Psychopathologie
geschreven door:
Nattepat23
De Marktplaats voor het Kopen en Verkopen van je Samenvattingen
Op Stuvia vind je het grootste aanbod aan samenvattingen en collegeaantekeningen. De
documenten zijn geschreven door jouw medestudenten, specifiek voor jouw opleiding!
www.stuvia.com
Dit document is auteursrechtelijk beschermd, het verspreiden van dit document is strafbaar.
, Stuvia.com - De Marktplaats voor het Kopen en Verkopen van je Samenvattingen
Hoofdstuk 1: Psychiatrie en maatschappij
Kernbegrippen:
- Abnormaliteit, stoornis, ziekte, psychiatrische stoornis
- medisch model
- geestelijke gezondheidszorg: intramuraal, klinisch, extramuraal,
ambulant, semimuraal, tussenvoorziening.
In de middeleeuwen werd opvallende gekte beschouwd als „straffe gods‟ of als teken van
duivelse bezetenheid. Zulke mensen moesten boete doen of eindigden in de gevangenis
of op de brandstapel. In de 17de eeuw met het toenemen van de geneeskunde, sprak
men van „krankzinnigheid‟ en „geestesziekte‟. De behandeling bestond hoofdzakelijk uit
opsluiting in speciale gestichten of asielen, waar ze vaak in mensonwaardige
omstandigheden leefden. In de 19de eeuw verwierven de „zenuwziekten‟ een aparte
plaats in de geneeskunde. Ze werden nu geclassificeerd samen met hersenziekten.
Asielen werden omgevormd in ziekenhuizen, waar de verzorging verbeterde maar de
behandeling beperkt bleef.
Bij de eeuwwisseling werden psychiatrische stoornissen verklaart door de invloed van
Sigmund Freud van de Psychoanalyse.
Psychotherapie: zou vooral toepasbaar zijn bij lichtere stoornissen, de zogenaamde
neurosen. De zwaardere psychiatrische patiënten waren vaak aangewezen op
levenslang verblijf in een kliniek.
In de jaren 60 was een belangrijke omwenteling. In de jaren 60 kwam de ontdekking van
enkele belangrijke medicijnen tegen depressie, angst en psychose.
Antipsychiatrie: leverde felle kritiek. Een beweging die zich afzette tegen de medische
psychiatrie. Niet de mensen die ziek waren, maar de samenleving. Psychiatrische
stoornissen waren slechts valse etiketten voor mensen die maatschappelijk niet „in de
pas lopen‟.
3 grootste stromingen:
- Biologisch
- Psychotherapeutische
- Sociale
De omschrijving van psychiatrische stoornissen hangt nauw samen met de betekenis van
de begrippen abnormaliteit en ziekte.
Abnormaliteit: slaat op elke afwijking ten opzichte van een norm.
Criteria voor normaal gedrag:
- kenmerken van de beoordeelde persoon, zoals leeftijd, geslacht, beroep,
maatschappelijke positie, sociale rol. Zo wordt bepaald gedrag bijvoorbeeld normaal
geacht bij een kind, maar niet bij een volwassene.
- Tijd en plaats van het gedrag. Wie bijvoorbeeld in een bikini of pyjama op straat loopt,
wordt al snel als „gek‟ beschouwd, tenzij het carnaval is.
- Waarden en normen van de heersende cultuur en tijdgeest. Een bekend voorbeeld is de
discussie of homoseksualiteit een afwijking is.
Abnormaal gedrag betekent niet gelijk gestoord gedrag. Voor de beoordeling van
menselijk gedrag bestaan geen vaste maatstaven, maar gebruikt men de normen en
waarden die sterk cultuur- en tijdgebonden zijn. Abnormaal gedrag wordt als stoornis
beschouwd als het de betrokken persoon en/of omgeving hindert (stoort).
Dit document is auteursrechtelijk beschermd, het verspreiden van dit document is strafbaar.
, Stuvia.com - De Marktplaats voor het Kopen en Verkopen van je Samenvattingen
Kenmerken van gestoord gedrag:
- gedrag dat ook bij andere personen als „storend‟ zijn vastgesteld
- gedrag omwille van deze gelijkenis (op grond van een overeenkomstig patroon)
beschreven en geordend kunnen worden binnen het begrippenkader van psychiatrie.
Andere deskundigen moeten dezelfde conclusie kunnen stellen. Dit noemt men het
criterium van wetenschappelijke consensus.
