Gezondheidspl
an
15-11-2018
Verpleegkundige zorg aan ouderen
Naam:
Email:
Studentnummer:
Naam Studiecoach:
Klascode: DVK1PSy
Naam opleiding: Verpleegkunde deeltijd opleiding
Locatie school:
Naam beoordelaar:
Aantal woorden: 4529
“Door het inleveren van dit werkstuk verklaar ik dat het werkstuk
eigen werk en vrij van plagiaat is.”
,Voorwoord
Dit gezondheidsplan is tot stand gekomen voor de module Verpleegkundige zorg aan ouderen. Deze
module volg ik in het kader van mijn duale opleiding tot HBO-verpleegkunde op de Hogeschool …
Mijn naam is … en ik ben vanaf 2014 werkzaam als verpleegkundige in een thuiszorgorganisatie in de
Achterhoek. Het team waarin ik werk biedt ondersteuning, verzorging en verpleegkundige zorg aan
mensen die dit thuis niet meer zelfstandig kunnen. Er wordt samen met de cliënt bekeken welke zorg
van toepassing is. Hierbij betrekken we en ondersteunen we ook de familie en mantelzorgers.
Bovendien wordt er disciplinair samen gewerkt met de diëtist, fysiotherapeut, gespecialiseerde
verpleegkundigen, huisarts en de specialisten in het ziekenhuis. Dit om kwaliteit van zorg te kunnen
bieden.
Graag wil ik mijn docent mevrouw … bedanken voor de uitleg in de lessen, mijn klasgenoten voor het
geven van feedback en mijn werkbegeleidster … voor de feedback en advies voor dit
gezondheidsplan. Tot slot bedank ik mevrouw T. en haar dochter voor de informatie die ik heb
verkregen voor deze casuïstiek.
Inhoudsopgave
Voorwoord.............................................................................................................................................1
Inleiding..................................................................................................................................................2
Kwetsbaarheid van ouderen...............................................................................................................2
Definities van kwetsbaarheid.............................................................................................................2
Leeswijzer...........................................................................................................................................4
Hoofdstuk 1 Screening kwetsbare oudere..............................................................................................5
1.1 Casus omschrijving.......................................................................................................................5
1.2 Screeningsinstrument...................................................................................................................6
1.3 Resultaat GFI.................................................................................................................................6
Hoofdstuk 2 Comprehensive Geriatric Assessment................................................................................7
2.1 Vergelijking Meetinstrument........................................................................................................7
2.1.1. U-Care toolkit........................................................................................................................7
2.1.2. FIT.........................................................................................................................................7
2.2 Vergelijking ordeningsmodel/redeneerhulp.................................................................................8
2.2.1 OMAHA..................................................................................................................................8
2.2.2 DSA........................................................................................................................................8
2.2.3. Conclusie...............................................................................................................................8
2.2 Resultaten CGA.............................................................................................................................9
2.3 Toegepast meetinstrument........................................................................................................10
Hoofdstuk 3 prioriteiten stellen...........................................................................................................11
3.1 Prioriteit mw. T. en verpleegkundige..........................................................................................11
1
, 3.3 Eisenhouwer matrix....................................................................................................................11
Hoofdstuk 4 Diagnostisch GA...............................................................................................................12
4.2 Orgaansystemen.........................................................................................................................12
4.3 Normale functionele verouderingsverschijnselen......................................................................12
4.4 Bedreigde functiegebieden (DSA)...............................................................................................14
Hoofdstuk 5 Zorgbehandelplan............................................................................................................15
Slotwoord.............................................................................................................................................17
Literatuurlijst........................................................................................................................................18
Bijlage 1.1 Cascade Breakdown........................................................................................................21
Bijlage 1.2 Samenvatting GFI............................................................................................................22
Bijlage 2.1 SNAQ...............................................................................................................................23
Bijlage 2.2 Samenvatting CGA FIT.....................................................................................................24
Bijlage 2.3 Meetinstrumenten..........................................................................................................26
Bijlage 3 Voorlichtingsproduct..........................................................................................................27
Inleiding
Kwetsbaarheid van ouderen
Uit recent onderzoek (Volksgezondheidszorg, 2018) blijkt dat de levensverwachting bij zowel mannen
als vrouwen in de periode van 1950 – 2017 met 10 jaar is toegenomen. De gemiddelde man wordt
80.1 jaar en bij de vrouw is dit 83.3 jaar. Daarnaast verwacht het Centraal Bureau voor Statistiek
(CBS) dat op basis van analyses van sterftecijfers uit het verleden de levensverwachting in de loop der
jaren verder zal toenemen voor zowel mannen als vrouwen.
