Discussievragen Algemene Geschiedenis
De Renaissance
Hoofdvragen
1. WEALTH AND POWER IN RENAISSANCE ITALY
a) Welke economische en politieke ontwikkelingen in Italië maakten de
Renaissance mogelijk?
De renaissance kon op economisch gebied mogelijk worden om het feit dat de
havensteden een monopolie hadden op handel in het mediterrane gebied
(Venetië, Genua en Milaan). Florence werd door handel drijven, maar ook door
bankieren een zeer welvarende stad. De macht en rijkdom van Florence lagen in
handen van rijke bankiersfamilies (voornamelijk de Medici’s). In heel Italië en
Europa kwamen bankkantoren uit de grond.
Een belangrijk politieke ontwikkeling (dat niet in het boek van McKay staat) is het
feit dat het Byzantijnse rijk (of in zekere zin, de laatste restanten van het
Romeinse Rijk) in 1453 viel na de belegering van Constantinopel. Veel mensen
trokken richting andere gebieden rondom het Middellandse zeegebied. Dankzij de
val van Byzantium kwam er weer een heropleving van de klassieke cultuur. Een
ander politieke reden voor de ontwikkeling van de renaissance is het feit dat de
Italiaanse stadstaten zeer welvarend en machtig waren. Het diende als een soort
van voorbeeld voor andere mogendheden.
b) McKay beschrijft verschillende bestuursvormen die er in Italië tijdens de
Renaissance te vinden waren, en schetst schematisch hoe uit de ene staatsvorm
vaak de volgende ontstond. Noem drie van deze staatsvormen en geef bij ieder
een concreet voorbeeld. Benoem ook de verschillen met elkaar.
Italiaanse stadstaten concurreerden met elkaar, de dominantere macht kon meer
macht uitoefenen dan op de kleinere/zwakkere stadstaten. In de 13 de eeuw
begonnen de normale bevolking in opstand te komen tegen de hoge belastingen.
Door huurlingenlegers in te huren konden handelaren of andere machtige rijken
uiteindelijk de stadstaten overnemen. Venetië was een oligarchie, waarbij rijke
welvarende handelaren het voor het zeggen hadden. Wel werd er een doge
gekozen, een functie vergelijkbaar als burgermeester. Steden zoals Milaan en
Florence waren republieken. De Sforza’s regeerden echter met harde hand.
Florence had verschillende raden van de stadstaat, maar de Medici’s waren de
belangrijkste machthebbers. De Pauselijke staten was een gebied van Ravenna
tot Rome ongeveer, geleid door de pauselijke legers en de geestelijken/paus. Een
bekend voorbeeld is Rodrigo Borgia/ Alexander VI. Zijn regime stond bekend als
een corrupte tijd, en niet te vergeten de invloed van zijn roekeloze zoon Cesare
Borgia.
,2. HET HUMANISME vormt één van de belangrijkste ontwikkelingen binnen de
Renaissance.
a) Leg uit wat humanisme is en waarom we Machiavelli, Erasmus en Petrarca tot
de humanisten
kunnen rekenen.
Humanisme is een stroming dat rondom 1400 en later uiteindelijk ontstond in
Italië en zich door Europa verspreidde. De Griekse en Latijnse oude literaturen
werden opnieuw bestudeerd, vertaald met als doel om de mensheid te kunnen
begrijpen. De bovenstaande personen hebben allemaal te maken met
humanisme. Machiavelli schreef ‘De Vorst’ waarbij hij beschreef hoe politieke
machthebbers zich moesten gedragen naar hun volk, en dat ze sinistere trucs
moesten uitoefenen om hun macht te behouden. Erasmus heeft zich gericht door
het christendom te bekijken via een humanistisch perspectief en de testamenten
vertaalden van het Grieks naar Latijns.
b) Licht toe wat Machiavelli verstond onder virtù, en waarom het boek Il Principe
waarin hij dit uiteenzette, zo vernieuwend was.