Naast een medische opvatting kan men aan het begrip ziekte ook een psychologische en
sociologische inhoud geven. Psychologische inhoud gaat het om de beleving van ziek-
zijn: de subjectieve ervaring van onwelzijn, lijden of beperking in het lichamelijk,
psychische en/ of sociaal functioneren. Vanuit meer sociologisch standpunt benadrukt
men de rol van ziek-zijn: enerzijds de behoefte aan erkenning als zieke of patiënt en
anderzijds de verwachting te zoeken naar genezing door raadpleging van een
deskundige. In psychische en sociologische aspect kunnen we wel spreken van de
psychiatrische patiënt.
1.2 Wetenschap en praktijk
Psychopathologie: verzamelbegrip voor het geheel van psychische stoornissen. De
wetenschap of studie van het geestelijk of psychisch lijden.
Voor een hulpverlener is het belangrijk om een cliënt aan te voelen/ persoonlijk te
kennen.
Psychiatrie is een toegepaste wetenschap.
De psychiatrie is geïnspireerd door het medisch model. Daarmee wordt bedoeld dat
psychische stoornissen niet alleen op lichamelijke gronden zijn te verklaren en te
behandelen. Het medische model houdt hier in een systematische werkwijze om
pathologische verschijnselen te bestuderen en, zo mogelijk, te wijzigen. Hierin zijn de
volgende stappen te onderscheiden:
- Diagnose: beschrijving van karakteristieke eigenschappen, ongeacht de mogelijke
verklaringen van de stoornis.
- Verklaring: verkenning van factoren die de stoornis hebben veroorzaakt, uitgelokt,
bevorderd of in stand houden.
- Prognose: een op onderzoek gebaseerde voorspelling van het mogelijke beloop van de
stoornis, enerzijds zonder therapeutisch ingrijpen (natuurlijk beloop) en anderzijds onder
invloed van een behandeling.
- Therapie: ontwerp en uitvoering van een interventie op grond van a, b en c, met het
doel de stoornis te doen verdwijnen of minstens te verbeteren.
- Preventie: ontwerp en uitvoering van een actieplan op grond van a, b, c en d, om
stoornissen te voorkomen (primaire preventie), zo snel en effectief mogelijk te
behandelen ter voorkoming van resttoestanden (secundaire preventie) of om nadelige
gevolgen te beperken (tertiaire preventie of revalidatie).
1.3 Werkterreinen
20 tot 25% van de nederlandse bevolking heeft psychische klachten, maar slecht 15%
van deze groep komt in de GGZ terecht.
Dit document is auteursrechtelijk beschermd, het verspreiden van dit document is strafbaar.
geschreven door:
Nattepat23
De Marktplaats voor het Kopen en Verkopen van je Samenvattingen
Op Stuvia vind je het grootste aanbod aan samenvattingen en collegeaantekeningen. De
documenten zijn geschreven door jouw medestudenten, specifiek voor jouw opleiding!
www.stuvia.com
Dit document is auteursrechtelijk beschermd, het verspreiden van dit document is strafbaar.
, Stuvia.com - De Marktplaats voor het Kopen en Verkopen van je Samenvattingen
Hoofdstuk 1: Psychiatrie en maatschappij
Kernbegrippen:
- Abnormaliteit, stoornis, ziekte, psychiatrische stoornis
- medisch model
- geestelijke gezondheidszorg: intramuraal, klinisch, extramuraal,
ambulant, semimuraal, tussenvoorziening.
In de middeleeuwen werd opvallende gekte beschouwd als „straffe gods‟ of als teken van
duivelse bezetenheid. Zulke mensen moesten boete doen of eindigden in de gevangenis
of op de brandstapel. In de 17de eeuw met het toenemen van de geneeskunde, sprak
men van „krankzinnigheid‟ en „geestesziekte‟. De behandeling bestond hoofdzakelijk uit
opsluiting in speciale gestichten of asielen, waar ze vaak in mensonwaardige
omstandigheden leefden. In de 19de eeuw verwierven de „zenuwziekten‟ een aparte
plaats in de geneeskunde. Ze werden nu geclassificeerd samen met hersenziekten.
Asielen werden omgevormd in ziekenhuizen, waar de verzorging verbeterde maar de
behandeling beperkt bleef.
Bij de eeuwwisseling werden psychiatrische stoornissen verklaart door de invloed van
Sigmund Freud van de Psychoanalyse.
Psychotherapie: zou vooral toepasbaar zijn bij lichtere stoornissen, de zogenaamde
neurosen. De zwaardere psychiatrische patiënten waren vaak aangewezen op
levenslang verblijf in een kliniek.
In de jaren 60 was een belangrijke omwenteling. In de jaren 60 kwam de ontdekking van
enkele belangrijke medicijnen tegen depressie, angst en psychose.
Antipsychiatrie: leverde felle kritiek. Een beweging die zich afzette tegen de medische
psychiatrie. Niet de mensen die ziek waren, maar de samenleving. Psychiatrische
stoornissen waren slechts valse etiketten voor mensen die maatschappelijk niet „in de
pas lopen‟.
