Biologie H8
§8.1 Het werkt
Organen zijn onderdelen van je lichaam met een of meerdere functies. Verschillende
organen die samenwerken aan één taak, noem je een orgaanstelsel. Je hebt 5 orgaan
stelsels;
- Je verteringsstelsel maak je voedsel klein, waardoor er voedingsstoffen in het
bloed kunnen worden opgenomen.
- Het ademhalingsstelsel neemt uit de lucht zuurstof op in het bloed en stoot
koolstofdioxide uit van het bloed.
- Het bloedvatenstelsel vervoert voedingstoffen, zuurstof en andere
(afval)stoffen.
- Het uitscheidingsstelsel zorgt ervoor dat je je afvalstoffen kwijtraakt.
- Het zenuwstelsel zorgt ervoor dat je organen en orgaanstelsels goed
samenwerken doormiddel van impulsen.
Je lichaam bestaat uit miljarden verschillende cellen. Zo’n cel heeft zijn eigen
organellen met verschillende functies. Het celmembraan zorgt voor de opname,
afgifte van stoffen en beschermen van de inhoud. Het mitochondrium zorgt voor de
verbranding van de glucose waardoor er energie vrij komt. De celkern bevat het DNA
(recepten voor het maken van eiwitten) van de cel en regelt dat de cel zijn taken
uitvoert. Het endoplasmatisch reticulum is het netwerk voor het vervoeren van
eiwitten. De ribosomen maken eiwitten en zitten in het cytoplasma. Het cytoplasma
bestaat uit water met opgeloste stoffen. De receptoren zorgen voor het contact met
de omgeving en zijn gevoelig voor hormonen.
Energie die je spieren nodig hebben komen van de glucose die je opneemt uit je
voedingstoffen. Door het verbranden van glucose komt er energie vrij. Voor deze
verbranding is zuurstof nodig. Deze stoffen komen bij de cellen door het
verteringsstelsel, ademhalingsstelsel en het bloedvatenstelsel. Bij de verbranding
ontstaan er ook 2 afvalstoffen; koolstofdioxide en water. Deze worden opgenomen
door het bloed en weer uitgescheiden. Alle cellen hebben deze verbranding.
§8.2 Je ademt
Er zijn twee soorten ademhalingen, borst- en buikademhaling. Bij de borstademhaling
gebruik je je tussenribspieren en de zwaartekracht. Bij de buikademhaling gebruik je de
middenrifspieren en de elastische buikwand.
Inademen = ribben omhoog en middenrif plat borstholte groter longen groter
luchtdruk kleiner lucht in de longen
Uitademen = ribben naar beneden en middenrif bol borstholte kleiner longen
kleiner luchtdruk groter lucht uit de longen
De lucht die je met je longen opneemt komt via je neusholte, keelholte, luchtpijp
(verstevigd met kraakbeenringen), bronchiën en luchtpijptakjes in de longblaasjes.
In de longblaasje gebeuren twee dingen; zuurstof gaat vanuit de lucht in je bloed en
koolstofdioxide gaat vanuit het bloed naar de lucht. Deze uitwisseling heet
gaswisseling. Dit gaat snel vanwege de vele longblaasjes, de dunne wanden en de
vele haarvaten op de longblaasjes met dunne wanden. Hoe snel dit verloopt ligt aan de
hoeveelheid koolstofdioxide in je bloed.
De ademhaling wordt geregeld door koolstofdioxidezintuigcellen in je bloedvaten. Deze
meten de hoeveelheid koolstofdioxide en sturen impulsen naar het ademcentrum in je
hersenen en de hersenen naar de middenrif- en tussenribspieren. De ademhaling per
minuut is de ademfrequentie.
