Week 2: AC: H1 + H2.1 + H2.3 + H2.4 + H3.3
• SV: p. 19 t/m 31
Wat is criminologie
Een wetenschap die zich bezighoudt met de bestudering van menselijke
gedragingen die door de wet strafbaar zijn gesteld en van de wijze waarop de
overheid en de rest van de maatschappij daarop reageren.
Volgens deze definitie wordt de criminaliteit dus bepaald door wat de
strafwetgeving zegt. Een criminoloog bestudeert dus gedrag dat door wetgevers
strafbaar gesteld is. Er wordt onderscheid gemaakt tussen moraal verwerpelijk
gedrag zoals moord verkrachting en diefstal en gedrag dat door de overheid
verboden is, denk hierbij aan verkeersovertredingen. Het is een empirische
wetenschap, dat houdt in kennis door het doen van waarnemingen.
Welke wetenschappen kun je eraan koppelen?
Sociologie
Psychologie
Psychopathologie
Antropologie
Rechtswetenschap
Deviant gedrag: gedrag dat mensen als negatief ervaren
Samenvatting: criminologie is
De criminologie onderzoekt het brede begrip van wat criminaliteit is en wat de
oorzaken en gevolgen voor de samenleving zijn. dit vanuit het oogpunt van
daders, slachtoffers en maatschappij in het algemeen.
Empirische wetenschap:
1. De criminologie beschrijft de werkelijkheid zo goed mogelijk (zo feitelijk
mogelijk)
2. De criminologie probeert de verklaringen te zoeken en te geven voor
misdaad en voor het ontstaan van crimineel gedrag bij mensen of in de
maatschappij (a.d.h.v.) theorieën
3. De criminologie probeert zo mogelijk te komen tot voorspellingen.
Wat is criminaliteit
Iedereen is crimineel
1. Alles wat strafbaar is gesteld in het wetboek van strafrecht (juridische
definitie)…. Maar ook:
2. Een sociale constructie die begrepen moet worden in de maatschappelijke
context- relatief in tijd, plek en plaats; verhoudingen en cultuur> waarom
maken we bepaald menselijk gedrag strafbaar.
‘Iedereen is crimineel’
Criminaliteit is er altijd en overal, maar wat vinden wij crimineel
, Een kledingstuk meenemen wanneer de kassière het vergeten is af te
rekenen?
Met een paar glaasjes op fietsen?
Verkopen van wiet? XTC? Lachgas?
Delen van iemand anders zijn/haar opdracht inleveren onder je eigen
naam?
Downloaden van de nieuwste films?
Wat ander criminaliteit wordt verstaan hangt af van de wetgever en verschilt
daarom ook per land. Wat wij verstaan onder moreel verwerpelijk veranderd
voortdurend en dat heeft nog meer betrekking op de overweging van overheden
om bepaalde regels op te leggen op burgers. In de tijd van de romeinen waren
bijvoorbeeld alleen dingen als godlasting en landverraad misdrijven maar in de
middeleeuwen kwamen daar weer talrijke dingen bij. Het nederlandse wetboek
van strafrecht wou in eerste instantie geen dingen opnemen die geen concreet
letsel of schade toebracht op andere burgers later kwam overspel er bijvoorbeeld
toch bij. Kort gezegd wat wij zien als crimineel gedrag hangt ook af van wat wij
schadelijk vinden en hoe onze levensvisie/ normen en waarden zijn, abortus was
bijvoorbeeld eerst strafbaar dat komt door normatieve maatstaven. Tegelijkertijd
kunnen sommige dingen bestuursmatig beter opgelost worden dan strafmatig
denk hierbij aan prostitutie. Er verdwijnen strafbepalingen (decriminaliseren) en
er komen er weer bij (criminaliseren) om bepaalde maatschappelijke belangen
beter te beschermen.
