Verbintenissenrecht hoofdstuk 1: plaatsbepaling
Verbintenis: iets wat je volgens het recht verplicht bent om te doen of laten.
Prestatie verrichten die geld waard is
Minimaal 2 partijen betrokken
Moet volgens het recht worden nagekomen of nagelaten (zo niet, ben je aansprakelijk
voor de gevolgen)
Bronnen van verbintenis:
1. Wet
2. Overeenkomst
1.2 Verbintenissen uit een overeenkomst
Voorbeeld: kopen van een drankje, trui, boek etc. Na nemen van bijbaantje teken je
arbeidsovereenkomst. Uit overeenkomsten vloeien rechten + plichten voort
verbintenissen. Bij verbintenissen uit de wet is geen wilsovereenstemming nodig.
Overeenkomst:
1. Afspraak tussen 2 partijen
2. Komt tot stand door een aanbod en aanvaarding
3. Wilsovereenstemming (wil van beide partijen stemt overeen)
Voorbeeld: je sluit een overeenkomst tot geldleen bij de bank: jij doet een aanbod en de
bank aanvaardt het. Hierna ben je verplicht het geleende geld terug te betalen en heeft de
bank het recht om het geld te ontvangen.
Bij meeste overeenkomsten ontstaan 2 verbintenissen. Verbintenis nagekomen? de
verbintenis bestaat niet meer (=tenietgaan van een verbintenis).
Verbintenis 1 hierboven gaat teniet als jij het bedrag van de bank hebt gekregen, verbintenis
2 gaat teniet als jij de laatste termijn van de lening hebt betaald.
De prestatie is het object van de verbintenis. De partijen zijn de rechtssubjecten (dragers van
rechten en plichten). Schuldeiser/crediteur: de partij die recht heeft op de prestatie.
Schuldenaar/debiteur: de partij die de prestatie moet verrichten.
Bij de prestatie die het telefoonbedrijf moet verrichten (leveren van diensten aan jou) ben jij
de schuldeiser. Bij de prestatie die jij moet verrichten (betalen abonnement aan
, telefoonbedrijf) ben jij de schuldenaar. Je kunt dus zowel schuldenaar als schuldeiser zijn in
1 overeenkomst door meerdere verbintenissen.
Wanprestatie: als 1 van de partijen de verbintenis niet nakomt. Verbintenissenrecht regelt
wie dan aansprakelijk is voor de schade. Meest voorkomende prestaties zijn:
1. Betaling van een geldsom
2. Levering van een goed
3. Verrichten van een dienst
Prestaties kunnen ook gecombineerd worden: een fietsenmaker verricht arbeid (dienst) maar
vervangt ook onderdelen om de fiets te maken (leveren van een goed).
Prestatie kan ook nalaten zijn ipv doen.
Voorbeeld: concurrentiebeding in je arbeidscontract waardoor je voor een bepaalde tijd niet
bij concurrerende bedrijven mag werken.
1.3 Verbintenissen uit de wet: onrechtmatige daad
Onrechtmatige daad: jij maakt schade bij iemand anders waardoor er voor jou een
verbintenis ontstaat om de schade te herstellen. Er ontstaat een verbintenis zonder
overeenkomst.
Voorbeeld: je laat een vaas van iemand vallen. Diegene vindt het niet erg en doet daarmee
afstand op het recht op schadevergoeding. Voor jou ontstaat er wettelijke aansprakelijkheid
omdat het nog steeds een onrechtmatige daad is.
Bij onrechtmatige daad ontstaat er vaak maar 1 verbintenis.
Voor aansprakelijkheid uit onrechtmatige daad sluit je een WA-verzekering af (als je een
gemotoriseerd voertuig hebt is dit verplicht). In algemene voorwaarden van verzekeraar staat
dat schade alleen wordt uitbetaald als het onopzettelijk gebeurde. Onopzettelijk of opzettelijk:
nog steeds onrechtmatige daad, alleen opzettelijk is strafbaar (en wordt niet vergoed door de
verzekeraar) en onopzettelijk niet.
Onverschuldigde betaling: verbintenis zonder overeenkomst.
Voorbeeld: iemand stort per ongeluk 2 miljard op jouw rekening (onverschuldigde betaling):
jij bent verplicht dit terug te storten (dit staat ook in de voorwaarden van jouw bank).
Ongerechtvaardigde verrijking: als jij iets (bijv. geld) hebt ontvangen wat niet voor jou
bestemd was.
Voorbeeld: over het per ongeluk ontvangen bedrag van 2 miljard heb je rente ontvangen. Dit
bedrag was niet van jou en de rente is dus ook niet voor jou bedoeld (ongerechtvaardigd). Je
moet dan en de 2 miljard terugbetalen, en de rente die je daarover hebt ontvangen (ontstaat
een verbintenis tot terugbetaling op grond van ongerechtvaardigde verrijking).
Zaakwaarneming:
Voorbeeld: jouw buurman ziet dat je raam kapotgaat door een tak die erop is gevallen en
maakt het raam (hij is glaszetter) zonder dat jij het weet. Jij moet nu je buurman betalen: de
verbintenis ontstond uit de wet toen de buurman de kosten maakte.
