwer (Aannemer):
- Verantwoordelijk voor de uitvoering van het bouwwerk.
- Werkt volgens het bestek en tekeningen van de architect.
- Heeft vaak contracten met onderaannemers voor specifieke onderdelen (bijv. schilderwerk,
installaties).
- Kan gebruik maken van uitvoerders voor grote projecten.
De overige betrokkenen zijn geen directe partij bij het bouwproces maar wel betrokken. Dit zijn
onder meer:
- De (gemeentelijke) overheid voor omgevingsvergunningen e.d.;
- De externe kwaliteitsborger voor controle tijdens en na het bouwproces;
- Nutsbedrijven voor aansluitingen op alle voorzieningen;
- Telecombedrijven;
- Het waterschap;
- Leveranciers (materialen, keuken, sanitair etc.).
- Makelaar: Bemiddelt bij de verkoop of verhuur van het gebouw.
- Gemeente (en overheid): Zorgt voor regelgeving, vergunningverlening en controle op
naleving (bijv. Bouwbesluit, bestemmingsplan, milieu).
,LICHT DE VERSCHILLENDE FASES , VAN INITIATIEFFASE TOT EXPLOITATIEFASE , VAN EEN BOUWPROCES TOE .
Fases van het bouwproces
1. Initiatiefase
• Initiatieffase
• Contact met architect/ontwerper
• Programma van eisen/wensen
• Schetsplan/voorontwerp
• 1e kostenraming door de architect
• Haalbaarheidsonderzoek o.a. gemeente
• Goedkeuring opdrachtgever
• Definitief ontwerp
• Maken bestektekeningen en bestek
• 2e begroting architect
• Constructieberekeningen, deze kunnen later maar wel voor de gunning
• Aanvraag omgevingsvergunning
• Aanbestedingsprocedure
• Maken werktekeningen
• Prijsvormingsfase
• Definitieve gunning bouwopdracht/contract
2. Voorbereidingsfase
• Maken werktekeningen
• Werkvoorbereidingsfase waarin de werkbegroting en de primaire planning/overall-planning
worden gemaakt
3. Uitvoeringsfase
• Uitvoeringsfase: ruwbouw, afbouw en installaties
• Oplevering
• Garantie en nazorg
4. Beheer- en onderhoudsfase (Exploitatiefase)
• Gebruiks- en beheerfase
• Diverse onderhoudsfasen tijdens gebruik
5. Uiteindelijke fase
• Slopen/saneren
,LICHT DE BEGRIPPEN BOUWTERREIN /BOUWGROND , EN BOUWRIJP EIGENDOMSGRENS , BOUWVLAK ,
ROOILIJN TOE .
Bouwterrein / Bouwgrond
Het stuk grond dat bedoeld is om op te bouwen.
• Bouwgrond: de grond die juridisch en planologisch bestemd is voor bebouwing.
• Bouwterrein: het deel van de bouwgrond dat tijdens de uitvoering van het bouwproces
daadwerkelijk gebruikt wordt (inclusief ruimte voor machines, opslag, keten, etc.).
Bouwrijp
Een terrein is bouwrijp wanneer het geschikt is gemaakt om te kunnen bouwen.
• Voorzien van riolering, nutsvoorzieningen, wegen, en funderingsmogelijkheden.
• Pas dan kan de daadwerkelijke bouw starten.
Eigendomsgrens
De scheidslijn tussen het perceel van de eigenaar en dat van een ander (bijv. buren of
gemeentegrond).
• Belangrijk voor waar gebouwd mag worden.
• Binnen de eigendomsgrens moet de bouw plaatsvinden.
Bouwvlak
Het vlak binnen het bestemmingsplan waarbinnen gebouwen mogen worden opgericht.
• Het bepaalt de plaats van het gebouw op het perceel.
• Buiten het bouwvlak mag meestal niet gebouwd worden.
Rooilijn
De (denkbeeldige) lijn die de grens aangeeft tot waar aan de straatzijde gebouwd mag worden.
• Zorgt voor een gelijk straatbeeld en voldoende afstand tot de weg.
• Vaak vastgelegd in het bestemmingsplan of bouwverordening.
, LICHT DE REGELGEVING EN ONTWIKKELINGEN DIE BETREKKING HEBBEN OP DE REALISATIE VAN
ONROERENDE ZAKEN TOE .
BENOEMT DE HOOFDONDERWERPEN VAN HET BESLUIT BOUWWERKEN LEEFOMGEVING (BBL)
(GEBOUWFUNCTIES, GEBRUIKSFUNCTIE , EISEN VERBLIJFSRUIMTEN, PLAFOND- EN VRIJE
DOORGANGSHOOGTE , TOEGANKELIJKHEID EN EISEN TRAP ).
In het Besluit bouwwerken leefomgeving staan regels over veiligheid, gezondheid, duurzaamheid en
bruikbaarheid van bouwwerken. Daarnaast heeft het Bbl regels over de staat en het gebruik van een
bouwwerk. En over het uitvoeren van bouw- en sloopwerkzaamheden. De eisen in het Bbl zijn van
belang voor het krijgen van een omgevingsvergunning.
Hoofdonderwerpen Bbl:
1. Gebouwfuncties
• Het Bbl onderscheidt verschillende gebouwfuncties (bijv. woonfunctie, onderwijsfunctie,
industriefunctie, gezondheidszorgfunctie, logiesfunctie, etc.).
• Elke functie kent eigen eisen, afhankelijk van het gebruik en de risico’s voor veiligheid en
gezondheid.
2. Gebruiksfunctie
• Een gebruiksfunctie is het geheel van ruimten binnen een gebouw dat bestemd is voor
eenzelfde gebruik.
• Voorbeeld: een woning (woonfunctie) of een kantoor (kantoorfunctie).
• De gebruiksfunctie bepaalt welke eisen van toepassing zijn.
3. Eisen aan verblijfsruimten
• Verblijfsruimten zijn ruimten bedoeld voor het verblijven van personen (bijv. woonkamer,
klaslokaal).
• Eisen gaan o.a. over: minimale afmetingen, minimaal 2.6 m hoog, daglichttoetreding,
ventilatie, spuiventilatie, en geluid.
4. Plafondhoogte en vrije doorgangshoogte
• Het Bbl stelt minimale hoogtes voor ruimten:
o Plafondhoogte: verblijfsruimten moeten een minimale hoogte hebben (meestal 2,6
m bij nieuwbouw, lager bij bestaande bouw toegestaan).
o Vrije doorgangshoogte: deuren, gangen en doorgangen moeten voldoende hoogte
hebben (meestal minimaal 2,3 m), zodat gebruik en toegankelijkheid gegarandeerd
zijn.
5. Toegankelijkheid
1. Eisen gericht op de bereikbaarheid en bruikbaarheid van gebouwen voor iedereen, ook
mensen met een beperking.
2. Voorbeelden:
o Toegankelijke entree zonder drempels.
o Minimale breedte van gangen en deuren.
o Aanwezigheid van liften bij meerdere bouwlagen.
6. Eisen aan trappen
• Trappen moeten voldoen aan eisen m.b.t. breedte, maximale helling en leuningen en
valbeveiliging.