3 grootste stromingen:
- Biologisch
- Psychotherapeutische
- Sociale
De omschrijving van psychiatrische stoornissen hangt nauw samen met de betekenis van
de begrippen abnormaliteit en ziekte.
Abnormaliteit: slaat op elke afwijking ten opzichte van een norm.
Criteria voor normaal gedrag:
- kenmerken van de beoordeelde persoon, zoals leeftijd, geslacht, beroep,
maatschappelijke positie, sociale rol. Zo wordt bepaald gedrag bijvoorbeeld normaal
geacht bij een kind, maar niet bij een volwassene.
- Tijd en plaats van het gedrag. Wie bijvoorbeeld in een bikini of pyjama op straat loopt,
wordt al snel als „gek‟ beschouwd, tenzij het carnaval is.
- Waarden en normen van de heersende cultuur en tijdgeest. Een bekend voorbeeld is de
discussie of homoseksualiteit een afwijking is.
Abnormaal gedrag betekent niet gelijk gestoord gedrag. Voor de beoordeling van
menselijk gedrag bestaan geen vaste maatstaven, maar gebruikt men de normen en
waarden die sterk cultuur- en tijdgebonden zijn. Abnormaal gedrag wordt als stoornis
beschouwd als het de betrokken persoon en/of omgeving hindert (stoort).
Dit document is auteursrechtelijk beschermd, het verspreiden van dit document is strafbaar.
, Stuvia.com - De Marktplaats voor het Kopen en Verkopen van je Samenvattingen
Kenmerken van gestoord gedrag:
- gedrag dat ook bij andere personen als „storend‟ zijn vastgesteld
- gedrag omwille van deze gelijkenis (op grond van een overeenkomstig patroon)
beschreven en geordend kunnen worden binnen het begrippenkader van psychiatrie.
Andere deskundigen moeten dezelfde conclusie kunnen stellen. Dit noemt men het
criterium van wetenschappelijke consensus.
Naast een medische opvatting kan men aan het begrip ziekte ook een psychologische en
sociologische inhoud geven. Psychologische inhoud gaat het om de beleving van ziek-
zijn: de subjectieve ervaring van onwelzijn, lijden of beperking in het lichamelijk,
psychische en/ of sociaal functioneren. Vanuit meer sociologisch standpunt benadrukt
men de rol van ziek-zijn: enerzijds de behoefte aan erkenning als zieke of patiënt en
anderzijds de verwachting te zoeken naar genezing door raadpleging van een
deskundige. In psychische en sociologische aspect kunnen we wel spreken van de
psychiatrische patiënt.
1.2 Wetenschap en praktijk
Psychopathologie: verzamelbegrip voor het geheel van psychische stoornissen. De
wetenschap of studie van het geestelijk of psychisch lijden.
Voor een hulpverlener is het belangrijk om een cliënt aan te voelen/ persoonlijk te
kennen.
Psychiatrie is een toegepaste wetenschap.
De psychiatrie is geïnspireerd door het medisch model. Daarmee wordt bedoeld dat
psychische stoornissen niet alleen op lichamelijke gronden zijn te verklaren en te
behandelen. Het medische model houdt hier in een systematische werkwijze om
pathologische verschijnselen te bestuderen en, zo mogelijk, te wijzigen. Hierin zijn de
volgende stappen te onderscheiden:
- Diagnose: beschrijving van karakteristieke eigenschappen, ongeacht de mogelijke
verklaringen van de stoornis.
- Verklaring: verkenning van factoren die de stoornis hebben veroorzaakt, uitgelokt,
bevorderd of in stand houden.
- Prognose: een op onderzoek gebaseerde voorspelling van het mogelijke beloop van de
stoornis, enerzijds zonder therapeutisch ingrijpen (natuurlijk beloop) en anderzijds onder
invloed van een behandeling.
- Therapie: ontwerp en uitvoering van een interventie op grond van a, b en c, met het
doel de stoornis te doen verdwijnen of minstens te verbeteren.
- Preventie: ontwerp en uitvoering van een actieplan op grond van a, b, c en d, om
stoornissen te voorkomen (primaire preventie), zo snel en effectief mogelijk te
behandelen ter voorkoming van resttoestanden (secundaire preventie) of om nadelige
gevolgen te beperken (tertiaire preventie of revalidatie).
1.3 Werkterreinen
20 tot 25% van de nederlandse bevolking heeft psychische klachten, maar slecht 15%
van deze groep komt in de GGZ terecht.
Dit document is auteursrechtelijk beschermd, het verspreiden van dit document is strafbaar.