Verschillende stromingen binnen criminologie
Aandachtsgebieden- basis van verschillende stromingen
Beschrijvende criminologie (h2 en 3)
Etiologie (H4 en H5) (oorzaken van crimineel gedrag, gelegen in persoon
van de dader en/of zijn maatschappelijke achtergrond en situatie )
Criminaliteitspreventie (H6) ( voorkomen van criminaliteit)
Penologie (H7) (reacties op de criminaliteit en dus de effectiviteit van
gerechtelijke straffen en maatregelen)
Victimologie (H8) ( slachtoffers)
Beschrijvende criminologie
De beschrijvende criminologie behelst de statische verdeling van criminaliteit in
tijd en ruimte. (AC: Pag. 42) het gaat hier om kwantiteit dus hoeveel (eigenlijk
gewoon cijfers maar het moet moeilijk omschreven worden) er wordt met deze
kwantificerende studies gekeken naar hoe hoog is de criminaliteit in deze stad?
Neemt criminaliteit toe? Of juist af? Ligt dit in niveau hoger of lager dan ergens
anders? Welke bevolkingsgroepen lopen de hoogste kans op criminaliteit?
Aard en omvang van crimininaliteit: kwantitatief (subjectieve belevingen
van mensen)
Gegevens van registratiesystemen, zoals de politieregistratiesystemen en
slachtofferenquetes
Ook het CBS> politiek, media en het publiek. (echte cijfers versus de
ideeën en gezegde van mensen)
, Maar hoe betrouwbaar zijn deze cijfers. (is er misschien sprake van
selectieve opsporing?)
Overal wordt gesproken over dat criminaliteit is toegenomen zoals bijvoorbeeld in
de tweede kamer of in de trein. Dit is niet altijd gebaseerd op echte cijfers. De
eerste taak van een criminoloog is dus het objectieve getal in kaart brengen.
Beschrijvende criminologie gaat dus vooral om de cijfers.
Verborgen criminaliteit = dark figure
Lastig te onderzoeken, want worden alle delicten wel geregistreerd.
Cijfers zeggen niet alles (denk aan die trechter hieronder) niet alle misdrijven
worden opgemerkt en niet alle misdrijven worden geregistreerd of gemeld maar
waar ligt het aan?
Aangiftebereidheid; verschilt per delict
Focus van politie (en dat kan per district- platteland of stad- hemelsbreed
verschillen)- selectiviteit in de strafrechtspleging? (bepaalde delicten
krijgen meer aandacht dan andere)
Slachtofferloze delicten (bv. Drugsdelicten of illegaal gokken)
Als er aangifte gedaan wordt bij de politie betekent het niet dat dat misdrijf gelijk
wordt opgenomen in de politiestatistieken, soms valt er voor hen moeilijk te
bepalen of het nou echt om een misdrijf gaat of niet. in principe is de politie
verplicht om van elke aangifte een proces verbaal te maken maar in de praktijk
zien we dat dat door tijdstekort ook vaak genoeg niet gebeurd doordat ze een
selectie maken (dit noemen we afpoeieren) hierdoor geven de cijfers geen
volledig beeld van de criminaliteit. De data van de politie gaat ook naar het CBS
maar als mensen niet altijd de bereidheid hebben om iets aan te geven en de
politie selectie maakt zijn de statistieken dus niet altijd representatief voor hoe
veilig een gemeente is.
Aan de afbeelding hierboven is ook te zien dat in het strafrechtelijk systeem een
selectie plaatsvindt, allereerst spoort de politie bij een kwart van de
geregistreerde delicten maar een dader op daarna worden meer en meer
selecties gemaakt waardoor maar een klein deel echt in het strafrechtelijk
systeem terecht komt.
Criminologen schatten op andere manier de omvang van de criminaliteit:
Directe observaties; zichtbaarheid?
Dit zijn metingen waarbij je zelf observeert wat er gebeurt.
