INLEIDING IN DE PEDAGOGISCHE EN ONDERWIJSWETENSCHAPPEN 2A
College 1
> Leren en onderwijs zijn overal, en belangrijk voor individu en maatschappij
Onderwijs: het proces van geven en krijgen van systematische instructie, met name op een school of
universiteit. Vaak overdracht van generaliseerbare/abstracte kennis.
Onderwijswetenschappen: Een interdisciplinair onderzoeksveld waarin onderzoekers fundamenteel
onderzoek doen naar hoe mensen leren, alleen en samen, en naar hoe leren verbetert kan worden
door diverse sociale en organisatorische instellingen en nieuwe ontwerpen van leeromgevingen.
Het doel van Onderwijswetenschappen:
• beschrijven, begrijpen, verklaren
• leren, opleiden en ontwikkelen in het onderwijs
Er zijn veel verschillende organisaties die te maken hebben met de vormgeving en inrichting van het
onderwijs. Het beleid, trainingen, materiaal en instellingen worden allemaal door andere ‘organen’
geregeld.
Redenen voor hardnekkigheid overtuigingen:
Patternicity, confirmation bias, hindsight bias
(Schijnbare) successen van onderwijsvernieuwing:
• Vernieuwend project vs. toepassing van die vernieuwing in het onderwijs
> opschaling, langdurige implementatie
• Onderzoek naar ‘bewijs’ is zwak opgezet
> bv. onderzoek dat laat zien dat Probleemgestuurd Onderwijs (PGO) ‘werkt’ maar ten
opzichte van wat?
• Hawthorne effect: de glans van het nieuwe
(sociaal-)constructivisme: actieve kennisverwerving
Cognitivisme/instructivistisch: denken staat centraal
Gedragsmodel/behaviorisme: gedrag staat centraal
> Onnodig hokjes denken -> dogma’s en ruzies
> Waarom zou er maar één model bestaan om efficiënt, effectief en aangenaam te leren?
> Stromingen zijn niet zo verschillend, onderscheid vaag
De leerstijlen van Kolb:
Maar:
-Leervoorkeuren zeggen niks voer wat goed of slecht is voor
het leren.
-Betere types van leerstijlen bestaan ook niet.
, Het is dus een aantrekkelijke gedachte maar er is geen degelijk bewijs dat er enig voordeel is om
onderwijs aan te passen aan deze stijlen.
Effectiviteit van leren in pyramide weergave
Maar:
- De herkomst van de percentages is onduidelijk
- Impliceert een ‘one-size-fits-all’ aanpak
De leerpyramide is dus een mythe.
De meervoudige intelligenties van Gardner:
Maar:
- Dit zijn geen intelligenties maar vaardigheden
- Geen ondersteuning door verricht onderzoek
- Je kan dit niet meten
- Er is geen aanwijzing dat een bepaald MI-profiel verschillende
soorten introductie of leerstijlen nodig hebben
De conclusie is dus genuanceerd
Wat weten we wel over leren?
Feedback is erg belangrijk. Maar deze feedback moet niet negatief zijn zonder informatie waarom
iets fout is. Ook moet de feedback niet persoonsgericht zijn maar eerder
taakgericht/procesgericht/zelfregulatiegericht.
- Taakgericht: dit antwoord is fout omdat je de breuken niet eerst gelijk maakt
- Procesgericht: probeer deze som op te lossen door de denkstappen op te schrijven
- Zelfregulatiegericht: toen je iets niet begreep, heb je goed hulp gevraagd
- Persoonsgericht: jij kan goed met breuken rekenen
Leren werkt het best door informatie te verwerken en te koppelen aan een emotie/verhaal (niet
indrillen). Je moet gebruik maken van pauzes en afwisseling.
Studeerstrategieën
- Spaced practice: spreid je studeermomenten
- Retrieval practice: actief ophalen van informatie
- Verwerking: leg ideeën uit en beschrijf ze met veel details
- Interleaving: wissel onderwerpen af tijdens de studie
- Concrete voorbeelden: gebruik specifieke voorbeelden om ideeën te begrijpen
- Dual coding: combineer woord en beeld
College 1
> Leren en onderwijs zijn overal, en belangrijk voor individu en maatschappij
Onderwijs: het proces van geven en krijgen van systematische instructie, met name op een school of
universiteit. Vaak overdracht van generaliseerbare/abstracte kennis.