Van Kampen (2011) concludeert dat de meeste ouderen zich nog lang gezond en gelukkig voelen. Er
is een kleine groep die meestal op oudere leeftijd afhankelijk is geworden van zorg en ondersteuning.
Tussen deze twee groepen bevinden zich de kwetsbare ouderen.
Definities van kwetsbaarheid
Fried et al. (in Gobbens, Luijkx, Wijnen-Sponselee, Assen, & Schols, z.d.) beschrijft kwetsbaarheid als
volgt: ‘kwetsbaarheid is een biologisch syndroom van een verminderde reserve en weerstand tegen
stressoren, dat het resultaat is van dalingen van diverse fysiologische systemen, en dat
kwetsbaarheid voor ongewenste uitkomsten veroorzaakt’. De meetbare definitie van kwetsbaarheid
is hierbij: onbedoeld gewichtsverlies, zelf gerapporteerde uitputting, zwakheid, traagheid in lopen en
verminderde fysieke activiteit. Maar bij de definitie van Fried et al. gaat het vooral om fysieke
achteruitgang bij ouderen. De definitie van Strawbridge et al. (in Gobbens et al., z.d.) beschrijft
kwetsbaarheid als ‘een syndroom dat een groep van problemen en verlies aan mogelijkheden in
diverse domeinen bevat, en een individu vatbaar maakt voor omgevingsfactoren’. Bij de definitie van
Strawbridge et al. gaat het niet alleen over fysieke achteruitgang maar wordt er ook een onderscheid
in cognitief en sensorisch domein gemaakt. Het Sociaal en Cultureel Planbureau geeft de definitie
voor kwetsbare ouderen weer als vooral lichamelijke-, psychische- en sociale kwetsbaarheid. Echter
kwetsbaarheid wordt door ouderen zelf vaak anders aangeduid: ouderen kijken daarbij vooral naar
de bedreigingen voor de kwaliteit van leven zoals slechte gezondheid, zorgen om de kinderen en
kleinkinderen, het ontbreken van een sociaal netwerk en afhankelijk zijn van anderen (Buurman,
2017a).
Het tijdig opsporen van kwetsbare ouderen is belangrijk om een cascade breakdown te voorkomen.
2
,Door middel van een screening naar het uiteindelijke zorgbehandelplan, worden kwetsbare ouderen
opgespoord. Door het stappenplan van Buurman (2017a) te volgen, kan kwetsbaarheid bij ouderen
worden herkend. Het stappenplan bestaat uit vijf stappen:
stap
5
Zorb
ehan
delpl
Stap
an 4
Diagnostisch geriatrisch
assessment
Stap 3
Prioriteren stellen
stap 2
Screenend geriatrisch assessment (SGA)
(multidomeinbeoordeling)
Stap 1
Selecteren oudere met verhoogd risico op functieverlies of sterfte met
screeningsinstrument
(Buurman, 2017a)
3
, Leeswijzer
In dit gezondheidsplan wordt een cliënt binnen de thuiszorgorganisatie centraal gesteld.
In hoofdstuk 1 wordt beschreven welke meetinstrumenten gebruikt kunnen worden om
kwetsbaarheid op te sporen. Er wordt een toelichting gegeven voor welk screeningsinstrument is
gekozen om de eventuele kwetsbaarheid van de centraal gestelde oudere te kunnen meten.
