Voorbereidingen les 1-9-25
22.1 Phylogenies show evolutionairy relationships
Engelse begrip Nederlandse vertaling
Phylogeny Fylogenie: de evolutionaire
geschiedenis van een soort of
groep verwante soorten.
Systematics Systematica: is een manier hoe
biologen organismen indelen in
groepen en onderzoekt hoe
organismen met elkaar verwant
zijn.
Binomial Binominale nomenclatuur: het
tweedelige Latijnse formaat voor
de naam van een soort, bestaande
uit geslachts- en soortnaam. Dus
geslachtsnaam + soortnaam bijv.
homo + sapiens
Genus Geslacht: een groep soorten die
sterk op elkaar lijken. Het geslacht
staat altijd vooraan in de naam van
de wetenschappelijke soort.
Family Familie: de taxonomische rang
boven het niveau van geslacht.
Bijv. mensachtigen
Orders Orde: de taxonomische rang boven
het niveau van familie. Bijv.
carnivora (roofdieren) bij de
zoogdieren.
Classes Klasse: de taxonomische rang
boven het niveau van de orde. Bijv.
zoogdieren
Phyla Stam: de taxonomische rang boven
het niveau van de klasse. Bijv.
dieren die een wervenkolom
hebben zoals chordadieren
Kingdoms Rijk: een taxonomische rang, de
een na breedste domein. Bijv.
dierenrijk
Domains Domein: een taxonomische rang
boven het niveau van rijk. Er zijn 3
domeinen: archaea, bacteriën en
eukaryoten.
Taxon Taxon: een groep organismen die
door biologen samen in 1 categorie
worden geplaatst. (Groep
organismen)
Phylogenetic tree Fysiologische stamboom: hierbij
, wordt bij het indelen van
organismen niet gekeken naar
uiterlijke kenmerken maar naar
innerlijke kenmerken. Bijv.
ademhaling of manier van
voortplanten
Branch point Vertakkingspunt: de lijn van de
voorouders splits zich in twee
lijnen. Bijv. zoogdieren worden
gesplitst in amfibieën en vissen
Evolutionary lineage Evolutionaire lijn: een opeenvolging
van voorouderlijke organismen die
leiden tot een bepaald taxon,
vertegenwoordigd door een tak in
een fylogenetische (hoe soorten
verwant zijn aan elkaar)
stamboom.
Sister taxa Zustertaxa: groepen organismen
die een onmiddellijke
gemeenschappelijke voorouder
delen, die dus het meest verwant
zijn aan elkaar.
Rooted Geworteld: beschrijft een
fylogenetische (stamboom met
vertakkingen en
gemeenschappelijke voorouder)
boom die een vertakkingspunt
bevat (vaak helemaal links) die de
meest recente gemeenschappelijke
voorouder van alle taxa in de boom
verantwoord.
Basal taxon Basaal taxon: een groep
organismen die vroeg in de
geschiedenis zijn afgesplitst van
een bepaalde groep binnen een
stamboom
In dit hoofdstuk bekijken we hoe biologen de fylogenie, de evolutionaire
geschiedenis van een soort of groep soorten bekijkt en indeelt. Namen van
bepaalde dieren kunnen verwarring veroorzaken. Veel namen verwijzen
naar meer dan één soort. Daarom zijn er Latijnse wetenschappelijke
namen bedacht, dit noem je de binominale nomenclatuur. Dit werd rond
de 18e eeuw ingevoerd door Carolus Linnaeus. Vandaar dat achter veel
dierennamen de L staat, dit houdt in dat Linnaeus de naam bedacht heeft.
Eerst schrijf je bij de Latijnse naamgeving het geslacht en daarna de
soortnaam. Het geslacht wordt altijd met een hoofdletter geschreven.