, Geschikt voor zichtbare vormen van criminaliteit of overlast. Denk aan: geweld
op straat, zwartrijden, vandalisme, drugshandel op bepaalde hotspots. Je meet
alleen wat openlijk gebeurt
Resultaten zijn vaak kleinschalig en niet representatief
Probleem: onzichtbare criminaliteit (cybercrime, fraude, huiselijk geweld) kun je
zo niet meten.
Zelfrapportages; sociaal wenselijke antwoorden/doelgroep?
Hier rapporteren personen zelf of zij ooit delicten hebben gepleegd. Vooral
gebruikt bij jongerencriminaliteit. Goede methode om de ‘dark number’ (niet-
geregistreerde criminaliteit) zichtbaar te maken Geeft inzicht in veelvoorkomende
lichte criminaliteit (vandalisme, winkeldiefstal, geweldsincidenten).
Beperkingen
Sociaal wenselijk antwoordgedrag: mensen liegen soms of bagatelliseren hun
gedrag
Selectieve doelgroep: vaak scholieren → niet representatief voor hele bevolking
Ernstige criminaliteit wordt minder vaak eerlijk gerapporteerd
Slachtofferenquêtes; moeilijkheden m.b.t. herinneringen/doelgroep?
Mensen wordt gevraagd of zij slachtoffer zijn geworden van bepaalde delicten.
Vult politiecijfers aan door ook niet-geregistreerde misdrijven op te halen Vooral
geschikt voor veelvoorkomende, relatief lichte criminaliteit (diefstal,
woningbraak, geweld) Wordt gezien als belangrijke bron voor trends in
veiligheidsbeleving
Problemen
Herinneringsproblemen (recall bias): mensen vergeten dingen of schatten
verkeerde tijdsduren in. Interpretatieverschillen: wat iemand als "bedreiging" ziet,
varieert per persoon. Doelgroep: sommige groepen worden minder bereikt
(daklozen, illegalen, ouderen met taalproblemen)
Of door middel van
Data van verzekeraard; bv. Huisinbraken
Ziekenhuisregistraties; bv. Messteken
Criminele kaarten van de politie;
Veiligheidsmonitor (VM)
Dynamisch duo: criminaliteit en veiligheid
• SV: p. 19 t/m 31
Wat is criminologie
Een wetenschap die zich bezighoudt met de bestudering van menselijke
gedragingen die door de wet strafbaar zijn gesteld en van de wijze waarop de
overheid en de rest van de maatschappij daarop reageren.
Volgens deze definitie wordt de criminaliteit dus bepaald door wat de
strafwetgeving zegt. Een criminoloog bestudeert dus gedrag dat door wetgevers
strafbaar gesteld is. Er wordt onderscheid gemaakt tussen moraal verwerpelijk
gedrag zoals moord verkrachting en diefstal en gedrag dat door de overheid
verboden is, denk hierbij aan verkeersovertredingen. Het is een empirische
wetenschap, dat houdt in kennis door het doen van waarnemingen.
Welke wetenschappen kun je eraan koppelen?
Sociologie
Psychologie
Psychopathologie
Antropologie
Rechtswetenschap
Deviant gedrag: gedrag dat mensen als negatief ervaren
Samenvatting: criminologie is
De criminologie onderzoekt het brede begrip van wat criminaliteit is en wat de
oorzaken en gevolgen voor de samenleving zijn. dit vanuit het oogpunt van
daders, slachtoffers en maatschappij in het algemeen.
Empirische wetenschap:
1. De criminologie beschrijft de werkelijkheid zo goed mogelijk (zo feitelijk
mogelijk)
2. De criminologie probeert de verklaringen te zoeken en te geven voor
misdaad en voor het ontstaan van crimineel gedrag bij mensen of in de
maatschappij (a.d.h.v.) theorieën
3. De criminologie probeert zo mogelijk te komen tot voorspellingen.
Wat is criminaliteit
Iedereen is crimineel
1. Alles wat strafbaar is gesteld in het wetboek van strafrecht (juridische
definitie)…. Maar ook:
2. Een sociale constructie die begrepen moet worden in de maatschappelijke
context- relatief in tijd, plek en plaats; verhoudingen en cultuur> waarom
maken we bepaald menselijk gedrag strafbaar.