Nadat de cliënt is gescreend op kwetsbaarheid, volgt in hoofdstuk 2 het Comprehensive Geriatric
Assessment (CGA). Om een CGA af te nemen, kan er gekozen worden uit verschillende
meetinstrumenten ter ondersteuning voor het CGA. In dit hoofdstuk wordt er een vergelijking
gemaakt tussen twee meetinstrumenten waarna verder onderzoek wordt verricht met één
meetinstrument die passend gevonden wordt bij de situatie van de cliënt. Tot slot volgen de
uitkomsten van dit meetinstrument met behulp van de dynamische systeemanalyse (DSA).
In hoofdstuk 3 wordt benoemd welke geriatrische syndromen het belangrijkst zijn en wordt er samen
met de cliënt besproken welke geriatrische syndromen prioriteit hebben.
Hoofdstuk 4 geeft een analyse van het geriatrisch syndroom en wordt de samenhang onderzocht
tussen de bedreigde functiegebieden (met behulp van de DSA), bedreigde orgaansystemen en de
normale verouderingsverschijnselen.
Naar aanleiding van de uitkomsten van dit verslag wordt er in hoofdstuk 5 een zorgbehandelplan
opgesteld. Hierin wordt beschreven met welke activiteiten de verpleegkundige de oudere kan
ondersteunen in het verbeteren of behouden van zijn of haar gezondheid. De aandacht ligt hierbij op
het zelfmanagement en ondersteuning van de cliënt.
Hierna volgt het slotwoord waarin ik vertel hoe ik gewerkt heb aan het gezondheidsplan.
Als afsluiting wordt in bijlage 3 het voorlichtingsproduct gepresenteerd dat gerelateerd is aan
‘patiëntveiligheid van kwetsbare ouderen’. Hierin worden zorgprofessionals, mantelzorgers en/of
familieleden geïnformeerd.
Persoonlijke leerdoelen:
Het verslag kort en bondig houden. Vooral bij het uitwerken van de redeneerhulpen heb ik
de neiging alle (bedreigde) geriatrische syndromen uit te gaan werken.
Concreet blijven in het schrijven.
4
an
15-11-2018
Verpleegkundige zorg aan ouderen
Naam:
Email:
Studentnummer:
Naam Studiecoach:
Klascode: DVK1PSy
Naam opleiding: Verpleegkunde deeltijd opleiding
Locatie school:
Naam beoordelaar:
Aantal woorden: 4529
“Door het inleveren van dit werkstuk verklaar ik dat het werkstuk
eigen werk en vrij van plagiaat is.”
,Voorwoord
Dit gezondheidsplan is tot stand gekomen voor de module Verpleegkundige zorg aan ouderen. Deze
module volg ik in het kader van mijn duale opleiding tot HBO-verpleegkunde op de Hogeschool …
Mijn naam is … en ik ben vanaf 2014 werkzaam als verpleegkundige in een thuiszorgorganisatie in de
Achterhoek. Het team waarin ik werk biedt ondersteuning, verzorging en verpleegkundige zorg aan
mensen die dit thuis niet meer zelfstandig kunnen. Er wordt samen met de cliënt bekeken welke zorg
van toepassing is. Hierbij betrekken we en ondersteunen we ook de familie en mantelzorgers.
Bovendien wordt er disciplinair samen gewerkt met de diëtist, fysiotherapeut, gespecialiseerde
verpleegkundigen, huisarts en de specialisten in het ziekenhuis. Dit om kwaliteit van zorg te kunnen
bieden.
Graag wil ik mijn docent mevrouw … bedanken voor de uitleg in de lessen, mijn klasgenoten voor het
geven van feedback en mijn werkbegeleidster … voor de feedback en advies voor dit
gezondheidsplan. Tot slot bedank ik mevrouw T. en haar dochter voor de informatie die ik heb
verkregen voor deze casuïstiek.
