Scheikunde Samenvatting
H4 - Zouten Indy Faassen
§4.1 Verhoudingsformules van zouten
Zout: positieve en negatieve ionen. Een zout is totaal elektrisch neutraal.
■ Metaalatoom -> staat elektron af -> positief geladen ion
■ Niet-metaalatoom-> krijgt elektron -> negatief geladen ion
Ionbinding: binding die ionen in een zout bij elkaar houdt. De binding bestaat uit positieve natriumionen en
negatieve chloride-ionen. Deze binding is zo sterk dat zouten bij kamertemperatuur vast zijn.
❏ De ionbinding wordt sterker naarmate de ionen een grotere lading hebben, vaak vindt er een
ontledingsreactie plaats, voordat zouten verdampen.
Ionrooster: maakt zouten niet vervormbaar, maar bros. De ionen zijn om en om gerangschikt, zodat een positief ion
zoveel mogelijk is omringd door negatieve ionen en andersom.
❏ Op microniveau bestaat een zout uit geladen deeltjes maar op macroniveau is een zout neutraal > doordat
positieve en negatieve ionen in een verhouding aanwezig zijn, dat de totale verhouding neutraal is.
❏ Verstoring van het ionrooster op microniveau leidt tot materiaalbreuk op macroniveau, omdat de ionen
elkaar afstoten.
Eigenschappen van zouten
➔ Door een sterke ionbinding zijn zouten vast bij kamertemperatuur en hebben hoge smelt- en kookpunten.
➔ Zouten geleiden niet in vaste toestand, maar wel in gesmolten of vloeibare toestand. De negatieve ionen
bewegen naar de positieve pool en de positieve ionen naar de negatieve pool.
➔ Zouten hebben een verhoudingsformule.
➔ Een zout heeft een metaal en niet-metaalatoom.
Enkelvoudige ionen = ionen die uit één atoom bestaan. (Na+, Al3+)
Samengestelde ionen = atoomgroepen die samen een ion vormen. (CO32-) Bijna alle samengestelde ionen zijn
negatief geladen. Amnionzouten zijn bijzonder, omdat ze alleen uit niet-metaalatomen zijn opgebouwd.
Verhoudingsformule = formule van een zout. Geeft aan in welke verhouding de ionen in een atoomrooster
aanwezig zijn.
Stappenplan voor het opstellen van verhoudingsformule:
● Stap 1: formules opschrijven & lading → magnesiumfosfaat = Mg2+ en PO43-
● Stap 2: kleinste verhouding bepalen → 3 : 2 (Je wilt 0 bereiken dus doet 2x3 en 3x2 = 6)
● Stap 3: positieve en negatieve ionen opschrijven (samengestelde ionen tussen haakjes) → Mg3(PO4)2(s)
Er worden in de naam van een zout nooit numerieke voorvoegsels gebruikt, omdat de verhouding waarin ionen
voorkomen wordt bepaald door de lading en deze vaststaat.
Stappenplan voor systematische naamgeving zouten:
● Stap 1: welke ionen & lading? → Hg2+ en NO3-
● Stap 2: geef naam ionen → kwik(II)- en nitraat
● Stap 3: negatief achter positief → kwik(II)nitraat
Verschil metaal, moleculaire stof en zout:
➢ Metaal: geel vakje in periodiek systeem.
➢ Moleculaire stof: stof die geen metalen bevat (geen geel vakje)
➢ Zout: een metaal ion en een niet-metaal ion
1
H4 - Zouten Indy Faassen
§4.1 Verhoudingsformules van zouten
Zout: positieve en negatieve ionen. Een zout is totaal elektrisch neutraal.
■ Metaalatoom -> staat elektron af -> positief geladen ion
■ Niet-metaalatoom-> krijgt elektron -> negatief geladen ion
Ionbinding: binding die ionen in een zout bij elkaar houdt. De binding bestaat uit positieve natriumionen en
negatieve chloride-ionen. Deze binding is zo sterk dat zouten bij kamertemperatuur vast zijn.
❏ De ionbinding wordt sterker naarmate de ionen een grotere lading hebben, vaak vindt er een
ontledingsreactie plaats, voordat zouten verdampen.
Ionrooster: maakt zouten niet vervormbaar, maar bros. De ionen zijn om en om gerangschikt, zodat een positief ion
zoveel mogelijk is omringd door negatieve ionen en andersom.
❏ Op microniveau bestaat een zout uit geladen deeltjes maar op macroniveau is een zout neutraal > doordat
positieve en negatieve ionen in een verhouding aanwezig zijn, dat de totale verhouding neutraal is.
❏ Verstoring van het ionrooster op microniveau leidt tot materiaalbreuk op macroniveau, omdat de ionen
elkaar afstoten.
Eigenschappen van zouten
➔ Door een sterke ionbinding zijn zouten vast bij kamertemperatuur en hebben hoge smelt- en kookpunten.
➔ Zouten geleiden niet in vaste toestand, maar wel in gesmolten of vloeibare toestand. De negatieve ionen
bewegen naar de positieve pool en de positieve ionen naar de negatieve pool.
➔ Zouten hebben een verhoudingsformule.
➔ Een zout heeft een metaal en niet-metaalatoom.
Enkelvoudige ionen = ionen die uit één atoom bestaan. (Na+, Al3+)
Samengestelde ionen = atoomgroepen die samen een ion vormen. (CO32-) Bijna alle samengestelde ionen zijn
negatief geladen. Amnionzouten zijn bijzonder, omdat ze alleen uit niet-metaalatomen zijn opgebouwd.
Verhoudingsformule = formule van een zout. Geeft aan in welke verhouding de ionen in een atoomrooster
aanwezig zijn.
Stappenplan voor het opstellen van verhoudingsformule:
● Stap 1: formules opschrijven & lading → magnesiumfosfaat = Mg2+ en PO43-
● Stap 2: kleinste verhouding bepalen → 3 : 2 (Je wilt 0 bereiken dus doet 2x3 en 3x2 = 6)
● Stap 3: positieve en negatieve ionen opschrijven (samengestelde ionen tussen haakjes) → Mg3(PO4)2(s)
Er worden in de naam van een zout nooit numerieke voorvoegsels gebruikt, omdat de verhouding waarin ionen
voorkomen wordt bepaald door de lading en deze vaststaat.
Stappenplan voor systematische naamgeving zouten:
● Stap 1: welke ionen & lading? → Hg2+ en NO3-
● Stap 2: geef naam ionen → kwik(II)- en nitraat
● Stap 3: negatief achter positief → kwik(II)nitraat
Verschil metaal, moleculaire stof en zout:
➢ Metaal: geel vakje in periodiek systeem.
➢ Moleculaire stof: stof die geen metalen bevat (geen geel vakje)
➢ Zout: een metaal ion en een niet-metaal ion
1