Virtu is volgens Machiavelli geluk en daarnaast een handelswijze/deugd wat
uiteindelijk belangrijk was voor een vorst of leider. Moraliteit speelde geen rol,
want een leider moest macht uitoefenen op een sluwe manier. Door ontbreking
van moraliteit en niet echt rekening te houden met het wil van het volk kan een
vorst of leider goed regeren. Daarvoor in de plaats kan een volk veiligheid en
orde verwachten van de vorst. Wel benoemde Machiavelli dat het belangrijk was
om niet cruel te zijn en het volk slecht te behandel voor entertainment. Dit was
vernieuwend omdat Middeleeuwse filosofen van mening waren dat de staat en de
kerk belangrijk waren, en tenslotte god. Machiavelli beweerde het
tegenovergestelde, veiligheid en orde waren voor een staat belangrijker dan de
connectie met god en de kerk.
c) Vergelijk het humanisme in Italië met het humanisme benoorden de Alpen.
Het humanisme in Italie behield de oorspronkelijke ideeen van de katholieke kerk,
terwijl de humanisten boven de Alpen juist van mening waren dat de christelijke
aspecten en de klassieke aspecten juist goed waren als je ze zou combineren.
Kalmte en geduld konden juist goed samen met geloof en hoop van het
christendom.
3. INTELLECTUAL CHANGE
Verdedig of verwerp de volgende stelling: ‘Het succes van de boekdrukkunst was
veeleer een gevolg dan een oorzaak van de Renaissance.’
, Ik ben het eerder niet eens met de stelling om het feit dat de uitvinding van de
boekdrukkunst uitermate belangrijk is geweest voor het verspreiden van de
ideeën en literaire werken van humanisten, filosofen enzovoort. Het is een
oorzaak geweest van de renaissance, want de ideeën van de renaissance konden
hierdoor verspreiden door Europa. Het gevolg daarvan was een nieuwe opleving
van de klassieke kunst en cultuur van de Grieken en de Romeinen door geheel
Europa. Wel zou je nog kunnen stellen dat nieuwe wetenschappelijke inventies
ervoor gezorgd hebben dat de renaissance een gevolg is geweest dan de oorzaak
zelf, maar dit is een kwestie van perspectief denk ik.
4. ART AND THE ARTIST
a) Waarom groeide de vraag naar kunst onder de Italiaanse elite tijdens de
Renaissance? Geef tenminste drie redenen.
- Kunst was voor welvarende rijke burgers een manier om hun macht en
prestige uit te drukken.
- De oude ridderlijke cultuur werd door de elite uiteindelijk verworpen. De
nadruk op ridderschap en wapens werd verminderd, en kunst en
architectuur kwam daarvoor in de plaats. De stedelijke cultuur kwam daar
ook bij te pas, door dat de elite in steden gingen wonen en niet in kastelen
veranderde dat beeld daarom ook. Ik wil niet implementeren dat wapens
en oorlogsvoering niet belangrijk was. Dit was uiteraard nog steeds
belangrijk
- Door kunst van jezelf te maken kon dit gebruikt worden als macht symbool.
Glorificatie van de Italiaanse families waren belangrijk.
b) McKay noemt verschillende soorten opdrachtgevers voor kunst in Italië in deze
periode.
Onderscheid er drie, en illustreer dit steeds met een specifiek kunstwerk.
(Gebruik niet alleen de lopende tekst, maar kijk ook naar de afbeeldingen en de
bijschriften.)
- The Madonna of Chancellor Rolin (ca 1435) bij Jan van Eyck. Van Eyck
gebruikte als eerst olie in zijn schilderijen wat doorslaggevend was voor
kunstenaars. De noordelijke kunstenaars gebruikten verhalen van de bijbel
en lieten vaak rijkdom, macht en kracht zien
- The Last Judgement (Michelangelo). Michelangelo gebruikte aspecten van
het oude testament en liet daarbij menselijke perfectie weergeven.
Michelangelo heeft ook kunstwerken gemaakt gebaseerd op de oude kunst
van de Grieken en de Romeinen
- De Helen of Troy is ook kunstwerk waarbij er gerefereerd wordt naar de
oude klassieke gebeurtenissen, die in die tijd vrijwel een mythisch aspect
hadden. Bijvoorbeeld de Trojaanse Oorlog waarbij mythische helden
invloed hadden. Dit soort kunstwerken waren inspirerend voor rijke burgers
die dit soort kunstwerken gebruikten om hun macht te symboliseren
5. SOCIAL HIERARCHIES
De Renaissance
Hoofdvragen
1. WEALTH AND POWER IN RENAISSANCE ITALY
a) Welke economische en politieke ontwikkelingen in Italië maakten de
Renaissance mogelijk?