Inhoudsopgave
Voorwoord.............................................................................................................................................1
Inleiding..................................................................................................................................................2
Kwetsbaarheid van ouderen...............................................................................................................2
Definities van kwetsbaarheid.............................................................................................................2
Leeswijzer...........................................................................................................................................4
Hoofdstuk 1 Screening kwetsbare oudere..............................................................................................5
1.1 Casus omschrijving.......................................................................................................................5
1.2 Screeningsinstrument...................................................................................................................6
1.3 Resultaat GFI.................................................................................................................................6
Hoofdstuk 2 Comprehensive Geriatric Assessment................................................................................7
2.1 Vergelijking Meetinstrument........................................................................................................7
2.1.1. U-Care toolkit........................................................................................................................7
2.1.2. FIT.........................................................................................................................................7
2.2 Vergelijking ordeningsmodel/redeneerhulp.................................................................................8
2.2.1 OMAHA..................................................................................................................................8
2.2.2 DSA........................................................................................................................................8
2.2.3. Conclusie...............................................................................................................................8
2.2 Resultaten CGA.............................................................................................................................9
2.3 Toegepast meetinstrument........................................................................................................10
Hoofdstuk 3 prioriteiten stellen...........................................................................................................11
3.1 Prioriteit mw. T. en verpleegkundige..........................................................................................11
1
, 3.3 Eisenhouwer matrix....................................................................................................................11
Hoofdstuk 4 Diagnostisch GA...............................................................................................................12
4.2 Orgaansystemen.........................................................................................................................12
4.3 Normale functionele verouderingsverschijnselen......................................................................12
4.4 Bedreigde functiegebieden (DSA)...............................................................................................14
Hoofdstuk 5 Zorgbehandelplan............................................................................................................15
Slotwoord.............................................................................................................................................17
Literatuurlijst........................................................................................................................................18
Bijlage 1.1 Cascade Breakdown........................................................................................................21
Bijlage 1.2 Samenvatting GFI............................................................................................................22
Bijlage 2.1 SNAQ...............................................................................................................................23
Bijlage 2.2 Samenvatting CGA FIT.....................................................................................................24
Bijlage 2.3 Meetinstrumenten..........................................................................................................26
Bijlage 3 Voorlichtingsproduct..........................................................................................................27
Inleiding
Kwetsbaarheid van ouderen
Uit recent onderzoek (Volksgezondheidszorg, 2018) blijkt dat de levensverwachting bij zowel mannen
als vrouwen in de periode van 1950 – 2017 met 10 jaar is toegenomen. De gemiddelde man wordt
80.1 jaar en bij de vrouw is dit 83.3 jaar. Daarnaast verwacht het Centraal Bureau voor Statistiek
(CBS) dat op basis van analyses van sterftecijfers uit het verleden de levensverwachting in de loop der
jaren verder zal toenemen voor zowel mannen als vrouwen.
Van Kampen (2011) concludeert dat de meeste ouderen zich nog lang gezond en gelukkig voelen. Er
is een kleine groep die meestal op oudere leeftijd afhankelijk is geworden van zorg en ondersteuning.
Tussen deze twee groepen bevinden zich de kwetsbare ouderen.
Definities van kwetsbaarheid
Fried et al. (in Gobbens, Luijkx, Wijnen-Sponselee, Assen, & Schols, z.d.) beschrijft kwetsbaarheid als
volgt: ‘kwetsbaarheid is een biologisch syndroom van een verminderde reserve en weerstand tegen
stressoren, dat het resultaat is van dalingen van diverse fysiologische systemen, en dat
kwetsbaarheid voor ongewenste uitkomsten veroorzaakt’. De meetbare definitie van kwetsbaarheid
is hierbij: onbedoeld gewichtsverlies, zelf gerapporteerde uitputting, zwakheid, traagheid in lopen en
verminderde fysieke activiteit. Maar bij de definitie van Fried et al. gaat het vooral om fysieke
achteruitgang bij ouderen. De definitie van Strawbridge et al. (in Gobbens et al., z.d.) beschrijft
kwetsbaarheid als ‘een syndroom dat een groep van problemen en verlies aan mogelijkheden in
diverse domeinen bevat, en een individu vatbaar maakt voor omgevingsfactoren’. Bij de definitie van
Strawbridge et al. gaat het niet alleen over fysieke achteruitgang maar wordt er ook een onderscheid
in cognitief en sensorisch domein gemaakt. Het Sociaal en Cultureel Planbureau geeft de definitie
voor kwetsbare ouderen weer als vooral lichamelijke-, psychische- en sociale kwetsbaarheid. Echter
kwetsbaarheid wordt door ouderen zelf vaak anders aangeduid: ouderen kijken daarbij vooral naar
de bedreigingen voor de kwaliteit van leven zoals slechte gezondheid, zorgen om de kinderen en
kleinkinderen, het ontbreken van een sociaal netwerk en afhankelijk zijn van anderen (Buurman,
2017a).