Longblaasjes kunnen gemakkelijk beschadigd worden. Daarom wordt de lucht in de
neusholte, luchtpijp en bronchiën goed schoon en vochtig gemaakt. Je neusharen
§8.1 Het werkt
Organen zijn onderdelen van je lichaam met een of meerdere functies. Verschillende
organen die samenwerken aan één taak, noem je een orgaanstelsel. Je hebt 5 orgaan
stelsels;
- Je verteringsstelsel maak je voedsel klein, waardoor er voedingsstoffen in het
bloed kunnen worden opgenomen.
- Het ademhalingsstelsel neemt uit de lucht zuurstof op in het bloed en stoot
koolstofdioxide uit van het bloed.
- Het bloedvatenstelsel vervoert voedingstoffen, zuurstof en andere
(afval)stoffen.
- Het uitscheidingsstelsel zorgt ervoor dat je je afvalstoffen kwijtraakt.
- Het zenuwstelsel zorgt ervoor dat je organen en orgaanstelsels goed
samenwerken doormiddel van impulsen.
Je lichaam bestaat uit miljarden verschillende cellen. Zo’n cel heeft zijn eigen
organellen met verschillende functies. Het celmembraan zorgt voor de opname,
afgifte van stoffen en beschermen van de inhoud. Het mitochondrium zorgt voor de
verbranding van de glucose waardoor er energie vrij komt. De celkern bevat het DNA
(recepten voor het maken van eiwitten) van de cel en regelt dat de cel zijn taken
uitvoert. Het endoplasmatisch reticulum is het netwerk voor het vervoeren van
eiwitten. De ribosomen maken eiwitten en zitten in het cytoplasma. Het cytoplasma
bestaat uit water met opgeloste stoffen. De receptoren zorgen voor het contact met
de omgeving en zijn gevoelig voor hormonen.
Energie die je spieren nodig hebben komen van de glucose die je opneemt uit je
voedingstoffen. Door het verbranden van glucose komt er energie vrij. Voor deze
verbranding is zuurstof nodig. Deze stoffen komen bij de cellen door het
verteringsstelsel, ademhalingsstelsel en het bloedvatenstelsel. Bij de verbranding
ontstaan er ook 2 afvalstoffen; koolstofdioxide en water. Deze worden opgenomen
door het bloed en weer uitgescheiden. Alle cellen hebben deze verbranding.
§8.2 Je ademt
Er zijn twee soorten ademhalingen, borst- en buikademhaling. Bij de borstademhaling
gebruik je je tussenribspieren en de zwaartekracht. Bij de buikademhaling gebruik je de
middenrifspieren en de elastische buikwand.
Inademen = ribben omhoog en middenrif plat borstholte groter longen groter
luchtdruk kleiner lucht in de longen
Uitademen = ribben naar beneden en middenrif bol borstholte kleiner longen
kleiner luchtdruk groter lucht uit de longen
De lucht die je met je longen opneemt komt via je neusholte, keelholte, luchtpijp
(verstevigd met kraakbeenringen), bronchiën en luchtpijptakjes in de longblaasjes.
In de longblaasje gebeuren twee dingen; zuurstof gaat vanuit de lucht in je bloed en
koolstofdioxide gaat vanuit het bloed naar de lucht. Deze uitwisseling heet
gaswisseling. Dit gaat snel vanwege de vele longblaasjes, de dunne wanden en de
vele haarvaten op de longblaasjes met dunne wanden. Hoe snel dit verloopt ligt aan de
hoeveelheid koolstofdioxide in je bloed.
De ademhaling wordt geregeld door koolstofdioxidezintuigcellen in je bloedvaten. Deze
meten de hoeveelheid koolstofdioxide en sturen impulsen naar het ademcentrum in je
hersenen en de hersenen naar de middenrif- en tussenribspieren. De ademhaling per
minuut is de ademfrequentie.
Longblaasjes kunnen gemakkelijk beschadigd worden. Daarom wordt de lucht in de
neusholte, luchtpijp en bronchiën goed schoon en vochtig gemaakt. Je neusharen