De renaissance kon op economisch gebied mogelijk worden om het feit dat de
havensteden een monopolie hadden op handel in het mediterrane gebied
(Venetië, Genua en Milaan). Florence werd door handel drijven, maar ook door
bankieren een zeer welvarende stad. De macht en rijkdom van Florence lagen in
handen van rijke bankiersfamilies (voornamelijk de Medici’s). In heel Italië en
Europa kwamen bankkantoren uit de grond.
Een belangrijk politieke ontwikkeling (dat niet in het boek van McKay staat) is het
feit dat het Byzantijnse rijk (of in zekere zin, de laatste restanten van het
Romeinse Rijk) in 1453 viel na de belegering van Constantinopel. Veel mensen
trokken richting andere gebieden rondom het Middellandse zeegebied. Dankzij de
val van Byzantium kwam er weer een heropleving van de klassieke cultuur. Een
ander politieke reden voor de ontwikkeling van de renaissance is het feit dat de
Italiaanse stadstaten zeer welvarend en machtig waren. Het diende als een soort
van voorbeeld voor andere mogendheden.
b) McKay beschrijft verschillende bestuursvormen die er in Italië tijdens de
Renaissance te vinden waren, en schetst schematisch hoe uit de ene staatsvorm
vaak de volgende ontstond. Noem drie van deze staatsvormen en geef bij ieder
een concreet voorbeeld. Benoem ook de verschillen met elkaar.
Italiaanse stadstaten concurreerden met elkaar, de dominantere macht kon meer
macht uitoefenen dan op de kleinere/zwakkere stadstaten. In de 13 de eeuw
begonnen de normale bevolking in opstand te komen tegen de hoge belastingen.
Door huurlingenlegers in te huren konden handelaren of andere machtige rijken
uiteindelijk de stadstaten overnemen. Venetië was een oligarchie, waarbij rijke
welvarende handelaren het voor het zeggen hadden. Wel werd er een doge
gekozen, een functie vergelijkbaar als burgermeester. Steden zoals Milaan en
Florence waren republieken. De Sforza’s regeerden echter met harde hand.
Florence had verschillende raden van de stadstaat, maar de Medici’s waren de
belangrijkste machthebbers. De Pauselijke staten was een gebied van Ravenna
tot Rome ongeveer, geleid door de pauselijke legers en de geestelijken/paus. Een
bekend voorbeeld is Rodrigo Borgia/ Alexander VI. Zijn regime stond bekend als
een corrupte tijd, en niet te vergeten de invloed van zijn roekeloze zoon Cesare
Borgia.
,2. HET HUMANISME vormt één van de belangrijkste ontwikkelingen binnen de
Renaissance.
a) Leg uit wat humanisme is en waarom we Machiavelli, Erasmus en Petrarca tot
de humanisten
kunnen rekenen.
Humanisme is een stroming dat rondom 1400 en later uiteindelijk ontstond in
Italië en zich door Europa verspreidde. De Griekse en Latijnse oude literaturen
werden opnieuw bestudeerd, vertaald met als doel om de mensheid te kunnen
begrijpen. De bovenstaande personen hebben allemaal te maken met
humanisme. Machiavelli schreef ‘De Vorst’ waarbij hij beschreef hoe politieke
machthebbers zich moesten gedragen naar hun volk, en dat ze sinistere trucs
moesten uitoefenen om hun macht te behouden. Erasmus heeft zich gericht door
het christendom te bekijken via een humanistisch perspectief en de testamenten
vertaalden van het Grieks naar Latijns.
b) Licht toe wat Machiavelli verstond onder virtù, en waarom het boek Il Principe
waarin hij dit uiteenzette, zo vernieuwend was.