Het tijdig opsporen van kwetsbare ouderen is belangrijk om een cascade breakdown te voorkomen.
2
,Door middel van een screening naar het uiteindelijke zorgbehandelplan, worden kwetsbare ouderen
opgespoord. Door het stappenplan van Buurman (2017a) te volgen, kan kwetsbaarheid bij ouderen
worden herkend. Het stappenplan bestaat uit vijf stappen:
stap
5
Zorb
ehan
delpl
Stap
an 4
Diagnostisch geriatrisch
assessment
Stap 3
Prioriteren stellen
stap 2
Screenend geriatrisch assessment (SGA)
(multidomeinbeoordeling)
Stap 1
Selecteren oudere met verhoogd risico op functieverlies of sterfte met
screeningsinstrument
(Buurman, 2017a)
3
, Leeswijzer
In dit gezondheidsplan wordt een cliënt binnen de thuiszorgorganisatie centraal gesteld.
In hoofdstuk 1 wordt beschreven welke meetinstrumenten gebruikt kunnen worden om
kwetsbaarheid op te sporen. Er wordt een toelichting gegeven voor welk screeningsinstrument is
gekozen om de eventuele kwetsbaarheid van de centraal gestelde oudere te kunnen meten.
Nadat de cliënt is gescreend op kwetsbaarheid, volgt in hoofdstuk 2 het Comprehensive Geriatric
Assessment (CGA). Om een CGA af te nemen, kan er gekozen worden uit verschillende
meetinstrumenten ter ondersteuning voor het CGA. In dit hoofdstuk wordt er een vergelijking
gemaakt tussen twee meetinstrumenten waarna verder onderzoek wordt verricht met één
meetinstrument die passend gevonden wordt bij de situatie van de cliënt. Tot slot volgen de
uitkomsten van dit meetinstrument met behulp van de dynamische systeemanalyse (DSA).
In hoofdstuk 3 wordt benoemd welke geriatrische syndromen het belangrijkst zijn en wordt er samen
met de cliënt besproken welke geriatrische syndromen prioriteit hebben.
Hoofdstuk 4 geeft een analyse van het geriatrisch syndroom en wordt de samenhang onderzocht
tussen de bedreigde functiegebieden (met behulp van de DSA), bedreigde orgaansystemen en de
normale verouderingsverschijnselen.
Naar aanleiding van de uitkomsten van dit verslag wordt er in hoofdstuk 5 een zorgbehandelplan
opgesteld. Hierin wordt beschreven met welke activiteiten de verpleegkundige de oudere kan
ondersteunen in het verbeteren of behouden van zijn of haar gezondheid. De aandacht ligt hierbij op
het zelfmanagement en ondersteuning van de cliënt.
Hierna volgt het slotwoord waarin ik vertel hoe ik gewerkt heb aan het gezondheidsplan.
Als afsluiting wordt in bijlage 3 het voorlichtingsproduct gepresenteerd dat gerelateerd is aan
‘patiëntveiligheid van kwetsbare ouderen’. Hierin worden zorgprofessionals, mantelzorgers en/of
familieleden geïnformeerd.
Persoonlijke leerdoelen:
Het verslag kort en bondig houden. Vooral bij het uitwerken van de redeneerhulpen heb ik
de neiging alle (bedreigde) geriatrische syndromen uit te gaan werken.
Concreet blijven in het schrijven.
4