Onderwijswetenschappen: Een interdisciplinair onderzoeksveld waarin onderzoekers fundamenteel
onderzoek doen naar hoe mensen leren, alleen en samen, en naar hoe leren verbetert kan worden
door diverse sociale en organisatorische instellingen en nieuwe ontwerpen van leeromgevingen.
Het doel van Onderwijswetenschappen:
• beschrijven, begrijpen, verklaren
• leren, opleiden en ontwikkelen in het onderwijs
Er zijn veel verschillende organisaties die te maken hebben met de vormgeving en inrichting van het
onderwijs. Het beleid, trainingen, materiaal en instellingen worden allemaal door andere ‘organen’
geregeld.
Redenen voor hardnekkigheid overtuigingen:
Patternicity, confirmation bias, hindsight bias
(Schijnbare) successen van onderwijsvernieuwing:
• Vernieuwend project vs. toepassing van die vernieuwing in het onderwijs
> opschaling, langdurige implementatie
• Onderzoek naar ‘bewijs’ is zwak opgezet
> bv. onderzoek dat laat zien dat Probleemgestuurd Onderwijs (PGO) ‘werkt’ maar ten
opzichte van wat?
• Hawthorne effect: de glans van het nieuwe
(sociaal-)constructivisme: actieve kennisverwerving
Cognitivisme/instructivistisch: denken staat centraal
Gedragsmodel/behaviorisme: gedrag staat centraal
> Onnodig hokjes denken -> dogma’s en ruzies
> Waarom zou er maar één model bestaan om efficiënt, effectief en aangenaam te leren?
> Stromingen zijn niet zo verschillend, onderscheid vaag
De leerstijlen van Kolb:
Maar:
-Leervoorkeuren zeggen niks voer wat goed of slecht is voor
het leren.
-Betere types van leerstijlen bestaan ook niet.
, Het is dus een aantrekkelijke gedachte maar er is geen degelijk bewijs dat er enig voordeel is om
onderwijs aan te passen aan deze stijlen.
Effectiviteit van leren in pyramide weergave
Maar:
- De herkomst van de percentages is onduidelijk
- Impliceert een ‘one-size-fits-all’ aanpak
De leerpyramide is dus een mythe.
De meervoudige intelligenties van Gardner:
Maar:
- Dit zijn geen intelligenties maar vaardigheden
- Geen ondersteuning door verricht onderzoek
- Je kan dit niet meten
- Er is geen aanwijzing dat een bepaald MI-profiel verschillende
soorten introductie of leerstijlen nodig hebben
De conclusie is dus genuanceerd
Wat weten we wel over leren?
Feedback is erg belangrijk. Maar deze feedback moet niet negatief zijn zonder informatie waarom
iets fout is. Ook moet de feedback niet persoonsgericht zijn maar eerder
taakgericht/procesgericht/zelfregulatiegericht.
- Taakgericht: dit antwoord is fout omdat je de breuken niet eerst gelijk maakt
- Procesgericht: probeer deze som op te lossen door de denkstappen op te schrijven
- Zelfregulatiegericht: toen je iets niet begreep, heb je goed hulp gevraagd
- Persoonsgericht: jij kan goed met breuken rekenen
Leren werkt het best door informatie te verwerken en te koppelen aan een emotie/verhaal (niet
indrillen). Je moet gebruik maken van pauzes en afwisseling.
Studeerstrategieën
- Spaced practice: spreid je studeermomenten
- Retrieval practice: actief ophalen van informatie
- Verwerking: leg ideeën uit en beschrijf ze met veel details
- Interleaving: wissel onderwerpen af tijdens de studie
- Concrete voorbeelden: gebruik specifieke voorbeelden om ideeën te begrijpen
- Dual coding: combineer woord en beeld
