Scheikunde Samenvatting Hoofdstuk 3 t/m 6 (Chemie Overal, Havo 4/5)

Scheikunde samenvatting Hoofdstuk 3 t/m 6

Hoofdstuk 3
Paragraaf 2
Welke stoffen geleiden elektrische stroom?
o De stof moet bestaan uit geladen deeltjes en de geladen deeltjes moeten vrij kunnen
bewegen.
3 Soorten stoffen
o Moleculaire stoffen:
 Ze geleiden nooit elektrische stroom.
 Ze bevatten alleen niet-metalen.
 Bijv. Suiker en Water.
o Zouten:
 Zijn stoffen die alleen in de vloeibare fase stroom geleiden.
 Bestaan uit geladen deeltjes die in de vaste fase niet vrij kunnen bewegen,
maar in de vloeibare fase wel.
 Ze bevatten niet-metalen en metalen.
 Bijv. Zinkchloride en natriumchloride
o Metalen:
 Stoffen die zowel in de vaste en vloeibare fase stroom geleiden. Vrije
elektronen zijn afkomstig van metaalatomen die daardoor veranderd zijn in
positieve ionen.
 In de vaste fase bewegen alleen de elektronen en in de vloeibare fase de
elektronen en de positieve ionen.
 Bijv. IJzer en Goud.
Roosters
o Molecuulroosters:
 In moleculaire stof zijn de moleculen volgens een vast patroon gerangschikt.
o Ionroosters:
 Rooster van een zout waar de positieve ionen naast de negatieve ionen zijn
geplaatst. Deze trekken elkaar aan, waardoor een zout stevig in elkaar zit.
o Metaalroosters:
 Ontstaat doordat de metaalatomen elektronen loslaten, waardoor ze
veranderen in positieve ionen. Er ontstaat aantrekkingskracht tussen de
positieve en negatieve geladen deeltjes.
Waarom is een metaal buigzaam en zout niet?
o In een zoutrooster verschuiven de ionen ten opzichte van elkaar --> daardoor komen
de + ionen naast de + ionen en – ionen naast –ionen --> deeltjes met gelijke lading
stoten elkaar af en het zout breekt op die plaats.
o Metaal rooster verschuiven de + ionen ook ten opzichte van elkaar, maar er
veranderd niks. De + ionen en de vrije elektronen trekken elkaar nog even sterk aan
--> het breekt dus niet.
Legering of alliage
o Het hard maken van een metaal, door een ander atoom van een ander metaal in te
bouwen die groter zijn. Hierdoor kunnen de metaal ionen niet meer zo makkelijk
verschuiven.

, o Binas tabel 9 staan allemaal legeringen.
Staal en Gietijzer
o Staal: als de percentage van het niet-metaal lager is dan de metaal percentage.
o Gietijzer: als de percentage van het niet-metaal groter is dan de percentage van de
metaal.
Paragraaf 3
Binding tussen atomen in een molecuul
o Atoombinding bestaat uit 2 gedeelde elektronen, de bindingselektronen. Een binding
van 2 atomen van een niet-metaal.
 Polaire atoombinding: O-atoom trekt harder aan de gedeelde atomen dan
het H-atoom. (0,4 - 1,7)
 Is de elektronegativiteit kleiner dan, of gelijk is aan 0,4, dan spreken we van
een niet-polaire atoombinding.
o Hoe groter de elektronegativiteit, hoe sterker de binding.
o De atoombindingen worden alleen bij chemische reacties verbroken.
Covalentie
o Het aantal bindingen dat een atoom kan vormen noemen we de covalentie. De
covalentie komt overeen met het aantal elektronen dat het atoom nodig is in de
buitenste schil om op een edelgas te lijken.
o
Atoomsoort Groep periodiek systeem Covalentie
H 1 1
F, Cl, Br, l 17 1
O, S 16 2
N, P 15 3
C, Si 14 4

o Structuurformule: geeft aan welke atomen in een molecuul van een stof aanwezig
zijn en hoe ze met elkaar verbonden zijn.
Naamgeving van moleculaire stoffen
o Systematische naamgeving: gebaseerd op de molecuulformule -> H20 is
diwaterstofmono-oxide.
o De indexen geven we aan met voorvoegsel die je in Binas Tabel 66c kunt vinden.
o In Binas Tabel 66A vind je de trivale namen en de systematische namen.
Paragraaf 4
Reactievergelijkingen
o Index zijn de getallen rechts onder de symbolen.
o Coëfficiënt is het getal voor de formule en geeft het aantal moleculen weer. De
coëfficiënt links en rechts van de pijl zijn het aantal atomen van elk soort even groot.
Paragraaf 5
Molverhouding
o De coëfficiënten geven de aantalsverhouding waarin deeltjes reageren en ontstaan,
maar ook de molverhouding waarin stoffen reageren en ontstaan.
Rekenen met molverhouding
o 1. Reactievergelijking