Handschrift ontwikkeling
College 1:
Kinderen zijn schrijfrijp tussen 6,5 en 7 jaar.
Vier schriftsoorten:
1. Methodisch verbonden schrift
Altijd met hulplijnen
o Outline letters (invullen rechte lijnen, invullen bochten).
2. Lerarenhandschrift
Kleiner en zonder hulplijnen
3. Blokschrift
o Outline letters
4. Sierschrift met penstand
o Uitbreiding blokschrift
Twee visies op handschriftontwikkeling:
o Krullen zetten/oefenen bij de kleuters. Effect hiervan is dat de leerlingen heel krullerig
gaan schrijven op latere leeftijd, zonder de rechte lijnen.
Schrijven is bewegen.
o Laten oefenen met waar de rechte lijnen zitten in letters. Waar is een letter recht.
Schrijven is kennis.
Toetsvraag - Leren schrijven:
1. Veel oefenen ‘power by practice’ snelheid
2. Feedback en ‘knowledge of result nauwkeurigheid
3. Toename consistentie vloeiender en met minder spanning
4. Automatisme inzetbaar bij dubbeltaken
is communicatiemiddel
, Typen:
Ook typen systhemisch aanbieden.
Automatisme inzetbaar voor dubbeltaken.
Bij voorkeur vanaf groep 6/7.
Met tienvingersblind-vaardigheid:
o Sneller typen
o Minder spelfouten
o Langere verhaaltjes
o Van betere kwaliteit
College 2:
Fasen in het schrijfonderwijs:
1. Voorbereidende fase schrijfvoorwaarden
2. Instructiefase letters met drie zones
3. Onderhoudsfase uitdaging
Dynamische driepuntgreep:
- De pen ligt op de middelvinger en wordt losjes door de wijsvinger en duim omsloten.
- Werk zonder druk.
Corrigeer direct! En werk met verschillend materiaal (verschillende pennen).
Kortom:
- Houding – recht en symmetrisch
- Hand(ver)plaatsing – papierpositie en transport
- Pengreep – dynamische driepuntsgreep; drukbeheersing
Grove materialen bij kleine kinderen
Uit ons onderzoek bleek, dat het werken met grof materiaal voor de kleuter volkomen ongeschikt is.
Als eerste omdat het onmogelijk is voor de kleuter om dit grove materiaal met kleine vingertjes goed
aan te sturen. De buig- en strekfunctie van de 3 schrijfvingers wordt door het materiaal onmogelijk
gemaakt. Daarnaast is er geen nauwkeurig spoor mee te maken. Het is eigenlijk altijd een gok wat de
punt gaat doen.
Hoe fijner het materiaal, hoe beter het kind ermee kan werken.
Daarnaast wordt het buigen en strekken tegengewerkt bij het gebruik van dik grafisch gereedschap.
College 1:
Kinderen zijn schrijfrijp tussen 6,5 en 7 jaar.
Vier schriftsoorten:
1. Methodisch verbonden schrift
Altijd met hulplijnen
o Outline letters (invullen rechte lijnen, invullen bochten).
2. Lerarenhandschrift
Kleiner en zonder hulplijnen
3. Blokschrift
o Outline letters
4. Sierschrift met penstand
o Uitbreiding blokschrift
Twee visies op handschriftontwikkeling:
o Krullen zetten/oefenen bij de kleuters. Effect hiervan is dat de leerlingen heel krullerig
gaan schrijven op latere leeftijd, zonder de rechte lijnen.
Schrijven is bewegen.
o Laten oefenen met waar de rechte lijnen zitten in letters. Waar is een letter recht.
Schrijven is kennis.
Toetsvraag - Leren schrijven:
1. Veel oefenen ‘power by practice’ snelheid
2. Feedback en ‘knowledge of result nauwkeurigheid
3. Toename consistentie vloeiender en met minder spanning
4. Automatisme inzetbaar bij dubbeltaken
is communicatiemiddel
, Typen:
Ook typen systhemisch aanbieden.
Automatisme inzetbaar voor dubbeltaken.
Bij voorkeur vanaf groep 6/7.
Met tienvingersblind-vaardigheid:
o Sneller typen
o Minder spelfouten
o Langere verhaaltjes
o Van betere kwaliteit
College 2:
Fasen in het schrijfonderwijs:
1. Voorbereidende fase schrijfvoorwaarden
2. Instructiefase letters met drie zones
3. Onderhoudsfase uitdaging
Dynamische driepuntgreep:
- De pen ligt op de middelvinger en wordt losjes door de wijsvinger en duim omsloten.
- Werk zonder druk.
Corrigeer direct! En werk met verschillend materiaal (verschillende pennen).
Kortom:
- Houding – recht en symmetrisch
- Hand(ver)plaatsing – papierpositie en transport
- Pengreep – dynamische driepuntsgreep; drukbeheersing
Grove materialen bij kleine kinderen
Uit ons onderzoek bleek, dat het werken met grof materiaal voor de kleuter volkomen ongeschikt is.
Als eerste omdat het onmogelijk is voor de kleuter om dit grove materiaal met kleine vingertjes goed
aan te sturen. De buig- en strekfunctie van de 3 schrijfvingers wordt door het materiaal onmogelijk
gemaakt. Daarnaast is er geen nauwkeurig spoor mee te maken. Het is eigenlijk altijd een gok wat de
punt gaat doen.
Hoe fijner het materiaal, hoe beter het kind ermee kan werken.
Daarnaast wordt het buigen en strekken tegengewerkt bij het gebruik van dik grafisch gereedschap.