, De genoemde groep op elk niveau van de hiërarchie wordt een taxon
genoemd. Bij de grotere categorieën kunnen de eigenschappen steeds
slechter vergeleken worden. Soms worden er fouten gemaakt bij het
classificeren van organismen. Een reden voor een dergelijke fout kan zijn
dat een soort in de loop van de evolutie een belangrijk kenmerk heeft
verloren dat zijn naast verwanten wel hebben. Een organisme kan dan
opnieuw worden geclassificeerd.
De fylogenetische stamboom geeft een hypothese weer over evolutionaire
relaties. Elk vertakkingspunt vertegenwoordigd een gemeenschappelijke
voorouder van de twee evolutionaire lijnen die ervan afwijken. Een
zustertaxa is een groep organismen die een directe gemeenschappelijke
voorouder deelt die niet wordt gedeeld door een andere groep. De
volgorde waarop de takken in de stamboom verschijnen geeft geen
evolutionaire volgorde aan. Helemaal links is de meest recente
gemeenschappelijke voorouder van alle taxa in de boom. Een basaal taxon
is een groep die vroeg in de evolutie aftakte.
Bij de fylogenetische stamboom wordt gekeken naar eigenschappen van
de organismen en niet naar uiterlijke kernmerken. Het kan wel zijn dar
organismen op elkaar lijken doordat ze een gemeenschappelijke voorouder
hebben.
22.2 Phylogenies are inferred from morphological and molecular data
Engelse begrip Nederlandse vertaling
Homologies Homologie: de vergelijkbaarheid
van eigenschappen als resultaat
van gedeelde afstamming
(dezelfde voorouder)
Analogy Analogie: organismen hebben
dezelfde kenmerken of functies
maar zijn niet ontstaan door een
gemeenschappelijke voorouder
Hoe meer complexe eigenschappen van organismen op elkaar lijken hoe
groter de kans dat ze zijn geëvalueerd uit dezelfde gemeenschappelijke
voorouder.
22.3 Shared characters are used to construct phylogentic trees
Engelse begrip Nederlandse vertaling
Cladistics Cladistiek: een benadering van de
systematiek waarbij organismen
voornamelijk op basis
gemeenschappelijke afstamming in
groepen geplaats worden.
22.1 Phylogenies show evolutionairy relationships
Engelse begrip Nederlandse vertaling
Phylogeny Fylogenie: de evolutionaire
geschiedenis van een soort of
groep verwante soorten.
Systematics Systematica: is een manier hoe
biologen organismen indelen in
groepen en onderzoekt hoe
organismen met elkaar verwant
zijn.
Binomial Binominale nomenclatuur: het
tweedelige Latijnse formaat voor
de naam van een soort, bestaande
uit geslachts- en soortnaam. Dus
geslachtsnaam + soortnaam bijv.
homo + sapiens
Genus Geslacht: een groep soorten die
sterk op elkaar lijken. Het geslacht
staat altijd vooraan in de naam van
de wetenschappelijke soort.
Family Familie: de taxonomische rang
boven het niveau van geslacht.
Bijv. mensachtigen
Orders Orde: de taxonomische rang boven
het niveau van familie. Bijv.
carnivora (roofdieren) bij de
zoogdieren.
Classes Klasse: de taxonomische rang
boven het niveau van de orde. Bijv.
zoogdieren
Phyla Stam: de taxonomische rang boven
het niveau van de klasse. Bijv.
dieren die een wervenkolom
hebben zoals chordadieren
Kingdoms Rijk: een taxonomische rang, de
een na breedste domein. Bijv.
dierenrijk
Domains Domein: een taxonomische rang
boven het niveau van rijk. Er zijn 3
domeinen: archaea, bacteriën en
eukaryoten.
Taxon Taxon: een groep organismen die
door biologen samen in 1 categorie
worden geplaatst. (Groep
organismen)
Phylogenetic tree Fysiologische stamboom: hierbij
, wordt bij het indelen van
organismen niet gekeken naar
uiterlijke kenmerken maar naar
innerlijke kenmerken. Bijv.
ademhaling of manier van
voortplanten
Branch point Vertakkingspunt: de lijn van de
voorouders splits zich in twee
lijnen. Bijv. zoogdieren worden
gesplitst in amfibieën en vissen
Evolutionary lineage Evolutionaire lijn: een opeenvolging
van voorouderlijke organismen die
leiden tot een bepaald taxon,
vertegenwoordigd door een tak in
een fylogenetische (hoe soorten
verwant zijn aan elkaar)
stamboom.