Virtu is volgens Machiavelli geluk en daarnaast een handelswijze/deugd wat
uiteindelijk belangrijk was voor een vorst of leider. Moraliteit speelde geen rol,
want een leider moest macht uitoefenen op een sluwe manier. Door ontbreking
van moraliteit en niet echt rekening te houden met het wil van het volk kan een
vorst of leider goed regeren. Daarvoor in de plaats kan een volk veiligheid en
orde verwachten van de vorst. Wel benoemde Machiavelli dat het belangrijk was
om niet cruel te zijn en het volk slecht te behandel voor entertainment. Dit was
vernieuwend omdat Middeleeuwse filosofen van mening waren dat de staat en de
kerk belangrijk waren, en tenslotte god. Machiavelli beweerde het
tegenovergestelde, veiligheid en orde waren voor een staat belangrijker dan de
connectie met god en de kerk.
c) Vergelijk het humanisme in Italië met het humanisme benoorden de Alpen.
Het humanisme in Italie behield de oorspronkelijke ideeen van de katholieke kerk,
terwijl de humanisten boven de Alpen juist van mening waren dat de christelijke
aspecten en de klassieke aspecten juist goed waren als je ze zou combineren.
Kalmte en geduld konden juist goed samen met geloof en hoop van het
christendom.
3. INTELLECTUAL CHANGE
Verdedig of verwerp de volgende stelling: ‘Het succes van de boekdrukkunst was
veeleer een gevolg dan een oorzaak van de Renaissance.’
, Ik ben het eerder niet eens met de stelling om het feit dat de uitvinding van de
boekdrukkunst uitermate belangrijk is geweest voor het verspreiden van de
ideeën en literaire werken van humanisten, filosofen enzovoort. Het is een
oorzaak geweest van de renaissance, want de ideeën van de renaissance konden
hierdoor verspreiden door Europa. Het gevolg daarvan was een nieuwe opleving
van de klassieke kunst en cultuur van de Grieken en de Romeinen door geheel
Europa. Wel zou je nog kunnen stellen dat nieuwe wetenschappelijke inventies
ervoor gezorgd hebben dat de renaissance een gevolg is geweest dan de oorzaak
zelf, maar dit is een kwestie van perspectief denk ik.
4. ART AND THE ARTIST
a) Waarom groeide de vraag naar kunst onder de Italiaanse elite tijdens de
Renaissance? Geef tenminste drie redenen.
- Kunst was voor welvarende rijke burgers een manier om hun macht en
prestige uit te drukken.
- De oude ridderlijke cultuur werd door de elite uiteindelijk verworpen. De
nadruk op ridderschap en wapens werd verminderd, en kunst en
architectuur kwam daarvoor in de plaats. De stedelijke cultuur kwam daar
ook bij te pas, door dat de elite in steden gingen wonen en niet in kastelen
veranderde dat beeld daarom ook. Ik wil niet implementeren dat wapens
en oorlogsvoering niet belangrijk was. Dit was uiteraard nog steeds
belangrijk
- Door kunst van jezelf te maken kon dit gebruikt worden als macht symbool.
Glorificatie van de Italiaanse families waren belangrijk.
b) McKay noemt verschillende soorten opdrachtgevers voor kunst in Italië in deze
periode.
Onderscheid er drie, en illustreer dit steeds met een specifiek kunstwerk.
(Gebruik niet alleen de lopende tekst, maar kijk ook naar de afbeeldingen en de
bijschriften.)
- The Madonna of Chancellor Rolin (ca 1435) bij Jan van Eyck. Van Eyck
gebruikte als eerst olie in zijn schilderijen wat doorslaggevend was voor
kunstenaars. De noordelijke kunstenaars gebruikten verhalen van de bijbel
en lieten vaak rijkdom, macht en kracht zien
- The Last Judgement (Michelangelo). Michelangelo gebruikte aspecten van
het oude testament en liet daarbij menselijke perfectie weergeven.
Michelangelo heeft ook kunstwerken gemaakt gebaseerd op de oude kunst
van de Grieken en de Romeinen
- De Helen of Troy is ook kunstwerk waarbij er gerefereerd wordt naar de
oude klassieke gebeurtenissen, die in die tijd vrijwel een mythisch aspect
hadden. Bijvoorbeeld de Trojaanse Oorlog waarbij mythische helden
invloed hadden. Dit soort kunstwerken waren inspirerend voor rijke burgers
die dit soort kunstwerken gebruikten om hun macht te symboliseren
5. SOCIAL HIERARCHIES