‘Iedereen is crimineel’
Criminaliteit is er altijd en overal, maar wat vinden wij crimineel
, Een kledingstuk meenemen wanneer de kassière het vergeten is af te
rekenen?
Met een paar glaasjes op fietsen?
Verkopen van wiet? XTC? Lachgas?
Delen van iemand anders zijn/haar opdracht inleveren onder je eigen
naam?
Downloaden van de nieuwste films?
Wat ander criminaliteit wordt verstaan hangt af van de wetgever en verschilt
daarom ook per land. Wat wij verstaan onder moreel verwerpelijk veranderd
voortdurend en dat heeft nog meer betrekking op de overweging van overheden
om bepaalde regels op te leggen op burgers. In de tijd van de romeinen waren
bijvoorbeeld alleen dingen als godlasting en landverraad misdrijven maar in de
middeleeuwen kwamen daar weer talrijke dingen bij. Het nederlandse wetboek
van strafrecht wou in eerste instantie geen dingen opnemen die geen concreet
letsel of schade toebracht op andere burgers later kwam overspel er bijvoorbeeld
toch bij. Kort gezegd wat wij zien als crimineel gedrag hangt ook af van wat wij
schadelijk vinden en hoe onze levensvisie/ normen en waarden zijn, abortus was
bijvoorbeeld eerst strafbaar dat komt door normatieve maatstaven. Tegelijkertijd
kunnen sommige dingen bestuursmatig beter opgelost worden dan strafmatig
denk hierbij aan prostitutie. Er verdwijnen strafbepalingen (decriminaliseren) en
er komen er weer bij (criminaliseren) om bepaalde maatschappelijke belangen
beter te beschermen.
Verschillende stromingen binnen criminologie
Aandachtsgebieden- basis van verschillende stromingen
Beschrijvende criminologie (h2 en 3)
Etiologie (H4 en H5) (oorzaken van crimineel gedrag, gelegen in persoon
van de dader en/of zijn maatschappelijke achtergrond en situatie )
Criminaliteitspreventie (H6) ( voorkomen van criminaliteit)
Penologie (H7) (reacties op de criminaliteit en dus de effectiviteit van
gerechtelijke straffen en maatregelen)
Victimologie (H8) ( slachtoffers)
Beschrijvende criminologie
De beschrijvende criminologie behelst de statische verdeling van criminaliteit in
tijd en ruimte. (AC: Pag. 42) het gaat hier om kwantiteit dus hoeveel (eigenlijk
gewoon cijfers maar het moet moeilijk omschreven worden) er wordt met deze
kwantificerende studies gekeken naar hoe hoog is de criminaliteit in deze stad?
Neemt criminaliteit toe? Of juist af? Ligt dit in niveau hoger of lager dan ergens
anders? Welke bevolkingsgroepen lopen de hoogste kans op criminaliteit?
Aard en omvang van crimininaliteit: kwantitatief (subjectieve belevingen
van mensen)
Gegevens van registratiesystemen, zoals de politieregistratiesystemen en
slachtofferenquetes
Ook het CBS> politiek, media en het publiek. (echte cijfers versus de
ideeën en gezegde van mensen)
, Maar hoe betrouwbaar zijn deze cijfers. (is er misschien sprake van
selectieve opsporing?)
Overal wordt gesproken over dat criminaliteit is toegenomen zoals bijvoorbeeld in
de tweede kamer of in de trein. Dit is niet altijd gebaseerd op echte cijfers. De
eerste taak van een criminoloog is dus het objectieve getal in kaart brengen.
Beschrijvende criminologie gaat dus vooral om de cijfers.
Verborgen criminaliteit = dark figure
Lastig te onderzoeken, want worden alle delicten wel geregistreerd.
Cijfers zeggen niet alles (denk aan die trechter hieronder) niet alle misdrijven
worden opgemerkt en niet alle misdrijven worden geregistreerd of gemeld maar
waar ligt het aan?