Sister taxa Zustertaxa: groepen organismen
die een onmiddellijke
gemeenschappelijke voorouder
delen, die dus het meest verwant
zijn aan elkaar.
Rooted Geworteld: beschrijft een
fylogenetische (stamboom met
vertakkingen en
gemeenschappelijke voorouder)
boom die een vertakkingspunt
bevat (vaak helemaal links) die de
meest recente gemeenschappelijke
voorouder van alle taxa in de boom
verantwoord.
Basal taxon Basaal taxon: een groep
organismen die vroeg in de
geschiedenis zijn afgesplitst van
een bepaalde groep binnen een
stamboom
In dit hoofdstuk bekijken we hoe biologen de fylogenie, de evolutionaire
geschiedenis van een soort of groep soorten bekijkt en indeelt. Namen van
bepaalde dieren kunnen verwarring veroorzaken. Veel namen verwijzen
naar meer dan één soort. Daarom zijn er Latijnse wetenschappelijke
namen bedacht, dit noem je de binominale nomenclatuur. Dit werd rond
de 18e eeuw ingevoerd door Carolus Linnaeus. Vandaar dat achter veel
dierennamen de L staat, dit houdt in dat Linnaeus de naam bedacht heeft.
Eerst schrijf je bij de Latijnse naamgeving het geslacht en daarna de
soortnaam. Het geslacht wordt altijd met een hoofdletter geschreven.
, De genoemde groep op elk niveau van de hiërarchie wordt een taxon
genoemd. Bij de grotere categorieën kunnen de eigenschappen steeds
slechter vergeleken worden. Soms worden er fouten gemaakt bij het
classificeren van organismen. Een reden voor een dergelijke fout kan zijn
dat een soort in de loop van de evolutie een belangrijk kenmerk heeft
verloren dat zijn naast verwanten wel hebben. Een organisme kan dan
opnieuw worden geclassificeerd.
De fylogenetische stamboom geeft een hypothese weer over evolutionaire
relaties. Elk vertakkingspunt vertegenwoordigd een gemeenschappelijke
voorouder van de twee evolutionaire lijnen die ervan afwijken. Een
zustertaxa is een groep organismen die een directe gemeenschappelijke
voorouder deelt die niet wordt gedeeld door een andere groep. De
volgorde waarop de takken in de stamboom verschijnen geeft geen
evolutionaire volgorde aan. Helemaal links is de meest recente
gemeenschappelijke voorouder van alle taxa in de boom. Een basaal taxon
is een groep die vroeg in de evolutie aftakte.
Bij de fylogenetische stamboom wordt gekeken naar eigenschappen van
de organismen en niet naar uiterlijke kernmerken. Het kan wel zijn dar
organismen op elkaar lijken doordat ze een gemeenschappelijke voorouder
hebben.
22.2 Phylogenies are inferred from morphological and molecular data
Engelse begrip Nederlandse vertaling
Homologies Homologie: de vergelijkbaarheid
van eigenschappen als resultaat
van gedeelde afstamming
(dezelfde voorouder)
Analogy Analogie: organismen hebben
dezelfde kenmerken of functies
maar zijn niet ontstaan door een
gemeenschappelijke voorouder
Hoe meer complexe eigenschappen van organismen op elkaar lijken hoe
groter de kans dat ze zijn geëvalueerd uit dezelfde gemeenschappelijke
voorouder.
22.3 Shared characters are used to construct phylogentic trees
Engelse begrip Nederlandse vertaling
Cladistics Cladistiek: een benadering van de
systematiek waarbij organismen
voornamelijk op basis
gemeenschappelijke afstamming in
groepen geplaats worden.