Rechtmatige daden:
1. Onverschuldigde betaling
2. Ongerechtvaardigde verrijking
Verbintenis: iets wat je volgens het recht verplicht bent om te doen of laten.
Prestatie verrichten die geld waard is
Minimaal 2 partijen betrokken
Moet volgens het recht worden nagekomen of nagelaten (zo niet, ben je aansprakelijk
voor de gevolgen)
Bronnen van verbintenis:
1. Wet
2. Overeenkomst
1.2 Verbintenissen uit een overeenkomst
Voorbeeld: kopen van een drankje, trui, boek etc. Na nemen van bijbaantje teken je
arbeidsovereenkomst. Uit overeenkomsten vloeien rechten + plichten voort
verbintenissen. Bij verbintenissen uit de wet is geen wilsovereenstemming nodig.
Overeenkomst:
1. Afspraak tussen 2 partijen
2. Komt tot stand door een aanbod en aanvaarding
3. Wilsovereenstemming (wil van beide partijen stemt overeen)
Voorbeeld: je sluit een overeenkomst tot geldleen bij de bank: jij doet een aanbod en de
bank aanvaardt het. Hierna ben je verplicht het geleende geld terug te betalen en heeft de
bank het recht om het geld te ontvangen.
Bij meeste overeenkomsten ontstaan 2 verbintenissen. Verbintenis nagekomen? de
verbintenis bestaat niet meer (=tenietgaan van een verbintenis).
Verbintenis 1 hierboven gaat teniet als jij het bedrag van de bank hebt gekregen, verbintenis
2 gaat teniet als jij de laatste termijn van de lening hebt betaald.
De prestatie is het object van de verbintenis. De partijen zijn de rechtssubjecten (dragers van
rechten en plichten). Schuldeiser/crediteur: de partij die recht heeft op de prestatie.
Schuldenaar/debiteur: de partij die de prestatie moet verrichten.
Bij de prestatie die het telefoonbedrijf moet verrichten (leveren van diensten aan jou) ben jij
de schuldeiser. Bij de prestatie die jij moet verrichten (betalen abonnement aan
, telefoonbedrijf) ben jij de schuldenaar. Je kunt dus zowel schuldenaar als schuldeiser zijn in
1 overeenkomst door meerdere verbintenissen.
Wanprestatie: als 1 van de partijen de verbintenis niet nakomt. Verbintenissenrecht regelt
wie dan aansprakelijk is voor de schade. Meest voorkomende prestaties zijn:
1. Betaling van een geldsom
2. Levering van een goed
3. Verrichten van een dienst
Prestaties kunnen ook gecombineerd worden: een fietsenmaker verricht arbeid (dienst) maar
vervangt ook onderdelen om de fiets te maken (leveren van een goed).
Prestatie kan ook nalaten zijn ipv doen.
Voorbeeld: concurrentiebeding in je arbeidscontract waardoor je voor een bepaalde tijd niet
bij concurrerende bedrijven mag werken.
1.3 Verbintenissen uit de wet: onrechtmatige daad
Onrechtmatige daad: jij maakt schade bij iemand anders waardoor er voor jou een
verbintenis ontstaat om de schade te herstellen. Er ontstaat een verbintenis zonder
overeenkomst.
Voorbeeld: je laat een vaas van iemand vallen. Diegene vindt het niet erg en doet daarmee
afstand op het recht op schadevergoeding. Voor jou ontstaat er wettelijke aansprakelijkheid
omdat het nog steeds een onrechtmatige daad is.
Bij onrechtmatige daad ontstaat er vaak maar 1 verbintenis.
Voor aansprakelijkheid uit onrechtmatige daad sluit je een WA-verzekering af (als je een
gemotoriseerd voertuig hebt is dit verplicht). In algemene voorwaarden van verzekeraar staat
dat schade alleen wordt uitbetaald als het onopzettelijk gebeurde. Onopzettelijk of opzettelijk:
nog steeds onrechtmatige daad, alleen opzettelijk is strafbaar (en wordt niet vergoed door de
verzekeraar) en onopzettelijk niet.
Onverschuldigde betaling: verbintenis zonder overeenkomst.
Voorbeeld: iemand stort per ongeluk 2 miljard op jouw rekening (onverschuldigde betaling):
jij bent verplicht dit terug te storten (dit staat ook in de voorwaarden van jouw bank).
Ongerechtvaardigde verrijking: als jij iets (bijv. geld) hebt ontvangen wat niet voor jou
bestemd was.
Voorbeeld: over het per ongeluk ontvangen bedrag van 2 miljard heb je rente ontvangen. Dit
bedrag was niet van jou en de rente is dus ook niet voor jou bedoeld (ongerechtvaardigd). Je
moet dan en de 2 miljard terugbetalen, en de rente die je daarover hebt ontvangen (ontstaat
een verbintenis tot terugbetaling op grond van ongerechtvaardigde verrijking).
Zaakwaarneming:
Voorbeeld: jouw buurman ziet dat je raam kapotgaat door een tak die erop is gevallen en
maakt het raam (hij is glaszetter) zonder dat jij het weet. Jij moet nu je buurman betalen: de
verbintenis ontstond uit de wet toen de buurman de kosten maakte.
Rechtmatige daden:
1. Onverschuldigde betaling
2. Ongerechtvaardigde verrijking