Aangiftebereidheid; verschilt per delict
Focus van politie (en dat kan per district- platteland of stad- hemelsbreed
verschillen)- selectiviteit in de strafrechtspleging? (bepaalde delicten
krijgen meer aandacht dan andere)
Slachtofferloze delicten (bv. Drugsdelicten of illegaal gokken)
Als er aangifte gedaan wordt bij de politie betekent het niet dat dat misdrijf gelijk
wordt opgenomen in de politiestatistieken, soms valt er voor hen moeilijk te
bepalen of het nou echt om een misdrijf gaat of niet. in principe is de politie
verplicht om van elke aangifte een proces verbaal te maken maar in de praktijk
zien we dat dat door tijdstekort ook vaak genoeg niet gebeurd doordat ze een
selectie maken (dit noemen we afpoeieren) hierdoor geven de cijfers geen
volledig beeld van de criminaliteit. De data van de politie gaat ook naar het CBS
maar als mensen niet altijd de bereidheid hebben om iets aan te geven en de
politie selectie maakt zijn de statistieken dus niet altijd representatief voor hoe
veilig een gemeente is.
Aan de afbeelding hierboven is ook te zien dat in het strafrechtelijk systeem een
selectie plaatsvindt, allereerst spoort de politie bij een kwart van de
geregistreerde delicten maar een dader op daarna worden meer en meer
selecties gemaakt waardoor maar een klein deel echt in het strafrechtelijk
systeem terecht komt.
Criminologen schatten op andere manier de omvang van de criminaliteit:
Directe observaties; zichtbaarheid?
Dit zijn metingen waarbij je zelf observeert wat er gebeurt.
, Geschikt voor zichtbare vormen van criminaliteit of overlast. Denk aan: geweld
op straat, zwartrijden, vandalisme, drugshandel op bepaalde hotspots. Je meet
alleen wat openlijk gebeurt
Resultaten zijn vaak kleinschalig en niet representatief
Probleem: onzichtbare criminaliteit (cybercrime, fraude, huiselijk geweld) kun je
zo niet meten.
Zelfrapportages; sociaal wenselijke antwoorden/doelgroep?
Hier rapporteren personen zelf of zij ooit delicten hebben gepleegd. Vooral
gebruikt bij jongerencriminaliteit. Goede methode om de ‘dark number’ (niet-
geregistreerde criminaliteit) zichtbaar te maken Geeft inzicht in veelvoorkomende
lichte criminaliteit (vandalisme, winkeldiefstal, geweldsincidenten).
Beperkingen
Sociaal wenselijk antwoordgedrag: mensen liegen soms of bagatelliseren hun
gedrag
Selectieve doelgroep: vaak scholieren → niet representatief voor hele bevolking
Ernstige criminaliteit wordt minder vaak eerlijk gerapporteerd
Slachtofferenquêtes; moeilijkheden m.b.t. herinneringen/doelgroep?
Mensen wordt gevraagd of zij slachtoffer zijn geworden van bepaalde delicten.
Vult politiecijfers aan door ook niet-geregistreerde misdrijven op te halen Vooral
geschikt voor veelvoorkomende, relatief lichte criminaliteit (diefstal,
woningbraak, geweld) Wordt gezien als belangrijke bron voor trends in
veiligheidsbeleving
Problemen
Herinneringsproblemen (recall bias): mensen vergeten dingen of schatten
verkeerde tijdsduren in. Interpretatieverschillen: wat iemand als "bedreiging" ziet,
varieert per persoon. Doelgroep: sommige groepen worden minder bereikt
(daklozen, illegalen, ouderen met taalproblemen)
Of door middel van
Data van verzekeraard; bv. Huisinbraken
Ziekenhuisregistraties; bv. Messteken
Criminele kaarten van de politie;
Veiligheidsmonitor (VM)
Dynamisch duo: criminaliteit en veiligheid
