1A2 week 8 hoorcollege

Week 1.A8 Buik
HC 1 Anatomie tractus digestivus
Grootste deel ligt in abdomen.
Grootste deel buikwand(spieren) ligt dorsaal.
Orgaanlocaties t.o.v. peritoneum(buikvlies):
1) intraperitoneaal (meso-…)
2) retroperitoneaal - extra peritoneaal
3) (subperitoneaal) - extra peritoneaal
Buik te verdelen in 9 vlakken.

HC 2 Fysiologie van de nier
Nier belangrijk bij homeostase.
Functies:
1) osmoregulatie (hoeveelheid opgeloste stoffen)
2) volumeregulatie
3) bloeddrukregulatie
4) endocriene functie
- erythropoietine (EPO)
- renine (aldosteron)
- vitamine d3 (osteoporose)
AD1: snel; hormoon ADH
AD2: langzaam; NaCl
Werking nier:
- filtreren van plasma
- terugwinnen wat nodig
- excretie afvalproducten
nierfunctie: glomerulaire filtratie.
Podocyt: epitheelcel in glomerulus.
Moleculen met molecuulmassa <10.000vrij passeerbaar.
Filtratie afhankelijk bloeddruk.
Filter capaciteit: meten van creatine.

HC 3 Homeostase: stabiliteit
Temperatuur: laag in ochtend, hoger in namiddag.
Hyperthermie: warmteproductie overtreft warmteafgifte.
Hypothermie: kerntemperatuur <35˚C.
Acethylcholine verantwoordelijk orthosympatische activatie zweetklieren. !
uitzondering!
TRPM8(ionkanaal): gevoelig voor kou.
Apicale huid: uiteinden(oorlelletje, top van vinger)vasoconstrictie –
glomus lichaampjes.
Koorts: setpoint verandert.
Ontstekingprostaglandines E2 Tset omhoog, pyrogene cytokines
veranderen Warmtegevoeligheid centrale thermosensoren via
prostaglandines.

HC 4 Embryologie maag- darmstelsel
Week 4: kromminsproces; endoderm ontwikkelt tot buis(primitieve darm).



1

,Voordarm: farynx, thymus, (bij)schildklier, longen, oesofagus, gaster,
hepar, pancreas.
Meckel’s diverticulum: rudimentair; ontstaan uit dooierzaksteel.
- Truncus coeliacus(voordarm)
- Arteria mesenterica superior(middendarm)
- Arteria mesenterica inferior(einddarm)
Verschillende delen vroege darm hebben verschillende HOX codes.
Septum urorectale scheidt einddarm & allantois.
Urachus: distale deel allantois.
Week 5-6: stomodeummondholte.
Diafragma voornamelijk septum transversum.
Duodenum: 12-vingerige darm.
Week 7: longen ontwikkelen door opeenvolging dichotome vertakkingen.
Week 8-16: pseudoglandulaire fase; aanleg niet respiratoire deel
bronchiaalboom.
Week 17-25: canaliculaire fase; begin vorming respiratoire bronchioli &
aanleg bloedvatcapillairen.

Middendarm: jejenum, ileum, caecum(blinde darm), colon ascendes, colon
transversus.
Tot week 8 ligt deel van de dunne darm & colon in navelstreng.
Secundaire retroperitoneal(lagen eerst in buikholte): duodenum,
pancreas, colon descendes, colon ascendes, rectum.

HC 5 Anatomie bovenbuik
Lever groeit tijdens leven bijna niet, bij geboorte 90% van de buikinhoud.
Grootte:
1) lever
2) maag
3) pancreas
4) milt
nieren: retroperitoneaal.
pylorus: maagportier(transpylorisch vlak). Ter hoogte van L1.
bursa omentalis:
- voorwand; maag (omentum minus) - ventraal
- achterwand; pancreas - dorsaal
- bovenkant; lever - craniaal
- onderkant; colon transversum - caudaal
- linkerwand; milt - lateraal
- rechterwand; foramen epiploicum - mediaal
benadering retroperitoneum:
- via omentum minus
- via colon bovenlangs
- via colon onderlangs
truncus coeliacus:
- splenica
- a. hepatica communisa. hepatica propria, a. gastroduodenale
- a. gastrica sinistra
duodenum:



2

, - pars superior; intraperitoneaal(ventraal van a. gastroduodenale).
- p. descendens; pancreas & papil van Vater.
- p. horizontalis; v. cava & v. portae.
- p. ascendens; dorsaal van a. mesenterica superior & ligament van
Treitz.

lever verdeelt in segmenten; H-figuur.
rechterpoot: galblaas & v. cava.
linkerpoot: fissuur ligament teres & fissuur ligament falciforme.
horizontaal: entree ligament hepatoduodenale.

HC 6+7 Anatomie van onderbuik & retroperitoneum
intestinum tenue(jejenum & ileum); dunne darm
omentum majus: reparateur.
verschillen jejenum vs. ileum:
- doorbloeding
- jejunum: roze / ileum: grijs
- jejunum: weinig arcades(1-3) / ileum: veel arcades(2-6), dik
mesenterium
- jejunum: lange vasa recta(1-3cm) / ileum: korte vasa recta(1-2cm)
McBurney's punt: basis van de appendix.
navel ten hoogte van L3.
rechter crus om oesophagus.
linker crus om aorta.
splitsing aorta ten hoogte van L4.
 iliaca communis dextra & iliaca communis sinistra
linker a. renalis is niet langer dan rechter a. renalis.
linker a. renalis ligt dorsaal van de v. renalis.
linker v. renalis ligt dorsaal van de a. mesenterica superior.
linker v. renalis ligt hoger dan de rechter v. renalis.
ureter loopt ventraal ten opzichte van a. iliaca.

HC 8 Vertering & opname van voedingscomponenten
Nut spijsvertering: afbraak macromoleculen tot transporteerbare eiwitten.
Spijsverteringsenzymen zijn hydrolases.
Koolhydraat via glycosidase.
Vet via esterase.
Eiwit via amidase.
Mond; speeksel – amylase.
Maag; HClpepsinepepsinogeen.
Lever/pancreas; gal, NaHCO3, NaCl, propeptidase, amylase, lipase.
Duodenum; enteropeptidase, disacharidase, peptidase, phospatase.
Vergroting contactoppervlakte enzymen:
- kauwen
- malen
- mengen
- vocht toediening
- eiwitdenaturatie
- emulgeren



3